8. Sınıf Türkçe 2. Dönem 2. Yazılı Testleri

Doğru cevap: C

A şıkkında “düşünmek” sözcüğü gerçek anlamdadır; bir konuyu akıldan geçirmek, değerlendirmek anlamında kullanılmıştır. B şıkkındaki “erken” sözcüğü zaman bildirir ve gerçek anlamıyla kullanılmıştır. C şıkkında “içi” sözcüğü gerçek anlamda vücudun iç kısmını anlatmaz. “İçi rahatlamak” ifadesi, kişinin kaygısının azalması ve huzur duyması anlamında kullanılan kalıplaşmış bir anlatımdır. Bu nedenle “içi” sözcüğü mecaz anlamdadır. D şıkkındaki “sessiz” sözcüğü, gürültü olmaması durumunu belirtir; gerçek anlamıyla kullanılmıştır. Doğru cevap: C

1. Çözüm: A şıkkında “düşünmek” sözcüğü gerçek anlamdadır; bir konuyu akıldan geçirmek, değerlendirmek anlamında kullanılmıştır. B şıkkındaki “erken” sözcüğü zaman bildirir ve gerçek anlamıyla kullanılmıştır. C şıkkında “içi” sözcüğü gerçek anlamda vücudun iç kısmını anlatmaz. “İçi rahatlamak” ifadesi, kişinin kaygısının azalması ve huzur duyması anlamında kullanılan kalıplaşmış bir anlatımdır. Bu nedenle “içi” sözcüğü mecaz anlamdadır. D şıkkındaki “sessiz” sözcüğü, gürültü olmaması durumunu belirtir; gerçek anlamıyla kullanılmıştır. Doğru cevap: C

Doğru cevap: A

Yüzde 10 artış ifadesi sayısal karşılaştırmaya dayanır.

1. Akademik beceriyi belirle: Soruda kanıt, çıkarım, kaynak güvenilirliği, nesnel yargı, araştırma veya eleştirel düşünme becerilerinden hangisinin öne çıktığını bul.
2. Gerekçeyle eşleştir: Metindeki bilgi, kanıt ve mantık ilişkisine en uygun seçeneği işaretle.

Doğru cevap: A

Ünlem cümleleri sevinç, şaşkınlık gibi duyguları güçlü biçimde bildirir. A seçeneğinde ünlem işaretiyle duygu vurgulanmıştır.

1. Çözüm: Ünlem cümleleri sevinç, şaşkınlık gibi duyguları güçlü biçimde bildirir. A seçeneğinde ünlem işaretiyle duygu vurgulanmıştır.

Doğru cevap: B

Cümlede iş, oluş veya hareket bildiren çekimli fiil "konuştu"dur. Altı çizili bölümün çekirdeği bu fiil olduğu için bölümün tamamı yüklem görevindedir. "Antrenör" özne; "oyuncuların moralini" belirtisiz isim tamlaması biçiminde nesne; "yükseltmek için" amaç bildiren zarf tümlecidir. "Maçtan önce" ve "onlarla" ise yüklemi farklı yönlerden tamamlayan zarf tümleci görevindeki söz gruplarıdır. Dolayısıyla altı çizili bölüm, cümlenin yüklemidir.

1. Çözüm: Cümlede iş, oluş veya hareket bildiren çekimli fiil "konuştu"dur. Altı çizili bölümün çekirdeği bu fiil olduğu için bölümün tamamı yüklem görevindedir. "Antrenör" özne; "oyuncuların moralini" belirtisiz isim tamlaması biçiminde nesne; "yükseltmek için" amaç bildiren zarf tümlecidir. "Maçtan önce" ve "onlarla" ise yüklemi farklı yönlerden tamamlayan zarf tümleci görevindeki söz gruplarıdır. Dolayısıyla altı çizili bölüm, cümlenin yüklemidir.

Doğru cevap: D

İlk cümle kanıtlanabilir bilgi içerdiği için nesneldir.

1. Temayı belirle: Soruda doğa sevgisi, çevre bilinci, insan-doğa ilişkisi, sorumluluk veya sürdürülebilirlik kavramlarından hangisinin öne çıktığını bul.
2. Metni yorumla: Paragrafın ana düşüncesiyle ve doğaya karşı sorumlu tutumla uyumlu seçeneği işaretle.

Doğru cevap: C

Davranış üzerinden konuşmak kişiyi hedef almadan çözüm aramayı sağlar.

1. İletişim ipucunu belirle: Soruda iletinin, dinleyicinin, bağlamın, beden dilinin, medya dilinin ya da sosyal ilişki tutumunun hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. En uygun yorumu seç: Seçenekleri saygılı iletişim, kanıtlı düşünme ve metnin ana mesajıyla karşılaştır.

Doğru cevap: D

Gerçek (temel) anlam, bir sözcüğün akla gelen ilk ve sözlükteki en yaygın anlamıdır. A seçeneğinde “ele almak” bir deyimdir; “bir konuyu incelemek, üzerinde durmak” anlamında kullanılmıştır. Bu, gerçek anlam değildir. B seçeneğinde “acı” sözcüğü “tadı acı olan” anlamında değil, “üzücü” anlamında kullanılmıştır; bu mecaz anlamdır. seçeneğiD332nde “kuru” sözcüğü “nemini yitirmiş, ıslak olmayan” anlamındadır. Yaprakların nemsiz olması, sözcüğün gerçek anlamına uygundur. D seçeneğinde “ferahlamak” burada “rahatlamak, iç sıkıntısının geçmesi” anlamındadır; somut bir “serinleme/ferahlık” durumundan çok duygusal bir rahatlamayı anlatır, mecazdır. Bu nedenle doğru cevap D657’dir.

1. Çözüm: Gerçek (temel) anlam, bir sözcüğün akla gelen ilk ve sözlükteki en yaygın anlamıdır. A seçeneğinde “ele almak” bir deyimdir; “bir konuyu incelemek, üzerinde durmak” anlamında kullanılmıştır. Bu, gerçek anlam değildir. B seçeneğinde “acı” sözcüğü “tadı acı olan” anlamında değil, “üzücü” anlamında kullanılmıştır; bu mecaz anlamdır. seçeneğiD332nde “kuru” sözcüğü “nemini yitirmiş, ıslak olmayan” anlamındadır. Yaprakların nemsiz olması, sözcüğün gerçek anlamına uygundur. D seçeneğinde “ferahlamak” burada “rahatlamak, iç sıkıntısının geçmesi” anlamındadır; somut bir “serinleme/ferahlık” durumundan çok duygusal bir rahatlamayı anlatır, mecazdır. Bu nedenle doğru cevap D657’dir.

Doğru cevap: C

İlgisiz ayrıntılar paragrafın düşünce bütünlüğünü bozar.

1. Soruyu çözümle: Soruda araştırma, kanıt, kaynak, veri, akademik üslup ya da eleştirel okuma ile ilgili ipucunu belirle.
2. En uygun seçeneği belirle: Akademik düşünme ilkelerine en çok uyan seçeneği işaretle.

Doğru cevap: B

Cümleler yapısına göre; basit, birleşik, sıralı ve bağlı cümle olarak incelenir. Birleşik cümlede **yan cümlecik** bulunur. Yan cümlecik çoğu zaman fiilimsiyle (isim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil) ya da şart/ki’li yapıyla kurulabilir. A seçeneğinde iki bağımsız yargı vardır: “Bu konuyu bugün bitiririz” ve “yarın da tekrar yaparız.” Noktalı virgülle ayrıldığı için bu cümle **sıralı cümledir**, yan cümlecik yoktur. B seçeneğinde “gidip” zarf-fiil gibi görünse de cümlenin temel yargısı “taradık” fiilidir; “gidip” ise aynı özneye bağlı eylemleri art arda getirir ve cümlede ayrı bir yan cümlecik-yargı oluşturmaz. Bu yapı 8. Sınıf düzeyinde genellikle **tek yargılı (basit) cümle** kabul edilir. seçeneğiB696nde “Ne kadar uğraştıysam da” bölümü, “bulamadım” yargısına bağlı bir yan cümleciktir. Burada “uğraştıysam” şart/koşul eki (-sa/-se) ile kurulan yan cümlecik olup temel yargı “sorunun çözümünü bulamadım”dır. Bu nedenle cümle **birleşik cümledir**. D seçeneğinde iki bağımsız yargı vardır: “Hava soğudu” ve “herkes montunu giydi.” Virgülle bağlandığı için bu cümle **sıralı cümledir**, yan cümlecik içermez. Bu yüzden doğru cevap **C**’dir.

1. Çözüm: Cümleler yapısına göre; basit, birleşik, sıralı ve bağlı cümle olarak incelenir. Birleşik cümlede **yan cümlecik** bulunur. Yan cümlecik çoğu zaman fiilimsiyle (isim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil) ya da şart/ki’li yapıyla kurulabilir. A seçeneğinde iki bağımsız yargı vardır: “Bu konuyu bugün bitiririz” ve “yarın da tekrar yaparız.” Noktalı virgülle ayrıldığı için bu cümle **sıralı cümledir**, yan cümlecik yoktur. B seçeneğinde “gidip” zarf-fiil gibi görünse de cümlenin temel yargısı “taradık” fiilidir; “gidip” ise aynı özneye bağlı eylemleri art arda getirir ve cümlede ayrı bir yan cümlecik-yargı oluşturmaz. Bu yapı 8. Sınıf düzeyinde genellikle **tek yargılı (basit) cümle** kabul edilir. seçeneğiB696nde “Ne kadar uğraştıysam da” bölümü, “bulamadım” yargısına bağlı bir yan cümleciktir. Burada “uğraştıysam” şart/koşul eki (-sa/-se) ile kurulan yan cümlecik olup temel yargı “sorunun çözümünü bulamadım”dır. Bu nedenle cümle **birleşik cümledir**. D seçeneğinde iki bağımsız yargı vardır: “Hava soğudu” ve “herkes montunu giydi.” Virgülle bağlandığı için bu cümle **sıralı cümledir**, yan cümlecik içermez. Bu yüzden doğru cevap **C**’dir.

Doğru cevap: C

Cümlede yüklem "yazdı"dır. Yükleme "Nereye yazdı?" sorusu sorulduğunda cevap "tahtaya" olur. "Tahtaya" sözcüğü yönelme hâli eki (-a) aldığı için yer-yön bildiren bir öge görevindedir ve dolaylı tümleçtir. Diğer ögelerle karışmaması için: "Öğretmen" özne, "soruyu" ise "Neyi yazdı?" sorusuna cevap verdiğinden nesnedir. "Tahtaya" ne nesne ne de zarf tümlecidir; yer bildirdiği için dolaylı tümleçtir.

1. Çözüm: Cümlede yüklem "yazdı"dır. Yükleme "Nereye yazdı?" sorusu sorulduğunda cevap "tahtaya" olur. "Tahtaya" sözcüğü yönelme hâli eki (-a) aldığı için yer-yön bildiren bir öge görevindedir ve dolaylı tümleçtir. Diğer ögelerle karışmaması için: "Öğretmen" özne, "soruyu" ise "Neyi yazdı?" sorusuna cevap verdiğinden nesnedir. "Tahtaya" ne nesne ne de zarf tümlecidir; yer bildirdiği için dolaylı tümleçtir.