LGS - Yazım Kuralları - 11.Sayfa
Yazım Kuralları
11. Sayfa: Kısaltmaların yazımı
Kısaltmalar, yazıyı daha kısa ve pratik hâle getirmek için kullanılır.
Ancak yanlış yazıldıklarında doğrudan yazım yanlışı sayılırlar.
1) Kurum ve kuruluş kısaltmaları
Kurum ve kuruluş adlarının kısaltmaları büyük harfle yazılır.
• TBMM
• MEB
• TDK
• TRT
2) Ölçü birimi kısaltmaları
Ölçü birimleri genellikle küçük harfle yazılır ve sonlarına nokta konmaz.
• kg
• m
• cm
• l
3) Unvan ve meslek kısaltmaları
Unvan kısaltmaları büyük harfle başlar ve nokta ile biter.
• Dr.
• Prof.
• Doç.
• Av.
4) Kısaltmalara gelen ekler
Kısaltmalara gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır.
• TBMM’ye
• TRT’den
• Dr.’dan
Bu sayfanın özeti
Kurum kısaltmaları büyük harfle yazılır, ölçü birimlerinde nokta kullanılmaz. Unvan kısaltmaları nokta ile biter. Sonraki sayfada pekiştirme ve ikilemelerin yazımı ele alınacaktır.
LGS - Yazım Kuralları - 12.Sayfa
Yazım Kuralları
12. Sayfa: Pekiştirmelerin ve ikilemelerin yazımı
Pekiştirmeler ve ikilemeler yazım yanlışlarının sık görüldüğü yapılardır.
LGS’de özellikle bitişik–ayrı yazım üzerinden sorular hazırlanır.
1) Pekiştirme sözcüklerinin yazımı
Pekiştirme sözcükleri bitişik yazılır.
• masmavi
• sapsarı
• yemyeşil
• tertemiz
2) İkilemelerin yazımı
İkilemeler ayrı yazılır.
• yavaş yavaş
• teker teker
• irili ufaklı
• doğru dürüst
3) Ses benzerliğiyle oluşan ikilemeler
Ses benzerliği olan ikilemeler de ayrı yazılır.
• çoluk çocuk
• eğri büğrü
• abuk sabuk
4) Pekiştirme ve ikilemelerde sık yapılan hatalar
En sık hata: ikilemeleri bitişik yazmak.
Yanlış: yavaşyavaş
Yanlış: tekerteker
Doğru: yavaş yavaş, teker teker
Bu sayfanın özeti
Pekiştirme sözcükleri bitişik, ikilemeler ayrı yazılır. İkilemelerde en sık hata bitişik yazımdır. Sonraki sayfada yabancı kelimelerin yazımı ele alınacaktır.
LGS - Yazım Kuralları - 13.Sayfa
Yazım Kuralları
13. Sayfa: Yabancı kelimelerin yazımı
Türkçeye başka dillerden geçen kelimelerin yazımı belirli kurallara bağlıdır.
LGS’de bu kelimelerin Türkçeleşmiş hâlleriyle yazılışı sıkça yoklanır.
1) Türkçeleşmiş yabancı kelimeler
Yazılış ve okunuşu Türkçeye uydurulan kelimeler Türkçe kurallara göre yazılır.
• televizyon
• tren
• futbol
• pantolon
2) Özgün yazılışını koruyan kelimeler
Bazı yabancı kelimeler özgün yazılışlarını korur.
• pizza
• internet
• robot
• film
3) Yabancı özel adlar
Yabancı kişi ve yer adları büyük harfle başlar ve özgün yazılışları korunur.
• Shakespeare
• Paris
• Roma
4) Yabancı kelimelerde sık yapılan hatalar
En sık hata, Türkçeleşmiş kelimeleri yabancı yazmak.
Yanlış: televisyon
Yanlış: futboll
Doğru: televizyon, futbol
Bu sayfanın özeti
Türkçeleşmiş yabancı kelimeler Türkçe yazım kurallarına göre yazılır. Yabancı özel adlar özgün yazılışlarını korur. Sonraki sayfada bağlaç ve edatların yazımı ele alınacaktır.
LGS - Yazım Kuralları - 14.Sayfa
Yazım Kuralları
14. Sayfa: Bağlaç ve edatların yazımı
Bağlaçlar ve edatlar, yazımda en sık karıştırılan görevli kelimelerdendir.
LGS’de bu kelimelerin bitişik mi ayrı mı yazıldığı özellikle sorgulanır.
1) “ile”nin yazımı
“ile” kelimesi ayrı da bitişik de yazılabilir.
• Ayrı yazım: kalem ile defter
• Bitişik yazım (ekleşmiş): kalemle, arkadaşlarıyla
2) “gibi” ve “kadar”
“gibi” ve “kadar” her zaman ayrı yazılır.
• Senin gibi çalışkan
• Benim kadar hızlı
3) “yalnız”, “ancak” kelimeleri
Bu kelimeler cümledeki görevine göre bağlaç veya sıfat/zarf olabilir.
• Bağlaç: Çalıştı, ancak kazanamadı.
• Sıfat/Zarf: Yalnız çocuk bahçede oynuyordu.
4) “mi” ile karıştırılan yapılar
“mi” soru eki ile edatlar karıştırılmamalıdır.
• Geldin mi? (soru eki)
• Geldi mi diye sordu. (bağlaç görevi)
Bu sayfanın özeti
“ile” ayrı ya da bitişik yazılabilir; “gibi” ve “kadar” her zaman ayrı yazılır. Bağlaç ve edat görevindeki kelimeler dikkatle ayırt edilmelidir. Sonraki sayfada pekiştirme ekleri ve “-ki / -de” benzeri karışan yapılar toplu tekrar edilecektir.
LGS - Yazım Kuralları - 15.Sayfa
Yazım Kuralları
15. Sayfa: Karışan yazım kuralları – toplu tekrar
LGS’de en çok yanlış yapılan sorular, birbirine benzeyen yazım kurallarından gelir.
Bu sayfada sık karıştırılan yapılar birlikte ele alınmıştır.
1) “de / da” – “ki” – “mi” karşılaştırması
Bu üç yapı, yazım yanlışlarında en sık sorulanlardır.
• de/da → bağlaçsa ayrı, ekse bitişik
• ki → bağlaçsa ayrı, ekse bitişik
• mi → her zaman ayrı
2) Bitişik–ayrı yazımda ipuçları
Aşağıdaki ipuçları soruyu hızlı çözmeyi sağlar.
• Kelime çıkarıldığında anlam bozulmuyorsa ayrı yazım
• Anlam kaynaşması varsa bitişik yazım
• Soru eki “mi” daima ayrı
3) Büyük harf – kesme işareti ilişkisi
Büyük harfle yazılan her kelimeye kesme gelmez.
• Ankara’ya (özel ad → kesme var)
• öğretmenin kitabı (cins isim → kesme yok)
4) Hızlı tekrar listesi
• Pekiştirmeler bitişik
• İkilemeler ayrı
• Kısaltmalara gelen ekler kesme ile ayrılır
• Sayılara gelen ekler kesme ile ayrılır
Bu sayfanın özeti
Yazım kurallarında benzer yapıları birlikte düşünmek, LGS sorularında hata yapma oranını düşürür. Sonraki sayfada yazım yanlışlarıyla ilgili örnekli uygulamalara geçilecektir.
LGS - Yazım Kuralları - 16.Sayfa
Yazım Kuralları
16. Sayfa: Yazım yanlışları – örnekli anlatım
Bu sayfada LGS’de sık çıkan yazım yanlışları, doğru–yanlış karşılaştırmasıyla ele alınmaktadır.
Amaç, yanlış seçeneği hızlıca fark edebilme becerisi kazanmaktır.
1) “de / da” kaynaklı yazım yanlışları
Doğru: Ben de seni arıyordum.
Doğru: Çantamda kitap vardı.
Yanlış: Bende seni arıyordum.
Yanlış: Çantam da kitap vardı.
2) “ki” kaynaklı yazım yanlışları
Doğru: Evdeki çocuklar dışarı çıktı.
Doğru: Biliyorum ki kazanacaksın.
Yanlış: Evde ki çocuklar dışarı çıktı.
Yanlış: Biliyorumki kazanacaksın.
3) Birleşik kelimelerde yapılan yanlışlar
Doğru: hafta sonu, her şey, pek çok
Yanlış: haftasonu, herşey, pekçok
4) Büyük harf ve kesme işareti yanlışları
Doğru: Ankara’ya gittik.
Yanlış: Ankara ya gittik.
Doğru: Türk Dil Kurumu’nun
Yanlış: Türk dil kurumu’nun
Bu sayfanın özeti
Yazım yanlışları genellikle “de / da”, “ki”, birleşik kelimeler ve büyük harf–kesme ilişkisi üzerinden yapılır. Sonraki sayfada LGS tarzı yazım sorularının çözüm stratejileri ele alınacaktır.
LGS - Yazım Kuralları - 17.Sayfa
Yazım Kuralları
17. Sayfa: LGS tarzı yazım kuralları sorularında çözüm stratejileri
Yazım kuralları soruları, bilgiden çok dikkat ve strateji gerektirir.
Bu sayfada soruları daha hızlı ve doğru çözmeye yardımcı yöntemler ele alınmaktadır.
1) Soru kökünü doğru okumak
Soru kökü, neyin istendiğini açıkça belirtir.
• “Yazım yanlışı vardır.” → yanlış olanı ara
• “Yazım yanlışı yoktur.” → doğru olanı bul
• “Altı çizili sözcüklerden hangisi yanlış yazılmıştır?” → sadece işaretli kelimelere odaklan
2) Önce kolay eleme yap
Bildiğin kurallarla seçenekleri hızla ele.
• “mi” bitişik yazılmışsa direkt elenir
• “de/da” sertleşmişse bağlaçtır → ayrı olmalı
• Özel ada gelen ek kesmesizse hata vardır
3) Şüpheli kelimeyi cümleden çıkar
“de / da” ve “ki” için en etkili yöntemdir.
• Cümleden çıkar → anlam bozulmuyorsa ayrı
• Anlam bozuluyorsa bitişik
4) Ezbere kaçma, bağlamı kontrol et
Aynı kelime farklı görevlerde farklı yazılabilir.
• “yalnız” → bağlaç / sıfat
• “ile” → ayrı / bitişik
• “ancak” → bağlaç / zarf
5) Son kontrol listesi
• “mi” ayrı mı?
• “de/da” bağlaç mı ek mi?
• “ki”nin görevi doğru mu?
• Özel ad → büyük harf + kesme var mı?
• Birleşik kelime ezber listesinde mi?
Bu sayfanın özeti
Yazım sorularında doğru çözüm; kural bilgisi, dikkatli okuma ve hızlı eleme ile mümkündür. Sonraki sayfada karma yazım sorularının toplu tekrarına geçilecektir.
LGS - Yazım Kuralları - 18.Sayfa
Yazım Kuralları
18. Sayfa: Karma yazım kuralları – toplu tekrar
Bu sayfa, yazım kurallarının tamamını birlikte düşünmeyi gerektiren karma örnekleri kapsar.
LGS’de zorlayıcı sorular genellikle bu tür karışık yapılardan hazırlanır.
1) Birden fazla yazım kuralının birlikte kullanımı
Aynı cümlede birden fazla yazım kuralı yer alabilir.
• Ankara’ya bugün de gidecek mi?
• Evdeki kitapları ben de okudum.
• Türk Dil Kurumu’nun yayımladığı kitaplar
2) Yanlışların kaynağını bulma
Yanlış sadece kelimenin kendisinde değil, görevindedir.
• “de” bağlaç mı ek mi?
• “ki” ilgi eki mi bağlaç mı?
• “mi” soru eki mi vurgu mu?
3) LGS’de sık çıkan karma yapılar
• büyük harf + kesme
• de/da + birleşik kelime
• ki + ikileme
• sayı + ek
4) Hızlı kontrol yöntemi
Özel ad → büyük harf + kesme kontrolü
Görevli kelime → çıkarma yöntemi
Birleşik kelime → ezber listesi
Bu sayfanın özeti
Karma yazım soruları, birden fazla kuralın birlikte uygulanmasını gerektirir. Kontrol adımlarını sırayla uygulamak, yanlış yapma riskini azaltır. Sonraki sayfada genel tekrar ve son uyarılar yer alacaktır.
LGS - Yazım Kuralları - 19.Sayfa
Yazım Kuralları
19. Sayfa: Genel tekrar – önemli uyarılar
Bu sayfa, LGS öncesi yazım kurallarında mutlaka hatırlanması gereken kritik noktaları özetler.
Amaç, sınav anında hızlı karar verebilmeyi sağlamaktır.
1) En sık yapılan yazım yanlışları
• de/da bağlacını bitişik yazmak
• ki bağlacını bitişik yazmak
• mi soru ekini bitişik yazmak
• Birleşik kelimeleri yanlış yazmak
• Özel adlarda büyük harf ve kesme işaretini unutmak
2) “Her zaman” ve “asla” şeklinde kurallar
• “mi” her zaman ayrı yazılır
• Bağlaç olan “de/da” asla bitişik yazılmaz
• İkilemeler her zaman ayrı yazılır
• Pekiştirmeler bitişik yazılır
3) Şüphe anında uygulanacak kısa yol
• “de/da” → çıkar, anlam bozulmuyorsa ayrı
• “ki” → çıkar, anlam bozulmuyorsa ayrı
• Birleşik kelime → ezber listesi
• Özel ad → büyük harf + kesme kontrolü
4) Sınav anı için mini kontrol listesi
“mi” ayrı mı?
“de/da” bağlaç mı ek mi?
Büyük harf – kesme doğru mu?
Bu sayfanın özeti
Yazım kurallarında başarı; net kuralları bilmek, şüpheli durumlarda kısa yolları uygulamak ve acele etmeden kontrol etmekle mümkündür. Sonraki sayfada genel değerlendirme ve kapanış yer alacaktır.
LGS - Yazım Kuralları - 20.Sayfa
Yazım Kuralları
20. Sayfa: Genel değerlendirme – son tekrar
Yazım kuralları, LGS Türkçe testinde doğrudan ve dolaylı olarak ölçülen temel konulardan biridir.
Bu son sayfa, konunun tamamını zihinde netleştirmek ve sınav öncesi hızlı tekrar yapmak amacıyla hazırlanmıştır.
1) Mutlaka bilinmesi gereken temel kurallar
• “mi” soru eki her zaman ayrı yazılır
• Bağlaç olan “de / da” ayrı yazılır
• İlgi eki “-ki” bitişik yazılır
• İkilemeler ayrı, pekiştirmeler bitişik yazılır
• Birleşik kelimeler anlam kaynaşmasına göre yazılır
2) Büyük harf ve kesme işareti özet tablo
• Özel adlar büyük harfle başlar
• Özel adlara gelen ekler kesme ile ayrılır
• Cins isimlerde kesme kullanılmaz
• Kurum adlarının her kelimesi büyük harfle yazılır
3) Sınav anında uygulanacak 4 adım
1. Soru kökünü dikkatle oku.
2. “mi – de/da – ki” kontrolünü yap.
3. Özel ad ve kesme işaretini kontrol et.
4. Birleşik kelimeler için anlam kaynaşmasını düşün.
4) Son uyarılar
• Yazım soruları aceleye gelmez.
• Şıkların hepsi kontrol edilmeden karar verilmemelidir.
• Bildik kelimelerde bile görev değişebileceği unutulmamalıdır.
Genel kapanış
Yazım kuralları konusu; dikkat, tekrar ve doğru stratejiyle kolaylıkla tam puana dönüştürülebilecek bir alandır. Bu 20 sayfalık içerik, temel bilgiden zor düzeye kadar tüm ayrıntıları kapsayacak şekilde hazırlanmıştır.
