12. Sınıf Kimya

12. Sınıf Kimya Çözünürlük Dengesi Testleri

Çözünürlük Dengesi konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Çözünürlük Dengesini iyon dengesi ve ortak iyon etkisiyle öğren

Çözünürlük dengesi, az çözünen iyonik katıların suyla kurduğu dinamik dengeyi açıklar. Denge sabiti, ortak iyon, pH ve kompleks oluşumu gibi etkenler bir tuzun çözünme miktarını değiştirebilir.

Bu içerik; çözünürlük çarpımını, çökelme koşullarını, ortak iyon etkisini ve seçici çöktürme mantığını denge ilişkileri üzerinden anlamana yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Çözünürlük dengesi ve çözünürlük çarpımı arasındaki ilişkiyi kurar.
  • İyon çarpımını kullanarak çökelme durumunu belirler.
  • Ortak iyon etkisini ve pH’ın çözünürlüğe etkisini açıklar.
  • Seçici çöktürme işlemlerini karşılaştırır.

Sık karıştırılan noktalar

Çözünürlük çarpımını çözünürlükle aynı sayısal büyüklük sanmak yanlıştır. Çözünürlük çarpımı iyon derişimlerinin uygun üslerle çarpımını ifade eder.

Verimli çalışma yolu

Önce denge tepkimesini ve iyon katsayılarını yaz. Sonra iyon çarpımını hesaplayarak çözelti doymamış mı, doymuş mu veya çökelme eğiliminde mi karar ver. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

4. Test

12. Sınıf Kimya Çözünürlük Dengesi Testleri

Çözünürlük Dengesi konusu 4. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Ksp ifadesi aşağıdakilerden hangisi için doğru yazılmıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Ksp, yalnızca sulu iyonların derişimleriyle yazılır; katılar ifadeye girmez. CaF2 için Ksp = [Ca2+][F−]^2 doğrudur.

  1. Çözüm: Ksp, yalnızca sulu iyonların derişimleriyle yazılır; katılar ifadeye girmez. CaF2 için Ksp = [Ca2+][F−]^2 doğrudur.

Ksp, yalnızca sulu iyonların derişimleriyle yazılır; katılar ifadeye girmez. CaF2 için Ksp = [Ca2+][F−]^2 doğrudur.

2. SoruÇoktan Seçmeli

AgCl(s) ⇌ Ag+ + Cl− dengesi için, doymuş AgCl çözeltisine bir miktar NaCl eklenirse ne olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

NaCl eklenince ortak iyon olan Cl− artar. Denge sola kayar, AgCl'nin çözünürlüğü azalır ve çökelme eğilimi artar.

  1. Çözüm: NaCl eklenince ortak iyon olan Cl− artar. Denge sola kayar, AgCl'nin çözünürlüğü azalır ve çökelme eğilimi artar.

NaCl eklenince ortak iyon olan Cl− artar. Denge sola kayar, AgCl'nin çözünürlüğü azalır ve çökelme eğilimi artar.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki tuzlardan hangisinin çözünürlüğü en küçüktür? (Ksp değerleri: I) 1×10^-10, II) 1×10^-8, III) 1×10^-6, IV) 1×10^-4

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Aynı tür (benzer çözünme denklemi) tuzlar için Ksp ne kadar küçükse çözünürlük o kadar küçüktür. En küçük Ksp, I olduğundan çözünürlüğü en küçüktür.

  1. Çözüm: Aynı tür (benzer çözünme denklemi) tuzlar için Ksp ne kadar küçükse çözünürlük o kadar küçüktür. En küçük Ksp, I olduğundan çözünürlüğü en küçüktür.

Aynı tür (benzer çözünme denklemi) tuzlar için Ksp ne kadar küçükse çözünürlük o kadar küçüktür. En küçük Ksp, I olduğundan çözünürlüğü en küçüktür.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir tuzun çözünürlük çarpımı (Ksp) için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Ksp, yalnızca sıcaklığa bağlı bir denge sabitidir. Aynı sıcaklıkta doymuş çözeltiler için sabit kalır.

  1. Çözüm: Ksp, yalnızca sıcaklığa bağlı bir denge sabitidir. Aynı sıcaklıkta doymuş çözeltiler için sabit kalır.

Ksp, yalnızca sıcaklığa bağlı bir denge sabitidir. Aynı sıcaklıkta doymuş çözeltiler için sabit kalır.

5. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de AgCl(s) ⇌ Ag+(aq) + Cl−(aq) dengesi için Kçç (Ksp) ifadesi hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Heterojen dengelerde katıların derişimi sabit kabul edilir ve ifadeye girmez. Bu yüzden Kçç = [Ag+][Cl−] olur.

  1. Çözüm: Heterojen dengelerde katıların derişimi sabit kabul edilir ve ifadeye girmez. Bu yüzden Kçç = [Ag+][Cl−] olur.

Heterojen dengelerde katıların derişimi sabit kabul edilir ve ifadeye girmez. Bu yüzden Kçç = [Ag+][Cl−] olur.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki tuzlardan hangisinin suda çözünürlüğü genellikle en fazladır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Na+ ve NO3− içeren tuzlar genellikle iyi çözünür. AgCl, BaSO4 ve CaCO3 ise az çözünen tuzlardandır.

  1. Çözüm: Na+ ve NO3− içeren tuzlar genellikle iyi çözünür. AgCl, BaSO4 ve CaCO3 ise az çözünen tuzlardandır.

Na+ ve NO3− içeren tuzlar genellikle iyi çözünür. AgCl, BaSO4 ve CaCO3 ise az çözünen tuzlardandır.

7. SoruÇoktan Seçmeli

AgCl’nin saf suda çözünme dengesine, dışarıdan NaCl eklenirse AgCl’nin çözünürlüğü nasıl değişir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

NaCl, ortamda Cl− iyonunu artırır (ortak iyon etkisi). Denge sola kayar ve AgCl’nin çözünürlüğü azalır.

  1. Çözüm: NaCl, ortamda Cl− iyonunu artırır (ortak iyon etkisi). Denge sola kayar ve AgCl’nin çözünürlüğü azalır.

NaCl, ortamda Cl− iyonunu artırır (ortak iyon etkisi). Denge sola kayar ve AgCl’nin çözünürlüğü azalır.

8. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de Kçç (Ksp) değeri daha küçük olan bir tuz için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kçç küçükse denge iyonlar lehine çok ilerlemez, yani tuz daha az çözünür. Bu nedenle genel olarak çözünürlük düşüktür.

  1. Çözüm: Kçç küçükse denge iyonlar lehine çok ilerlemez, yani tuz daha az çözünür. Bu nedenle genel olarak çözünürlük düşüktür.

Kçç küçükse denge iyonlar lehine çok ilerlemez, yani tuz daha az çözünür. Bu nedenle genel olarak çözünürlük düşüktür.

9. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de AgCl(s) ⇌ Ag+(aq) + Cl−(aq) dengesi için Ksp = 1,8×10^-10’dur. Saf suda AgCl’nin molar çözünürlüğü (s) yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Saf suda [Ag+] = [Cl−] = s olur. Ksp = s^2 = 1,8×10^-10 ⇒ s = √(1,8×10^-10) ≈ 1,3×10^-5 M.

  1. Çözüm: Saf suda [Ag+] = [Cl−] = s olur. Ksp = s^2 = 1,8×10^-10 ⇒ s = √(1,8×10^-10) ≈ 1,3×10^-5 M.

Saf suda [Ag+] = [Cl−] = s olur. Ksp = s^2 = 1,8×10^-10 ⇒ s = √(1,8×10^-10) ≈ 1,3×10^-5 M.

10. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de CaF2(s) ⇌ Ca2+(aq) + 2F−(aq) dengesi için Ksp = 4,0×10^-11’dir. Saf suda CaF2’nin molar çözünürlüğü (s) yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

[Ca2+] = s ve [F−] = 2s olur. Ksp = s(2s)^2 = 4s^3 = 4,0×10^-11 ⇒ s = 10^-4 M.

  1. Çözüm: [Ca2+] = s ve [F−] = 2s olur. Ksp = s(2s)^2 = 4s^3 = 4,0×10^-11 ⇒ s = 10^-4 M.

[Ca2+] = s ve [F−] = 2s olur. Ksp = s(2s)^2 = 4s^3 = 4,0×10^-11 ⇒ s = 10^-4 M.

Çözünürlük Dengesi Sık Sorulan Sorular

Çözünürlük çarpımı neyi gösterir?

Az çözünen bir tuzun doygun çözeltisinde iyon derişimlerinin tepkime katsayılarına uygun kuvvetlerle çarpımını gösterir.

Ortak iyon çözünürlüğü nasıl etkiler?

Dengedeki iyonlardan birinin dışarıdan eklenmesi dengeyi katı oluşumu yönüne kaydırarak çözünürlüğü azaltabilir.

Seçici çöktürme nedir?

İyonların farklı çözünürlüklerinden yararlanarak bir iyonu diğerlerinden önce çöktürme işlemidir.