9. Sınıf Matematik

9. Sınıf Matematik Rasyonel Sayılar Testleri

Rasyonel Sayılar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

9. Sınıf Rasyonel Sayılar Testleri

Rasyonel sayılar, kesirli ifadelerle işlem yapma ve sayı doğrusunda karşılaştırma becerisini ölçer. Bu testler; toplama, çıkarma, çarpma, bölme, sadeleştirme ve sıralama sorularını 9. Sınıf formatında pekiştirir.

Kesirli İşlemlerde Dikkat Edilecekler

Toplama ve çıkarma işlemlerinde payda eşitlemek, çarpma ve bölmede ise sadeleştirme fırsatlarını görmek önemlidir. Negatif işaretlerin pay, payda ve tüm kesir üzerindeki etkisi ayrıca kontrol edilmelidir.

Adım Adım Pratik

Çözümlü sorularla ilerlerken işlem sırasını ve ortak payda seçimlerini not etmek, özellikle karma işlemlerde hataları azaltır.

7. Test

9. Sınıf Matematik Rasyonel Sayılar Testleri

Rasyonel Sayılar konusu 7. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki işlemin sonucunu bulun.

56÷109+18

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

1) İşlemde önce parantez içindeki bölmeyi yapalım (kesirle bölme, ters çevirip çarpmaktır): 5 6 ÷ 10 9 = 5 6 × 9 10 2) Çarpıp sadeleştirelim: 5 6 × 9 10 = 5 × 9 6 × 10 = 45 60 = 3 4 3) Şimdi üzerine eklenen kesri toplayalım: 3 4 + 1 8 4) Paydaları eşitleyelim: 3 4 = 6 8 6 8 + 1 8 = 7 8 5) Sonuç şıklarla karşılaştırılırsa doğru cevap D323 şıkkıdır. Sonuç = 7 8

  1. Çözüm: 1) İşlemde önce parantez içindeki bölmeyi yapalım (kesirle bölme, ters çevirip çarpmaktır): 5 6 ÷ 10 9 = 5 6 × 9 10 2) Çarpıp sadeleştirelim: 5 6 × 9 10 = 5 × 9 6 × 10 = 45 60 = 3 4 3) Şimdi üzerine eklenen kesri toplayalım: 3 4 + 1 8 4) Paydaları eşitleyelim: 3 4 = 6 8 6 8 + 1 8 = 7 8 5) Sonuç şıklarla karşılaştırılırsa doğru cevap D323 şıkkıdır. Sonuç = 7 8

1) İşlemde önce parantez içindeki bölmeyi yapalım (kesirle bölme, ters çevirip çarpmaktır):

56÷109=56×910

2) Çarpıp sadeleştirelim:

56×910=5×96×10=4560=34

3) Şimdi üzerine eklenen kesri toplayalım:

34+18

4) Paydaları eşitleyelim:

34=68
68+18=78

5) Sonuç şıklarla karşılaştırılırsa doğru cevap C şıkkıdır.

Sonuç=78
2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki denklemin rasyonel çözümlerinin çarpımı kaçtır?

|2x-1x+3|=12

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Verilen denklem: | 2 x - 1 x + 3 | = 1 2 Önce tanım kümesi kısıtı: payda sıfır olamaz. x + 3 ≠ 0 x ≠ - 3 Mutlak değerli denklem iki duruma ayrılır: 2 x - 1 x + 3 = 1 2 2 x - 1 x + 3 = - 1 2 1. Durum: 2 x - 1 x + 3 = 1 2 2 ( 2 x - 1 ) = x + 3 4 x - 2 = x + 3 3 x = 5 x = 5 3 2. Durum: 2 x - 1 x + 3 = - 1 2 2 ( 2 x - 1 ) = - ( x + 3 ) 4 x - 2 = - x - 3 5 x = - 1 x = - 1 5 Rasyonel çözümler: x = 5 3, x = - 1 5 Çarpımları: 5 3 ⋅ ( - 1 5 ) = - 1 3 Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

  1. Çözüm: Verilen denklem: | 2 x - 1 x + 3 | = 1 2 Önce tanım kümesi kısıtı: payda sıfır olamaz. x + 3 ≠ 0 x ≠ - 3 Mutlak değerli denklem iki duruma ayrılır: 2 x - 1 x + 3 = 1 2 2 x - 1 x + 3 = - 1 2 1. Durum: 2 x - 1 x + 3 = 1 2 2 ( 2 x - 1 ) = x + 3 4 x - 2 = x + 3 3 x = 5 x = 5 3 2. Durum: 2 x - 1 x + 3 = - 1 2 2 ( 2 x - 1 ) = - ( x + 3 ) 4 x - 2 = - x - 3 5 x = - 1 x = - 1 5 Rasyonel çözümler: x = 5 3, x = - 1 5 Çarpımları: 5 3 ⋅ ( - 1 5 ) = - 1 3 Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

Verilen denklem:

|2x-1x+3|=12

Önce tanım kümesi kısıtı: payda sıfır olamaz.

x+30x-3

Mutlak değerli denklem iki duruma ayrılır:

2x-1x+3=122x-1x+3=-12

1. Durum:

2x-1x+3=122(2x-1)=x+34x-2=x+33x=5x=53

2. Durum:

2x-1x+3=-122(2x-1)=-(x+3)4x-2=-x-35x=-1x=-15

Rasyonel çözümler:

x=53,x=-15

Çarpımları:

53(-15)=-13

Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki işlemin sonucu kaçtır?

(34)-(56)+(18)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

İşlemi ortak paydada toplayalım. Paydaların ortak katı olarak aşağıdaki paydayı seçelim: OKEK ( 4, 6, 8 ) = 24 Her kesri bu ortak paydaya çevirelim: 3 4 = 3 × 6 4 × 6 = 18 24 5 6 = 5 × 4 6 × 4 = 20 24 1 8 = 1 × 3 8 × 3 = 3 24 Şimdi çıkarma-toplama işlemini yapalım: 18 24 - 20 24 + 3 24 = 18 - 20 + 3 24 Pay kısmını sadeleştirelim: 18 - 20 + 3 24 = 1 24 Sonuç şıklardan A ile aynıdır; dolayısıyla doğru cevap B427.

  1. Çözüm: İşlemi ortak paydada toplayalım. Paydaların ortak katı olarak aşağıdaki paydayı seçelim: OKEK ( 4, 6, 8 ) = 24 Her kesri bu ortak paydaya çevirelim: 3 4 = 3 × 6 4 × 6 = 18 24 5 6 = 5 × 4 6 × 4 = 20 24 1 8 = 1 × 3 8 × 3 = 3 24 Şimdi çıkarma-toplama işlemini yapalım: 18 24 - 20 24 + 3 24 = 18 - 20 + 3 24 Pay kısmını sadeleştirelim: 18 - 20 + 3 24 = 1 24 Sonuç şıklardan A ile aynıdır; dolayısıyla doğru cevap B427.

İşlemi ortak paydada toplayalım.

Paydaların ortak katı olarak aşağıdaki paydayı seçelim:

OKEK(4,6,8)=24

Her kesri bu ortak paydaya çevirelim:

34=3×64×6=182456=5×46×4=202418=1×38×3=324

Şimdi çıkarma-toplama işlemini yapalım:

1824-2024+324=18-20+324

Pay kısmını sadeleştirelim:

18-20+324=124

Sonuç şıklardan A ile aynıdır; dolayısıyla doğru cevap A.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki işlemin sonucunu bulunuz.
34-5678+13

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

İşlem: 3 4 - 5 6 7 8 + 1 3 Önce paydaki işlemi yapalım: 3 4 - 5 6 = 9 12 - 10 12 = - 1 12 Sonra paydadaki işlemi yapalım: 7 8 + 1 3 = 21 24 + 8 24 = 29 24 Bölme işlemini çarpma olarak yazalım: - 1 12 29 24 = - 1 12 × 24 29 Sadeleştirip sonucu bulalım: - 1 12 × 24 29 = - 2 29 Bulduğumuz sonuç şıkkıC307 ile aynıdır, yani doğru cevap C333’dır: - 2 29

  1. Çözüm: İşlem: 3 4 - 5 6 7 8 + 1 3 Önce paydaki işlemi yapalım: 3 4 - 5 6 = 9 12 - 10 12 = - 1 12 Sonra paydadaki işlemi yapalım: 7 8 + 1 3 = 21 24 + 8 24 = 29 24 Bölme işlemini çarpma olarak yazalım: - 1 12 29 24 = - 1 12 × 24 29 Sadeleştirip sonucu bulalım: - 1 12 × 24 29 = - 2 29 Bulduğumuz sonuç şıkkıC307 ile aynıdır, yani doğru cevap C333’dır: - 2 29

İşlem:

34-5678+13

Önce paydaki işlemi yapalım:

34-56=912-1012=-112

Sonra paydadaki işlemi yapalım:

78+13=2124+824=2924

Bölme işlemini çarpma olarak yazalım:

-1122924=-112×2429

Sadeleştirip sonucu bulalım:

-112×2429=-229

Bulduğumuz sonuç şıkkıC1964 ile aynıdır, yani doğru cevap C1990’dır:

-229
5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki işlemin sonucu kaçtır?

34-56÷12

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

İşlem: 3 4 − 5 6 ÷ 1 2 Önce parantez içini ortak paydada çıkaralım: 3 4 − 5 6 = 9 12 − 10 12 Çıkarma işlemini yapalım: 9 12 − 10 12 = 9 − 10 12 = − 1 12 Şimdi bölme işlemini “ters çevirip çarpma” olarak yazalım: − 1 12 ÷ 1 2 = − 1 12 × 2 1 Çarpmayı yapalım ve sadeleştirelim: − 1 × 2 12 × 1 = − 2 12 = − 1 6 Sonuç: − 1 6 Bu değer şıklardan B ile aynıdır. Yani doğru cevap D479’dir.

  1. Çözüm: İşlem: 3 4 − 5 6 ÷ 1 2 Önce parantez içini ortak paydada çıkaralım: 3 4 − 5 6 = 9 12 − 10 12 Çıkarma işlemini yapalım: 9 12 − 10 12 = 9 − 10 12 = − 1 12 Şimdi bölme işlemini “ters çevirip çarpma” olarak yazalım: − 1 12 ÷ 1 2 = − 1 12 × 2 1 Çarpmayı yapalım ve sadeleştirelim: − 1 × 2 12 × 1 = − 2 12 = − 1 6 Sonuç: − 1 6 Bu değer şıklardan B ile aynıdır. Yani doğru cevap D479’dir.

İşlem:

3456÷12

Önce parantez içini ortak paydada çıkaralım:

3456=9121012

Çıkarma işlemini yapalım:

9121012=91012=112

Şimdi bölme işlemini “ters çevirip çarpma” olarak yazalım:

112÷12=112×21

Çarpmayı yapalım ve sadeleştirelim:

1×212×1=212=16

Sonuç:

16

Bu değer şıklardan B ile aynıdır. Yani doğru cevap D2512’dir.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki ifadenin değerini bulunuz.

(12-23)(56-34)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Cevap kontrolü: Sonuç şıkkıA22dır. İfade: ( 1 2 - 2 3 ) ( 5 6 - 3 4 ) Önce pay kısmını hesaplayalım: 1 2 - 2 3 Ortak payda alalım: 3 6 - 4 6 Pay sonucu: - 1 6 Şimdi payda kısmını hesaplayalım: 5 6 - 3 4 Ortak payda alalım: 10 12 - 9 12 Payda sonucu: 1 12 Şimdi bölme işlemini yapalım: - 1 6 1 12 Kesirle bölme, tersiyle çarpmadır: - 1 6 × 12 1 Çarpımı sadeleştirip sonucu bulalım: - 12 6 Sonuç: - 2 Bu nedenle doğru seçenek A416 ’dir.

  1. Çözüm: Cevap kontrolü: Sonuç şıkkıA22dır. İfade: ( 1 2 - 2 3 ) ( 5 6 - 3 4 ) Önce pay kısmını hesaplayalım: 1 2 - 2 3 Ortak payda alalım: 3 6 - 4 6 Pay sonucu: - 1 6 Şimdi payda kısmını hesaplayalım: 5 6 - 3 4 Ortak payda alalım: 10 12 - 9 12 Payda sonucu: 1 12 Şimdi bölme işlemini yapalım: - 1 6 1 12 Kesirle bölme, tersiyle çarpmadır: - 1 6 × 12 1 Çarpımı sadeleştirip sonucu bulalım: - 12 6 Sonuç: - 2 Bu nedenle doğru seçenek A416 ’dir.

Cevap kontrolü: Sonuç C şıkkıdır.

İfade:

(12-23)(56-34)

Önce pay kısmını hesaplayalım:

12-23

Ortak payda alalım:

36-46

Pay sonucu:

-16

Şimdi payda kısmını hesaplayalım:

56-34

Ortak payda alalım:

1012-912

Payda sonucu:

112

Şimdi bölme işlemini yapalım:

-16112

Kesirle bölme, tersiyle çarpmadır:

-16×121

Çarpımı sadeleştirip sonucu bulalım:

-126

Sonuç:

-2

Bu nedenle doğru seçenek C’dir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki ifadenin değerini bulun:

-34+5678-13

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

İfade: - 3 4 + 5 6 7 8 - 1 3 Önce payı (üst tarafı) toplayalım: - 3 4 + 5 6 = - 9 12 + 10 12 = 1 12 Sonra paydayı (alt tarafı) çıkaralım: 7 8 - 1 3 = 21 24 - 8 24 = 13 24 Şimdi kesri kesre bölelim (ters çevirip çarpalım): 1 12 13 24 = 1 12 × 24 13 = 1 × 24 12 × 13 = 2 13 Sonuç: 2 13 Bu değer şıkkıB314 ile aynıdır. Dolayısıyla doğru cevap B347’dır.

  1. Çözüm: İfade: - 3 4 + 5 6 7 8 - 1 3 Önce payı (üst tarafı) toplayalım: - 3 4 + 5 6 = - 9 12 + 10 12 = 1 12 Sonra paydayı (alt tarafı) çıkaralım: 7 8 - 1 3 = 21 24 - 8 24 = 13 24 Şimdi kesri kesre bölelim (ters çevirip çarpalım): 1 12 13 24 = 1 12 × 24 13 = 1 × 24 12 × 13 = 2 13 Sonuç: 2 13 Bu değer şıkkıB314 ile aynıdır. Dolayısıyla doğru cevap B347’dır.

İfade:

-34+5678-13

Önce payı (üst tarafı) toplayalım:

-34+56=-912+1012=112

Sonra paydayı (alt tarafı) çıkaralım:

78-13=2124-824=1324

Şimdi kesri kesre bölelim (ters çevirip çarpalım):

1121324=112×2413=1×2412×13=213

Sonuç:

213

Bu değer şıkkıB2225 ile aynıdır. Dolayısıyla doğru cevap B2258’dır.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki işlemin sonucu kaçtır?

(-34+56)÷(12)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

İşlemi aynen yazalım: ( - 3 4 + 5 6 ) ÷ ( 1 2 ) Önce parantez içini toplayalım (payda eşitleyelim): - 3 4 + 5 6 = - 9 12 + 10 12 Toplayalım: - 9 12 + 10 12 = 1 12 Şimdi bölme işlemini yapalım: 1 12 ÷ 1 2 Kesirle bölme, ters çarpma demektir: 1 12 × 2 1 Çarpıp sadeleştirelim: 1 × 2 12 × 1 = 2 12 = 1 6 Sonuç seçeneklerde şıkkıC355dır: 1 6

  1. Çözüm: İşlemi aynen yazalım: ( - 3 4 + 5 6 ) ÷ ( 1 2 ) Önce parantez içini toplayalım (payda eşitleyelim): - 3 4 + 5 6 = - 9 12 + 10 12 Toplayalım: - 9 12 + 10 12 = 1 12 Şimdi bölme işlemini yapalım: 1 12 ÷ 1 2 Kesirle bölme, ters çarpma demektir: 1 12 × 2 1 Çarpıp sadeleştirelim: 1 × 2 12 × 1 = 2 12 = 1 6 Sonuç seçeneklerde şıkkıC355dır: 1 6

İşlemi aynen yazalım:

(-34+56)÷(12)

Önce parantez içini toplayalım (payda eşitleyelim):

-34+56=-912+1012

Toplayalım:

-912+1012=112

Şimdi bölme işlemini yapalım:

112÷12

Kesirle bölme, ters çarpma demektir:

112×21

Çarpıp sadeleştirelim:

1×212×1=212=16

Sonuç seçeneklerde A şıkkıdır:

16
9. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki ifadenin değeri kaçtır?
-34-1+56-123-1--12-1

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Verilen ifadeyi E ile gösterelim: E = - 3 4 - 1 + 5 6 - 1 2 3 - 1 - - 1 2 - 1 Kural: tersi (−1. kuvvet) alınır: a b - 1 = b a Şimdi parantez içlerini tek tek ters çevirip yazalım: - 3 4 - 1 = - 4 3 5 6 - 1 = 6 5 2 3 - 1 = 3 2 - 1 2 - 1 = 2 - 1 = - 2 Bunları E ifadesinde yerine yazalım: E = - 4 3 + 6 5 3 2 - ( - 2 ) Payı toplayalım: - 4 3 + 6 5 = - 20 15 + 18 15 = - 2 15 Paydayı düzenleyelim: 3 2 - ( - 2 ) = 3 2 + 2 = 3 2 + 4 2 = 7 2 Bölme işlemini çarpma olarak yazıp sonucu bulalım: E = - 2 15 7 2 = - 2 15 × 2 7 = - 4 105 Sonuç: E = - 4 105 Bu değer şıkkıD561 ile aynıdır.

  1. Çözüm: Verilen ifadeyi E ile gösterelim: E = - 3 4 - 1 + 5 6 - 1 2 3 - 1 - - 1 2 - 1 Kural: tersi (−1. kuvvet) alınır: a b - 1 = b a Şimdi parantez içlerini tek tek ters çevirip yazalım: - 3 4 - 1 = - 4 3 5 6 - 1 = 6 5 2 3 - 1 = 3 2 - 1 2 - 1 = 2 - 1 = - 2 Bunları E ifadesinde yerine yazalım: E = - 4 3 + 6 5 3 2 - ( - 2 ) Payı toplayalım: - 4 3 + 6 5 = - 20 15 + 18 15 = - 2 15 Paydayı düzenleyelim: 3 2 - ( - 2 ) = 3 2 + 2 = 3 2 + 4 2 = 7 2 Bölme işlemini çarpma olarak yazıp sonucu bulalım: E = - 2 15 7 2 = - 2 15 × 2 7 = - 4 105 Sonuç: E = - 4 105 Bu değer şıkkıD561 ile aynıdır.
Verilen ifadeyi E ile gösterelim:
E=-34-1+56-123-1--12-1
Kural: tersi (−1. kuvvet) alınır:
ab-1=ba
Şimdi parantez içlerini tek tek ters çevirip yazalım:
-34-1=-43
56-1=65
23-1=32
-12-1=2-1=-2
Bunları E ifadesinde yerine yazalım:
E=-43+6532-(-2)
Payı toplayalım:
-43+65=-2015+1815=-215
Paydayı düzenleyelim:
32-(-2)=32+2=32+42=72
Bölme işlemini çarpma olarak yazıp sonucu bulalım:
E=-21572=-215×27=-4105
Sonuç:
E=-4105
Bu değer şıkkıD4956 ile aynıdır.
10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki işlemin sonucunu bulun.

-23+5612-13

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

İşlem: - 2 3 + 5 6 1 2 - 1 3 Önce payı düzenleyelim: - 2 3 + 5 6 Payda eşitleyelim: - 2 3 = - 4 6 Payı toplayalım: - 4 6 + 5 6 = 1 6 Şimdi paydayı düzenleyelim: 1 2 - 1 3 Payda eşitleyelim: 1 2 = 3 6, 1 3 = 2 6 Paydayı çıkaralım: 3 6 - 2 6 = 1 6 Tüm ifadeyi yerine yazalım: 1 6 1 6 Birbirine eşit iki kesrin bölümü: 1 6 1 6 = 1 Sonuç 1 olduğu için doğru seçenek A’dır. (A seçeneği doğru mu kontrolü: Evet, doğrudur.)

  1. Çözüm: İşlem: - 2 3 + 5 6 1 2 - 1 3 Önce payı düzenleyelim: - 2 3 + 5 6 Payda eşitleyelim: - 2 3 = - 4 6 Payı toplayalım: - 4 6 + 5 6 = 1 6 Şimdi paydayı düzenleyelim: 1 2 - 1 3 Payda eşitleyelim: 1 2 = 3 6, 1 3 = 2 6 Paydayı çıkaralım: 3 6 - 2 6 = 1 6 Tüm ifadeyi yerine yazalım: 1 6 1 6 Birbirine eşit iki kesrin bölümü: 1 6 1 6 = 1 Sonuç 1 olduğu için doğru seçenek A’dır. (A seçeneği doğru mu kontrolü: Evet, doğrudur.)

İşlem:

-23+5612-13

Önce payı düzenleyelim:

-23+56

Payda eşitleyelim:

-23=-46

Payı toplayalım:

-46+56=16

Şimdi paydayı düzenleyelim:

12-13

Payda eşitleyelim:

12=36,13=26

Paydayı çıkaralım:

36-26=16

Tüm ifadeyi yerine yazalım:

1616

Birbirine eşit iki kesrin bölümü:

1616=1

Sonuç 1 olduğu için doğru seçenek A’dır. (A seçeneği doğru mu kontrolü: Evet, doğrudur.)

9. Sınıf Rasyonel Sayılar Testleri Hakkında

Rasyonel sayı nedir?

Paydası sıfır olmayan iki tam sayının oranı şeklinde yazılabilen sayılardır.

Kesirlerde toplama yaparken neye dikkat edilir?

Paydalar eşit değilse önce ortak payda bulunmalı, ardından paylar toplanmalıdır.

Rasyonel sayılarda en sık hata nedir?

Negatif işareti yanlış yorumlamak ve bölme işleminde ikinci kesri ters çevirmeyi unutmak sık yapılan hatalardır.