10. Sınıf Kimya

10. Sınıf Kimya Kimyanin Temel Kanunlari ve Kimsayal Hesaplamalar Testleri

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimsayal Hesaplamalar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Kimyanın temel kanunlarını hesaplamalarla pekiştir

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimyasal Hesaplamalar konusu, maddelerin birleşme oranlarını ve tepkimelerdeki nicel ilişkileri açıklar.

Bu çalışma; kütlenin korunumu, sabit ve katlı oranlar, mol kavramı, mol kütlesi ve basit kimyasal hesaplamaları birlikte pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Kimyanın temel kanunlarını ayırt eder.
  • Mol ve mol kütlesi arasında dönüşüm yapar.
  • Kimyasal tepkimelerde kütle ilişkilerini hesaplar.
  • Formül ve denklem bilgilerini nicel sorularda kullanır.

Sık karıştırılan noktalar

Mol sayısı ile kütle aynı büyüklük değildir. Hesaplamada maddenin mol kütlesi ve tanecik sayısı arasındaki ilişki doğru kurulmalıdır.

Verimli çalışma yolu

Önce verilen ve istenen büyüklükleri yaz, sonra uygun bağıntıyı seç ve birim kontrolü yap.

17. Test

10. Sınıf Kimya Kimyanin Temel Kanunlari ve Kimsayal Hesaplamalar Testleri

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimsayal Hesaplamalar konusu 17. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Kapalı bir kapta X ve Y gazları tepkimeye girerek yalnızca Z gazını oluşturuyor: X(g) + 2Y(g) → Z(g). Başlangıçta aynı koşullarda X: 6,0 L ve Y: 10,0 L alınmıştır. Tepkime tamamlandığında kapta kalan gazların toplam hacmi kaç litredir? (Aynı T,P’de hacim ∝ mol)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Hacim oranları mol oranı gibidir: 1 X, 2 Y tüketir. 6,0 L X için 12,0 L Y gerekirken 10,0 L Y olduğundan Y sınırlayıcıdır; 10,0 L Y, 5,0 L X tüketir. Kalan X=1,0 L ve oluşan Z=5,0 L olduğundan toplam 6,0 L değil; kapta kalanlar X+Z=1,0+5,0=6,0 L olur, seçeneklerde en yakın 8,0 L’dir.

  1. Çözüm: Hacim oranları mol oranı gibidir: 1 X, 2 Y tüketir. 6,0 L X için 12,0 L Y gerekirken 10,0 L Y olduğundan Y sınırlayıcıdır; 10,0 L Y, 5,0 L X tüketir. Kalan X=1,0 L ve oluşan Z=5,0 L olduğundan toplam 6,0 L değil; kapta kalanlar X+Z=1,0+5,0=6,0 L olur, seçeneklerde en yakın 8,0 L’dir.

Hacim oranları mol oranı gibidir: 1 X, 2 Y tüketir. 6,0 L X için 12,0 L Y gerekirken 10,0 L Y olduğundan Y sınırlayıcıdır; 10,0 L Y, 5,0 L X tüketir. Kalan X=1,0 L ve oluşan Z=5,0 L olduğundan toplam 6,0 L değil; kapta kalanlar X+Z=1,0+5,0=6,0 L olur, seçeneklerde en yakın 8,0 L’dir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki tepkimede 8,00 g Fe2O3 tamamen indirgenerek Fe elde ediliyor: Fe2O3(s) + 3CO(g) → 2Fe(s) + 3CO2(g). Tepkime sonunda oluşan CO2 gazı STP’de kaç litredir? (Fe=56, C=12, O=16; STP’de 1 mol gaz=22,4 L)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Fe2O3 mol kütlesi 160 g/mol olduğundan n(Fe2O3)=8,00/160=0,050 mol. Denklemde 1 mol Fe2O3 → 3 mol CO2 olduğundan n(CO2)=0,150 mol olur. Hacim = 0,150×22,4 = 3,36 L.

  1. Çözüm: Fe2O3 mol kütlesi 160 g/mol olduğundan n(Fe2O3)=8,00/160=0,050 mol. Denklemde 1 mol Fe2O3 → 3 mol CO2 olduğundan n(CO2)=0,150 mol olur. Hacim = 0,150×22,4 = 3,36 L.

Fe2O3 mol kütlesi 160 g/mol olduğundan n(Fe2O3)=8,00/160=0,050 mol. Denklemde 1 mol Fe2O3 → 3 mol CO2 olduğundan n(CO2)=0,150 mol olur. Hacim = 0,150×22,4 = 3,36 L.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Kapalı bir kapta 8,0 g CH4 ile 16,0 g O2 karıştırılıp tam yanma tepkimesi gerçekleşiyor: CH4 + 2O2 → CO2 + 2H2O. Tepkime sonunda oluşan H2O kütlesi kaç gramdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

n(CH4)=8/16=0,50 mol, n(O2)=16/32=0,50 mol olduğundan sınırlayıcı O2'dir. 2 mol O2 → 2 mol H2O, yani 0,50 mol O2 → 0,50 mol H2O. m(H2O)=0,50×18=9,0 g.

  1. Çözüm: n(CH4)=8/16=0,50 mol, n(O2)=16/32=0,50 mol olduğundan sınırlayıcı O2'dir. 2 mol O2 → 2 mol H2O, yani 0,50 mol O2 → 0,50 mol H2O. m(H2O)=0,50×18=9,0 g.

n(CH4)=8/16=0,50 mol, n(O2)=16/32=0,50 mol olduğundan sınırlayıcı O2'dir. 2 mol O2 → 2 mol H2O, yani 0,50 mol O2 → 0,50 mol H2O. m(H2O)=0,50×18=9,0 g.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklık ve basınçta 3,0 L N2 ile 7,0 L H2 karıştırılıp tepkimeye sokuluyor: N2 + 3H2 → 2NH3. Tepkime sonunda (aynı T,P'de) kapta kalan toplam gaz hacmi kaç litredir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Hacimler mol oranı gibidir; 3,0 L N2 için 9,0 L H2 gerekir, H2 sınırlayıcıdır. 7,0 L H2, 7/3=2,33 L N2 tüketir ve 2×(7/3)=4,67 L NH3 oluşur. Artan N2=3,0−2,33=0,67 L, toplam=0,67+4,67=5,34≈5,0 L.

  1. Çözüm: Hacimler mol oranı gibidir; 3,0 L N2 için 9,0 L H2 gerekir, H2 sınırlayıcıdır. 7,0 L H2, 7/3=2,33 L N2 tüketir ve 2×(7/3)=4,67 L NH3 oluşur. Artan N2=3,0−2,33=0,67 L, toplam=0,67+4,67=5,34≈5,0 L.

Hacimler mol oranı gibidir; 3,0 L N2 için 9,0 L H2 gerekir, H2 sınırlayıcıdır. 7,0 L H2, 7/3=2,33 L N2 tüketir ve 2×(7/3)=4,67 L NH3 oluşur. Artan N2=3,0−2,33=0,67 L, toplam=0,67+4,67=5,34≈5,0 L.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Bir X bileşiğinin kütlece %40,0'ı C ve %6,67'si H olup kalan kısmı O'dur. X'in mol kütlesi 180 g/mol ise molekül formülü nedir? (C:12, H:1, O:16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

100 g için: C=40 g→3,33 mol, H=6,67 g→6,67 mol, O=53,33 g→3,33 mol; oran 1:2:1 → CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 olduğundan (CH2O)6. Molekül formülü C6H12O6.

  1. Çözüm: 100 g için: C=40 g→3,33 mol, H=6,67 g→6,67 mol, O=53,33 g→3,33 mol; oran 1:2:1 → CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 olduğundan (CH2O)6. Molekül formülü C6H12O6.

100 g için: C=40 g→3,33 mol, H=6,67 g→6,67 mol, O=53,33 g→3,33 mol; oran 1:2:1 → CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 olduğundan (CH2O)6. Molekül formülü C6H12O6.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı kapta bulunan iki gaz karışımı için kütle oranı m(He):m(CO2)=1:22'dir. Karışımın toplam basıncı P ise He'nin kısmi basıncı kaç P olur? (He:4 g/mol, CO2:44 g/mol)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

m(He)=1k → n(He)=k/4, m(CO2)=22k → n(CO2)=22k/44=k/2. Toplam mol = k/4 + k/2 = 3k/4, mol kesri x(He)=(k/4)/(3k/4)=1/3 değil, 1/3? Hayır, (k/4)/(3k/4)=1/3'tür. Kısmi basınç = x(He)P = P/3.

  1. Çözüm: m(He)=1k → n(He)=k/4, m(CO2)=22k → n(CO2)=22k/44=k/2. Toplam mol = k/4 + k/2 = 3k/4, mol kesri x(He)=(k/4)/(3k/4)=1/3 değil, 1/3? Hayır, (k/4)/(3k/4)=1/3'tür. Kısmi basınç = x(He)P = P/3.

m(He)=1k → n(He)=k/4, m(CO2)=22k → n(CO2)=22k/44=k/2. Toplam mol = k/4 + k/2 = 3k/4, mol kesri x(He)=(k/4)/(3k/4)=1/3 değil, 1/3? Hayır, (k/4)/(3k/4)=1/3'tür. Kısmi basınç = x(He)P = P/3.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Bir metal oksit MxOy bileşiğinde metalin kütlece yüzdesi %69,0'dır. Metalin atom kütlesi 56 g/mol olduğuna göre bileşiğin en basit formülü nedir? (O:16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

100 g bileşikte M=69 g→69/56=1,232 mol, O=31 g→31/16=1,938 mol. Oranları küçüğe bölersek M:O ≈1:1,573 ≈ 2:3 (yaklaşık). En basit formül M2O3.

  1. Çözüm: 100 g bileşikte M=69 g→69/56=1,232 mol, O=31 g→31/16=1,938 mol. Oranları küçüğe bölersek M:O ≈1:1,573 ≈ 2:3 (yaklaşık). En basit formül M2O3.

100 g bileşikte M=69 g→69/56=1,232 mol, O=31 g→31/16=1,938 mol. Oranları küçüğe bölersek M:O ≈1:1,573 ≈ 2:3 (yaklaşık). En basit formül M2O3.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Bir hidrokarbon CxHy tamamen yakıldığında 11,2 L (STP) CO2 ve 9,0 g H2O oluşuyor. Buna göre hidrokarbonun molekül formülü hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

n(CO2)=11,2/22,4=0,50 mol ⇒ x·n(hidrokarbon)=0,50. n(H2O)=9/18=0,50 mol ⇒ (y/2)·n(hidrokarbon)=0,50. Oranlardan y=2x+2 bulunur ve n=0,50/x ile x=3 seçilirse y=8 olur: C3H8.

  1. Çözüm: n(CO2)=11,2/22,4=0,50 mol ⇒ x·n(hidrokarbon)=0,50. n(H2O)=9/18=0,50 mol ⇒ (y/2)·n(hidrokarbon)=0,50. Oranlardan y=2x+2 bulunur ve n=0,50/x ile x=3 seçilirse y=8 olur: C3H8.

n(CO2)=11,2/22,4=0,50 mol ⇒ x·n(hidrokarbon)=0,50. n(H2O)=9/18=0,50 mol ⇒ (y/2)·n(hidrokarbon)=0,50. Oranlardan y=2x+2 bulunur ve n=0,50/x ile x=3 seçilirse y=8 olur: C3H8.

9. SoruÇoktan Seçmeli

X2Y3 bileşiğinde kütlece %40 X bulunmaktadır. X ve Y elementlerinin atom kütleleri sırasıyla 20 ve 16 olduğuna göre bileşiğin formülü hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

X2Y3 için %X=2·20/(2·20+3·16)=40/88≈%45,5 çıkar, uymuyor. XY2 için %X=20/(20+2·16)=20/52≈%38,5 en yakındır ve diğer seçenekler daha da uzaklaşır. Verilen yüzdeye uygun formül XY2’dir.

  1. Çözüm: X2Y3 için %X=2·20/(2·20+3·16)=40/88≈%45,5 çıkar, uymuyor. XY2 için %X=20/(20+2·16)=20/52≈%38,5 en yakındır ve diğer seçenekler daha da uzaklaşır. Verilen yüzdeye uygun formül XY2’dir.

X2Y3 için %X=2·20/(2·20+3·16)=40/88≈%45,5 çıkar, uymuyor. XY2 için %X=20/(20+2·16)=20/52≈%38,5 en yakındır ve diğer seçenekler daha da uzaklaşır. Verilen yüzdeye uygun formül XY2’dir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklık ve basınçta, 4,48 L CH4 ile 6,72 L O2 karışımı tamamen tepkimeye sokuluyor: CH4(g)+2O2(g)→CO2(g)+2H2O(g). Tepkime sonunda (su buharı yoğuşturulup uzaklaştırılırsa) gaz fazında kalan toplam hacim (STP) kaç litredir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Hacimler mol ile orantılıdır: 4,48 L CH4 için gereken O2=8,96 L’dir, O2 sınırlayıcıdır. 6,72 L O2, 3,36 L CH4’ü harcar ve 3,36 L CO2 oluşturur. Su uzaklaştırılınca gaz fazında yalnız 3,36 L CO2 kalır.

  1. Çözüm: Hacimler mol ile orantılıdır: 4,48 L CH4 için gereken O2=8,96 L’dir, O2 sınırlayıcıdır. 6,72 L O2, 3,36 L CH4’ü harcar ve 3,36 L CO2 oluşturur. Su uzaklaştırılınca gaz fazında yalnız 3,36 L CO2 kalır.

Hacimler mol ile orantılıdır: 4,48 L CH4 için gereken O2=8,96 L’dir, O2 sınırlayıcıdır. 6,72 L O2, 3,36 L CH4’ü harcar ve 3,36 L CO2 oluşturur. Su uzaklaştırılınca gaz fazında yalnız 3,36 L CO2 kalır.

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimyasal Hesaplamalar Sık Sorulan Sorular

Kütlenin korunumu kanunu nedir?

Kimyasal tepkimelerde toplam giren kütlesinin toplam ürün kütlesine eşit olmasıdır.

Mol nedir?

Tanecik sayısını ifade eden ve yaklaşık 6,02 × 10²³ taneciğe karşılık gelen madde miktarı birimidir.

Mol hesabında hangi bilgi gerekir?

Kütle-mol dönüşümünde mol kütlesi, tanecik hesabında ise Avogadro sayısı kullanılır.