12. Sınıf Edebiyat

12. Sınıf Edebiyat Şiir Bilgisi Testleri

Şiir Bilgisi konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Şiir Bilgisini yapı, ahenk ve anlamla birlikte çalış

Şiir Bilgisi, şiirin nasıl kurulduğunu ve okurda nasıl bir etki oluşturduğunu anlamayı sağlar. Nazım birimi, ölçü, kafiye, redif, ses tekrarları ve anlam ilişkileri birlikte incelenmelidir.

Bu içerik; nazım biçimi ile nazım türünü ayırmana, kafiye ve redifi doğru belirlemene, ölçü özelliklerini fark etmene ve şiirde ahenk ile anlamın nasıl birleştiğini yorumlamana yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Nazım birimi, ölçü, kafiye ve redif kavramlarını ayırt eder.
  • Kafiye örgüsünü ve nazım biçimini belirler.
  • Şiirin ses ve ritim özelliklerini yorumlar.
  • Biçim özellikleri ile tema arasındaki ilişkiyi açıklar.

Sık karıştırılan noktalar

Redif ile kafiyeyi karıştırmak ve nazım biçimini yalnızca dize sayısına bakarak belirlemek sık görülür. Önce görev ve anlamca tekrarlanan ek veya kelimeleri ayır, sonra kafiye seslerini incele.

Verimli çalışma yolu

Şiiri önce anlam bakımından oku. Daha sonra nazım birimini, ölçüyü, redifi, kafiyeyi ve kafiye örgüsünü sırayla belirle; en son nazım biçimi ve türü hakkında karar ver. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

9. Test

12. Sınıf Edebiyat Şiir Bilgisi Testleri

Şiir Bilgisi konusu 9. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerin hangisinde hem ulama hem de ünsüz yumuşaması (sert ünsüzün yumuşaması) birlikte vardır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

“Kan + ı” birleşiminde sert ünsüz yumuşayarak “kanı” olur (n->n, burada yumuşama k→ğ değil; doğru örnek “kan” değil, “döktüğün”de k→ğ). Ayrıca “kanı_n helâldir”de ulama vardır. Bu nedenle iki olay birlikte C’de görülür.

  1. Çözüm: “Kan + ı” birleşiminde sert ünsüz yumuşayarak “kanı” olur (n->n, burada yumuşama k→ğ değil; doğru örnek “kan” değil, “döktüğün”de k→ğ). Ayrıca “kanı_n helâldir”de ulama vardır. Bu nedenle iki olay birlikte C’de görülür.

“Kan + ı” birleşiminde sert ünsüz yumuşayarak “kanı” olur (n->n, burada yumuşama k→ğ değil; doğru örnek “kan” değil, “döktüğün”de k→ğ). Ayrıca “kanı_n helâldir”de ulama vardır. Bu nedenle iki olay birlikte C’de görülür.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki parçalardan hangisi ölçü bakımından aruzla yazılmıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

C seçeneğinde Osmanlıca tamlamalar ve aruzun kapalı-açık hece düzenine uygun akış belirgindir. Diğerleri serbest/hece ölçüsüne yakın modern söyleyiş taşır.

  1. Çözüm: C seçeneğinde Osmanlıca tamlamalar ve aruzun kapalı-açık hece düzenine uygun akış belirgindir. Diğerleri serbest/hece ölçüsüne yakın modern söyleyiş taşır.

C seçeneğinde Osmanlıca tamlamalar ve aruzun kapalı-açık hece düzenine uygun akış belirgindir. Diğerleri serbest/hece ölçüsüne yakın modern söyleyiş taşır.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerin hangisinde teşhis (kişileştirme) ve intak (konuşturma) birlikte kullanılmıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

B’de “dağlar dedi ki” ifadesi cansıza insan özelliği yükler (teşhis) ve doğrudan konuşturur (intak). Diğerlerinde konuşma yoktur.

  1. Çözüm: B’de “dağlar dedi ki” ifadesi cansıza insan özelliği yükler (teşhis) ve doğrudan konuşturur (intak). Diğerlerinde konuşma yoktur.

B’de “dağlar dedi ki” ifadesi cansıza insan özelliği yükler (teşhis) ve doğrudan konuşturur (intak). Diğerlerinde konuşma yoktur.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dörtlüklerin hangisinde kafiye türü zengin kafiyedir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

B’de “-izler” ortaklığı (izlerden/izlerden benzeri) değil; “denizlerden/izlerden/sözlerden/gizlerden” sözcüklerinde “-zlerden” gibi en az üç ses benzerliği vardır ve zengin kafiye oluşur. D’de “keder” tekrarı redif ağırlıklıdır, C’de ise kelime tekrarı rediftir.

  1. Çözüm: B’de “-izler” ortaklığı (izlerden/izlerden benzeri) değil; “denizlerden/izlerden/sözlerden/gizlerden” sözcüklerinde “-zlerden” gibi en az üç ses benzerliği vardır ve zengin kafiye oluşur. D’de “keder” tekrarı redif ağırlıklıdır, C’de ise kelime tekrarı rediftir.

B’de “-izler” ortaklığı (izlerden/izlerden benzeri) değil; “denizlerden/izlerden/sözlerden/gizlerden” sözcüklerinde “-zlerden” gibi en az üç ses benzerliği vardır ve zengin kafiye oluşur. D’de “keder” tekrarı redif ağırlıklıdır, C’de ise kelime tekrarı rediftir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerden hangisi, redifin bulunmadığı; yalnızca kafiyenin kullanıldığı bir örnektir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

A, C ve D’de dize sonlarında aynen tekrarlanan sözcükler rediftir. B’de yalnızca “-an” ses benzerliği vardır; aynı görevde tekrar eden ek/sözcük bulunmadığından redif yoktur.

  1. Çözüm: A, C ve D’de dize sonlarında aynen tekrarlanan sözcükler rediftir. B’de yalnızca “-an” ses benzerliği vardır; aynı görevde tekrar eden ek/sözcük bulunmadığından redif yoktur.

A, C ve D’de dize sonlarında aynen tekrarlanan sözcükler rediftir. B’de yalnızca “-an” ses benzerliği vardır; aynı görevde tekrar eden ek/sözcük bulunmadığından redif yoktur.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerin hangisinde ulama yapılması zorunludur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

“Bakınca anılar” ifadesinde “bakınca” ünlüyle biter, “anılar” ünlüyle başlar; konuşma akışında ulama ile söylenir. Diğer seçeneklerde kelime sınırında zorunlu ulama koşulu yoktur.

  1. Çözüm: “Bakınca anılar” ifadesinde “bakınca” ünlüyle biter, “anılar” ünlüyle başlar; konuşma akışında ulama ile söylenir. Diğer seçeneklerde kelime sınırında zorunlu ulama koşulu yoktur.

“Bakınca anılar” ifadesinde “bakınca” ünlüyle biter, “anılar” ünlüyle başlar; konuşma akışında ulama ile söylenir. Diğer seçeneklerde kelime sınırında zorunlu ulama koşulu yoktur.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerin hangisinde hem teşhis (kişileştirme) hem intak (konuşturma) birlikte kullanılmıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

A’da rüzgârın kapı çalması kişileştirmedir; 'aç' demesi ise konuşturmadır. B, C ve D’de yalnızca kişileştirme/benzetme çağrışımı vardır, doğrudan konuşturma yoktur.

  1. Çözüm: A’da rüzgârın kapı çalması kişileştirmedir; 'aç' demesi ise konuşturmadır. B, C ve D’de yalnızca kişileştirme/benzetme çağrışımı vardır, doğrudan konuşturma yoktur.

A’da rüzgârın kapı çalması kişileştirmedir; 'aç' demesi ise konuşturmadır. B, C ve D’de yalnızca kişileştirme/benzetme çağrışımı vardır, doğrudan konuşturma yoktur.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dörtlüklerin hangisinde kafiye düzeni “çapraz kafiye” (abab) şeklindedir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Çapraz kafiye abab düzenindedir. B’de 1. ve 3. dizeler “-arla”, 2. ve 4. dizeler “-le/-de” uyaklanarak abab oluşturur; diğerleri aabb düzenindedir.

  1. Çözüm: Çapraz kafiye abab düzenindedir. B’de 1. ve 3. dizeler “-arla”, 2. ve 4. dizeler “-le/-de” uyaklanarak abab oluşturur; diğerleri aabb düzenindedir.

Çapraz kafiye abab düzenindedir. B’de 1. ve 3. dizeler “-arla”, 2. ve 4. dizeler “-le/-de” uyaklanarak abab oluşturur; diğerleri aabb düzenindedir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerin hangisinde açık istiare (yalnız benzeyen söylenmiş) vardır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Açık istiarede yalnız benzeyen kullanılır; benzetilen (asıl varlık) söylenmez. C’de “kurt” söylenmiş, bunun kime/neyi temsil ettiği örtük bırakılmıştır; A ve B’de benzetme unsurları daha açıktır, D ise mecazdır.

  1. Çözüm: Açık istiarede yalnız benzeyen kullanılır; benzetilen (asıl varlık) söylenmez. C’de “kurt” söylenmiş, bunun kime/neyi temsil ettiği örtük bırakılmıştır; A ve B’de benzetme unsurları daha açıktır, D ise mecazdır.

Açık istiarede yalnız benzeyen kullanılır; benzetilen (asıl varlık) söylenmez. C’de “kurt” söylenmiş, bunun kime/neyi temsil ettiği örtük bırakılmıştır; A ve B’de benzetme unsurları daha açıktır, D ise mecazdır.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki dizelerden hangisinde redif vardır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

seçeneğiCnde "Ne zaman" ifadesi iki dize başında aynen tekrarlandığı için rediftir. Diğer seçeneklerde tekrar eden bölüm ya yoktur ya da ses benzerliği kafiye düzeyindedir.

  1. Çözüm: seçeneğiCnde "Ne zaman" ifadesi iki dize başında aynen tekrarlandığı için rediftir. Diğer seçeneklerde tekrar eden bölüm ya yoktur ya da ses benzerliği kafiye düzeyindedir.

seçeneğiC3nde "Ne zaman" ifadesi iki dize başında aynen tekrarlandığı için rediftir. Diğer seçeneklerde tekrar eden bölüm ya yoktur ya da ses benzerliği kafiye düzeyindedir.

Şiir Bilgisi Sık Sorulan Sorular

Kafiye ve redif nasıl ayrılır?

Görev ve anlamı aynı olan ek veya kelimeler redif, rediften önceki ses benzerlikleri ise kafiye olarak değerlendirilir.

Nazım biçimi ile nazım türü arasındaki fark nedir?

Nazım biçimi şiirin kuruluşunu, nazım türü ise işlediği konu ve amacı gösterir.

Şiir çözümlemesinde neden önce anlam okunmalı?

Şiirin temasını ve söyleyişini anlamak, biçim unsurlarını doğru yorumlamayı kolaylaştırır.