8. Sınıf Türkçe 2. Dönem 2. Yazılı Testleri

Doğru cevap: A

Paragrafta, yeni bir işe başlarken "hemen en zor kısmı çözmeye çalışmanın" doğru bir yöntem olmadığı belirtiliyor. Bunun yerine işin "küçük parçalara ayrılıp sırayla" yapılması gerektiği vurgulanıyor. Ayrıca bu yöntemin iki faydası örnekleniyor: "hata yapma ihtimalinin azalması" ve "ilerlemeyi gördükçe motivasyonun artması". Son cümlede de büyük hedeflerin göz korkutabileceği, ancak "küçük adımların" hedefe giden yolu görünür kıldığı söylenerek ana düşünce pekiştiriliyor. Bu nedenle paragrafın ana fikrini en doğru biçimde veren seçenek A’dır. Diğer seçenekler ya paragrafta savunulmayan bir yargı içerir (B), ya sadece bir ayrıntıyı ana fikir gibi sunar (C), ya da paragrafta doğrudan söylenmeyen bir genelleme yapar (D).

1. Çözüm: Paragrafta, yeni bir işe başlarken "hemen en zor kısmı çözmeye çalışmanın" doğru bir yöntem olmadığı belirtiliyor. Bunun yerine işin "küçük parçalara ayrılıp sırayla" yapılması gerektiği vurgulanıyor. Ayrıca bu yöntemin iki faydası örnekleniyor: "hata yapma ihtimalinin azalması" ve "ilerlemeyi gördükçe motivasyonun artması". Son cümlede de büyük hedeflerin göz korkutabileceği, ancak "küçük adımların" hedefe giden yolu görünür kıldığı söylenerek ana düşünce pekiştiriliyor. Bu nedenle paragrafın ana fikrini en doğru biçimde veren seçenek A’dır. Diğer seçenekler ya paragrafta savunulmayan bir yargı içerir (B), ya sadece bir ayrıntıyı ana fikir gibi sunar (C), ya da paragrafta doğrudan söylenmeyen bir genelleme yapar (D).

Doğru cevap: B

Saygılı yaklaşım dikkatli inceleme ve farklı yorumlara açıklık gerektirir.

1. Sanatsal ipucunu bul: Soruda sanat eseri, estetik duyarlık, eleştiri, imge, kültür ya da sanatçı tutumuyla ilgili ipucunu belirle.
2. Yorumu metinle eşleştir: Seçenekleri ana düşünce, anlatım özelliği ve sanat eserine yaklaşım bakımından karşılaştır.

Doğru cevap: C

Mecaz anlam, bir sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşıp soyut bir anlam kazanmasıdır. A seçeneğinde “incele” sözcüğü “araştırmak, dikkatle bakmak” anlamında kullanılmıştır; bu, sözcüğün gerçek (temel) anlamına uygundur. B seçeneğinde “sıktı” sözcüğü ayakkabının ayağı fiziksel olarak sıkmasıdır; somut ve gerçek anlamdadır. C seçeneğinde “bozuldu” sözcüğü “moralin bozulması” şeklinde kullanılmıştır. Burada “bozulmak” fiziksel bir nesnenin bozulması değil, kişinin duygu durumunun olumsuz etkilenmesidir. Bu nedenle sözcük mecaz anlamdadır. D seçeneğinde “suluyor” sözcüğü bitkilere su verme anlamındadır; gerçek anlamdadır. Bu yüzden doğru cevap C’dir.

1. Çözüm: Mecaz anlam, bir sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşıp soyut bir anlam kazanmasıdır. A seçeneğinde “incele” sözcüğü “araştırmak, dikkatle bakmak” anlamında kullanılmıştır; bu, sözcüğün gerçek (temel) anlamına uygundur. B seçeneğinde “sıktı” sözcüğü ayakkabının ayağı fiziksel olarak sıkmasıdır; somut ve gerçek anlamdadır. C seçeneğinde “bozuldu” sözcüğü “moralin bozulması” şeklinde kullanılmıştır. Burada “bozulmak” fiziksel bir nesnenin bozulması değil, kişinin duygu durumunun olumsuz etkilenmesidir. Bu nedenle sözcük mecaz anlamdadır. D seçeneğinde “suluyor” sözcüğü bitkilere su verme anlamındadır; gerçek anlamdadır. Bu yüzden doğru cevap C’dir.

Doğru cevap: D

Kuşaktan kuşağa aktarım anlatıyı ortak kültür mirası hâline getirir.

1. Anlatı ipucunu belirle: Soruda destan, halk hikâyesi, motif, kahraman, anlatıcı, olay örgüsü veya kültürel değerlerden hangisine vurgu yapıldığını bul.
2. Tür ve işlevle eşleştir: Seçenekleri anlatı türünün özellikleri ve metindeki bağlamla karşılaştır.

Doğru cevap: A

Cümlede görüş araştırma bulgusuyla desteklenmiştir.

1. Akademik beceriyi belirle: Soruda kanıt, çıkarım, kaynak güvenilirliği, nesnel yargı, araştırma veya eleştirel düşünme becerilerinden hangisinin öne çıktığını bul.
2. Gerekçeyle eşleştir: Metindeki bilgi, kanıt ve mantık ilişkisine en uygun seçeneği işaretle.

Doğru cevap: A

“Hemen” ve “şimdi” aynı anlamı verir. Birinin çıkarılması gerekir. Bu yüzden gereksiz sözcük kullanımı vardır.

1. Çözüm: “Hemen” ve “şimdi” aynı anlamı verir. Birinin çıkarılması gerekir. Bu yüzden gereksiz sözcük kullanımı vardır.

Doğru cevap: C

C seçeneği: “Söylediklerini duyunca onun haklı olmadığını anladım.” 1) **Yapısına göre (Birleşik cümle):** Cümlede “duyunca” zarf-fiiliyle kurulan yan cümlecik vardır ("Söylediklerini duyunca..."). Bu yan cümlecik, temel yargı olan “anladım”a bağlandığı için cümle **birleşik cümledir**. 2) **Yüklemin türüne göre (İsim cümlesi):** Temel cümlenin yüklemi “anladım” fiildir; ancak soru, cümlenin içinde yer alan yargının **isim cümlesi** olmasını ister. Bu cümlede asıl yargı “onun haklı olmadığı” ifadesidir; burada “haklı” isim soylu sözcüktür ve “değil” ile olumsuzlanmıştır. “Haklı değildir” yapısı **isim cümlesi** özelliği gösterir. 3) **Anlamına göre (Olumsuz):** “haklı olmadığını” ifadesinde “-ma/-me” olumsuzluk eki vardır; ayrıca “değil” anlamı da olumsuzluğu pekiştirir. Bu nedenle cümlede olumsuzluk bulunur. 4) **Yüklemin yerine göre (Kurallı):** Temel cümlenin yüklemi “anladım” sonda yer alır; bu yüzden cümle **kurallıdır**. Diğer seçenekler: - A: “vazgeçmiş değilim” isim değil, fiil (vazgeçmek) üzerine kuruludur; birleşik yapı koşulu da net değildir. - B: “bitiremem” fiil cümlesidir; birleşik olsa da isim cümlesi şartını sağlamaz. - D: “aldık” fiil cümlesidir; isim cümlesi değildir.

1. Çözüm: C seçeneği: “Söylediklerini duyunca onun haklı olmadığını anladım.” 1) **Yapısına göre (Birleşik cümle):** Cümlede “duyunca” zarf-fiiliyle kurulan yan cümlecik vardır ("Söylediklerini duyunca..."). Bu yan cümlecik, temel yargı olan “anladım”a bağlandığı için cümle **birleşik cümledir**. 2) **Yüklemin türüne göre (İsim cümlesi):** Temel cümlenin yüklemi “anladım” fiildir; ancak soru, cümlenin içinde yer alan yargının **isim cümlesi** olmasını ister. Bu cümlede asıl yargı “onun haklı olmadığı” ifadesidir; burada “haklı” isim soylu sözcüktür ve “değil” ile olumsuzlanmıştır. “Haklı değildir” yapısı **isim cümlesi** özelliği gösterir. 3) **Anlamına göre (Olumsuz):** “haklı olmadığını” ifadesinde “-ma/-me” olumsuzluk eki vardır; ayrıca “değil” anlamı da olumsuzluğu pekiştirir. Bu nedenle cümlede olumsuzluk bulunur. 4) **Yüklemin yerine göre (Kurallı):** Temel cümlenin yüklemi “anladım” sonda yer alır; bu yüzden cümle **kurallıdır**. Diğer seçenekler: - A: “vazgeçmiş değilim” isim değil, fiil (vazgeçmek) üzerine kuruludur; birleşik yapı koşulu da net değildir. - B: “bitiremem” fiil cümlesidir; birleşik olsa da isim cümlesi şartını sağlamaz. - D: “aldık” fiil cümlesidir; isim cümlesi değildir.

Doğru cevap: C

Yakınma; kişinin karşılaştığı bir durumdan rahatsızlık duyduğunu, bundan şikâyet ettiğini bildiren anlatımdır. Genellikle tekrar eden bir olumsuzluk ve bundan duyulan hoşnutsuzluk sezdirilir. seçeneğiC192nde "Ne zaman önemli bir işe başlasam" ifadesiyle tekrar eden bir durum vurgulanmış, "birileri mutlaka beni bölüyor" sözleriyle de bu durumdan duyulan rahatsızlık dile getirilmiştir. Bu nedenle cümlede yakınma anlamı vardır. A seçeneği pişmanlık/geleceğe yönelik karar (bir dahaki sefere hazırlıklı olma) bildirir; yakınma yoktur. C seçeneği öneri ve gereklilik (bitirebilmek için erken çıkmalıyız) içerir. D seçeneği ise olasılık ve tavsiye (konuşursan daha iyi anlayabilirsin) anlamındadır. Bu yüzden doğru cevap C705’dir.

1. Çözüm: Yakınma; kişinin karşılaştığı bir durumdan rahatsızlık duyduğunu, bundan şikâyet ettiğini bildiren anlatımdır. Genellikle tekrar eden bir olumsuzluk ve bundan duyulan hoşnutsuzluk sezdirilir. seçeneğiC192nde "Ne zaman önemli bir işe başlasam" ifadesiyle tekrar eden bir durum vurgulanmış, "birileri mutlaka beni bölüyor" sözleriyle de bu durumdan duyulan rahatsızlık dile getirilmiştir. Bu nedenle cümlede yakınma anlamı vardır. A seçeneği pişmanlık/geleceğe yönelik karar (bir dahaki sefere hazırlıklı olma) bildirir; yakınma yoktur. C seçeneği öneri ve gereklilik (bitirebilmek için erken çıkmalıyız) içerir. D seçeneği ise olasılık ve tavsiye (konuşursan daha iyi anlayabilirsin) anlamındadır. Bu yüzden doğru cevap C705’dir.

Doğru cevap: A

Cümlede yüklem “istedi”dir. “Kim istedi?” sorusunun cevabı “öğretmen” olduğundan özne “öğretmen”dir. “Ne(yi) istedi?” sorusuna cevap veren bölüm “proje dosyalarını yarına kadar teslim etmemizi” olduğundan bu kısım, yüklemin istediği şeyi bildiren nesne görevindedir. Altı çizili “yarına kadar” ifadesi, “ne zaman?” sorusuna cevap vererek eylemin zamanını sınırlar. Bu nedenle zarf tümleci (zaman tümleci)dir. Dolaylı tümleç olsaydı “kime, kimden, nereye, nereden, neyden” gibi yönelme/ayrılma/bulunma hâli ekleriyle yer-yön bildirirdi; burada böyle bir durum yoktur.

1. Çözüm: Cümlede yüklem “istedi”dir. “Kim istedi?” sorusunun cevabı “öğretmen” olduğundan özne “öğretmen”dir. “Ne(yi) istedi?” sorusuna cevap veren bölüm “proje dosyalarını yarına kadar teslim etmemizi” olduğundan bu kısım, yüklemin istediği şeyi bildiren nesne görevindedir. Altı çizili “yarına kadar” ifadesi, “ne zaman?” sorusuna cevap vererek eylemin zamanını sınırlar. Bu nedenle zarf tümleci (zaman tümleci)dir. Dolaylı tümleç olsaydı “kime, kimden, nereye, nereden, neyden” gibi yönelme/ayrılma/bulunma hâli ekleriyle yer-yön bildirirdi; burada böyle bir durum yoktur.

Doğru cevap: C

Sorunun ardından çözüm önerilerinin verilmesi sorun-çözüm düzenidir.

1. Metindeki ipucunu bul: Soruda doğa-insan ilişkisi, çevre bilinci, anlam ilişkisi, söz sanatı ya da metin yorumu ile ilgili ana ipucunu belirle.
2. En uygun yargıyı seç: Seçenekleri metnin ana düşüncesi, kanıtı ve anlatım özelliğiyle karşılaştır.