8. Sınıf Türkçe 2. Dönem 2. Yazılı Testleri

Doğru cevap: A

Bağlı cümle; iki (ya da daha fazla) bağımsız yargının bağlaçlarla (ve, ama, çünkü, fakat, ancak, ya da vb.) birbirine bağlanmasıyla oluşur. Bu tür cümlelerde her bölüm kendi başına yargı bildirebilir. seçeneğiA201nde iki yargı vardır: “Sınava düzenli çalıştım” ve “başarılı olmak istiyordum.” Bu iki yargı “çünkü” bağlacıyla bağlandığı için cümle yapısına göre bağlı cümledir. A ve C seçeneklerinde “-ınca/-ince” ekiyle kurulan zaman/şart anlamlı yan cümlecik vardır; bunlar tek temel yargıya bağlı olduğundan birleşik cümledir. D seçeneğinde ise tek yargı bulunduğu için basit cümledir.

1. Çözüm: Bağlı cümle; iki (ya da daha fazla) bağımsız yargının bağlaçlarla (ve, ama, çünkü, fakat, ancak, ya da vb.) birbirine bağlanmasıyla oluşur. Bu tür cümlelerde her bölüm kendi başına yargı bildirebilir. seçeneğiA201nde iki yargı vardır: “Sınava düzenli çalıştım” ve “başarılı olmak istiyordum.” Bu iki yargı “çünkü” bağlacıyla bağlandığı için cümle yapısına göre bağlı cümledir. A ve C seçeneklerinde “-ınca/-ince” ekiyle kurulan zaman/şart anlamlı yan cümlecik vardır; bunlar tek temel yargıya bağlı olduğundan birleşik cümledir. D seçeneğinde ise tek yargı bulunduğu için basit cümledir.

Doğru cevap: B

B şıkkında “Yağmur dindi derken *birdenbire yeniden başladı*.” cümlesinde altı çizili ifade, olayın aniden ve beklenmedik şekilde gerçekleştiğini bildirir. “Dindi derken” ifadesi, yağmurun bittiği düşünülürken tam tersinin olmasıyla şaşırtıcı/öngörülmeyen bir durumu vurgular. A şıkkında “hiç sanmıyordum” beklentinin düşük olduğunu gösterir; ancak gerçekleşen olayın “birden” ya da “beklenmedik anda” oluşunu değil, konuşanın tahminini ifade eder. C şıkkında “telefonu meşguldü” sadece bir durumu bildirir; beklenmedik oluş ya da ani gerçekleşme anlamı yoktur. D şıkkında ise “bu yüzden başarılı oldu” neden-sonuç ilişkisi kurar; sonuç, düzenli çalışmanın doğal bir sonucudur, beklenmedik bir durum anlatılmaz.

1. Çözüm: B şıkkında “Yağmur dindi derken *birdenbire yeniden başladı*.” cümlesinde altı çizili ifade, olayın aniden ve beklenmedik şekilde gerçekleştiğini bildirir. “Dindi derken” ifadesi, yağmurun bittiği düşünülürken tam tersinin olmasıyla şaşırtıcı/öngörülmeyen bir durumu vurgular. A şıkkında “hiç sanmıyordum” beklentinin düşük olduğunu gösterir; ancak gerçekleşen olayın “birden” ya da “beklenmedik anda” oluşunu değil, konuşanın tahminini ifade eder. C şıkkında “telefonu meşguldü” sadece bir durumu bildirir; beklenmedik oluş ya da ani gerçekleşme anlamı yoktur. D şıkkında ise “bu yüzden başarılı oldu” neden-sonuç ilişkisi kurar; sonuç, düzenli çalışmanın doğal bir sonucudur, beklenmedik bir durum anlatılmaz.

Doğru cevap: D

Cümlenin yüklemi “açıkladı”dır. Yükleme “Neyi açıkladı?” diye sorarsak cevap “sınav sonuçlarını” olur; bu söz grubu belirtili nesnedir. Altı çizili bölüm “öğrencilerin tamamına”dır. Bu söz grubu “-a” yönelme hâl eki aldığı için yükleme “Kime açıkladı?” sorusu sorulur. Cevap “öğrencilerin tamamına” olduğundan bu öge dolaylı tümleçtir. Zarf tümleci, yüklemin nasıl/ne zaman/ne kadar gibi yönlerini bildirir; burada altı çizili bölüm zaman ya da durum bildirmez, yönelme (kime) bildirir. Özne ise işi yapan varlıktır; bu cümlede işi yapan “Öğretmen”dir.

1. Çözüm: Cümlenin yüklemi “açıkladı”dır. Yükleme “Neyi açıkladı?” diye sorarsak cevap “sınav sonuçlarını” olur; bu söz grubu belirtili nesnedir. Altı çizili bölüm “öğrencilerin tamamına”dır. Bu söz grubu “-a” yönelme hâl eki aldığı için yükleme “Kime açıkladı?” sorusu sorulur. Cevap “öğrencilerin tamamına” olduğundan bu öge dolaylı tümleçtir. Zarf tümleci, yüklemin nasıl/ne zaman/ne kadar gibi yönlerini bildirir; burada altı çizili bölüm zaman ya da durum bildirmez, yönelme (kime) bildirir. Özne ise işi yapan varlıktır; bu cümlede işi yapan “Öğretmen”dir.

Doğru cevap: A

Cümle, küçük ya da büyük her varlığın doğal düzen içinde işlevi olduğunu belirtir.

1. Metindeki ipucunu bul: Soruda doğa-insan ilişkisi, çevre bilinci, anlam ilişkisi, söz sanatı ya da metin yorumu ile ilgili ana ipucunu belirle.
2. En uygun yargıyı seç: Seçenekleri metnin ana düşüncesi, kanıtı ve anlatım özelliğiyle karşılaştır.

Doğru cevap: A

-arak/-erek eki eylemin yapılış biçimini bildiren zarf-fiiller oluşturur.

1. Çözüm: -arak/-erek eki eylemin yapılış biçimini bildiren zarf-fiiller oluşturur.

Doğru cevap: D

Saygılı ve ölçülü cevap vermek dijital nezaket kurallarına uygundur.

1. İletişim unsurunu belirle: Soruda empati, etkili dinleme, beden dili, dijital iletişim veya sosyal ilişki kavramlarından hangisinin öne çıktığını bul.
2. Anlamı yorumla: Metnin ana düşüncesiyle ve sağlıklı iletişim ilkeleriyle uyumlu seçeneği işaretle.

Doğru cevap: A

Kesme işareti özel adlara gelen ekleri ayırır; ancak dil adlarına gelen yapım ekleri kesmeyle ayrılmaz. Doğru yazım “Türkçenin” olmalıdır.

1. Çözüm: Kesme işareti özel adlara gelen ekleri ayırır; ancak dil adlarına gelen yapım ekleri kesmeyle ayrılmaz. Doğru yazım “Türkçenin” olmalıdır.

Doğru cevap: D

Güneşin tuvale iliştirilmesi mecazlı ve imgeli bir anlatımdır.

1. Kavramı belirle: Soruda sanat, estetik, sanatçı, eser, güzellik algısı, öznel yorum veya kültürel değerlerden hangisinin öne çıktığını bul.
2. Metni yorumla: Cümlenin ya da paragrafın ana düşüncesiyle ve sanat-estetik ilişkisiyle uyumlu seçeneği işaretle.

Doğru cevap: D

seçeneğiDnde “kalabalığın içinden birden çıkıverdi” ifadesi, kişinin beklenmedik bir anda ortaya çıkmasını anlatır. “Birden” zarfı ve “-iver-” tezlik eki, eylemin ansızın gerçekleştiğini güçlendirir. Bu nedenle aranan anlam A’dadır. B’de “içinden nasıl çıkacağız” sözü, “bir sorunu/işi çözmek, içinden sıyrılmak” anlamındadır; ortaya çıkmak değil, bir güçlüğü aşmak kastedilir. C’de “sessizliğinden çıkmadı” ifadesi, “tutumunu/halini değiştirmemek, konuşmaya başlamamak” anlamındadır. D’de “raf(lar)dan çıktı” ise “yayınlanmak / satışa sunulmak” ya da “piyasaya sürülmek” anlamına gelir; ansızın belirme anlamı yoktur.

1. Çözüm: seçeneğiDnde “kalabalığın içinden birden çıkıverdi” ifadesi, kişinin beklenmedik bir anda ortaya çıkmasını anlatır. “Birden” zarfı ve “-iver-” tezlik eki, eylemin ansızın gerçekleştiğini güçlendirir. Bu nedenle aranan anlam A’dadır. B’de “içinden nasıl çıkacağız” sözü, “bir sorunu/işi çözmek, içinden sıyrılmak” anlamındadır; ortaya çıkmak değil, bir güçlüğü aşmak kastedilir. C’de “sessizliğinden çıkmadı” ifadesi, “tutumunu/halini değiştirmemek, konuşmaya başlamamak” anlamındadır. D’de “raf(lar)dan çıktı” ise “yayınlanmak / satışa sunulmak” ya da “piyasaya sürülmek” anlamına gelir; ansızın belirme anlamı yoktur.

Doğru cevap: A

Bilge kişi motifinin temel işlevlerinden biri kahramana rehberlik etmektir.

1. Anlatı ipucunu belirle: Soruda destan, halk hikâyesi, motif, kahraman, anlatıcı, olay örgüsü veya kültürel değerlerden hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. Tür ve işlevle eşleştir: Seçenekleri anlatı türünün özellikleri ve metindeki bağlamla karşılaştır.