9. Sınıf Türkçe

9. Sınıf Türkçe Filde Cati Testleri

Filde Çatı konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

9. Sınıf Fiilde Çatı Testleri

Fiilde çatı konusu, yüklemin özne ve nesneyle kurduğu ilişkiyi incelemeyi gerektirir. Bu testler; etken, edilgen, dönüşlü, işteş, geçişli ve geçişsiz fiilleri ayırt etme becerisini 9. Sınıf Türkçe düzeyinde pekiştirir.

Çatı Nasıl Belirlenir?

Önce yüklem bulunur, ardından işi yapan öznenin belli olup olmadığı ve fiilin nesne alıp almadığı kontrol edilir. Özne-yüklem ilişkisi etken, edilgen, dönüşlü ve işteş çatıyı; nesne-yüklem ilişkisi ise geçişli ve geçişsiz çatıyı gösterir.

9. Sınıf İçin Dikkat

İsim cümlelerinde çatı aranmaz. Bu yüzden soru çözümünde önce yüklemin fiil olup olmadığını belirlemek gerekir.

14. Test

9. Sınıf Türkçe Filde Cati Testleri

Filde Çatı konusu 14. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiil, özne bakımından edilgen; nesne bakımından ise geçişli bir fiilin edilgeni olacak biçimde kullanılmıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

“Açıklamak” geçişli bir fiildir; “açıklandı” biçimi bu geçişli fiilin edilgenidir. A ve D oluş, C ise işteşlik bildiren etken bir yapıdır.

  1. Çözüm: “Açıklamak” geçişli bir fiildir; “açıklandı” biçimi bu geçişli fiilin edilgenidir. A ve D oluş, C ise işteşlik bildiren etken bir yapıdır.

“Açıklamak” geçişli bir fiildir; “açıklandı” biçimi bu geçişli fiilin edilgenidir. A ve D oluş, C ise işteşlik bildiren etken bir yapıdır.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiil, çatı bakımından diğerlerinden farklıdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

A ve C edilgen çatılıdır; B ve D dönüşlü/oluş bildiren (kendiliğinden gerçekleşen) yapılardır. C’de eylemi yapan belirtilmemiştir ve iş başkası tarafından yaptırılmıştır (başlat-ıl-). Bu yönüyle diğerlerinden ayrılır.

  1. Çözüm: A ve C edilgen çatılıdır; B ve D dönüşlü/oluş bildiren (kendiliğinden gerçekleşen) yapılardır. C’de eylemi yapan belirtilmemiştir ve iş başkası tarafından yaptırılmıştır (başlat-ıl-). Bu yönüyle diğerlerinden ayrılır.

A ve C edilgen çatılıdır; B ve D dönüşlü/oluş bildiren (kendiliğinden gerçekleşen) yapılardır. C’de eylemi yapan belirtilmemiştir ve iş başkası tarafından yaptırılmıştır (başlat-ıl-). Bu yönüyle diğerlerinden ayrılır.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiil hem ettirgen hem de edilgen çatılıdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

“Teslim ettirildi” yapısında “ettir-” ettirgenlik, “-il-” edilgenlik bildirir. Yani birine yaptırma anlamı vardır ve yapan da belirtilmemiştir. Diğerlerinde bu iki özellik birlikte yoktur.

  1. Çözüm: “Teslim ettirildi” yapısında “ettir-” ettirgenlik, “-il-” edilgenlik bildirir. Yani birine yaptırma anlamı vardır ve yapan da belirtilmemiştir. Diğerlerinde bu iki özellik birlikte yoktur.

“Teslim ettirildi” yapısında “ettir-” ettirgenlik, “-il-” edilgenlik bildirir. Yani birine yaptırma anlamı vardır ve yapan da belirtilmemiştir. Diğerlerinde bu iki özellik birlikte yoktur.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, gerçek özne değildir (sözde özne vardır)?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

“Tasnif edildi” edilgen çatılıdır; işi yapan belli değildir. “Eski kitaplar” işi yapan değil, eylemden etkilenen ögedir ve sözde özne olur. Diğerlerinde özne gerçek öznedir.

  1. Çözüm: “Tasnif edildi” edilgen çatılıdır; işi yapan belli değildir. “Eski kitaplar” işi yapan değil, eylemden etkilenen ögedir ve sözde özne olur. Diğerlerinde özne gerçek öznedir.

“Tasnif edildi” edilgen çatılıdır; işi yapan belli değildir. “Eski kitaplar” işi yapan değil, eylemden etkilenen ögedir ve sözde özne olur. Diğerlerinde özne gerçek öznedir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

“Çocuk topu attı.” cümlesinde fiil çatısı hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Eylemi yapan özne bellidir ve fiil nesne almıştır.

  1. Çözüm: Eylemi yapan özne bellidir ve fiil nesne almıştır.

Eylemi yapan özne bellidir ve fiil nesne almıştır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

“Kapı açıldı.” cümlesinde fiil çatısı hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Eylemi yapan belli değildir; özne yapılan işten etkilenmiştir.

  1. Çözüm: Eylemi yapan belli değildir; özne yapılan işten etkilenmiştir.

Eylemi yapan belli değildir; özne yapılan işten etkilenmiştir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

“Çocuk yıkandı.” cümlesinde fiil çatısı hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Özne işi kendisi yapmış ve işten kendisi etkilenmiştir.

  1. Çözüm: Özne işi kendisi yapmış ve işten kendisi etkilenmiştir.

Özne işi kendisi yapmış ve işten kendisi etkilenmiştir.

8. SoruÇoktan Seçmeli

“İki arkadaş mektuplaştı.” cümlesinde fiil çatısı hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Eylem karşılıklı yapılmıştır.

  1. Çözüm: Eylem karşılıklı yapılmıştır.

Eylem karşılıklı yapılmıştır.

9. SoruÇoktan Seçmeli

“Öğretmen metni okuttu.” cümlesinde fiil çatısı hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Özne işi başkasına yaptırmıştır.

  1. Çözüm: Özne işi başkasına yaptırmıştır.

Özne işi başkasına yaptırmıştır.

10. SoruÇoktan Seçmeli

“Kuş uçtu.” cümlesindeki fiil nesne alabildiği için değil, alamadığı için hangi türdür?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

“Uçmak” fiili nesne alamaz; bu nedenle geçişsizdir.

  1. Çözüm: “Uçmak” fiili nesne alamaz; bu nedenle geçişsizdir.

“Uçmak” fiili nesne alamaz; bu nedenle geçişsizdir.

Fiilde Çatı Hakkında

Fiilde çatı hangi cümlelerde aranır?

Çatı yalnızca yüklemi fiil olan cümlelerde aranır; isim cümlelerinde çatı aranmaz.

Etken fiil nasıl anlaşılır?

İşi yapan özne belliyse ve yüklem öznenin yaptığı işi bildiriyorsa fiil etken çatılıdır.

Geçişli fiil nedir?

Nesne alabilen, kimi veya neyi sorularına cevap verebilen fiiller geçişlidir.