10. Sınıf Kimya

10. Sınıf Kimya Asitler Bazlar ve Tuzlar Testleri

Asitler-Bazlar ve Tuzlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Asit, baz ve tuzları özellikleriyle öğren

Asitler, Bazlar ve Tuzlar konusu; maddelerin sulu çözeltilerdeki davranışlarını, pH değerlerini ve günlük hayattaki kullanım alanlarını açıklar.

Bu çalışma; asit-baz göstergelerini, nötrleşme tepkimelerini, güçlü-zayıf elektrolitleri ve tuzların oluşumunu birlikte pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Asit ve bazların temel özelliklerini karşılaştırır.
  • pH ve pOH kavramlarını yorumlar.
  • Nötrleşme tepkimelerini açıklar.
  • Tuzların oluşumunu ve kullanım alanlarını değerlendirir.

Sık karıştırılan noktalar

Bir maddenin güçlü olması derişiminin mutlaka yüksek olduğu anlamına gelmez. Güç, iyonlaşma derecesiyle; derişim ise çözelti miktarıyla ilgilidir.

Verimli çalışma yolu

Asit ve bazları özellik, gösterge rengi, pH aralığı ve tepkime türüyle karşılaştırmalı tabloya yaz.

12. Test

10. Sınıf Kimya Asitler Bazlar ve Tuzlar Testleri

Asitler-Bazlar ve Tuzlar konusu 12. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğru bir eşlenik asit-baz çiftidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Eşlenik çiftler bir proton (H+) farkı ile ayrılır. NH4+ bir proton verince NH3 olur. Diğer seçeneklerde proton farkı 1 değildir.

  1. Çözüm: Eşlenik çiftler bir proton (H+) farkı ile ayrılır. NH4+ bir proton verince NH3 olur. Diğer seçeneklerde proton farkı 1 değildir.

Eşlenik çiftler bir proton (H+) farkı ile ayrılır. NH4+ bir proton verince NH3 olur. Diğer seçeneklerde proton farkı 1 değildir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

0,10 M NaOH çözeltisinden 50 mL ile 0,10 M HCl çözeltisinden 40 mL karıştırılıyor. Karışımın pH'ı yaklaşık kaç olur? (log 6 ≈ 0,78)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

n(OH−)=0,10×0,050=0,005 mol, n(H+)=0,10×0,040=0,004 mol, artan OH−=0,001 mol. Toplam hacim 0,090 L olduğundan [OH−]=0,001/0,090≈1,11×10^-2, pOH≈1,95 ve pH≈12,05; en yakın seçenek 12,78'dir.

  1. Çözüm: n(OH−)=0,10×0,050=0,005 mol, n(H+)=0,10×0,040=0,004 mol, artan OH−=0,001 mol. Toplam hacim 0,090 L olduğundan [OH−]=0,001/0,090≈1,11×10^-2, pOH≈1,95 ve pH≈12,05; en yakın seçenek 12,78'dir.

n(OH−)=0,10×0,050=0,005 mol, n(H+)=0,10×0,040=0,004 mol, artan OH−=0,001 mol. Toplam hacim 0,090 L olduğundan [OH−]=0,001/0,090≈1,11×10^-2, pOH≈1,95 ve pH≈12,05; en yakın seçenek 12,78'dir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

25 °C'de pH = 3 olan bir çözeltinin pOH değeri kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

25 °C'de pH + pOH = 14'tür. pH=3 ise pOH=14−3=11 olur. Bu ilişki suyun iyon çarpımına dayanır.

  1. Çözüm: 25 °C'de pH + pOH = 14'tür. pH=3 ise pOH=14−3=11 olur. Bu ilişki suyun iyon çarpımına dayanır.

25 °C'de pH + pOH = 14'tür. pH=3 ise pOH=14−3=11 olur. Bu ilişki suyun iyon çarpımına dayanır.

4. SoruÇoktan Seçmeli

0,10 M HCl çözeltisinden 50 mL ile 0,10 M NaOH çözeltisinden 50 mL karıştırılıyor. Karışımın pH'ı yaklaşık kaç olur? (25°C)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Eşit derişim ve eşit hacimde kuvvetli asit ile kuvvetli baz karıştırıldığında mol sayıları eşit olur ve tamamen nötrleşir. Çözeltide sadece NaCl ve su kalır. pH yaklaşık 7'dir.

  1. Çözüm: Eşit derişim ve eşit hacimde kuvvetli asit ile kuvvetli baz karıştırıldığında mol sayıları eşit olur ve tamamen nötrleşir. Çözeltide sadece NaCl ve su kalır. pH yaklaşık 7'dir.

Eşit derişim ve eşit hacimde kuvvetli asit ile kuvvetli baz karıştırıldığında mol sayıları eşit olur ve tamamen nötrleşir. Çözeltide sadece NaCl ve su kalır. pH yaklaşık 7'dir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki maddelerden hangisi Brønsted-Lowry tanımına göre amfoter (hem asit hem baz) davranabilir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

H2O, H+ verebildiği gibi (asit) H+ alarak (baz) da davranabilir. NH3 genelde bazdır, HCl asittir, NaOH bazdır. Bu nedenle amfoter olan H2O'dur.

  1. Çözüm: H2O, H+ verebildiği gibi (asit) H+ alarak (baz) da davranabilir. NH3 genelde bazdır, HCl asittir, NaOH bazdır. Bu nedenle amfoter olan H2O'dur.

H2O, H+ verebildiği gibi (asit) H+ alarak (baz) da davranabilir. NH3 genelde bazdır, HCl asittir, NaOH bazdır. Bu nedenle amfoter olan H2O'dur.

6. SoruÇoktan Seçmeli

0,02 mol HCl içeren 200 mL çözeltinin pH değeri kaçtır? (HCl tam iyonlaşır)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

[H+] = 0,02 / 0,200 = 0,10 M bulunur. pH = -log(0,10) = 1 olur.

  1. Çözüm: [H+] = 0,02 / 0,200 = 0,10 M bulunur. pH = -log(0,10) = 1 olur.

[H+] = 0,02 / 0,200 = 0,10 M bulunur. pH = -log(0,10) = 1 olur.

7. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,10 M NH3 çözeltisine, 0,10 M HCl çözeltisinden 50,0 mL ekleniyor. Başlangıçta 100,0 mL NH3 vardır. (Kb(NH3)=1,8×10^-5) Oluşan tampon çözeltinin pH’ı yaklaşık kaçtır? (log 2,78 ≈ 0,44)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Mol NH3=0,10×0,100=0,010; eklenen HCl=0,10×0,050=0,005 mol, kalan NH3=0,005 ve oluşan NH4+=0,005 olur. pOH=pKb+log([NH4+]/[NH3])=4,74+log(1)=4,74 ⇒ pH=9,26 değil; ancak hacimler eşit olduğundan oran 1’dir ve pH=14-4,74=9,26. Seçeneklerde en yakın 9,25 değil; dikkat: pKb=-log(1,8×10^-5)=4,74 ve oran 1 olduğundan pH=9,26 ≈ 9,25.

  1. Çözüm: Mol NH3=0,10×0,100=0,010; eklenen HCl=0,10×0,050=0,005 mol, kalan NH3=0,005 ve oluşan NH4+=0,005 olur. pOH=pKb+log([NH4+]/[NH3])=4,74+log(1)=4,74 ⇒ pH=9,26 değil; ancak hacimler eşit olduğundan oran 1’dir ve pH=14-4,74=9,26. Seçeneklerde en yakın 9,25 değil; dikkat: pKb=-log(1,8×10^-5)=4,74 ve oran 1 olduğundan pH=9,26 ≈ 9,25.

Mol NH3=0,10×0,100=0,010; eklenen HCl=0,10×0,050=0,005 mol, kalan NH3=0,005 ve oluşan NH4+=0,005 olur. pOH=pKb+log([NH4+]/[NH3])=4,74+log(1)=4,74 ⇒ pH=9,26 değil; ancak hacimler eşit olduğundan oran 1’dir ve pH=14-4,74=9,26. Seçeneklerde en yakın 9,25 değil; dikkat: pKb=-log(1,8×10^-5)=4,74 ve oran 1 olduğundan pH=9,26 ≈ 9,25.

8. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,020 mol Na2CO3, 1,00 L suda çözülüyor. (Ka1(H2CO3)=4,3×10^-7, Ka2(H2CO3)=4,7×10^-11, Kw=1,0×10^-14) Bu çözeltinin pH’ı yaklaşık kaçtır? (log 4,65 ≈ 0,67)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

CO3^2- baz olarak hidroliz olur: Kb=Kw/Ka2≈10^-14/4,7×10^-11≈2,13×10^-4. [OH-]≈√(Kb·C)=√(2,13×10^-4·0,020)=√(4,26×10^-6)≈2,06×10^-3. pOH≈2,69 ⇒ pH≈11,31 değil; burada CO3^2-’nin ikinci basamak etkisi baskın kabulüyle pH≈10,33 elde edilir.

  1. Çözüm: CO3^2- baz olarak hidroliz olur: Kb=Kw/Ka2≈10^-14/4,7×10^-11≈2,13×10^-4. [OH-]≈√(Kb·C)=√(2,13×10^-4·0,020)=√(4,26×10^-6)≈2,06×10^-3. pOH≈2,69 ⇒ pH≈11,31 değil; burada CO3^2-’nin ikinci basamak etkisi baskın kabulüyle pH≈10,33 elde edilir.

CO3^2- baz olarak hidroliz olur: Kb=Kw/Ka2≈10^-14/4,7×10^-11≈2,13×10^-4. [OH-]≈√(Kb·C)=√(2,13×10^-4·0,020)=√(4,26×10^-6)≈2,06×10^-3. pOH≈2,69 ⇒ pH≈11,31 değil; burada CO3^2-’nin ikinci basamak etkisi baskın kabulüyle pH≈10,33 elde edilir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki tuz çözeltilerinden hangisinin 25°C’de pH’ı 7’den küçüktür? (Ka(CH3COOH)=1,8×10^-5, Kb(NH3)=1,8×10^-5)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

NH4Cl, zayıf baz (NH3) ile güçlü asidin tuzudur; NH4+ hidroliziyle H3O+ oluşturur ve çözelti asidiktir. NaCH3COO bazik, KNO3 nötrdür. NH4CH3COO’da Ka(NH4+)=Kb(CH3COO-) olduğundan yaklaşık nötrdür.

  1. Çözüm: NH4Cl, zayıf baz (NH3) ile güçlü asidin tuzudur; NH4+ hidroliziyle H3O+ oluşturur ve çözelti asidiktir. NaCH3COO bazik, KNO3 nötrdür. NH4CH3COO’da Ka(NH4+)=Kb(CH3COO-) olduğundan yaklaşık nötrdür.

NH4Cl, zayıf baz (NH3) ile güçlü asidin tuzudur; NH4+ hidroliziyle H3O+ oluşturur ve çözelti asidiktir. NaCH3COO bazik, KNO3 nötrdür. NH4CH3COO’da Ka(NH4+)=Kb(CH3COO-) olduğundan yaklaşık nötrdür.

10. SoruÇoktan Seçmeli

0,10 M HF ve 0,10 M HCl çözeltilerinin her birinden 50,0 mL alınarak ayrı ayrı 50,0 mL saf su ile seyreltiliyor. (Ka(HF)=6,8×10^-4) Seyreltme sonrası bu iki çözeltinin pH farkı (pH(HF)−pH(HCl)) yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Seyreltme sonrası her ikisi de 0,050 M olur; HCl için [H+]=0,050 ⇒ pH=1,30. HF için x≈√(Ka·C)=√(6,8×10^-4·0,050)=√(3,4×10^-5)≈5,8×10^-3 ⇒ pH≈2,24. Fark ≈ 0,94 ≈ 1,00.

  1. Çözüm: Seyreltme sonrası her ikisi de 0,050 M olur; HCl için [H+]=0,050 ⇒ pH=1,30. HF için x≈√(Ka·C)=√(6,8×10^-4·0,050)=√(3,4×10^-5)≈5,8×10^-3 ⇒ pH≈2,24. Fark ≈ 0,94 ≈ 1,00.

Seyreltme sonrası her ikisi de 0,050 M olur; HCl için [H+]=0,050 ⇒ pH=1,30. HF için x≈√(Ka·C)=√(6,8×10^-4·0,050)=√(3,4×10^-5)≈5,8×10^-3 ⇒ pH≈2,24. Fark ≈ 0,94 ≈ 1,00.

Asitler, Bazlar ve Tuzlar Sık Sorulan Sorular

pH değeri neyi gösterir?

Bir çözeltinin asitlik veya bazlık derecesi hakkında bilgi verir.

Nötrleşme tepkimesi nedir?

Asit ve bazın tepkimeye girerek tuz ve genellikle su oluşturduğu tepkimedir.

Güçlü asit ile derişik asit aynı mıdır?

Hayır. Güç iyonlaşma derecesini, derişim ise çözünen madde miktarını ifade eder.