8. Sınıf Türkçe 1. Dönem 2. Yazılı Testleri

Doğru cevap: C

C seçeneğinde “yaraladı” sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır. Burada gerçek anlamıyla bir “bedensel yara açma” durumu yoktur; “sözlerin üzmesi, incitmesi” anlatılmaktadır. A seçeneğinde “düşün” zihinsel bir eylemdir ve sözcük gerçek anlamındadır. B seçeneğinde “sıktı” ayakkabının ayağı fiziksel olarak sıkmasıdır; gerçek anlamdadır. D seçeneğinde “aldım” bir şeyi edinmek/temin etmek anlamında kullanılmıştır; gerçek anlamdadır. Bu nedenle doğru cevap C’dir.

1. Çözüm: C seçeneğinde “yaraladı” sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır. Burada gerçek anlamıyla bir “bedensel yara açma” durumu yoktur; “sözlerin üzmesi, incitmesi” anlatılmaktadır. A seçeneğinde “düşün” zihinsel bir eylemdir ve sözcük gerçek anlamındadır. B seçeneğinde “sıktı” ayakkabının ayağı fiziksel olarak sıkmasıdır; gerçek anlamdadır. D seçeneğinde “aldım” bir şeyi edinmek/temin etmek anlamında kullanılmıştır; gerçek anlamdadır. Bu nedenle doğru cevap C’dir.

Doğru cevap: B

Özel ad niteliğindeki eser adları büyük harfle başlar ve ek kesmeyle ayrılır.

1. Kuralı tanı: Soruda bağlaç, ek, birleşik sözcük, büyük harf, kısaltma, sayı veya yabancı kökenli sözcük yazımıyla ilgili ipucunu belirle.
2. Doğru yazımı seç: Seçenekleri yazım kuralına göre karşılaştır ve doğru biçimi işaretle.

Doğru cevap: D

Cümlenin yüklemi “götürdü”dür. Yükleme “Nereye götürdü?” sorusunu sorarız. Yanıt “kütüphaneye” olur. “-e/-a” (yönelme) hâl eki alan ve yüklemin yöneldiği yeri bildiren öge dolaylı tümleçtir. Bu nedenle altı çizili bölüm “dolaylı tümleç”tir. Nesne “kimi/neyi?” sorusuna cevap verir; zarf tümleci ise “ne zaman, nasıl, ne kadar” gibi sorulara cevap verir. Burada bu sorulara uygun bir cevap yoktur.

1. Çözüm: Cümlenin yüklemi “götürdü”dür. Yükleme “Nereye götürdü?” sorusunu sorarız. Yanıt “kütüphaneye” olur. “-e/-a” (yönelme) hâl eki alan ve yüklemin yöneldiği yeri bildiren öge dolaylı tümleçtir. Bu nedenle altı çizili bölüm “dolaylı tümleç”tir. Nesne “kimi/neyi?” sorusuna cevap verir; zarf tümleci ise “ne zaman, nasıl, ne kadar” gibi sorulara cevap verir. Burada bu sorulara uygun bir cevap yoktur.

Doğru cevap: A

“Ağır” sözcüğü farklı cümlelerde farklı anlamlarda kullanılabilir. Soruda istenen anlam “önemli, ciddi”dir. A seçeneğinde “ağır”, çantanın “çok tartılı” olduğunu belirtir. seçeneğiA172nde “ağır sorumluluk” ifadesi, sorumluluğun “ciddi, önemli ve taşınması zor” olduğunu anlatır. Bu, soruda istenen anlamdır. C seçeneğinde “ağır”, “yavaş” anlamındadır. D seçeneğinde “ağır”, “sindirmesi zor, mideyi yoran” anlamında kullanılmıştır. Bu nedenle doğru cevap A440’dir.

1. Çözüm: “Ağır” sözcüğü farklı cümlelerde farklı anlamlarda kullanılabilir. Soruda istenen anlam “önemli, ciddi”dir. A seçeneğinde “ağır”, çantanın “çok tartılı” olduğunu belirtir. seçeneğiA172nde “ağır sorumluluk” ifadesi, sorumluluğun “ciddi, önemli ve taşınması zor” olduğunu anlatır. Bu, soruda istenen anlamdır. C seçeneğinde “ağır”, “yavaş” anlamındadır. D seçeneğinde “ağır”, “sindirmesi zor, mideyi yoran” anlamında kullanılmıştır. Bu nedenle doğru cevap A440’dir.

Doğru cevap: C

Dil adları büyük harfle başlar; yapım eki almış biçimlerde kesme kullanılmaz.

1. Kuralı tanı: Soruda bağlaç, ek, birleşik sözcük, büyük harf, kısaltma, sayı veya yabancı kökenli sözcük yazımıyla ilgili ipucunu belirle.
2. Doğru yazımı seç: Seçenekleri yazım kuralına göre karşılaştır ve doğru biçimi işaretle.

Doğru cevap: A

Cümlede yüklem "tebrik etti"dir. Yüklemin yaptığı işi gerçekleştiren "Öğretmen" özne olur. Altı çizili bölüm "törenin sonunda" ifadesidir. Bu ifade "ne zaman tebrik etti?" sorusuna cevap verir. Zaman bildiren söz grupları cümlede zarf tümleci (zarf tamlayıcısı) görevindedir. Diğer öğelerle karıştırmamak için: "projeyi bitiren öğrencileri" kısmı "kimi tebrik etti?" sorusuna cevap verdiği için nesnedir. "törenin sonunda" ise yer-yön değil, zaman bildirdiğinden dolaylı tümleç olamaz. Bu nedenle doğru cevap zarf tümlecidir.

1. Çözüm: Cümlede yüklem "tebrik etti"dir. Yüklemin yaptığı işi gerçekleştiren "Öğretmen" özne olur. Altı çizili bölüm "törenin sonunda" ifadesidir. Bu ifade "ne zaman tebrik etti?" sorusuna cevap verir. Zaman bildiren söz grupları cümlede zarf tümleci (zarf tamlayıcısı) görevindedir. Diğer öğelerle karıştırmamak için: "projeyi bitiren öğrencileri" kısmı "kimi tebrik etti?" sorusuna cevap verdiği için nesnedir. "törenin sonunda" ise yer-yön değil, zaman bildirdiğinden dolaylı tümleç olamaz. Bu nedenle doğru cevap zarf tümlecidir.

Doğru cevap: B

Soruda altı çizili sözcüğün cümleye "yaklaşık" anlamı katması isteniyor. "Yaklaşık"; kesin bir ölçü ya da zaman bildirmek yerine, o değere çok yakın olmayı ifade eder. A seçeneğinde "tam" sözcüğü kesinlik bildirir; süreyi yaklaşık değil, net olarak verir: "tam iki saat". B seçeneğinde "neredeyse" sözcüğü "hemen hemen, az kalsın" anlamındadır ve cümleye yaklaşık/çok yakınlık anlamı katar: "neredeyse üç saat" ifadesi "yaklaşık üç saat" demektir. C seçeneğinde "kesinlikle" sözcüğü güçlü bir kesinlik ve zorunluluk bildirir; yaklaşık anlamı yoktur. D seçeneğinde "mutlaka" sözcüğü de kesinlik/olması gerektiği anlamı taşır; yaklaşık anlamı vermez. Bu nedenle doğru cevap B’dir.

1. Çözüm: Soruda altı çizili sözcüğün cümleye "yaklaşık" anlamı katması isteniyor. "Yaklaşık"; kesin bir ölçü ya da zaman bildirmek yerine, o değere çok yakın olmayı ifade eder. A seçeneğinde "tam" sözcüğü kesinlik bildirir; süreyi yaklaşık değil, net olarak verir: "tam iki saat". B seçeneğinde "neredeyse" sözcüğü "hemen hemen, az kalsın" anlamındadır ve cümleye yaklaşık/çok yakınlık anlamı katar: "neredeyse üç saat" ifadesi "yaklaşık üç saat" demektir. C seçeneğinde "kesinlikle" sözcüğü güçlü bir kesinlik ve zorunluluk bildirir; yaklaşık anlamı yoktur. D seçeneğinde "mutlaka" sözcüğü de kesinlik/olması gerektiği anlamı taşır; yaklaşık anlamı vermez. Bu nedenle doğru cevap B’dir.

Doğru cevap: D

Belirli tarih bildiren ay adı büyük yazılır; rakama ve özel ada gelen ek kesmeyle ayrılır.

1. Kuralı tanı: Soruda bağlaç, ek, birleşik sözcük, büyük harf, kısaltma, sayı veya yabancı kökenli sözcük yazımıyla ilgili ipucunu belirle.
2. Doğru yazımı seç: Seçenekleri yazım kuralına göre karşılaştır ve doğru biçimi işaretle.

Doğru cevap: C

Cümlede yüklem “tamamladı”dır. “Kim tamamladı?” sorusuna cevap veren gizli özne “o”dur. “Neyi tamamladı?” sorusunun cevabı “bu projeyi” olduğundan bu söz grubu belirtili nesnedir. Altı çizili “öğretmeninin yönlendirmesiyle” ifadesi “nasıl / neyle / hangi şekilde” sorularına cevap verir ve eylemin gerçekleşme biçimini, aracını/etkileyen nedeni bildirir. Bu nedenle cümlede zarf tümleci görevindedir. Diğer seçenekler: Dolaylı tümleç olabilmesi için genellikle “-e/-a, -de/-da, -den/-dan” eklerinden birini alarak “kime/kimde/kimden” sorularına cevap vermesi gerekir; burada “-yle” (ile) vardır. Nesne olamaz çünkü “neyi?” sorusuna cevap vermez. Özne de değildir çünkü işi yapanı değil, işi yapma biçimini/etkenini belirtir.

1. Çözüm: Cümlede yüklem “tamamladı”dır. “Kim tamamladı?” sorusuna cevap veren gizli özne “o”dur. “Neyi tamamladı?” sorusunun cevabı “bu projeyi” olduğundan bu söz grubu belirtili nesnedir. Altı çizili “öğretmeninin yönlendirmesiyle” ifadesi “nasıl / neyle / hangi şekilde” sorularına cevap verir ve eylemin gerçekleşme biçimini, aracını/etkileyen nedeni bildirir. Bu nedenle cümlede zarf tümleci görevindedir. Diğer seçenekler: Dolaylı tümleç olabilmesi için genellikle “-e/-a, -de/-da, -den/-dan” eklerinden birini alarak “kime/kimde/kimden” sorularına cevap vermesi gerekir; burada “-yle” (ile) vardır. Nesne olamaz çünkü “neyi?” sorusuna cevap vermez. Özne de değildir çünkü işi yapanı değil, işi yapma biçimini/etkenini belirtir.

Doğru cevap: A

“Garip” sözcüğü Türkçede farklı anlamlarda kullanılabilir: “tuhaf/yadırgatıcı”, “anlaşılması güç”, “acınacak durumda olan”, “kimsesiz” gibi. Soruda istenen anlam, “alışılandan farklı, yadırgatıcı”dır. A seçeneğinde “seni görmek bana çok garip geldi” ifadesi, beklenmedik bir durumla karşılaşmanın yarattığı şaşkınlık ve yadırgama anlamını verir. Kalabalıkta karşılaşmak olağan dışı bulunmuştur; “garip” burada doğrudan “tuhaf, yadırgatıcı”dır. B seçeneğinde “garip ses” ifadesi, daha çok “anlaşılması güç/neyin sesi olduğu belli olmayan” anlamına kayar; yadırgatma olsa da vurgu, sesin kaynağının çözülememesindedir. C seçeneğinde “garip oyuncaklar” ifadesi belirsizdir ve “alışılmadık” anlamına yaklaşsa da cümlenin ana amacı çocuğun tamir becerisini vurgulamaktır; “garip” burada nesnelerin türünün farklılığına dair genel bir niteleme gibi kalır. D seçeneğinde “garip bir insan” ifadesi, bağlamdaki “kimseyi umursamaz” açıklamasıyla birlikte “toplumca yadırganan davranışları olan, aykırı” gibi daha karakter özelliğine dayalı bir niteleme oluşturur; ancak sorudaki “alışılandan farklı, yadırgatıcı” anlamını en açık ve doğrudan taşıyan kullanım A’dadır.

1. Çözüm: “Garip” sözcüğü Türkçede farklı anlamlarda kullanılabilir: “tuhaf/yadırgatıcı”, “anlaşılması güç”, “acınacak durumda olan”, “kimsesiz” gibi. Soruda istenen anlam, “alışılandan farklı, yadırgatıcı”dır. A seçeneğinde “seni görmek bana çok garip geldi” ifadesi, beklenmedik bir durumla karşılaşmanın yarattığı şaşkınlık ve yadırgama anlamını verir. Kalabalıkta karşılaşmak olağan dışı bulunmuştur; “garip” burada doğrudan “tuhaf, yadırgatıcı”dır. B seçeneğinde “garip ses” ifadesi, daha çok “anlaşılması güç/neyin sesi olduğu belli olmayan” anlamına kayar; yadırgatma olsa da vurgu, sesin kaynağının çözülememesindedir. C seçeneğinde “garip oyuncaklar” ifadesi belirsizdir ve “alışılmadık” anlamına yaklaşsa da cümlenin ana amacı çocuğun tamir becerisini vurgulamaktır; “garip” burada nesnelerin türünün farklılığına dair genel bir niteleme gibi kalır. D seçeneğinde “garip bir insan” ifadesi, bağlamdaki “kimseyi umursamaz” açıklamasıyla birlikte “toplumca yadırganan davranışları olan, aykırı” gibi daha karakter özelliğine dayalı bir niteleme oluşturur; ancak sorudaki “alışılandan farklı, yadırgatıcı” anlamını en açık ve doğrudan taşıyan kullanım A’dadır.