8. Sınıf Türkçe 2. Dönem 2. Yazılı Testleri

Doğru cevap: D

Kurallı cümlede yüklem sonda bulunur. D seçeneğinde "gelecek" yüklemi cümlenin sonunda yer aldığı için kurallıdır.

1. Çözüm: Kurallı cümlede yüklem sonda bulunur. D seçeneğinde "gelecek" yüklemi cümlenin sonunda yer aldığı için kurallıdır.

Doğru cevap: B

Cümlede yüklem “istedi” sözcüğüdür. Yükleme “kim?” sorusu sorulduğunda “öğretmen” cevabı alınır; bu nedenle “öğretmen” öznedir. Altı çizili bölüm “yarın sabah” ifadesidir. Bu ifade, eylemin gerçekleşme zamanını bildirir. Yükleme “ne zaman teslim etmemizi istedi?” sorusu sorulduğunda “yarın sabah” cevabı alınır. Zaman, durum, yer-yön, miktar gibi anlamlar katan ve yüklemi bu yönlerden tamamlayan öge “zarf tümleci”dir. Bu yüzden altı çizili söz öbeği zarf tümlecidir. (Doğru cevap: B471)

1. Çözüm: Cümlede yüklem “istedi” sözcüğüdür. Yükleme “kim?” sorusu sorulduğunda “öğretmen” cevabı alınır; bu nedenle “öğretmen” öznedir. Altı çizili bölüm “yarın sabah” ifadesidir. Bu ifade, eylemin gerçekleşme zamanını bildirir. Yükleme “ne zaman teslim etmemizi istedi?” sorusu sorulduğunda “yarın sabah” cevabı alınır. Zaman, durum, yer-yön, miktar gibi anlamlar katan ve yüklemi bu yönlerden tamamlayan öge “zarf tümleci”dir. Bu yüzden altı çizili söz öbeği zarf tümlecidir. (Doğru cevap: B471)

Doğru cevap: B

Hava kirliliği önemli çevre sorunlarından biridir.

1. Temayı belirle: Soruda doğa sevgisi, çevre bilinci, insan-doğa ilişkisi, sorumluluk veya sürdürülebilirlik kavramlarından hangisinin öne çıktığını bul.
2. Metni yorumla: Paragrafın ana düşüncesiyle ve doğaya karşı sorumlu tutumla uyumlu seçeneği işaretle.

Doğru cevap: D

Giriş bölümünde konu ve amaç kısa biçimde tanıtılır.

1. İletişim ipucunu belirle: Soruda iletinin, dinleyicinin, bağlamın, beden dilinin, medya dilinin ya da sosyal ilişki tutumunun hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. En uygun yorumu seç: Seçenekleri saygılı iletişim, kanıtlı düşünme ve metnin ana mesajıyla karşılaştır.

Doğru cevap: B

B seçeneğinde “uzatmak” sözcüğü, bir işi gereksiz yere sürdürmek, sonuçlandırmayı geciktirmek yani “sürüncemede bırakmak” anlamındadır. “Bu işin uzatılmasına gerek yok; bugün bitirelim.” ifadesi, işin gereksiz yere devam ettirilmemesi gerektiğini açıkça belirtir. A seçeneğinde “uzadı” sözcüğü toplantının süresinin artmasını bildirir; burada “gereksiz yere sürüncemede bırakma” değil, doğrudan “sürenin artması” anlamı vardır. C seçeneğinde “uzanan” sözcüğü sahil yolunun fiziksel olarak bir yöne doğru devam etmesini anlatır; somut, mekânsal bir anlam taşır. D seçeneğinde “uzayan” sözcüğü gölgelerin günün ilerlemesiyle boyunun artmasını ifade eder; yine somut ve doğal bir süreçtir. Bu nedenle hedef anlamı veren tek seçenek B’dir.

1. Çözüm: B seçeneğinde “uzatmak” sözcüğü, bir işi gereksiz yere sürdürmek, sonuçlandırmayı geciktirmek yani “sürüncemede bırakmak” anlamındadır. “Bu işin uzatılmasına gerek yok; bugün bitirelim.” ifadesi, işin gereksiz yere devam ettirilmemesi gerektiğini açıkça belirtir. A seçeneğinde “uzadı” sözcüğü toplantının süresinin artmasını bildirir; burada “gereksiz yere sürüncemede bırakma” değil, doğrudan “sürenin artması” anlamı vardır. C seçeneğinde “uzanan” sözcüğü sahil yolunun fiziksel olarak bir yöne doğru devam etmesini anlatır; somut, mekânsal bir anlam taşır. D seçeneğinde “uzayan” sözcüğü gölgelerin günün ilerlemesiyle boyunun artmasını ifade eder; yine somut ve doğal bir süreçtir. Bu nedenle hedef anlamı veren tek seçenek B’dir.

Doğru cevap: C

Tarafsız anlatım kişisel yargı yerine veriye dayanır.

1. Soruyu çözümle: Soruda araştırma, kanıt, kaynak, veri, akademik üslup ya da eleştirel okuma ile ilgili ipucunu belirle.
2. En uygun seçeneği belirle: Akademik düşünme ilkelerine en çok uyan seçeneği işaretle.

Doğru cevap: C

Girişik birleşik cümle; içinde fiilimsi (isim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil) bulunan cümledir. Fiilimsiler cümleye yan anlam katar ve cümlede "yan cümlecik" gibi görev yapar. A seçeneğinde tek yargı vardır ("gittim"); fiilimsi yoktur. Bu nedenle basit cümledir. B seçeneğinde "soğuduğu" çekimli fiildir ("soğudu" + ilgi eki "-ğu"); fiilimsi değildir. Ayrıca "çıkmadık" ikinci yargıdır. Bu nedenle şart/neden-sonuç ilişkili birleşik cümle olsa da girişik birleşik değildir. C seçeneğinde "okumayı" sözcüğündeki "okuma" isim-fiildir ("-ma"), yani fiilimsi vardır. Temel yargı "uğrarım"dır; fiilimsi içeren bölüm cümleye neden anlamı katar. Bu yüzden yapılarına göre girişik birleşik cümledir. D seçeneğinde iki çekimli fiil vardır: "başladı" ve "devam ettik". "Ama" bağlacıyla bağlandığı için sıralı cümledir; fiilimsi olmadığı için girişik birleşik değildir.

1. Çözüm: Girişik birleşik cümle; içinde fiilimsi (isim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil) bulunan cümledir. Fiilimsiler cümleye yan anlam katar ve cümlede "yan cümlecik" gibi görev yapar. A seçeneğinde tek yargı vardır ("gittim"); fiilimsi yoktur. Bu nedenle basit cümledir. B seçeneğinde "soğuduğu" çekimli fiildir ("soğudu" + ilgi eki "-ğu"); fiilimsi değildir. Ayrıca "çıkmadık" ikinci yargıdır. Bu nedenle şart/neden-sonuç ilişkili birleşik cümle olsa da girişik birleşik değildir. C seçeneğinde "okumayı" sözcüğündeki "okuma" isim-fiildir ("-ma"), yani fiilimsi vardır. Temel yargı "uğrarım"dır; fiilimsi içeren bölüm cümleye neden anlamı katar. Bu yüzden yapılarına göre girişik birleşik cümledir. D seçeneğinde iki çekimli fiil vardır: "başladı" ve "devam ettik". "Ama" bağlacıyla bağlandığı için sıralı cümledir; fiilimsi olmadığı için girişik birleşik değildir.

Doğru cevap: C

Cümlede yüklem "çalıştı"dır. Yükleme "nerede çalıştı?" sorusu sorulduğunda cevap "kütüphanede" olur. "-de/-da" ekiyle yer bildirerek yüklemin yöneldiği/gerçekleştiği yeri gösteren bu öge "dolaylı tümleç"tir. Diğer seçenekler: Nesne, yüklemin etkilediği varlığı "neyi/kimi" sorularıyla verir; burada böyle bir durum yoktur. Zarf tümleci genellikle "nasıl/ne zaman/ne kadar" gibi sorulara cevap verir; "sessizce" zarf tümlecidir. Özne ise işi yapanı gösterir; bu cümlede özne "öğrenciler"dir.

1. Çözüm: Cümlede yüklem "çalıştı"dır. Yükleme "nerede çalıştı?" sorusu sorulduğunda cevap "kütüphanede" olur. "-de/-da" ekiyle yer bildirerek yüklemin yöneldiği/gerçekleştiği yeri gösteren bu öge "dolaylı tümleç"tir. Diğer seçenekler: Nesne, yüklemin etkilediği varlığı "neyi/kimi" sorularıyla verir; burada böyle bir durum yoktur. Zarf tümleci genellikle "nasıl/ne zaman/ne kadar" gibi sorulara cevap verir; "sessizce" zarf tümlecidir. Özne ise işi yapanı gösterir; bu cümlede özne "öğrenciler"dir.

Doğru cevap: B

Uzun ömürlü ürün seçmek atık oluşumunu azaltır.

1. Metindeki ipucunu bul: Soruda doğa-insan ilişkisi, çevre bilinci, anlam ilişkisi, söz sanatı ya da metin yorumu ile ilgili ana ipucunu belirle.
2. En uygun yargıyı seç: Seçenekleri metnin ana düşüncesi, kanıtı ve anlatım özelliğiyle karşılaştır.

Doğru cevap: D

Konuşma tamamlanmadan yargılamak eksik dinleme sorunudur.

1. İletişim ipucunu belirle: Soruda iletinin, dinleyicinin, bağlamın, beden dilinin, medya dilinin ya da sosyal ilişki tutumunun hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. En uygun yorumu seç: Seçenekleri saygılı iletişim, kanıtlı düşünme ve metnin ana mesajıyla karşılaştır.