8. Sınıf Türkçe Sözcükte Anlam Testleri

Doğru cevap: D

seçeneğiDnde “kırıldı” sözcüğü, fiziksel olarak kırılma anlamında değil; kişinin duyduğu sözler yüzünden “incinmek, üzülmek, canı sıkılmak” anlamında mecaz olarak kullanılmıştır. B seçeneğinde vazonun düşüp parçalanması, C seçeneğinde ayağın kemik olarak kırılması, D seçeneğinde ise odunların parçalanması anlatılır. Bunların hepsi gerçek (somut) anlamdır. Bu nedenle doğru cevap D370’dır.

1. Çözüm: seçeneğiDnde “kırıldı” sözcüğü, fiziksel olarak kırılma anlamında değil; kişinin duyduğu sözler yüzünden “incinmek, üzülmek, canı sıkılmak” anlamında mecaz olarak kullanılmıştır. B seçeneğinde vazonun düşüp parçalanması, C seçeneğinde ayağın kemik olarak kırılması, D seçeneğinde ise odunların parçalanması anlatılır. Bunların hepsi gerçek (somut) anlamdır. Bu nedenle doğru cevap D370’dır.

Doğru cevap: A

A seçeneğinde “eli var” ifadesi, “bir işte payı/etkisi bulunmak, karışmış olmak” anlamında kullanılmıştır. Burada “el” sözcüğü gerçek anlamıyla (organ) değil, “katkı/etki” anlamıyla kullanıldığı için mecaz anlamlıdır. B, C ve D seçeneklerinde “el” sözcüğü gerçek anlamıyla kullanılmıştır: B’de yıkanan organ “el”dir, C’de çanta “ele” alınır, D’de çocuk annesinin elini (organını) tutar. Bu yüzden doğru cevap A’dır.

1. Çözüm: A seçeneğinde “eli var” ifadesi, “bir işte payı/etkisi bulunmak, karışmış olmak” anlamında kullanılmıştır. Burada “el” sözcüğü gerçek anlamıyla (organ) değil, “katkı/etki” anlamıyla kullanıldığı için mecaz anlamlıdır. B, C ve D seçeneklerinde “el” sözcüğü gerçek anlamıyla kullanılmıştır: B’de yıkanan organ “el”dir, C’de çanta “ele” alınır, D’de çocuk annesinin elini (organını) tutar. Bu yüzden doğru cevap A’dır.

Doğru cevap: B

seçeneğiBnde “açık” sözcüğü, “kapalı olmayan” anlamında değil; “anlaşılır, net” anlamında kullanılmıştır. Bu kullanım, sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşıp soyut bir anlam kazanmasıdır; yani mecaz anlamdır. B seçeneğinde “soğuk” hava sıcaklığını bildirir, gerçek anlamdadır. C seçeneğinde “tatlı” pastanın tadını bildirir, gerçek anlamdadır. D seçeneğinde “sakin” denizin dalgasız, durgun olma durumunu anlatır; bu da gerçek anlamdır. Bu nedenle doğru cevap B447’dır.

1. Çözüm: seçeneğiBnde “açık” sözcüğü, “kapalı olmayan” anlamında değil; “anlaşılır, net” anlamında kullanılmıştır. Bu kullanım, sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşıp soyut bir anlam kazanmasıdır; yani mecaz anlamdır. B seçeneğinde “soğuk” hava sıcaklığını bildirir, gerçek anlamdadır. C seçeneğinde “tatlı” pastanın tadını bildirir, gerçek anlamdadır. D seçeneğinde “sakin” denizin dalgasız, durgun olma durumunu anlatır; bu da gerçek anlamdır. Bu nedenle doğru cevap B447’dır.

Doğru cevap: C

“Yaklaşık, aşağı yukarı” anlamı; bir sürenin, miktarın ya da durumun kesin olmadığını, tahmini olduğunu bildirir. seçeneğiC114nde “Toplantı neredeyse iki saat sürdü.” cümlesindeki “neredeyse” sözcüğü “yaklaşık iki saat” anlamına gelir; süreyi kesinleştirmez, tahmini bir değer verir. Diğer seçeneklerdeki altı çizili sözcükler bu anlamı vermez: “hemen” (derhâl), “doğrudan” (dolaylı olmadan), “büsbütün” (tamamen) anlamındadır. Bu nedenle doğru cevap C437’dir.

1. Çözüm: “Yaklaşık, aşağı yukarı” anlamı; bir sürenin, miktarın ya da durumun kesin olmadığını, tahmini olduğunu bildirir. seçeneğiC114nde “Toplantı neredeyse iki saat sürdü.” cümlesindeki “neredeyse” sözcüğü “yaklaşık iki saat” anlamına gelir; süreyi kesinleştirmez, tahmini bir değer verir. Diğer seçeneklerdeki altı çizili sözcükler bu anlamı vermez: “hemen” (derhâl), “doğrudan” (dolaylı olmadan), “büsbütün” (tamamen) anlamındadır. Bu nedenle doğru cevap C437’dir.

Doğru cevap: D

“Yaklaşık, aşağı yukarı” anlamı; sayının, sürenin ya da miktarın kesin olmadığını, tahmini bir değer verildiğini gösterir. seçeneğiD123nde “Yol yaklaşık iki saat sürer.” cümlesindeki *yaklaşık* sözcüğü, sürenin kesin 2 saat olmadığını; 2 saate yakın bir zaman olduğunu belirtir. Bu nedenle doğru cevap D288’dir. Diğer seçeneklerdeki sözcükler tahmin bildirmez: - A’daki *hemen* “derhal, gecikmeden” anlamındadır. - C’deki *tam* “eksiksiz, tam olarak” anlamı katar ve kesinlik bildirir. - D’deki *kesinlikle* “kuşkuya yer bırakmadan” anlamındadır ve yine kesinlik bildirir.

1. Çözüm: “Yaklaşık, aşağı yukarı” anlamı; sayının, sürenin ya da miktarın kesin olmadığını, tahmini bir değer verildiğini gösterir. seçeneğiD123nde “Yol yaklaşık iki saat sürer.” cümlesindeki *yaklaşık* sözcüğü, sürenin kesin 2 saat olmadığını; 2 saate yakın bir zaman olduğunu belirtir. Bu nedenle doğru cevap D288’dir. Diğer seçeneklerdeki sözcükler tahmin bildirmez: - A’daki *hemen* “derhal, gecikmeden” anlamındadır. - C’deki *tam* “eksiksiz, tam olarak” anlamı katar ve kesinlik bildirir. - D’deki *kesinlikle* “kuşkuya yer bırakmadan” anlamındadır ve yine kesinlik bildirir.

Doğru cevap: A

A şıkkında derin sözcüğü, “bir şeyin boyut olarak aşağı doğru çok olması” anlamında değil; “ayrıntılı, kapsamlı, üzerinde ciddi biçimde düşünülmüş” anlamında kullanılmıştır. Bu nedenle mecaz anlam taşır. B, C ve D şıklarında derin sözcüğü; kuyu, deniz ve gölet gibi somut varlıkların ölçülebilen fiziksel özelliğini (derinlik miktarını) belirtir. Bu kullanım gerçek (temel) anlamdır. Bu yüzden doğru cevap A’dır.

1. Çözüm: A şıkkında derin sözcüğü, “bir şeyin boyut olarak aşağı doğru çok olması” anlamında değil; “ayrıntılı, kapsamlı, üzerinde ciddi biçimde düşünülmüş” anlamında kullanılmıştır. Bu nedenle mecaz anlam taşır. B, C ve D şıklarında derin sözcüğü; kuyu, deniz ve gölet gibi somut varlıkların ölçülebilen fiziksel özelliğini (derinlik miktarını) belirtir. Bu kullanım gerçek (temel) anlamdır. Bu yüzden doğru cevap A’dır.

Doğru cevap: B

Soruda altı çizili “yan” sözcüğünün “bir işin veya durumun olumsuz yönü, sakıncası” anlamında kullanıldığı cümle isteniyor. A seçeneğinde “yan” sözcüğü “özellik, yön” anlamında olumlu bir nitelik bildiriyor: “en büyük yanı” (avantaj). B seçeneğinde “iyi yanı” ve “kötü yanı” ifadeleri karşılaştırılıyor. Buradaki “kötü yanı” tam olarak “olumsuz yönü, sakıncası” anlamındadır. C ve D seçeneklerinde ise “yan” sözcüğü “bir şeyin yanı, kenarı, yakın çevresi” anlamında kullanılmıştır (masanın yanı, yolun yanı). Bu nedenle doğru cevap B’dir.

1. Çözüm: Soruda altı çizili “yan” sözcüğünün “bir işin veya durumun olumsuz yönü, sakıncası” anlamında kullanıldığı cümle isteniyor. A seçeneğinde “yan” sözcüğü “özellik, yön” anlamında olumlu bir nitelik bildiriyor: “en büyük yanı” (avantaj). B seçeneğinde “iyi yanı” ve “kötü yanı” ifadeleri karşılaştırılıyor. Buradaki “kötü yanı” tam olarak “olumsuz yönü, sakıncası” anlamındadır. C ve D seçeneklerinde ise “yan” sözcüğü “bir şeyin yanı, kenarı, yakın çevresi” anlamında kullanılmıştır (masanın yanı, yolun yanı). Bu nedenle doğru cevap B’dir.

Doğru cevap: C

Soru, “samimi” sözcüğünün “yapmacık, içten olmayan” anlamına yakın bir şekilde kullanıldığı cümleyi soruyor. “Samimi” normalde “içten, doğal, candan” demektir; ancak bazı bağlamlarda sözcük, karşılaştırma/çelişki üzerinden “içten değilmiş gibi” anlamı düşündürebilir. B seçeneğinde “samimi tavır” ifadesi doğrudan “içten, candan” anlamındadır. D seçeneğinde de “samimi bir dille anlatmak” yine “içten, doğal” anlamına gelir. A seçeneğinde ise altı çizili sözcük “sert”tir; “samimi” ile ilgili değildir. C seçeneğinde “Söyledikleri çok samimi geldi ama davranışları öyle değildi.” denilerek bir çelişki kurulmuştur. Kişinin sözleri “samimi” (içten) gibi görünse de davranışlarının bunu desteklemediği belirtilir. Bu kullanım, sözcüğün bağlam içinde “gerçekten içten olmayan, yapmacık olma ihtimali bulunan” anlamını işaret eder. Bu nedenle doğru cevap C’dir.

1. Çözüm: Soru, “samimi” sözcüğünün “yapmacık, içten olmayan” anlamına yakın bir şekilde kullanıldığı cümleyi soruyor. “Samimi” normalde “içten, doğal, candan” demektir; ancak bazı bağlamlarda sözcük, karşılaştırma/çelişki üzerinden “içten değilmiş gibi” anlamı düşündürebilir. B seçeneğinde “samimi tavır” ifadesi doğrudan “içten, candan” anlamındadır. D seçeneğinde de “samimi bir dille anlatmak” yine “içten, doğal” anlamına gelir. A seçeneğinde ise altı çizili sözcük “sert”tir; “samimi” ile ilgili değildir. C seçeneğinde “Söyledikleri çok samimi geldi ama davranışları öyle değildi.” denilerek bir çelişki kurulmuştur. Kişinin sözleri “samimi” (içten) gibi görünse de davranışlarının bunu desteklemediği belirtilir. Bu kullanım, sözcüğün bağlam içinde “gerçekten içten olmayan, yapmacık olma ihtimali bulunan” anlamını işaret eder. Bu nedenle doğru cevap C’dir.

Doğru cevap: D

“Mecaz anlam”, bir sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşıp benzetme ya da aktarma yoluyla yeni bir anlam kazanmasıdır. seçeneğiD116nde “temel” sözcüğü gerçek anlamıyla “bir yapının en alttaki taşıyıcı bölümü” demektir. Ancak cümlede “işin temeli” ifadesiyle “işin dayandığı ana unsur, esas, başlangıç” kastedilmiştir. Bu kullanım gerçek anlamdan uzaklaştığı için mecazdır. B’de “soğuk hava” ifadesi havanın düşük sıcaklıkta olmasıdır; gerçek anlamdır. C’de “taş” ayağa takılan gerçek bir nesnedir; gerçek anlamdır. D’de “cam bardak” ifadesi bardak malzemesini belirtir; gerçek anlamdır. Bu nedenle doğru cevap D593’dır.

1. Çözüm: “Mecaz anlam”, bir sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşıp benzetme ya da aktarma yoluyla yeni bir anlam kazanmasıdır. seçeneğiD116nde “temel” sözcüğü gerçek anlamıyla “bir yapının en alttaki taşıyıcı bölümü” demektir. Ancak cümlede “işin temeli” ifadesiyle “işin dayandığı ana unsur, esas, başlangıç” kastedilmiştir. Bu kullanım gerçek anlamdan uzaklaştığı için mecazdır. B’de “soğuk hava” ifadesi havanın düşük sıcaklıkta olmasıdır; gerçek anlamdır. C’de “taş” ayağa takılan gerçek bir nesnedir; gerçek anlamdır. D’de “cam bardak” ifadesi bardak malzemesini belirtir; gerçek anlamdır. Bu nedenle doğru cevap D593’dır.

Doğru cevap: A

Soru, “çekilmek” sözcüğünün “görevinden kendi isteğiyle ayrılmak (istifa etmek)” anlamında kullanıldığı cümleyi soruyor. seçeneğiA121nde “görevinden çekildi” ifadesi, kişinin görevini bırakması/istifa etmesi anlamındadır. Bu kullanım doğrudan “görevden ayrılmak” anlamını verir. Diğer seçeneklerde “çekilmek/çekmek” farklı anlamlarda kullanılmıştır: A’da “geri adım atmak” bir düşünceden/karardan vazgeçmek anlamındadır, görevden ayrılmak değildir. C’de “saçak altına çekilmek” bir yere sığınmak, bir noktaya doğru gitmek anlamındadır. D’de “perdeyi çekmek” nesneyi kendine doğru hareket ettirmek anlamındadır. Bu nedenle doğru cevap A620’dir.

1. Çözüm: Soru, “çekilmek” sözcüğünün “görevinden kendi isteğiyle ayrılmak (istifa etmek)” anlamında kullanıldığı cümleyi soruyor. seçeneğiA121nde “görevinden çekildi” ifadesi, kişinin görevini bırakması/istifa etmesi anlamındadır. Bu kullanım doğrudan “görevden ayrılmak” anlamını verir. Diğer seçeneklerde “çekilmek/çekmek” farklı anlamlarda kullanılmıştır: A’da “geri adım atmak” bir düşünceden/karardan vazgeçmek anlamındadır, görevden ayrılmak değildir. C’de “saçak altına çekilmek” bir yere sığınmak, bir noktaya doğru gitmek anlamındadır. D’de “perdeyi çekmek” nesneyi kendine doğru hareket ettirmek anlamındadır. Bu nedenle doğru cevap A620’dir.