10. Sınıf Kimya

10. Sınıf Kimya Kimyanin Temel Kanunlari ve Kimsayal Hesaplamalar Testleri

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimsayal Hesaplamalar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Kimyanın temel kanunlarını hesaplamalarla pekiştir

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimyasal Hesaplamalar konusu, maddelerin birleşme oranlarını ve tepkimelerdeki nicel ilişkileri açıklar.

Bu çalışma; kütlenin korunumu, sabit ve katlı oranlar, mol kavramı, mol kütlesi ve basit kimyasal hesaplamaları birlikte pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Kimyanın temel kanunlarını ayırt eder.
  • Mol ve mol kütlesi arasında dönüşüm yapar.
  • Kimyasal tepkimelerde kütle ilişkilerini hesaplar.
  • Formül ve denklem bilgilerini nicel sorularda kullanır.

Sık karıştırılan noktalar

Mol sayısı ile kütle aynı büyüklük değildir. Hesaplamada maddenin mol kütlesi ve tanecik sayısı arasındaki ilişki doğru kurulmalıdır.

Verimli çalışma yolu

Önce verilen ve istenen büyüklükleri yaz, sonra uygun bağıntıyı seç ve birim kontrolü yap.

14. Test

10. Sınıf Kimya Kimyanin Temel Kanunlari ve Kimsayal Hesaplamalar Testleri

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimsayal Hesaplamalar konusu 14. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bileşiğin kütlece %40,0'ı C, %6,67'si H ve kalanı O'dur. Bileşiğin mol kütlesi 180 g/mol olduğuna göre molekül formülü nedir? (C=12, H=1, O=16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

100 g için: C 40 g→3,33 mol; H 6,67 g→6,67 mol; O 53,33 g→3,33 mol, oran 1:2:1 ⇒ CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 ⇒ (CH2O)6 = C6H12O6.

  1. Çözüm: 100 g için: C 40 g→3,33 mol; H 6,67 g→6,67 mol; O 53,33 g→3,33 mol, oran 1:2:1 ⇒ CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 ⇒ (CH2O)6 = C6H12O6.

100 g için: C 40 g→3,33 mol; H 6,67 g→6,67 mol; O 53,33 g→3,33 mol, oran 1:2:1 ⇒ CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 ⇒ (CH2O)6 = C6H12O6.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Bir kapta başlangıçta 0,60 mol N2 ve 1,50 mol H2 vardır. N2(g) + 3H2(g) → 2NH3(g) tepkimesi tam verimle gerçekleştiğinde, oluşan NH3 miktarı ve artan madde aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

0,60 mol N2 için gereken H2 = 1,80 mol olduğundan H2 sınırlayıcıdır. 1,50 mol H2, 1,50/3=0,50 mol N2 ile tepkimeye girer ve 2×0,50=1,00 mol NH3 oluşur. Artan N2 = 0,60-0,50=0,10 mol.

  1. Çözüm: 0,60 mol N2 için gereken H2 = 1,80 mol olduğundan H2 sınırlayıcıdır. 1,50 mol H2, 1,50/3=0,50 mol N2 ile tepkimeye girer ve 2×0,50=1,00 mol NH3 oluşur. Artan N2 = 0,60-0,50=0,10 mol.

0,60 mol N2 için gereken H2 = 1,80 mol olduğundan H2 sınırlayıcıdır. 1,50 mol H2, 1,50/3=0,50 mol N2 ile tepkimeye girer ve 2×0,50=1,00 mol NH3 oluşur. Artan N2 = 0,60-0,50=0,10 mol.

3. SoruÇoktan Seçmeli

10,0 g CaCO3 içeren bir numune, fazla HCl ile tepkimeye sokuluyor: CaCO3(s) + 2HCl(aq) → CaCl2(aq) + CO2(g) + H2O(l). Tepkime sonunda 2,24 L CO2 (STP) toplanıyor. Numunedeki CaCO3 saflığı yüzde kaçtır? (STP'de 1 mol gaz 22,4 L)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

2,24 L CO2 ⇒ 0,10 mol CO2, tepkimeden 0,10 mol CaCO3 harcanmıştır. CaCO3 kütlesi = 0,10×100=10,0 g olur, bu %100 saflık verir; ancak CaCO3 mol kütlesi 100 g/mol olduğundan doğru. Saflık %100.

  1. Çözüm: 2,24 L CO2 ⇒ 0,10 mol CO2, tepkimeden 0,10 mol CaCO3 harcanmıştır. CaCO3 kütlesi = 0,10×100=10,0 g olur, bu %100 saflık verir; ancak CaCO3 mol kütlesi 100 g/mol olduğundan doğru. Saflık %100.

2,24 L CO2 ⇒ 0,10 mol CO2, tepkimeden 0,10 mol CaCO3 harcanmıştır. CaCO3 kütlesi = 0,10×100=10,0 g olur, bu %100 saflık verir; ancak CaCO3 mol kütlesi 100 g/mol olduğundan doğru. Saflık %100.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklık ve basınçta, 6,0 g H2 ile 32,0 g O2 tepkimeye sokulup sadece H2O oluşuyor. Tepkime sonunda oluşan su kütlesi kaç gramdır? (H=1, O=16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

2H2 + O2 → 2H2O. 6,0 g H2 = 3,0 mol, 32,0 g O2 = 1,0 mol olduğundan sınırlayıcı O2’dir ve 2,0 mol H2O oluşur. 2,0 mol H2O = 2×18 = 36 g değil, O2 1 mol → 2 mol H2O = 36 g; ancak H2 fazlası 1 mol (2 g) artar, toplam ürün kütlesi 36 g’dır.

  1. Çözüm: 2H2 + O2 → 2H2O. 6,0 g H2 = 3,0 mol, 32,0 g O2 = 1,0 mol olduğundan sınırlayıcı O2’dir ve 2,0 mol H2O oluşur. 2,0 mol H2O = 2×18 = 36 g değil, O2 1 mol → 2 mol H2O = 36 g; ancak H2 fazlası 1 mol (2 g) artar, toplam ürün kütlesi 36 g’dır.

2H2 + O2 → 2H2O. 6,0 g H2 = 3,0 mol, 32,0 g O2 = 1,0 mol olduğundan sınırlayıcı O2’dir ve 2,0 mol H2O oluşur. 2,0 mol H2O = 2×18 = 36 g değil, O2 1 mol → 2 mol H2O = 36 g; ancak H2 fazlası 1 mol (2 g) artar, toplam ürün kütlesi 36 g’dır.

5. SoruÇoktan Seçmeli

X ve Y elementleri iki farklı bileşik oluşturuyor. I. bileşikte 12,0 g X ile 8,0 g Y birleşiyor. II. bileşikte 12,0 g X ile 24,0 g Y birleşiyor. Buna göre Y’nin sabit X kütlesiyle birleşen kütlelerinin oranı ve hangi kanunla açıklandığı aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

X sabit 12,0 g iken Y kütleleri 8,0 g ve 24,0 g’dır. Oran 8:24 = 1:3 olup küçük tam sayılarla ifade edilir. Bu durum Katlı Oranlar Kanunu ile açıklanır.

  1. Çözüm: X sabit 12,0 g iken Y kütleleri 8,0 g ve 24,0 g’dır. Oran 8:24 = 1:3 olup küçük tam sayılarla ifade edilir. Bu durum Katlı Oranlar Kanunu ile açıklanır.

X sabit 12,0 g iken Y kütleleri 8,0 g ve 24,0 g’dır. Oran 8:24 = 1:3 olup küçük tam sayılarla ifade edilir. Bu durum Katlı Oranlar Kanunu ile açıklanır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bileşikte elementlerin kütlece yüzdeleri %40,0 C, %6,67 H ve %53,33 O’dur. Bileşiğin mol kütlesi 180 g/mol olduğuna göre molekül formülü nedir? (C=12, H=1, O=16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

100 g bileşik için mol sayıları: C=40/12=3,33; H=6,67/1=6,67; O=53,33/16=3,33 → oran 1:2:1, empirik formül CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 olduğundan molekül formülü C6H12O6’dır.

  1. Çözüm: 100 g bileşik için mol sayıları: C=40/12=3,33; H=6,67/1=6,67; O=53,33/16=3,33 → oran 1:2:1, empirik formül CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 olduğundan molekül formülü C6H12O6’dır.

100 g bileşik için mol sayıları: C=40/12=3,33; H=6,67/1=6,67; O=53,33/16=3,33 → oran 1:2:1, empirik formül CH2O. Empirik kütle 30 g/mol, 180/30=6 olduğundan molekül formülü C6H12O6’dır.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklık ve basınçta, 10,0 L A(g) ile 15,0 L B(g) tepkimeye sokuluyor ve tepkime sonunda 10,0 L C(g) oluşuyor, B gazından artan kalıyor. Buna göre tepkimenin en basit tam sayılı denklemi aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Gaz hacimleri mol oranlarını verir: A tüketimi 10 L, C oluşumu 10 L olduğundan A:C = 1:1. B artan olduğuna göre B’nin stokiyometrik ihtiyacı 15 L’den küçüktür; 1:1 oranında B gerekir ve 10 L B tüketilir. En basit denklem A + B → C’dir.

  1. Çözüm: Gaz hacimleri mol oranlarını verir: A tüketimi 10 L, C oluşumu 10 L olduğundan A:C = 1:1. B artan olduğuna göre B’nin stokiyometrik ihtiyacı 15 L’den küçüktür; 1:1 oranında B gerekir ve 10 L B tüketilir. En basit denklem A + B → C’dir.

Gaz hacimleri mol oranlarını verir: A tüketimi 10 L, C oluşumu 10 L olduğundan A:C = 1:1. B artan olduğuna göre B’nin stokiyometrik ihtiyacı 15 L’den küçüktür; 1:1 oranında B gerekir ve 10 L B tüketilir. En basit denklem A + B → C’dir.

8. SoruÇoktan Seçmeli

CO2 ve CO karışımının toplam kütlesi 22,0 g’dır. Karışımdaki toplam oksijen atomu sayısı, toplam karbon atomu sayısının 1,5 katıdır. Buna göre karışımdaki CO2’nin kütlesi kaç gramdır? (C=12, O=16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

n(CO2)=x, n(CO)=y olsun; O atomu: 2x+y, C atomu: x+y ve 2x+y=1,5(x+y) → x=y. Toplam kütle 44x+28y=72x=22,0 → x=0,3056 mol. CO2 kütlesi 44x=13,2 g’dır.

  1. Çözüm: n(CO2)=x, n(CO)=y olsun; O atomu: 2x+y, C atomu: x+y ve 2x+y=1,5(x+y) → x=y. Toplam kütle 44x+28y=72x=22,0 → x=0,3056 mol. CO2 kütlesi 44x=13,2 g’dır.

n(CO2)=x, n(CO)=y olsun; O atomu: 2x+y, C atomu: x+y ve 2x+y=1,5(x+y) → x=y. Toplam kütle 44x+28y=72x=22,0 → x=0,3056 mol. CO2 kütlesi 44x=13,2 g’dır.

9. SoruÇoktan Seçmeli

0,50 mol C3H8 ve 0,80 mol O2 içeren bir karışım, tam yanma için yeterli O2 yokken tepkimeye sokuluyor. (C3H8 + 5O2 → 3CO2 + 4H2O) Tepkime sonunda oluşan CO2 kütlesi kaç gramdır? (C=12, O=16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Sınırlayıcı madde O2’dir: 0,80 mol O2, 0,80/5=0,16 mol C3H8 yakar. Oluşan CO2 molü 0,16×3=0,48 moldür. Kütle =0,48×44=21,12 g.

  1. Çözüm: Sınırlayıcı madde O2’dir: 0,80 mol O2, 0,80/5=0,16 mol C3H8 yakar. Oluşan CO2 molü 0,16×3=0,48 moldür. Kütle =0,48×44=21,12 g.

Sınırlayıcı madde O2’dir: 0,80 mol O2, 0,80/5=0,16 mol C3H8 yakar. Oluşan CO2 molü 0,16×3=0,48 moldür. Kütle =0,48×44=21,12 g.

10. SoruÇoktan Seçmeli

X ve Y elementleri kütlece birleşerek X2Y3 bileşiğini oluşturuyor. Bu bileşikte X’in kütlece yüzdesi %40’tır. Buna göre atom kütleleri oranı MX/MY kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Kütlece X payı: 2MX / (2MX+3MY)=0,40. Buradan 2MX=0,40(2MX+3MY) ⇒ 1,2MX=1,2MY ⇒ MX=MY. Dikkat: Hata olmaması için yeniden düzenleyelim: 2MX=0,8MX+1,2MY ⇒ 1,2MX=1,2MY ⇒ MX/MY=1.

  1. Çözüm: Kütlece X payı: 2MX / (2MX+3MY)=0,40. Buradan 2MX=0,40(2MX+3MY) ⇒ 1,2MX=1,2MY ⇒ MX=MY. Dikkat: Hata olmaması için yeniden düzenleyelim: 2MX=0,8MX+1,2MY ⇒ 1,2MX=1,2MY ⇒ MX/MY=1.

Kütlece X payı: 2MX / (2MX+3MY)=0,40. Buradan 2MX=0,40(2MX+3MY) ⇒ 1,2MX=1,2MY ⇒ MX=MY. Dikkat: Hata olmaması için yeniden düzenleyelim: 2MX=0,8MX+1,2MY ⇒ 1,2MX=1,2MY ⇒ MX/MY=1.

Kimyanın Temel Kanunları ve Kimyasal Hesaplamalar Sık Sorulan Sorular

Kütlenin korunumu kanunu nedir?

Kimyasal tepkimelerde toplam giren kütlesinin toplam ürün kütlesine eşit olmasıdır.

Mol nedir?

Tanecik sayısını ifade eden ve yaklaşık 6,02 × 10²³ taneciğe karşılık gelen madde miktarı birimidir.

Mol hesabında hangi bilgi gerekir?

Kütle-mol dönüşümünde mol kütlesi, tanecik hesabında ise Avogadro sayısı kullanılır.