9. Sınıf Türkçe Filde Cati Testleri

Doğru cevap: C

A’da “tarat-” ettirgendir; özne işi başkasına yaptırır ve eylem öznenin kendi üzerinde gerçekleşir (dönüşlülük anlamı). B etken, C edilgen, D ise ettirgenin ettirgenidir; dönüşlülük anlamı zorunlu değildir.

1. Çözüm: A’da “tarat-” ettirgendir; özne işi başkasına yaptırır ve eylem öznenin kendi üzerinde gerçekleşir (dönüşlülük anlamı). B etken, C edilgen, D ise ettirgenin ettirgenidir; dönüşlülük anlamı zorunlu değildir.

Doğru cevap: D

A’da “karşılaşmak” karşılıklı yapılan eylemdir ve işteştir. B ve C edilgen, D ise etken-oluş bildirir.

1. Çözüm: A’da “karşılaşmak” karşılıklı yapılan eylemdir ve işteştir. B ve C edilgen, D ise etken-oluş bildirir.

Doğru cevap: A

“Anlatmak” geçişli bir fiildir; C’de nesne (neyi?) belirtilmemiştir, bu yüzden nesnesiz geçişlidir. A ve D’de nesne vardır; B’de “konuşmak” çoğunlukla geçişsizdir.

1. Çözüm: “Anlatmak” geçişli bir fiildir; C’de nesne (neyi?) belirtilmemiştir, bu yüzden nesnesiz geçişlidir. A ve D’de nesne vardır; B’de “konuşmak” çoğunlukla geçişsizdir.

Doğru cevap: B

C’de “ısınmak” işi öznenin kendisi üzerinde gerçekleşir (dönüşlü). B’de oluş bildiren edilgen görünümlü bir kullanım, D’de edilgenlik vardır; A ise anlamca bozuk/uygunsuzdur.

1. Çözüm: C’de “ısınmak” işi öznenin kendisi üzerinde gerçekleşir (dönüşlü). B’de oluş bildiren edilgen görünümlü bir kullanım, D’de edilgenlik vardır; A ise anlamca bozuk/uygunsuzdur.

Doğru cevap: C

“Çözmek” geçişli bir fiildir ve nesne alır; A’da edilgen “çözüldü” biçimindedir. B geçişsiz fiilin edilgeniyle kurulan öznesiz yapıdır; C etken, D oluş bildiren bir fiildir.

1. Çözüm: “Çözmek” geçişli bir fiildir ve nesne alır; A’da edilgen “çözüldü” biçimindedir. B geçişsiz fiilin edilgeniyle kurulan öznesiz yapıdır; C etken, D oluş bildiren bir fiildir.

Doğru cevap: D

B’de “yazdırıl-” ettirgenlik, “-ıl” edilgenlik birlikte bulunur; işi yaptıran belirtilmemiştir. A yalnız ettirgen, C yalnız edilgen, D etkendir.

1. Çözüm: B’de “yazdırıl-” ettirgenlik, “-ıl” edilgenlik birlikte bulunur; işi yaptıran belirtilmemiştir. A yalnız ettirgen, C yalnız edilgen, D etkendir.

Doğru cevap: A

B’de “kaybolmak” eylemi öznenin kendi üzerinde gerçekleşir. Nesne almaz ve işi yapanla etkilenen aynıdır. Diğerlerinde edilgen veya ettirgen yapı vardır.

1. Çözüm: B’de “kaybolmak” eylemi öznenin kendi üzerinde gerçekleşir. Nesne almaz ve işi yapanla etkilenen aynıdır. Diğerlerinde edilgen veya ettirgen yapı vardır.

Doğru cevap: B

B’de “boyatmak” işi başkasına yaptırma anlamı taşır. Yaptıran özne işi bizzat yapmaz, bir başkasına yaptırır. Bu nedenle ettirgendir.

1. Çözüm: B’de “boyatmak” işi başkasına yaptırma anlamı taşır. Yaptıran özne işi bizzat yapmaz, bir başkasına yaptırır. Bu nedenle ettirgendir.

Doğru cevap: C

A’da “tokalaşmak” karşılıklı yapılan bir eylemdir. Eylem en az iki özne arasında gerçekleşir. Bu özellik işteş çatıyı gösterir.

1. Çözüm: A’da “tokalaşmak” karşılıklı yapılan bir eylemdir. Eylem en az iki özne arasında gerçekleşir. Bu özellik işteş çatıyı gösterir.

Doğru cevap: D

C’de “dosyalanmak” edilgendir; “rapor” işi yapan değil, yapılanı karşılayan ögedir ve sözde öznedir. “sekreter tarafından” ifadesi gerçek yapanı belirtir. D’de ise özne yoktur (öznesiz edilgen).

1. Çözüm: C’de “dosyalanmak” edilgendir; “rapor” işi yapan değil, yapılanı karşılayan ögedir ve sözde öznedir. “sekreter tarafından” ifadesi gerçek yapanı belirtir. D’de ise özne yoktur (öznesiz edilgen).