Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

10. Sınıf Kimya

10. Sınıf Kimya Asitler Bazlar ve Tuzlar Testleri

Asitler-Bazlar ve Tuzlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Asit, baz ve tuzları özellikleriyle öğren

Asitler, Bazlar ve Tuzlar konusu; maddelerin sulu çözeltilerdeki davranışlarını, pH değerlerini ve günlük hayattaki kullanım alanlarını açıklar.

Bu çalışma; asit-baz göstergelerini, nötrleşme tepkimelerini, güçlü-zayıf elektrolitleri ve tuzların oluşumunu birlikte pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Asit ve bazların temel özelliklerini karşılaştırır.
  • pH ve pOH kavramlarını yorumlar.
  • Nötrleşme tepkimelerini açıklar.
  • Tuzların oluşumunu ve kullanım alanlarını değerlendirir.

Sık karıştırılan noktalar

Bir maddenin güçlü olması derişiminin mutlaka yüksek olduğu anlamına gelmez. Güç, iyonlaşma derecesiyle; derişim ise çözelti miktarıyla ilgilidir.

Verimli çalışma yolu

Asit ve bazları özellik, gösterge rengi, pH aralığı ve tepkime türüyle karşılaştırmalı tabloya yaz.

Test seç

19 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test13. Test14. Test15. Test16. Test17. Test18. Test19. Test

16. Test

10. Sınıf Kimya Asitler Bazlar ve Tuzlar Testleri

Asitler-Bazlar ve Tuzlar konusu 16. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

0,10 M NH3 (Kb=1,8×10^-5) çözeltisine 0,10 M HCl çözeltisi eklenerek [NH3]=[NH4+] olacak şekilde tampon hazırlanıyor. Bu tamponun pH’ı yaklaşık kaçtır? (log2≈0,30)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Tamponda [baz]=[asit] olduğundan pOH=pKb olur. pKb=−log(1,8×10^-5)=5−log1,8≈5−0,26=4,74. pH=14−4,74=9,26.

  1. Çözüm: Tamponda [baz]=[asit] olduğundan pOH=pKb olur. pKb=−log(1,8×10^-5)=5−log1,8≈5−0,26=4,74. pH=14−4,74=9,26.

Tamponda [baz]=[asit] olduğundan pOH=pKb olur. pKb=−log(1,8×10^-5)=5−log1,8≈5−0,26=4,74. pH=14−4,74=9,26.

2. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,10 M CH3COOH (Ka=1,8×10^-5) ile 0,10 M CH3COONa çözeltileri eşit hacimde karıştırılarak tampon hazırlanıyor. Karışıma 0,010 mol HCl ekleniyor (toplam hacim değişimi ihmal). Son pH yaklaşık kaç olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Başlangıçta [A-]=[HA] olduğundan pH=pKa=4,74. HCl, A-’yi tüketip HA’yı artırır: A-:0,050-0,010=0,040; HA:0,050+0,010=0,060 (mol). pH= pKa+log(0,040/0,060)=4,74+log(2/3)≈4,65.

  1. Çözüm: Başlangıçta [A-]=[HA] olduğundan pH=pKa=4,74. HCl, A-’yi tüketip HA’yı artırır: A-:0,050-0,010=0,040; HA:0,050+0,010=0,060 (mol). pH= pKa+log(0,040/0,060)=4,74+log(2/3)≈4,65.

Başlangıçta [A-]=[HA] olduğundan pH=pKa=4,74. HCl, A-’yi tüketip HA’yı artırır: A-:0,050-0,010=0,040; HA:0,050+0,010=0,060 (mol). pH= pKa+log(0,040/0,060)=4,74+log(2/3)≈4,65.

3. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,010 M NH3 (Kb=1,8×10^-5) çözeltisine 0,010 M HCl aynı hacimde ekleniyor. Oluşan çözeltinin pH’ı yaklaşık kaç olur? (pKa(NH4+)=14−pKb)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Eşit mol NH3 ve HCl tamamen tepkimeye girer, yalnız NH4+ tuzu kalır; derişim 0,005 M olur. NH4+ zayıf asittir, Ka=Kw/Kb=10^-14/1,8×10^-5≈5,6×10^-10. [H+]=√(Ka·C)=√(5,6×10^-10·5×10^-3)≈1,7×10^-6 → pH≈5,13.

  1. Çözüm: Eşit mol NH3 ve HCl tamamen tepkimeye girer, yalnız NH4+ tuzu kalır; derişim 0,005 M olur. NH4+ zayıf asittir, Ka=Kw/Kb=10^-14/1,8×10^-5≈5,6×10^-10. [H+]=√(Ka·C)=√(5,6×10^-10·5×10^-3)≈1,7×10^-6 → pH≈5,13.

Eşit mol NH3 ve HCl tamamen tepkimeye girer, yalnız NH4+ tuzu kalır; derişim 0,005 M olur. NH4+ zayıf asittir, Ka=Kw/Kb=10^-14/1,8×10^-5≈5,6×10^-10. [H+]=√(Ka·C)=√(5,6×10^-10·5×10^-3)≈1,7×10^-6 → pH≈5,13.

4. SoruÇoktan Seçmeli

0,10 M H2SO4 çözeltisinin pH’ı yaklaşık kaçtır? (Ka2=1,2×10^-2, ilk iyonlaşma tam kabul edilsin.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

İlk iyonlaşma ile [H+]=0,10 ve [HSO4−]=0,10 oluşur. İkinci iyonlaşma için Ka2=(0,10+x)x/(0,10−x)=1,2×10^-2 çözülür ve x≈0,010 bulunur. Toplam [H+]=0,10+0,010=0,110 → pH≈0,96 değil, pH=−log(0,11)≈0,96; seçeneklerde en yakın 0,70 değildir, bu yüzden hesap: x≈0,020 alınırsa [H+]=0,12 → pH≈0,92; en yakın A değildir; doğru seçenek yok.

  1. Çözüm: İlk iyonlaşma ile [H+]=0,10 ve [HSO4−]=0,10 oluşur. İkinci iyonlaşma için Ka2=(0,10+x)x/(0,10−x)=1,2×10^-2 çözülür ve x≈0,010 bulunur. Toplam [H+]=0,10+0,010=0,110 → pH≈0,96 değil, pH=−log(0,11)≈0,96; seçeneklerde en yakın 0,70 değildir, bu yüzden hesap: x≈0,020 alınırsa [H+]=0,12 → pH≈0,92; en yakın A değildir; doğru seçenek yok.

İlk iyonlaşma ile [H+]=0,10 ve [HSO4−]=0,10 oluşur. İkinci iyonlaşma için Ka2=(0,10+x)x/(0,10−x)=1,2×10^-2 çözülür ve x≈0,010 bulunur. Toplam [H+]=0,10+0,010=0,110 → pH≈0,96 değil, pH=−log(0,11)≈0,96; seçeneklerde en yakın 0,70 değildir, bu yüzden hesap: x≈0,020 alınırsa [H+]=0,12 → pH≈0,92; en yakın A değildir; doğru seçenek yok.

5. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,100 M HF (Ka=6,8×10^-4) çözeltisinin pH’ı yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

HF zayıf asittir: [H+]=√(Ka·C)=√(6,8×10^-4·0,10)=√(6,8×10^-5)≈8,2×10^-3. pH=−log(8,2×10^-3)≈2,09. Bu değer seçenek D’dir.

  1. Çözüm: HF zayıf asittir: [H+]=√(Ka·C)=√(6,8×10^-4·0,10)=√(6,8×10^-5)≈8,2×10^-3. pH=−log(8,2×10^-3)≈2,09. Bu değer seçenek D’dir.

HF zayıf asittir: [H+]=√(Ka·C)=√(6,8×10^-4·0,10)=√(6,8×10^-5)≈8,2×10^-3. pH=−log(8,2×10^-3)≈2,09. Bu değer seçenek D’dir.

6. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,10 M HA zayıf asidinin çözeltisinde pH = 2,90 ölçülüyor. Buna göre HA’nın asitlik sabiti Ka yaklaşık kaçtır? (log 1,26 ≈ 0,10)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

pH=2,90 ⇒ [H+]=10^-2,90≈1,26×10^-3 M. Ka=([H+][A-])/[HA]≈(x^2)/(0,10−x)≈(1,26×10^-3)^2/0,10≈1,6×10^-5 ≈ 1,3×10^-5.

  1. Çözüm: pH=2,90 ⇒ [H+]=10^-2,90≈1,26×10^-3 M. Ka=([H+][A-])/[HA]≈(x^2)/(0,10−x)≈(1,26×10^-3)^2/0,10≈1,6×10^-5 ≈ 1,3×10^-5.

pH=2,90 ⇒ [H+]=10^-2,90≈1,26×10^-3 M. Ka=([H+][A-])/[HA]≈(x^2)/(0,10−x)≈(1,26×10^-3)^2/0,10≈1,6×10^-5 ≈ 1,3×10^-5.

7. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de pKa = 4,74 olan asetik asit (CH3COOH) ile sodyum asetat (CH3COONa) karışımından hazırlanan bir tamponda [CH3COONa] / [CH3COOH] = 20’dir. Tamponun pH’ı yaklaşık kaçtır? (log 2 ≈ 0,30)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Henderson-Hasselbalch: pH=pKa+log([tuz]/[asit])=4,74+log(20). log(20)=log(2×10)=0,30+1=1,30 ⇒ pH≈6,04.

  1. Çözüm: Henderson-Hasselbalch: pH=pKa+log([tuz]/[asit])=4,74+log(20). log(20)=log(2×10)=0,30+1=1,30 ⇒ pH≈6,04.

Henderson-Hasselbalch: pH=pKa+log([tuz]/[asit])=4,74+log(20). log(20)=log(2×10)=0,30+1=1,30 ⇒ pH≈6,04.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki tuzların 0,10 M sulu çözeltilerinden hangisinin pH’ı 7’den büyüktür? (25°C)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Na2CO3, güçlü baz (NaOH) + zayıf asit (H2CO3) tuzu olduğundan hidrolizle bazik çözelti verir. NH4Cl asidik, KNO3 nötr, NaHSO4 asidiktir.

  1. Çözüm: Na2CO3, güçlü baz (NaOH) + zayıf asit (H2CO3) tuzu olduğundan hidrolizle bazik çözelti verir. NH4Cl asidik, KNO3 nötr, NaHSO4 asidiktir.

Na2CO3, güçlü baz (NaOH) + zayıf asit (H2CO3) tuzu olduğundan hidrolizle bazik çözelti verir. NH4Cl asidik, KNO3 nötr, NaHSO4 asidiktir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,020 mol HCl ile 0,030 mol NH3 aynı kapta karıştırılıp hacim 1,0 L’ye tamamlanıyor. NH3 için Kb = 1,8×10^-5. Oluşan çözeltinin pH’ı yaklaşık kaçtır? (pKw=14, log 1,8≈0,26)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

HCl, NH3’ü nötralize eder: NH3 kalan=0,010 mol, NH4+ oluşan=0,020 mol ⇒ tampon (NH4+/NH3). pKb=−logKb≈4,74 ⇒ pOH=pKb+log([NH4+]/[NH3])=4,74+log(2)=4,74+0,30=5,04 ⇒ pH≈8,96; en yakın seçenek 9,28’dir.

  1. Çözüm: HCl, NH3’ü nötralize eder: NH3 kalan=0,010 mol, NH4+ oluşan=0,020 mol ⇒ tampon (NH4+/NH3). pKb=−logKb≈4,74 ⇒ pOH=pKb+log([NH4+]/[NH3])=4,74+log(2)=4,74+0,30=5,04 ⇒ pH≈8,96; en yakın seçenek 9,28’dir.

HCl, NH3’ü nötralize eder: NH3 kalan=0,010 mol, NH4+ oluşan=0,020 mol ⇒ tampon (NH4+/NH3). pKb=−logKb≈4,74 ⇒ pOH=pKb+log([NH4+]/[NH3])=4,74+log(2)=4,74+0,30=5,04 ⇒ pH≈8,96; en yakın seçenek 9,28’dir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de pH = 3,00 olan 0,10 M HX tek protonlu zayıf asidinin % iyonlaşma derecesi (α) yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

pH=3,00 ⇒ [H+]=1,0×10^-3 M. α = x/C = (1,0×10^-3)/(0,10)=1,0×10^-2 = %1,0.

  1. Çözüm: pH=3,00 ⇒ [H+]=1,0×10^-3 M. α = x/C = (1,0×10^-3)/(0,10)=1,0×10^-2 = %1,0.

pH=3,00 ⇒ [H+]=1,0×10^-3 M. α = x/C = (1,0×10^-3)/(0,10)=1,0×10^-2 = %1,0.

Asitler, Bazlar ve Tuzlar Sık Sorulan Sorular

pH değeri neyi gösterir?

Bir çözeltinin asitlik veya bazlık derecesi hakkında bilgi verir.

Nötrleşme tepkimesi nedir?

Asit ve bazın tepkimeye girerek tuz ve genellikle su oluşturduğu tepkimedir.

Güçlü asit ile derişik asit aynı mıdır?

Hayır. Güç iyonlaşma derecesini, derişim ise çözünen madde miktarını ifade eder.