1. soru
TYT - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) - Orta Test - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) 1 - 1
Doğru cevap: B
18. yüzyılda Osmanlı Devleti’nin Avrupa karşısında savunmadan diplomasiye daha çok ağırlık vermesinde aşağıdakilerden hangisi en etkili olmuştur?
AAvrupa’da ateşli silahların tamamen terk edilmesi
BSürekli elçiliklerin açılmasıyla Avrupa’yı yakından izleme ihtiyacının artması
CKapitülasyonların tamamen kaldırılması
DYeniçeri Ocağı’nın 18. yüzyıl başında kaldırılması
Çözüm
Osmanlı, 18. yüzyılda Avrupa’daki gelişmeleri izlemek ve diplomatik ilişkileri güçlendirmek için sürekli elçilikler açmaya yönelmiştir. Bu, savunma anlayışının yanında diplomasi ve bilgi toplama ihtiyacını artırmıştır.
2. soru
TYT - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) - Orta Test - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) 1 - 2
Doğru cevap: B
Aşağıdakilerden hangisi 1718 Pasarofça Antlaşması’nın Osmanlı Devleti açısından sonuçlarından biridir?
AOsmanlı’nın Karadeniz’i Türk gölü hâline getirmesi
BLale Devri’nin başlaması ve Batı tarzı yeniliklere yönelmenin hızlanması
CKırım’ın Osmanlı egemenliğinden çıkması
DBelgrad’ın kesin olarak Osmanlı’ya bırakılması
Çözüm
Pasarofça Antlaşması sonrasında barış ortamı oluşmuş, bu da Lale Devri’nde Batı etkisindeki yeniliklerin artmasına zemin hazırlamıştır. Antlaşma, özellikle Avusturya karşısında toprak kayıplarıyla birlikte yeni arayışları tetiklemiştir.
3. soru
TYT - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) - Orta Test - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) 1 - 3
Doğru cevap: A
Küçük Kaynarca Antlaşması (1774) ile Osmanlı Devleti’nin aşağıdakilerden hangisi üzerinde ilk kez Rusya’nın himaye iddiasını kabul etmek zorunda kaldığı söylenebilir?
AOsmanlı ülkesindeki Ortodoksların dini hakları
BOsmanlı ülkesindeki Katoliklerin dini hakları
COsmanlı ülkesindeki Yahudilerin ticari ayrıcalıkları
DOsmanlı ülkesindeki Protestanların eğitim kurumları
Çözüm
Küçük Kaynarca ile Rusya, Osmanlı topraklarındaki Ortodokslar üzerinde söz söyleme zemini elde etmiştir. Bu durum Osmanlı’nın iç işlerine müdahale kapısını aralamıştır.
4. soru
TYT - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) - Orta Test - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) 1 - 4
Doğru cevap: B
Aşağıdakilerden hangisi 18. yüzyılda Avrupa’da ortaya çıkan Aydınlanma düşüncesinin siyasal alandaki etkilerinden biri olarak gösterilebilir?
AMutlak monarşilerin güçlenmesi ve meclislerin kapatılması
BAkılcılık ve birey hakları vurgusuyla anayasal yönetim taleplerinin artması
CFeodalitenin yeniden yaygınlaşması
DSömürgeciliğin tamamen sona ermesi
Çözüm
Aydınlanma, akıl, hukuk ve bireysel haklar üzerinden yönetimin sınırlandırılmasını savunmuştur. Bu da anayasal yönetim ve temsil fikrini güçlendirmiştir.
5. soru
TYT - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) - Orta Test - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) 1 - 5
Doğru cevap: A
Osmanlı Devleti’nde 18. yüzyılda görülen “ayanların güç kazanması” aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?
AMerkezî otoritenin taşrada zayıflaması
BTımar sisteminin 16. yüzyılda en güçlü dönemine ulaşması
CDevşirme sisteminin yeniden yaygınlaşması
DKapitülasyonların tek taraflı olarak iptal edilmesi
Çözüm
Ayanların güçlenmesi, taşrada yerel güç odaklarının öne çıkmasıyla merkezî otoritenin zayıfladığını gösterir. Bu durum vergi toplama ve asayiş gibi alanlarda yerel aktörlerin etkisini artırmıştır.
6. soru
TYT - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) - Orta Test - Avrupa ve Osmanlı Devleti (18. Yüzyıl) 2 - 1
Doğru cevap: A
18. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin Avrupa karşısında savunmadan diplomasiye daha fazla ağırlık vermesinde aşağıdakilerden hangisi en etkili olmuştur?
AAvrupa devletleri arasında güç dengesinin sürekli değişmesi ve ittifakların önem kazanması
BCoğrafi Keşiflerin yeni ticaret yollarını açması
CKapitülasyonların ilk kez verilmesi
Dİstanbul'un fethedilmesiyle Boğazların kontrol altına alınması
Çözüm
18. yüzyılda Avrupa'da ittifaklar ve güç dengesi siyaseti belirleyici hâle geldi. Osmanlı da bu ortamda savaş kadar diplomasi ve denge politikasını kullanmaya yöneldi.
