9. Sınıf Matematik

9. Sınıf Matematik Sayi Problemleri Testleri

Sayı Problemleri konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

9. Sınıf Sayı Problemleri Testleri

Sayı problemleri; basamak, rakam, ardışık sayılar, tek-çift sayılar ve sayıların ilişkileri gibi temel problem türlerini içerir. Bu testler, problem metnini denkleme dönüştürme becerisini güçlendirmeyi hedefler.

Problem Kurma Becerisi

Soruda bilinmeyen sayı uygun bir değişkenle temsil edilmeli, verilen ilişkiler denklem haline getirilmelidir. Basamak sorularında onlar ve birler basamağını doğru ifade etmek çok önemlidir.

9. Sınıf İçin Pratik Önerisi

Çözümleri incelerken yalnızca sonucu değil, denklem kurma adımını da kontrol et. Böylece farklı sayı problemi türlerinde benzer mantığı kullanabilirsin.

3. Test

9. Sınıf Matematik Sayi Problemleri Testleri

Sayı Problemleri konusu 3. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki denklemi sağlayan sayıyı bulun.

x3+(x+5)=21

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Verilen denklem: x 3 + ( x + 5 ) = 21 Parantezi açalım: x 3 + x + 5 = 21 Her iki taraftan da aynı sayıyı çıkaralım: x 3 + x = 16 Ortak paydada toplayalım: x 3 + 3 x 3 = 16 Payları toplayalım: 4 x 3 = 16 Her iki tarafı da aynı sayı ile çarpalım: 4 x = 48 Her iki tarafı da aynı sayıya bölelim: x = 12 Bulunan değer şıklardan B seçeneği ile aynıdır; doğru cevap B ’dir.

  1. Çözüm: Verilen denklem: x 3 + ( x + 5 ) = 21 Parantezi açalım: x 3 + x + 5 = 21 Her iki taraftan da aynı sayıyı çıkaralım: x 3 + x = 16 Ortak paydada toplayalım: x 3 + 3 x 3 = 16 Payları toplayalım: 4 x 3 = 16 Her iki tarafı da aynı sayı ile çarpalım: 4 x = 48 Her iki tarafı da aynı sayıya bölelim: x = 12 Bulunan değer şıklardan B seçeneği ile aynıdır; doğru cevap B ’dir.

Verilen denklem:

x3+(x+5)=21

Parantezi açalım:

x3+x+5=21

Her iki taraftan da aynı sayıyı çıkaralım:

x3+x=16

Ortak paydada toplayalım:

x3+3x3=16

Payları toplayalım:

4x3=16

Her iki tarafı da aynı sayı ile çarpalım:

4x=48

Her iki tarafı da aynı sayıya bölelim:

x=12

Bulunan değer şıklardan B seçeneği ile aynıdır; doğru cevap B’dir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Üç basamaklı N sayısı, rakamları toplamının 25 katıdır.

Ayrıca yüzler basamağı ile birler basamağının yer değiştirmesiyle elde edilen sayı, N sayısından 198 fazladır.

N kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Üç basamaklı sayının rakamlarını yüzler, onlar, birler basamağı olarak sırasıyla a, b, c ile gösterelim. N = 100 a + 10 b + c Rakamlar toplamı: S = a + b + c Verilen ilk koşula göre sayı, rakamları toplamının belirli bir katıdır: N = 25 S Yüzler basamağı ile birler basamağı yer değiştirince oluşan sayı: 100 c + 10 b + a Bu yeni sayı, N sayısından belirli bir miktar fazlaymış: 100 c + 10 b + a = N + 198 Burada N yerine 100a+10b+c yazalım ve sadeleştirelim: 100 c + 10 b + a = 100 a + 10 b + c + 198 Ortak terimleri götürelim: 99 c - 99 a = 198 Her iki tarafı 99 'a bölelim: c - a = 2 Buradan: c = a + 2 Şimdi N=25S koşulunu kullanalım. Önce S ifadesinde c yerine a+2 yazalım: S = a + b + a + 2 Sadeleştirme: S = 2 a + b + 2 Ayrıca N ifadesinde de c=a+2 yazalım: N = 100 a + 10 b + a + 2 Sadeleştirme: N = 101 a + 10 b + 2 Şimdi N=25S eşitliğinde iki ifadeyi yerine yazalım: 101 a + 10 b + 2 = 25 2 a + b + 2 Sağ tarafı açalım: 101 a + 10 b + 2 = 50 a + 25 b + 50 Taraf tarafa toplayıp çıkaralım: 51 a - 15 b = 48 Her iki tarafı 3 'e bölelim: 17 a - 5 b = 16 Buradan b 'yi bulalım: b = 17 a - 16 5 Rakam koşullarından a bir ile dokuz arasında, b sıfır ile dokuz arasında tam sayı olmalıdır. 17a-16 ifadesi 5 'e bölünmelidir. Uygun değeri deneyelim: a = 3 Bu durumda: b = 17 ⁢ 3 - 16 5 Hesap: b = 51 - 16 5 = 35 5 = 7 Ayrıca c=a+2 idi: c = 3 + 2 = 5 Dolayısıyla sayı: N = 100 ⁢ 3 + 10 ⁢ 7 + 5 = 375 Sonuç: N değeri B şıkkıdır.

  1. Çözüm: Üç basamaklı sayının rakamlarını yüzler, onlar, birler basamağı olarak sırasıyla a, b, c ile gösterelim. N = 100 a + 10 b + c Rakamlar toplamı: S = a + b + c Verilen ilk koşula göre sayı, rakamları toplamının belirli bir katıdır: N = 25 S Yüzler basamağı ile birler basamağı yer değiştirince oluşan sayı: 100 c + 10 b + a Bu yeni sayı, N sayısından belirli bir miktar fazlaymış: 100 c + 10 b + a = N + 198 Burada N yerine 100a+10b+c yazalım ve sadeleştirelim: 100 c + 10 b + a = 100 a + 10 b + c + 198 Ortak terimleri götürelim: 99 c - 99 a = 198 Her iki tarafı 99 'a bölelim: c - a = 2 Buradan: c = a + 2 Şimdi N=25S koşulunu kullanalım. Önce S ifadesinde c yerine a+2 yazalım: S = a + b + a + 2 Sadeleştirme: S = 2 a + b + 2 Ayrıca N ifadesinde de c=a+2 yazalım: N = 100 a + 10 b + a + 2 Sadeleştirme: N = 101 a + 10 b + 2 Şimdi N=25S eşitliğinde iki ifadeyi yerine yazalım: 101 a + 10 b + 2 = 25 2 a + b + 2 Sağ tarafı açalım: 101 a + 10 b + 2 = 50 a + 25 b + 50 Taraf tarafa toplayıp çıkaralım: 51 a - 15 b = 48 Her iki tarafı 3 'e bölelim: 17 a - 5 b = 16 Buradan b 'yi bulalım: b = 17 a - 16 5 Rakam koşullarından a bir ile dokuz arasında, b sıfır ile dokuz arasında tam sayı olmalıdır. 17a-16 ifadesi 5 'e bölünmelidir. Uygun değeri deneyelim: a = 3 Bu durumda: b = 17 ⁢ 3 - 16 5 Hesap: b = 51 - 16 5 = 35 5 = 7 Ayrıca c=a+2 idi: c = 3 + 2 = 5 Dolayısıyla sayı: N = 100 ⁢ 3 + 10 ⁢ 7 + 5 = 375 Sonuç: N değeri B şıkkıdır.

Üç basamaklı sayının rakamlarını yüzler, onlar, birler basamağı olarak sırasıyla a, b, c ile gösterelim.

N=100a+10b+c

Rakamlar toplamı:

S=a+b+c

Verilen ilk koşula göre sayı, rakamları toplamının belirli bir katıdır:

N=25S

Yüzler basamağı ile birler basamağı yer değiştirince oluşan sayı:

100c+10b+a

Bu yeni sayı, N sayısından belirli bir miktar fazlaymış:

100c+10b+a=N+198

Burada N yerine 100a+10b+c yazalım ve sadeleştirelim:

100c+10b+a=100a+10b+c+198

Ortak terimleri götürelim:

99c-99a=198

Her iki tarafı 99'a bölelim:

c-a=2

Buradan:

c=a+2

Şimdi N=25S koşulunu kullanalım. Önce S ifadesinde c yerine a+2 yazalım:

S=a+b+a+2

Sadeleştirme:

S=2a+b+2

Ayrıca N ifadesinde de c=a+2 yazalım:

N=100a+10b+a+2

Sadeleştirme:

N=101a+10b+2

Şimdi N=25S eşitliğinde iki ifadeyi yerine yazalım:

101a+10b+2=252a+b+2

Sağ tarafı açalım:

101a+10b+2=50a+25b+50

Taraf tarafa toplayıp çıkaralım:

51a-15b=48

Her iki tarafı 3'e bölelim:

17a-5b=16

Buradan b'yi bulalım:

b=17a-165

Rakam koşullarından a bir ile dokuz arasında, b sıfır ile dokuz arasında tam sayı olmalıdır. 17a-16 ifadesi 5'e bölünmelidir. Uygun değeri deneyelim:

a=3

Bu durumda:

b=173-165

Hesap:

b=51-165=355=7

Ayrıca c=a+2 idi:

c=3+2=5

Dolayısıyla sayı:

N=1003+107+5=375

Sonuç: N değeri B şıkkıdır.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Bir tam sayı n, 3 ile bölününce kalan 2, 5 ile bölününce kalan 4 oluyor.

Buna göre n sayısının 15 ile bölümünden kalan kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

1) Verilen koşulları modüler biçimde yazalım: n ≡ 2 ( mod 3 ) n ≡ 4 ( mod 5 ) 2) İkinci koşula göre n sayısını 5 ile bölümünden kalan 4 olacak şekilde yazalım: n = 5 k + 4 3) n ’in 15 ile bölümünden kalanı bulmak için, 15’e göre olası kalanı ararız. Bunun için 5 ile bölümünden kalanı 4 olan sayılardan 15’e göre kalanları kontrol edelim: n ≡ 4 ( mod 5 ) ⇒ n ≡ 4, 9, 14 ( mod 15 ) 4) Bu üç adaydan hangisi 3 ile bölümünden 2 kalanını verir, onu seçelim: 4 ≡ 1 ( mod 3 ) 9 ≡ 0 ( mod 3 ) 14 ≡ 2 ( mod 3 ) 5) Uyan değer 14 olduğuna göre n ’in 15 ile bölümünden kalan: n ≡ 14 ( mod 15 ) 6) Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

  1. Çözüm: 1) Verilen koşulları modüler biçimde yazalım: n ≡ 2 ( mod 3 ) n ≡ 4 ( mod 5 ) 2) İkinci koşula göre n sayısını 5 ile bölümünden kalan 4 olacak şekilde yazalım: n = 5 k + 4 3) n ’in 15 ile bölümünden kalanı bulmak için, 15’e göre olası kalanı ararız. Bunun için 5 ile bölümünden kalanı 4 olan sayılardan 15’e göre kalanları kontrol edelim: n ≡ 4 ( mod 5 ) ⇒ n ≡ 4, 9, 14 ( mod 15 ) 4) Bu üç adaydan hangisi 3 ile bölümünden 2 kalanını verir, onu seçelim: 4 ≡ 1 ( mod 3 ) 9 ≡ 0 ( mod 3 ) 14 ≡ 2 ( mod 3 ) 5) Uyan değer 14 olduğuna göre n ’in 15 ile bölümünden kalan: n ≡ 14 ( mod 15 ) 6) Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

1) Verilen koşulları modüler biçimde yazalım:

n2(mod3)n4(mod5)

2) İkinci koşula göre n sayısını 5 ile bölümünden kalan 4 olacak şekilde yazalım:

n=5k+4

3) n’in 15 ile bölümünden kalanı bulmak için, 15’e göre olası kalanı ararız. Bunun için 5 ile bölümünden kalanı 4 olan sayılardan 15’e göre kalanları kontrol edelim:

n4(mod5)n4,9,14(mod15)

4) Bu üç adaydan hangisi 3 ile bölümünden 2 kalanını verir, onu seçelim:

41(mod3)90(mod3)142(mod3)

5) Uyan değer 14 olduğuna göre n’in 15 ile bölümünden kalan:

n14(mod15)

6) Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

4. SoruÇoktan Seçmeli

N üç basamaklı bir sayıdır ve tersten yazılmış hâli R ile gösteriliyor.

Koşullar:

  • N sayısının rakamları toplamı 12’dir.
  • N-R=198
  • N sayısı 5 ile tam bölünür.

Buna göre N kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Üç basamaklı sayıyı basamaklarına ayıralım: N = 100 a + 10 b + c Tersten yazılmış hâli: R = 100 c + 10 b + a Verilen fark koşulunu kullanalım: N - R = 198 Yerine yazıp sadeleştirelim: ( 100 a + 10 b + c ) - ( 100 c + 10 b + a ) = 198 99 ( a - c ) = 198 Buradan: a - c = 2 Bölünebilme koşulu: sayı 5 ile tam bölünebildiğine göre birler basamağı: c ∈ { 0, 5 } Rakamlar toplamı koşulu: a + b + c = 12 Şimdi olasılıkları deneyelim: 1) Eğer c = 0 ise a = c + 2 = 2 rakamlar toplamından: 2 + b + 0 = 12 ⇒ b = 10 Bu mümkün değildir (bir rakam olamaz). 2) Eğer c = 5 ise a = c + 2 = 7 rakamlar toplamından: 7 + b + 5 = 12 ⇒ b = 0 Dolayısıyla sayı: N = 705 Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

  1. Çözüm: Üç basamaklı sayıyı basamaklarına ayıralım: N = 100 a + 10 b + c Tersten yazılmış hâli: R = 100 c + 10 b + a Verilen fark koşulunu kullanalım: N - R = 198 Yerine yazıp sadeleştirelim: ( 100 a + 10 b + c ) - ( 100 c + 10 b + a ) = 198 99 ( a - c ) = 198 Buradan: a - c = 2 Bölünebilme koşulu: sayı 5 ile tam bölünebildiğine göre birler basamağı: c ∈ { 0, 5 } Rakamlar toplamı koşulu: a + b + c = 12 Şimdi olasılıkları deneyelim: 1) Eğer c = 0 ise a = c + 2 = 2 rakamlar toplamından: 2 + b + 0 = 12 ⇒ b = 10 Bu mümkün değildir (bir rakam olamaz). 2) Eğer c = 5 ise a = c + 2 = 7 rakamlar toplamından: 7 + b + 5 = 12 ⇒ b = 0 Dolayısıyla sayı: N = 705 Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

Üç basamaklı sayıyı basamaklarına ayıralım:

N=100a+10b+c

Tersten yazılmış hâli:

R=100c+10b+a

Verilen fark koşulunu kullanalım:

N-R=198

Yerine yazıp sadeleştirelim:

(100a+10b+c)-(100c+10b+a)=198

99(a-c)=198

Buradan:

a-c=2

Bölünebilme koşulu: sayı 5 ile tam bölünebildiğine göre birler basamağı:

c{0,5}

Rakamlar toplamı koşulu:

a+b+c=12

Şimdi olasılıkları deneyelim:

1) Eğer

c=0

ise

a=c+2=2

rakamlar toplamından:

2+b+0=12b=10

Bu mümkün değildir (bir rakam olamaz).

2) Eğer

c=5

ise

a=c+2=7

rakamlar toplamından:

7+b+5=12b=0

Dolayısıyla sayı:

N=705

Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

5. SoruÇoktan Seçmeli

İki basamaklı bir sayının rakamları yer değiştirilmiş haliyle toplamı 99’dur ve sayı, rakamları yer değiştirilmiş halinden büyüktür.

Bu sayı 4 ile bölündüğünde kalan 3 olduğuna göre sayı kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Doğru seçeneğin C olup olmadığını kontrol edelim. İki basamaklı sayı 10 a + b olsun. Rakamları yer değiştirilmiş hali 10 b + a şeklindedir. Toplamları 99 olduğuna göre ( 10 a + b ) + ( 10 b + a ) = 99 buradan 11 a + 11 b = 99 a + b = 9 elde edilir. Sayı, ters çevrilmiş halinden büyük olduğundan 10 a + b > 10 b + a buradan a > b yani onlar basamağı birler basamağından büyüktür. Sayı 4 ile bölününce kalan 3 ise 10 a + b ≡ 3 (mod 4 ) olur. Burada 10 ≡ 2 (mod 4 ) olduğundan 2 a + b ≡ 3 (mod 4 ) yazabiliriz. Şimdi a + b = 9 olduğundan b = 9 - a yerine yazalım: 2 a + ( 9 - a ) ≡ 3 (mod 4 ) a + 9 ≡ 3 (mod 4 ) a ≡ 2 (mod 4 ) Yani onlar basamağı 4 ile bölümünden 2 kalanını verir. Bir basamaklı uygun değerler a ∈ { 2, 6 } olur. Bunlar için b = 9 - a hesaplayalım: 1) a = 2 ⇒ b = 7 Ama a > b şartını sağlamaz. 2) a = 6 ⇒ b = 3 Bu durumda sayı 10 a + b = 63 olur. Kontrol: 63 + 36 = 99 63 ≡ 3 (mod 4 ) Şartların hepsi sağlanır. Sonuç: Doğru cevap C’dir. 63

  1. Çözüm: Doğru seçeneğin C olup olmadığını kontrol edelim. İki basamaklı sayı 10 a + b olsun. Rakamları yer değiştirilmiş hali 10 b + a şeklindedir. Toplamları 99 olduğuna göre ( 10 a + b ) + ( 10 b + a ) = 99 buradan 11 a + 11 b = 99 a + b = 9 elde edilir. Sayı, ters çevrilmiş halinden büyük olduğundan 10 a + b > 10 b + a buradan a > b yani onlar basamağı birler basamağından büyüktür. Sayı 4 ile bölününce kalan 3 ise 10 a + b ≡ 3 (mod 4 ) olur. Burada 10 ≡ 2 (mod 4 ) olduğundan 2 a + b ≡ 3 (mod 4 ) yazabiliriz. Şimdi a + b = 9 olduğundan b = 9 - a yerine yazalım: 2 a + ( 9 - a ) ≡ 3 (mod 4 ) a + 9 ≡ 3 (mod 4 ) a ≡ 2 (mod 4 ) Yani onlar basamağı 4 ile bölümünden 2 kalanını verir. Bir basamaklı uygun değerler a ∈ { 2, 6 } olur. Bunlar için b = 9 - a hesaplayalım: 1) a = 2 ⇒ b = 7 Ama a > b şartını sağlamaz. 2) a = 6 ⇒ b = 3 Bu durumda sayı 10 a + b = 63 olur. Kontrol: 63 + 36 = 99 63 ≡ 3 (mod 4 ) Şartların hepsi sağlanır. Sonuç: Doğru cevap C’dir. 63

Doğru seçeneğin C olup olmadığını kontrol edelim.

İki basamaklı sayı

10a+b

olsun. Rakamları yer değiştirilmiş hali

10b+a

şeklindedir.

Toplamları 99 olduğuna göre

(10a+b)+(10b+a)=99

buradan

11a+11b=99a+b=9

elde edilir.

Sayı, ters çevrilmiş halinden büyük olduğundan

10a+b>10b+a

buradan

a>b

yani onlar basamağı birler basamağından büyüktür.

Sayı 4 ile bölününce kalan 3 ise

10a+b3 (mod 4)

olur. Burada

102 (mod 4)

olduğundan

2a+b3 (mod 4)

yazabiliriz.

Şimdi

a+b=9

olduğundan

b=9-a

yerine yazalım:

2a+(9-a)3 (mod 4)a+93 (mod 4)a2 (mod 4)

Yani onlar basamağı 4 ile bölümünden 2 kalanını verir.

Bir basamaklı uygun değerler

a{2,6}

olur. Bunlar için

b=9-a

hesaplayalım:

1)

a=2b=7

Ama

a>b

şartını sağlamaz.

2)

a=6b=3

Bu durumda sayı

10a+b=63

olur.

Kontrol:

63+36=99633 (mod 4)

Şartların hepsi sağlanır.

Sonuç: Doğru cevap C’dir.

63
6. SoruÇoktan Seçmeli

Bir sayının 3 katının 5 eksiği, sayının 2 katının 7 fazlasına eşittir. Bu sayı kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Verilen koşulu denklemleştirelim. Sayı bilinmeyen olsun: 3 x - 5 = 2 x + 7 Her iki taraftan da bilinmeyen terimlerini bir tarafa toplayalım (her iki taraftan 2 x çıkaralım): 3 x - 2 x - 5 = 7 Benzer terimleri sadeleştirelim: x - 5 = 7 Her iki tarafa da 5 ekleyelim: x = 12 Bulunan sayı 12 olduğundan doğru seçenek B 'dir; yani B mi? kontrolü: Evet.

  1. Çözüm: Verilen koşulu denklemleştirelim. Sayı bilinmeyen olsun: 3 x - 5 = 2 x + 7 Her iki taraftan da bilinmeyen terimlerini bir tarafa toplayalım (her iki taraftan 2 x çıkaralım): 3 x - 2 x - 5 = 7 Benzer terimleri sadeleştirelim: x - 5 = 7 Her iki tarafa da 5 ekleyelim: x = 12 Bulunan sayı 12 olduğundan doğru seçenek B 'dir; yani B mi? kontrolü: Evet.
Verilen koşulu denklemleştirelim. Sayı bilinmeyen olsun:
3x-5=2x+7
Her iki taraftan da bilinmeyen terimlerini bir tarafa toplayalım (her iki taraftan 2x çıkaralım):
3x-2x-5=7
Benzer terimleri sadeleştirelim:
x-5=7
Her iki tarafa da 5 ekleyelim:
x=12
Bulunan sayı 12 olduğundan doğru seçenek B'dir; yani B mi? kontrolü: Evet.
7. SoruÇoktan Seçmeli

Üç basamaklı N sayısında, yüzler ve birler basamağının yer değiştirmesiyle oluşan sayı N'den 198 fazladır.

Ayrıca N'nin rakamları toplamı 12 ve N sayısı 11 ile bölündüğünde kalan 1 oluyor.

N kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

1) Şıkları kontrol: Kuracağımız denklemlerden sayıyı bulacağız ve şıklarla karşılaştıracağız. 2) Üç basamaklı sayı için basamakları tanımlayalım: N = 100 a + 10 b + c Burada yüzler, onlar, birler basamakları sırasıyla a, b, c olsun. 3) Yüzler ve birler basamağı yer değiştirince oluşan sayı: 100 c + 10 b + a Bu sayı, N 'den 198 fazlaymış: 100 c + 10 b + a = 100 a + 10 b + c + 198 4) Sadeleştirelim (iki tarafta da 10b var): 100 c + a = 100 a + c + 198 99 c - 99 a = 198 99 ( c - a ) = 198 c - a = 2 Yani: c = a + 2 5) Rakamlar toplamı 12 olduğundan: a + b + c = 12 Burada c=a+2 yazalım: a + b + ( a + 2 ) = 12 2 a + b = 10 b = 10 - 2 a 6) N sayısı 11 ile bölününce kalan 1 veriyor. Üç basamaklı sayılarda: N ≡ a - b + c ( mod 11 ) Dolayısıyla: a - b + c ≡ 1 ( mod 11 ) 7) b=10-2a ve c=a+2 yerine yazalım: a - ( 10 - 2 a ) + ( a + 2 ) ≡ 1 ( mod 11 ) 4 a - 8 ≡ 1 ( mod 11 ) 4 a ≡ 9 ( mod 11 ) 8) Modüler denklem çözümü: 4 'ün 11 modundaki tersi 3 'tür, çünkü: 4 ⋅ 3 = 12 ≡ 1 ( mod 11 ) Her iki tarafı 3 ile çarpalım: a ≡ 9 ⋅ 3 ≡ 27 ≡ 5 ( mod 11 ) Yüzler basamağı olduğundan a bir rakamdır ve buradan: a = 5 9) Diğer basamaklar: c = a + 2 = 7 b = 10 - 2 a = 10 - 10 = 0 10) Sayı: N = 100 ⋅ 5 + 10 ⋅ 0 + 7 = 507 Bu değer şıklardan B seçeneğidir. Yani verilen “doğru cevap B” bilgisi doğrudur.

  1. Çözüm: 1) Şıkları kontrol: Kuracağımız denklemlerden sayıyı bulacağız ve şıklarla karşılaştıracağız. 2) Üç basamaklı sayı için basamakları tanımlayalım: N = 100 a + 10 b + c Burada yüzler, onlar, birler basamakları sırasıyla a, b, c olsun. 3) Yüzler ve birler basamağı yer değiştirince oluşan sayı: 100 c + 10 b + a Bu sayı, N 'den 198 fazlaymış: 100 c + 10 b + a = 100 a + 10 b + c + 198 4) Sadeleştirelim (iki tarafta da 10b var): 100 c + a = 100 a + c + 198 99 c - 99 a = 198 99 ( c - a ) = 198 c - a = 2 Yani: c = a + 2 5) Rakamlar toplamı 12 olduğundan: a + b + c = 12 Burada c=a+2 yazalım: a + b + ( a + 2 ) = 12 2 a + b = 10 b = 10 - 2 a 6) N sayısı 11 ile bölününce kalan 1 veriyor. Üç basamaklı sayılarda: N ≡ a - b + c ( mod 11 ) Dolayısıyla: a - b + c ≡ 1 ( mod 11 ) 7) b=10-2a ve c=a+2 yerine yazalım: a - ( 10 - 2 a ) + ( a + 2 ) ≡ 1 ( mod 11 ) 4 a - 8 ≡ 1 ( mod 11 ) 4 a ≡ 9 ( mod 11 ) 8) Modüler denklem çözümü: 4 'ün 11 modundaki tersi 3 'tür, çünkü: 4 ⋅ 3 = 12 ≡ 1 ( mod 11 ) Her iki tarafı 3 ile çarpalım: a ≡ 9 ⋅ 3 ≡ 27 ≡ 5 ( mod 11 ) Yüzler basamağı olduğundan a bir rakamdır ve buradan: a = 5 9) Diğer basamaklar: c = a + 2 = 7 b = 10 - 2 a = 10 - 10 = 0 10) Sayı: N = 100 ⋅ 5 + 10 ⋅ 0 + 7 = 507 Bu değer şıklardan B seçeneğidir. Yani verilen “doğru cevap B” bilgisi doğrudur.

1) Şıkları kontrol: Kuracağımız denklemlerden sayıyı bulacağız ve şıklarla karşılaştıracağız.

2) Üç basamaklı sayı için basamakları tanımlayalım:

N=100a+10b+c

Burada yüzler, onlar, birler basamakları sırasıyla a, b, c olsun.

3) Yüzler ve birler basamağı yer değiştirince oluşan sayı:

100c+10b+a

Bu sayı, N'den 198 fazlaymış:

100c+10b+a=100a+10b+c+198

4) Sadeleştirelim (iki tarafta da 10b var):

100c+a=100a+c+19899c-99a=19899(c-a)=198c-a=2

Yani:

c=a+2

5) Rakamlar toplamı 12 olduğundan:

a+b+c=12

Burada c=a+2 yazalım:

a+b+(a+2)=122a+b=10b=10-2a

6) N sayısı 11 ile bölününce kalan 1 veriyor. Üç basamaklı sayılarda:

Na-b+c(mod11)

Dolayısıyla:

a-b+c1(mod11)

7) b=10-2a ve c=a+2 yerine yazalım:

a-(10-2a)+(a+2)1(mod11)4a-81(mod11)4a9(mod11)

8) Modüler denklem çözümü: 4'ün 11 modundaki tersi 3'tür, çünkü:

43=121(mod11)

Her iki tarafı 3 ile çarpalım:

a93275(mod11)

Yüzler basamağı olduğundan a bir rakamdır ve buradan:

a=5

9) Diğer basamaklar:

c=a+2=7b=10-2a=10-10=0

10) Sayı:

N=1005+100+7=507

Bu değer şıklardan B seçeneğidir. Yani verilen “doğru cevap B” bilgisi doğrudur.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Bir sayının üç katının beş fazlası 29 ise sayı kaçtır?

3x+5=29

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

1) Verilen denklem: 3 x + 5 = 29 2) Her iki taraftan da 5 çıkaralım: 3 x + 5 − 5 = 29 − 5 3 x = 24 3) Her iki tarafı 3'e bölelim: 3 x 3 = 24 3 x = 8 4) Bulunan değer şıklarda C seçeneğidir: 8 Sonuç: Doğru cevap C.

  1. Çözüm: 1) Verilen denklem: 3 x + 5 = 29 2) Her iki taraftan da 5 çıkaralım: 3 x + 5 − 5 = 29 − 5 3 x = 24 3) Her iki tarafı 3'e bölelim: 3 x 3 = 24 3 x = 8 4) Bulunan değer şıklarda C seçeneğidir: 8 Sonuç: Doğru cevap C.

1) Verilen denklem:

3x+5=29

2) Her iki taraftan da 5 çıkaralım:

3x+55=2953x=24

3) Her iki tarafı 3'e bölelim:

3x3=243x=8

4) Bulunan değer şıklarda C seçeneğidir:

8

Sonuç: Doğru cevap C.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir sayı x olsun.

x sayısı, 3x ifadesinin 8 eksiğine eşittir.

Buna göre x kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Verilen ifadeyi denklem olarak yazalım: x = 3 x - 8 Değişkenli terimleri bir tarafa toplayalım: x - 3 x = - 8 Benzer terimleri sadeleştirelim: - 2 x = - 8 Her iki tarafı da - 2 ile bölelim: x = 4 Sonuç: x = 4 bulunur. Bu nedenle doğru cevap A şıkkıdır.

  1. Çözüm: Verilen ifadeyi denklem olarak yazalım: x = 3 x - 8 Değişkenli terimleri bir tarafa toplayalım: x - 3 x = - 8 Benzer terimleri sadeleştirelim: - 2 x = - 8 Her iki tarafı da - 2 ile bölelim: x = 4 Sonuç: x = 4 bulunur. Bu nedenle doğru cevap A şıkkıdır.

Verilen ifadeyi denklem olarak yazalım:

x=3x-8

Değişkenli terimleri bir tarafa toplayalım:

x-3x=-8

Benzer terimleri sadeleştirelim:

-2x=-8

Her iki tarafı da -2 ile bölelim:

x=4

Sonuç: x=4 bulunur. Bu nedenle doğru cevap A şıkkıdır.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Üç basamaklı bir doğal sayı 15, rakamları toplamının 15 katına eşittir.

Bu sayının 7 ile bölümünden kalan kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Verilen koşulu rakamlar üzerinden yazalım. Üç basamaklı sayı N = 100 a + 10 b + c olsun. Rakamları toplamı s = a + b + c Verilen ifade: N = 15 s Şimdi s için aralık bulalım. Üç basamaklı olduğundan 100 ≤ N ≤ 999 ve N = 15s olduğundan 100 ≤ 15 s ≤ 999 Buradan (s doğal sayı) şu aralık gelir: 7 ≤ s ≤ 66 Öte yandan üç basamaklı bir sayının rakamları toplamı en fazla 9 + 9 + 9 = 27 olur. Dolayısıyla 7 ≤ s ≤ 27 Şimdi önemli bir gözlem: N = 15s olduğundan N kesinlikle 3 ile bölünür. Bir sayının 3 ile bölünebilmesi için rakamları toplamı da 3 ile bölünmelidir. Ama rakamları toplamı s idi. O halde 3 | s Yani 7 ≤ s ≤ 27 aralığında sadece şu değerler denenir: s ∈ { 9, 12, 15, 18, 21, 24, 27 } Şimdi N = 15s için rakamları toplamını kontrol edelim: 15 × 9 = 135 1 + 3 + 5 = 9 15 × 12 = 180 1 + 8 + 0 = 9 15 × 15 = 225 2 + 2 + 5 = 9 15 × 18 = 270 2 + 7 + 0 = 9 15 × 21 = 315 3 + 1 + 5 = 9 15 × 24 = 360 3 + 6 + 0 = 9 15 × 27 = 405 4 + 0 + 5 = 9 Görüldüğü gibi rakamları toplamı s olan tek durum s = 9 dolayısıyla sayı N = 15 × 9 = 135 Şimdi 7 ile bölümünden kalan: 135 = 7 × 19 + 2 Kalan 2 Dolayısıyla doğru seçenek B ’dir; B kontrolü: doğru.

  1. Çözüm: Verilen koşulu rakamlar üzerinden yazalım. Üç basamaklı sayı N = 100 a + 10 b + c olsun. Rakamları toplamı s = a + b + c Verilen ifade: N = 15 s Şimdi s için aralık bulalım. Üç basamaklı olduğundan 100 ≤ N ≤ 999 ve N = 15s olduğundan 100 ≤ 15 s ≤ 999 Buradan (s doğal sayı) şu aralık gelir: 7 ≤ s ≤ 66 Öte yandan üç basamaklı bir sayının rakamları toplamı en fazla 9 + 9 + 9 = 27 olur. Dolayısıyla 7 ≤ s ≤ 27 Şimdi önemli bir gözlem: N = 15s olduğundan N kesinlikle 3 ile bölünür. Bir sayının 3 ile bölünebilmesi için rakamları toplamı da 3 ile bölünmelidir. Ama rakamları toplamı s idi. O halde 3 | s Yani 7 ≤ s ≤ 27 aralığında sadece şu değerler denenir: s ∈ { 9, 12, 15, 18, 21, 24, 27 } Şimdi N = 15s için rakamları toplamını kontrol edelim: 15 × 9 = 135 1 + 3 + 5 = 9 15 × 12 = 180 1 + 8 + 0 = 9 15 × 15 = 225 2 + 2 + 5 = 9 15 × 18 = 270 2 + 7 + 0 = 9 15 × 21 = 315 3 + 1 + 5 = 9 15 × 24 = 360 3 + 6 + 0 = 9 15 × 27 = 405 4 + 0 + 5 = 9 Görüldüğü gibi rakamları toplamı s olan tek durum s = 9 dolayısıyla sayı N = 15 × 9 = 135 Şimdi 7 ile bölümünden kalan: 135 = 7 × 19 + 2 Kalan 2 Dolayısıyla doğru seçenek B ’dir; B kontrolü: doğru.

Verilen koşulu rakamlar üzerinden yazalım. Üç basamaklı sayı

N=100a+10b+c

olsun. Rakamları toplamı

s=a+b+c

Verilen ifade:

N=15s

Şimdi s için aralık bulalım. Üç basamaklı olduğundan

100N999

ve N = 15s olduğundan

10015s999

Buradan (s doğal sayı) şu aralık gelir:

7s66

Öte yandan üç basamaklı bir sayının rakamları toplamı en fazla

9+9+9=27

olur. Dolayısıyla

7s27

Şimdi önemli bir gözlem: N = 15s olduğundan N kesinlikle 3 ile bölünür. Bir sayının 3 ile bölünebilmesi için rakamları toplamı da 3 ile bölünmelidir. Ama rakamları toplamı s idi. O halde

3|s

Yani 7 ≤ s ≤ 27 aralığında sadece şu değerler denenir:

s{9,12,15,18,21,24,27}

Şimdi N = 15s için rakamları toplamını kontrol edelim:

15×9=1351+3+5=9
15×12=1801+8+0=9
15×15=2252+2+5=9
15×18=2702+7+0=9
15×21=3153+1+5=9
15×24=3603+6+0=9
15×27=4054+0+5=9

Görüldüğü gibi rakamları toplamı s olan tek durum

s=9

dolayısıyla sayı

N=15×9=135

Şimdi 7 ile bölümünden kalan:

135=7×19+2

Kalan

2

Dolayısıyla doğru seçenek B’dir; B kontrolü: doğru.

9. Sınıf Sayı Problemleri Hakkında

Sayı problemlerinde bilinmeyen nasıl seçilir?

Soruda aranan temel sayı genellikle x ile gösterilir, diğer bilgiler bu değişkene bağlı yazılır.

Basamak problemlerinde en önemli nokta nedir?

İki basamaklı bir sayının 10a + b şeklinde yazılması gerekir.

Sayı problemleri 9. Sınıf için neden önemlidir?

Denklem kurma ve okuduğunu matematik diline çevirme becerisini doğrudan ölçer.