Aşağıdaki cümlede altı çizili söz grubunun cümlenin hangi ögesi olduğu sorulmaktadır: "Bu yılki proje için gerekli belgeleri, danışman öğretmenin yönlendirmesiyle okulun arşivinden bulduk."
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: A
Cümlenin yüklemi “bulduk”tur. “Kim bulduk?” sorusuna cevap veren öge “(biz)” gizli öznesidir. “Ne bulduk?” sorusunun cevabı “gerekli belgeleri”dir; bu nedenle bu öge nesnedir. “Hangi belgeler?” gibi niteleme soruları nesnenin içindeki sıfat tamlamasını açıklar; ögeyi değiştirmez. Altı çizili “okulun arşivinden” ifadesi “Nereden bulduk?” sorusuna cevap verir. “-den” ayrılma hâl eki almış yer-yön bildiren bu tür ögeler dolaylı tümleç (yer tamlayıcısı) olarak adlandırılır. “Danışman öğretmenin yönlendirmesiyle” ise “nasıl/neyin etkisiyle bulduk?” anlamı kattığı için zarf tümlecidir; ancak sorulan altı çizili bölüm bu değildir. Bu nedenle doğru cevap A’dır.
- Çözüm: Cümlenin yüklemi “bulduk”tur. “Kim bulduk?” sorusuna cevap veren öge “(biz)” gizli öznesidir. “Ne bulduk?” sorusunun cevabı “gerekli belgeleri”dir; bu nedenle bu öge nesnedir. “Hangi belgeler?” gibi niteleme soruları nesnenin içindeki sıfat tamlamasını açıklar; ögeyi değiştirmez. Altı çizili “okulun arşivinden” ifadesi “Nereden bulduk?” sorusuna cevap verir. “-den” ayrılma hâl eki almış yer-yön bildiren bu tür ögeler dolaylı tümleç (yer tamlayıcısı) olarak adlandırılır. “Danışman öğretmenin yönlendirmesiyle” ise “nasıl/neyin etkisiyle bulduk?” anlamı kattığı için zarf tümlecidir; ancak sorulan altı çizili bölüm bu değildir. Bu nedenle doğru cevap A’dır.
Cümlenin yüklemi “bulduk”tur. “Kim bulduk?” sorusuna cevap veren öge “(biz)” gizli öznesidir. “Ne bulduk?” sorusunun cevabı “gerekli belgeleri”dir; bu nedenle bu öge nesnedir. “Hangi belgeler?” gibi niteleme soruları nesnenin içindeki sıfat tamlamasını açıklar; ögeyi değiştirmez. Altı çizili “okulun arşivinden” ifadesi “Nereden bulduk?” sorusuna cevap verir. “-den” ayrılma hâl eki almış yer-yön bildiren bu tür ögeler dolaylı tümleç (yer tamlayıcısı) olarak adlandırılır. “Danışman öğretmenin yönlendirmesiyle” ise “nasıl/neyin etkisiyle bulduk?” anlamı kattığı için zarf tümlecidir; ancak sorulan altı çizili bölüm bu değildir. Bu nedenle doğru cevap A’dır.