1. bölüm
Asit, Baz ve Tuz 1.sayfa
Lise • TYT • AYT
Asit, Baz ve Tuz
1. sayfa • Temelden zora
1) Asit–Baz–Tuz: Büyük Resim
Asit
Baz
Tuz
pH
Asitler ve bazlar suda iyonlaşarak çözeltiye belirli özellikler kazandırır.
Tuzlar ise çoğunlukla bir asit ile bir bazın nötrleşme ürünleridir ve suda çözündüklerinde iyonlarına ayrılır.
TYT-AYT bakış açısı
Sorular çoğu zaman şu 3 fikri ölçer:
iyon derişimi,
denge ve
tuz hidrolizi.
2) Günlük Hayattan Örnekler (Kavramsal)
- Asidik: limon suyu, sirke, gazlı içecekler
- Bazik: sabun, deterjan, amonyaklı temizlik ürünleri
- Tuzlar: sofra tuzu, karbonatlar, nitratlar
Not: Günlük örnekler yaklaşık fikir verir; sınavda karar, genellikle denge ve iyon bilgisiyle verilir.
2. bölüm
Asit, Baz ve Tuz 2.sayfa
Lise • TYT • AYT
Asit, Baz ve Tuz
2. sayfa • Temelden zora
1) Arrhenius Tanımı
Arrhenius’a göre:
- Asit: suda H+ (gerçekte H3O+) derişimini artıran
- Baz: suda OH− derişimini artıran
Sınır: Bu tanım yalnızca sulu çözeltiler için uygundur.
2) İyonlaşma–Çözünme Ayrımı
Aşağıdaki iki kavram sık karışır:
- İyonlaşma: Molekülün iyonlara dönüşmesi (ör: HCl → H+ + Cl−)
- Çözünme: İyonik katının suda iyonlarına ayrılması (ör: NaCl(s) → Na+ + Cl−)
TYT’de ipucu: moleküler maddeler iyonlaşır; iyonik katılar çözünür.