8. Sınıf Türkçe 2. Dönem 2. Yazılı Testleri

Doğru cevap: A

Mecaz anlam, bir sözcüğün gerçek (temel) anlamından uzaklaşarak, benzetme ya da aktarım yoluyla farklı bir anlamda kullanılmasıdır. A seçeneğinde “kavramak” sözcüğü gerçek anlamıyla “eliyle tutmak, yakalamak” demektir. Cümlede ise “konuyu anlamak” anlamında kullanılmıştır. Bu, gerçek anlamdan uzaklaşıldığı için mecaz anlamdır. B’de “sıcak” çorbanın ısısını bildirir, gerçek anlamdır. C’de “kırmızı” renk bildirir, gerçek anlamdır. D’de “uzun” yolculuğun süresinin/mesafesinin fazla olduğunu belirtir, gerçek anlamdadır. Bu nedenle doğru cevap A’dır.

1. Çözüm: Mecaz anlam, bir sözcüğün gerçek (temel) anlamından uzaklaşarak, benzetme ya da aktarım yoluyla farklı bir anlamda kullanılmasıdır. A seçeneğinde “kavramak” sözcüğü gerçek anlamıyla “eliyle tutmak, yakalamak” demektir. Cümlede ise “konuyu anlamak” anlamında kullanılmıştır. Bu, gerçek anlamdan uzaklaşıldığı için mecaz anlamdır. B’de “sıcak” çorbanın ısısını bildirir, gerçek anlamdır. C’de “kırmızı” renk bildirir, gerçek anlamdır. D’de “uzun” yolculuğun süresinin/mesafesinin fazla olduğunu belirtir, gerçek anlamdadır. Bu nedenle doğru cevap A’dır.

Doğru cevap: B

Ad verme, kahramanın toplum içinde kimlik kazanmasını simgeleyebilir.

1. Anlatı ipucunu belirle: Soruda destan, halk hikâyesi, motif, kahraman, anlatıcı, olay örgüsü veya kültürel değerlerden hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. Tür ve işlevle eşleştir: Seçenekleri anlatı türünün özellikleri ve metindeki bağlamla karşılaştır.

Doğru cevap: D

Bilginin kaynağını ve dayanağını sorgulamak eleştirel düşünmeye örnektir.

1. Akademik beceriyi belirle: Soruda kanıt, çıkarım, kaynak güvenilirliği, nesnel yargı, araştırma veya eleştirel düşünme becerilerinden hangisinin öne çıktığını bul.
2. Gerekçeyle eşleştir: Metindeki bilgi, kanıt ve mantık ilişkisine en uygun seçeneği işaretle.

Doğru cevap: B

"Okumak" eylemi zaten "bitirmek" anlamını içerir. Gereksiz sözcük kullanımı vardır. "Bu kitabı okudum." ya da "Bu kitabı bitirdim." denmelidir.

1. Çözüm: "Okumak" eylemi zaten "bitirmek" anlamını içerir. Gereksiz sözcük kullanımı vardır. "Bu kitabı okudum." ya da "Bu kitabı bitirdim." denmelidir.

Doğru cevap: B

Olumlu cümle, yüklemin bildirdiği işin/oluşun **gerçekleştiğini** ifade eder. Olumsuz cümlede ise yüklem genellikle “-ma/-me” ekiyle **gerçekleşmediğini** bildirir. A seçeneğinde “kalmadım”, B seçeneğinde “içmedik”, D seçeneğinde “görmedim” yüklemleri “-ma/-me” eki aldığı için bu cümleler **olumsuzdur**. seçeneğiB306nde “bitirdim” yüklemi olumsuzluk eki almamıştır ve işin yapıldığını bildirir. Bu nedenle **olumlu cümle seçeneğiB421dir**.

1. Çözüm: Olumlu cümle, yüklemin bildirdiği işin/oluşun **gerçekleştiğini** ifade eder. Olumsuz cümlede ise yüklem genellikle “-ma/-me” ekiyle **gerçekleşmediğini** bildirir. A seçeneğinde “kalmadım”, B seçeneğinde “içmedik”, D seçeneğinde “görmedim” yüklemleri “-ma/-me” eki aldığı için bu cümleler **olumsuzdur**. seçeneğiB306nde “bitirdim” yüklemi olumsuzluk eki almamıştır ve işin yapıldığını bildirir. Bu nedenle **olumlu cümle seçeneğiB421dir**.

Doğru cevap: D

A, D ve kısmen C şıklarında altı çizili söz grupları, “yaklaşık olarak / neredeyse” anlamı katar. Yani işin gerçekleşmesinin çok zor olduğunu, imkânsıza yakın olduğunu bildirir: “neredeyse imkânsız”, “hemen hemen imkânsız” ifadeleri bu anlamı açıkça verir. “adeta imkânsız” da abartı yoluyla “sanki imkânsızmış gibi, imkânsıza çok yakın” anlamını güçlendirir. şıkkıD360ndaki “az kalsın” ise “neredeyse” ile karıştırılsa da cümlede farklı bir anlam ilişkisi kurar: “olmak üzereydi ama olmadı / gerçekleşmeye çok yaklaştı” anlamı taşır. Bu kullanım genellikle gerçekleşmesi istenmeyen bir durumun eşiğinden dönüldüğünü anlatır (ör. “Az kalsın düşüyordum.”). “Az kalsın imkânsız” ifadesi, diğerlerindeki gibi doğrudan “imkânsıza yakınlık” bildiren bir dereceleme değil, “olmak üzereyken olmama” anlamını çağrıştırdığı için anlamca farklıdır. Bu nedenle doğru cevap D848’dir.

1. Çözüm: A, D ve kısmen C şıklarında altı çizili söz grupları, “yaklaşık olarak / neredeyse” anlamı katar. Yani işin gerçekleşmesinin çok zor olduğunu, imkânsıza yakın olduğunu bildirir: “neredeyse imkânsız”, “hemen hemen imkânsız” ifadeleri bu anlamı açıkça verir. “adeta imkânsız” da abartı yoluyla “sanki imkânsızmış gibi, imkânsıza çok yakın” anlamını güçlendirir. şıkkıD360ndaki “az kalsın” ise “neredeyse” ile karıştırılsa da cümlede farklı bir anlam ilişkisi kurar: “olmak üzereydi ama olmadı / gerçekleşmeye çok yaklaştı” anlamı taşır. Bu kullanım genellikle gerçekleşmesi istenmeyen bir durumun eşiğinden dönüldüğünü anlatır (ör. “Az kalsın düşüyordum.”). “Az kalsın imkânsız” ifadesi, diğerlerindeki gibi doğrudan “imkânsıza yakınlık” bildiren bir dereceleme değil, “olmak üzereyken olmama” anlamını çağrıştırdığı için anlamca farklıdır. Bu nedenle doğru cevap D848’dir.

Doğru cevap: D

Cümlede yüklem "yazdı"dır. Yüklemi yapan kişi "öğretmen" olduğu için özne "öğretmen"dir. Altı çizili "tahtaya" sözcüğü "-e" hâl eki almıştır ve "nereye?" sorusuna cevap verir: "Nereye yazdı?" → "tahtaya". Bu nedenle "tahtaya" dolaylı tümleçtir. Nesne, "neyi?" sorusuna cevap verir: "Neyi yazdı?" → "soruyu" (nesne). Zarf tümleci ise "nasıl, ne zaman, ne kadar" gibi sorulara cevap verir; "tahtaya" bu soruların hiçbirine uymaz.

1. Çözüm: Cümlede yüklem "yazdı"dır. Yüklemi yapan kişi "öğretmen" olduğu için özne "öğretmen"dir. Altı çizili "tahtaya" sözcüğü "-e" hâl eki almıştır ve "nereye?" sorusuna cevap verir: "Nereye yazdı?" → "tahtaya". Bu nedenle "tahtaya" dolaylı tümleçtir. Nesne, "neyi?" sorusuna cevap verir: "Neyi yazdı?" → "soruyu" (nesne). Zarf tümleci ise "nasıl, ne zaman, ne kadar" gibi sorulara cevap verir; "tahtaya" bu soruların hiçbirine uymaz.

Doğru cevap: A

Veriye dayalı ve kişisel beğeni içermeyen yargı nesneldir.

1. Metindeki ipucunu bul: Soruda doğa-insan ilişkisi, çevre bilinci, anlam ilişkisi, söz sanatı ya da metin yorumu ile ilgili ana ipucunu belirle.
2. En uygun yargıyı seç: Seçenekleri metnin ana düşüncesi, kanıtı ve anlatım özelliğiyle karşılaştır.

Doğru cevap: B

Gülerek sözcüğü eylemin nasıl yapıldığını bildirir.

1. Eki ve görevi belirle: Fiilimsi eki alan sözcüğün isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılıp kullanılmadığını kontrol et.
2. Cümledeki görevle eşleştir: Sözcüğün cümledeki anlamını ve bağlı olduğu sözcükleri inceleyerek doğru türü seç.

Doğru cevap: B

Önce dinleyip sonra değerlendirmek ön yargısız yaklaşımı gösterir.

1. İletişim ipucunu belirle: Soruda iletinin, dinleyicinin, bağlamın, beden dilinin, medya dilinin ya da sosyal ilişki tutumunun hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. En uygun yorumu seç: Seçenekleri saygılı iletişim, kanıtlı düşünme ve metnin ana mesajıyla karşılaştır.