8. Sınıf Türkçe Cümlede Anlam Testleri

Doğru cevap: A

Cümlede olasılık anlamı, bir işin gerçekleşip gerçekleşmeyeceğinin kesin olmadığını; ihtimal dahilinde olduğunu bildirir. A seçeneğinde “katılabilirim” ifadesi, toplantıya katılmanın kesin olmadığını, koşullara bağlı olarak gerçekleşebileceğini anlatır. Bu nedenle olasılık anlamı vardır. B seçeneğinde “bitirdim” geçmişte tamamlanmış, kesin bir durumu bildirir. C seçeneğinde “buluştum” yine gerçekleşmiş bir eylemdir. D seçeneğinde “dinlemelisin” ise gereklilik/öğüt anlamı taşır; olasılık bildirmez. Bu yüzden doğru cevap A’dır.

1. Çözüm: Cümlede olasılık anlamı, bir işin gerçekleşip gerçekleşmeyeceğinin kesin olmadığını; ihtimal dahilinde olduğunu bildirir. A seçeneğinde “katılabilirim” ifadesi, toplantıya katılmanın kesin olmadığını, koşullara bağlı olarak gerçekleşebileceğini anlatır. Bu nedenle olasılık anlamı vardır. B seçeneğinde “bitirdim” geçmişte tamamlanmış, kesin bir durumu bildirir. C seçeneğinde “buluştum” yine gerçekleşmiş bir eylemdir. D seçeneğinde “dinlemelisin” ise gereklilik/öğüt anlamı taşır; olasılık bildirmez. Bu yüzden doğru cevap A’dır.

Doğru cevap: B

Karşılaştırma anlamı, iki durumun/varlığın benzerlik ya da farklılık yönünden kıyaslanmasıyla oluşur. Bu tür cümlelerde genellikle "-e göre", "daha", "en", "kadar" gibi ifadeler bulunur. seçeneğiB187nde "geçen yılkine göre" ve "daha planlı" ifadeleriyle bu yılki proje ile geçen yılki proje kıyaslanmıştır. Bu nedenle karşılaştırma anlamı vardır. B seçeneğinde bir olayın ardından yapılan eylem anlatılır; kıyaslama yoktur. C seçeneğinde kütüphanenin mahalleye etkisi belirtilir; karşılaştırma yapılmaz. D seçeneğinde genel bir yargı (neden-sonuç/koşul ilişkisi) verilir; kıyaslama içermez.

1. Çözüm: Karşılaştırma anlamı, iki durumun/varlığın benzerlik ya da farklılık yönünden kıyaslanmasıyla oluşur. Bu tür cümlelerde genellikle "-e göre", "daha", "en", "kadar" gibi ifadeler bulunur. seçeneğiB187nde "geçen yılkine göre" ve "daha planlı" ifadeleriyle bu yılki proje ile geçen yılki proje kıyaslanmıştır. Bu nedenle karşılaştırma anlamı vardır. B seçeneğinde bir olayın ardından yapılan eylem anlatılır; kıyaslama yoktur. C seçeneğinde kütüphanenin mahalleye etkisi belirtilir; karşılaştırma yapılmaz. D seçeneğinde genel bir yargı (neden-sonuç/koşul ilişkisi) verilir; kıyaslama içermez.

Doğru cevap: C

Cümlede “tahmin (olasılık)” anlamı, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği kesin olmayan bir durumun ihtimal olarak ifade edilmesidir. Bu anlam genellikle “-ebilir/-abilir”, “galiba”, “sanırım”, “olabilir” gibi ifadelerle verilir. seçeneğiC222nde “Yarın yağmur yağabilir” ifadesi, yağmurun yağmasının kesin olmadığını, bir olasılık olduğunu bildirir. Bu nedenle tahmin anlamı vardır. A seçeneğinde “mutlaka” sözcüğü kesinlik bildirir; tahmin değil, kesin yargı vardır. C seçeneğinde bir işin yapılması istenmektedir; emir/istek anlamı öne çıkar. D seçeneğinde ise bir koşula bağlı sonuç bildirilmektedir (şart-sonuç); tahmin değil, koşul ilişkisi vardır.

1. Çözüm: Cümlede “tahmin (olasılık)” anlamı, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği kesin olmayan bir durumun ihtimal olarak ifade edilmesidir. Bu anlam genellikle “-ebilir/-abilir”, “galiba”, “sanırım”, “olabilir” gibi ifadelerle verilir. seçeneğiC222nde “Yarın yağmur yağabilir” ifadesi, yağmurun yağmasının kesin olmadığını, bir olasılık olduğunu bildirir. Bu nedenle tahmin anlamı vardır. A seçeneğinde “mutlaka” sözcüğü kesinlik bildirir; tahmin değil, kesin yargı vardır. C seçeneğinde bir işin yapılması istenmektedir; emir/istek anlamı öne çıkar. D seçeneğinde ise bir koşula bağlı sonuç bildirilmektedir (şart-sonuç); tahmin değil, koşul ilişkisi vardır.

Doğru cevap: D

Cümlede "beklenmedik sonuç"; yapılan uyarı, çaba ya da olumsuz koşullara rağmen sonucun şaşırtıcı biçimde olumlu (ya da beklenenin tersine) gerçekleşmesidir. A seçeneğinde "uğraşmana rağmen" ifadesi, beklenen sonucun (başarmanın) gerçekleşmediğini bildirir; sonuç olumsuzdur ve şaşırtıcılık vurgusu değil, "sonuç alamama" durumu öne çıkar. B seçeneğinde "çalıştığı hâlde" ifadesi, çalışmanın karşılığının alınmaması anlamındadır; sonuç yine olumsuzdur ve "beklenmedik olumlu sonuç" değil, "olumsuz durum" vurgulanır. C seçeneğinde "dikkat etse de" yapısına rağmen aynı hatanın tekrar edilmesi anlatılır; burada da beklenenin tersi gerçekleşse bile cümledeki temel anlam, "alışkanlık/tekrarlanan hata"dır; beklenmedik bir başarı ya da şaşırtıcı olumlu sonuç yoktur. D seçeneğinde "bütün uyarılara karşın" ifadesine rağmen konuşmayı "kimseyi kırmadan" tamamlamak, olumsuz koşula rağmen olumlu ve şaşırtıcı bir sonuca ulaşmaktır. Bu nedenle beklenmedik sonuç anlamı en belirgin biçimde D’de vardır.

1. Çözüm: Cümlede "beklenmedik sonuç"; yapılan uyarı, çaba ya da olumsuz koşullara rağmen sonucun şaşırtıcı biçimde olumlu (ya da beklenenin tersine) gerçekleşmesidir. A seçeneğinde "uğraşmana rağmen" ifadesi, beklenen sonucun (başarmanın) gerçekleşmediğini bildirir; sonuç olumsuzdur ve şaşırtıcılık vurgusu değil, "sonuç alamama" durumu öne çıkar. B seçeneğinde "çalıştığı hâlde" ifadesi, çalışmanın karşılığının alınmaması anlamındadır; sonuç yine olumsuzdur ve "beklenmedik olumlu sonuç" değil, "olumsuz durum" vurgulanır. C seçeneğinde "dikkat etse de" yapısına rağmen aynı hatanın tekrar edilmesi anlatılır; burada da beklenenin tersi gerçekleşse bile cümledeki temel anlam, "alışkanlık/tekrarlanan hata"dır; beklenmedik bir başarı ya da şaşırtıcı olumlu sonuç yoktur. D seçeneğinde "bütün uyarılara karşın" ifadesine rağmen konuşmayı "kimseyi kırmadan" tamamlamak, olumsuz koşula rağmen olumlu ve şaşırtıcı bir sonuca ulaşmaktır. Bu nedenle beklenmedik sonuç anlamı en belirgin biçimde D’de vardır.

Doğru cevap: A

Soruda altı çizili “şaşırmak” sözcüğünün cümleye “beklenmedik bir durumla karşılaşma” anlamı katması isteniyor. Yani kişi, önceden öngörmediği bir olayla karşılaşıp anlık bir şaşkınlık yaşıyor olmalı. A seçeneğinde şaşırma, “kısa sürede bitireceğini söylemesi” gibi bir iddiaya/ifadeye tepki olarak verilmiştir; daha çok “inanmama, hayret etme” anlamı ağır basar. B seçeneğinde şaşırma, düşük not alma sonucunda yaşanan bir duygudur; beklenmedik bir karşılaşmadan çok “sonuca üzülme/afallama” durumudur. C seçeneğinde şaşırma, bir yerin kişide anı çağrıştırmasıyla oluşur; “beklenmedik bir durumla karşılaşma”dan ziyade “hatırlama ve buna hayret etme” anlamındadır. seçeneğiA666nde ise kişi kapıyı açınca karşısında onu görmektedir. Bu, doğrudan “beklenmedik bir karşılaşma”dır ve şaşırma anlık, olay kaynaklıdır. Bu nedenle doğru cevap A823’dir.

1. Çözüm: Soruda altı çizili “şaşırmak” sözcüğünün cümleye “beklenmedik bir durumla karşılaşma” anlamı katması isteniyor. Yani kişi, önceden öngörmediği bir olayla karşılaşıp anlık bir şaşkınlık yaşıyor olmalı. A seçeneğinde şaşırma, “kısa sürede bitireceğini söylemesi” gibi bir iddiaya/ifadeye tepki olarak verilmiştir; daha çok “inanmama, hayret etme” anlamı ağır basar. B seçeneğinde şaşırma, düşük not alma sonucunda yaşanan bir duygudur; beklenmedik bir karşılaşmadan çok “sonuca üzülme/afallama” durumudur. C seçeneğinde şaşırma, bir yerin kişide anı çağrıştırmasıyla oluşur; “beklenmedik bir durumla karşılaşma”dan ziyade “hatırlama ve buna hayret etme” anlamındadır. seçeneğiA666nde ise kişi kapıyı açınca karşısında onu görmektedir. Bu, doğrudan “beklenmedik bir karşılaşma”dır ve şaşırma anlık, olay kaynaklıdır. Bu nedenle doğru cevap A823’dir.

Doğru cevap: B

seçeneğiBnde altı çizili “bir türlü” sözü, beklenen sonucun gerçekleşmediğini vurgular. Cümlede kişi “zamanında gelmesi” beklenirken bu beklenti gerçekleşmemiş; “bir türlü” ifadesi de bu gerçekleşmeme durumunu ve bunun sürekliliğini/ısrarla olmamasını anlatmıştır. A seçeneğindeki “bari” daha çok sitemle birlikte “en azından” anlamı taşır; gerçekleşmesi beklenenin olmamasını doğrudan bildirmekten çok, asgari bir beklentiyi dile getirir. B seçeneğindeki “yine” tekrarlanan bir durumu anlatır; beklenenin gerçekleşmemesinden ziyade eylemin tekrarlandığını bildirir. D seçeneğindeki “meğer” sonradan anlaşılan, şaşırtıcı bir gerçeği ifade eder; beklentinin gerçekleşmemesi anlamı vermez.

1. Çözüm: seçeneğiBnde altı çizili “bir türlü” sözü, beklenen sonucun gerçekleşmediğini vurgular. Cümlede kişi “zamanında gelmesi” beklenirken bu beklenti gerçekleşmemiş; “bir türlü” ifadesi de bu gerçekleşmeme durumunu ve bunun sürekliliğini/ısrarla olmamasını anlatmıştır. A seçeneğindeki “bari” daha çok sitemle birlikte “en azından” anlamı taşır; gerçekleşmesi beklenenin olmamasını doğrudan bildirmekten çok, asgari bir beklentiyi dile getirir. B seçeneğindeki “yine” tekrarlanan bir durumu anlatır; beklenenin gerçekleşmemesinden ziyade eylemin tekrarlandığını bildirir. D seçeneğindeki “meğer” sonradan anlaşılan, şaşırtıcı bir gerçeği ifade eder; beklentinin gerçekleşmemesi anlamı vermez.

Doğru cevap: C

Soru, altı çizili ifadenin cümleye “beklenmedik bir biçimde, umulmadık şekilde” anlamı katıp katmadığını sorguluyor. Bu anlam, genellikle “birdenbire, aniden, ansızın” gibi sözlerle verilir. A seçeneğinde “gözden kaçırmadığı” ifadesi “fark etmemek” durumunun gerçekleşmediğini, yani ayrıntıları fark ettiğini anlatır; beklenmedik olma anlamı yoktur. B seçeneğinde “yumuşatmak için” amaç-sonuç ilişkisi kurar; yapılan işin amacı belirtilmiştir, beklenmedik olma anlamı yoktur. C seçeneğinde “ansızın” sözü doğrudan “birdenbire, beklenmedik şekilde” anlamına gelir. Cümlede elektriklerin kesilmesi umulmadık bir olay olarak sunulmuştur. D seçeneğinde “üstünkörü” sözü “yüzeysel, ayrıntıya girmeden” anlamındadır; beklenmedik olma anlamı taşımaz. Bu nedenle doğru cevap C’dir.

1. Çözüm: Soru, altı çizili ifadenin cümleye “beklenmedik bir biçimde, umulmadık şekilde” anlamı katıp katmadığını sorguluyor. Bu anlam, genellikle “birdenbire, aniden, ansızın” gibi sözlerle verilir. A seçeneğinde “gözden kaçırmadığı” ifadesi “fark etmemek” durumunun gerçekleşmediğini, yani ayrıntıları fark ettiğini anlatır; beklenmedik olma anlamı yoktur. B seçeneğinde “yumuşatmak için” amaç-sonuç ilişkisi kurar; yapılan işin amacı belirtilmiştir, beklenmedik olma anlamı yoktur. C seçeneğinde “ansızın” sözü doğrudan “birdenbire, beklenmedik şekilde” anlamına gelir. Cümlede elektriklerin kesilmesi umulmadık bir olay olarak sunulmuştur. D seçeneğinde “üstünkörü” sözü “yüzeysel, ayrıntıya girmeden” anlamındadır; beklenmedik olma anlamı taşımaz. Bu nedenle doğru cevap C’dir.

Doğru cevap: D

Soru, "küçük bir ayrıntının belirleyici olması" anlamını veren cümleyi aratır. Bu, genellikle "önemsiz görünen bir nokta"nın sonucu değiştirmesi gibi bir düşüncedir. seçeneğiD166nde "herkesin gözüne önemsiz görünen bir ayrıntının" zamanında fark edilmesinin "projenin başarısına" bağlandığı açıkça söyleniyor. Yani küçük bir ayrıntı, sonucu (başarıyı) belirliyor. Aranan anlam tam olarak budur. B’de konuşmak ve ikna edememek vurgulanır; küçük bir ayrıntının belirleyiciliği yoktur. C’de bazı adımların atlanması nedeniyle zaman kaybı yaşanması anlatılır; bu, "acele edip eksik yapmak" sonucunu verir, küçük bir ayrıntının belirleyici olması değil. D’de beklenmedik bir aksilik nedeniyle planın yeniden düzenlenmesi vardır; belirleyici olan "küçük bir ayrıntı" değil, genel bir aksiliktir. Bu nedenle doğru cevap D799’dır.

1. Çözüm: Soru, "küçük bir ayrıntının belirleyici olması" anlamını veren cümleyi aratır. Bu, genellikle "önemsiz görünen bir nokta"nın sonucu değiştirmesi gibi bir düşüncedir. seçeneğiD166nde "herkesin gözüne önemsiz görünen bir ayrıntının" zamanında fark edilmesinin "projenin başarısına" bağlandığı açıkça söyleniyor. Yani küçük bir ayrıntı, sonucu (başarıyı) belirliyor. Aranan anlam tam olarak budur. B’de konuşmak ve ikna edememek vurgulanır; küçük bir ayrıntının belirleyiciliği yoktur. C’de bazı adımların atlanması nedeniyle zaman kaybı yaşanması anlatılır; bu, "acele edip eksik yapmak" sonucunu verir, küçük bir ayrıntının belirleyici olması değil. D’de beklenmedik bir aksilik nedeniyle planın yeniden düzenlenmesi vardır; belirleyici olan "küçük bir ayrıntı" değil, genel bir aksiliktir. Bu nedenle doğru cevap D799’dır.

Doğru cevap: A

Koşul (şart) anlamı, bir durumun gerçekleşmesini başka bir duruma bağlar; genellikle "-se/-sa" ekiyle ya da "eğer" gibi ifadelerle kurulur. Bu tür cümlelerde "şu olursa, bu olur" ilişkisi vardır. A seçeneğinde "bitirirsek" ifadesi "sunumda daha rahat oluruz" sonucunu bir koşula bağlamıştır. Yani projenin zamanında bitmesi gerçekleşirse rahat olma durumu gerçekleşecektir; açık bir şart-sonuç ilişkisi vardır. B seçeneğinde "-diği için" neden-sonuç ilişkisi kurar; koşul değil, gerçekleşmiş bir nedenin sonucu anlatılır. C seçeneğinde "-mesine rağmen" karşıtlık (beklenmedik durum) anlamı verir; koşul anlamı yoktur. D seçeneğinde "-mesi için" amaç bildirir; bir hedefe ulaşmak için yapılması gerekeni söyler, koşul-sonuç ilişkisi kurmaz. Bu nedenle doğru cevap A'dır.

1. Çözüm: Koşul (şart) anlamı, bir durumun gerçekleşmesini başka bir duruma bağlar; genellikle "-se/-sa" ekiyle ya da "eğer" gibi ifadelerle kurulur. Bu tür cümlelerde "şu olursa, bu olur" ilişkisi vardır. A seçeneğinde "bitirirsek" ifadesi "sunumda daha rahat oluruz" sonucunu bir koşula bağlamıştır. Yani projenin zamanında bitmesi gerçekleşirse rahat olma durumu gerçekleşecektir; açık bir şart-sonuç ilişkisi vardır. B seçeneğinde "-diği için" neden-sonuç ilişkisi kurar; koşul değil, gerçekleşmiş bir nedenin sonucu anlatılır. C seçeneğinde "-mesine rağmen" karşıtlık (beklenmedik durum) anlamı verir; koşul anlamı yoktur. D seçeneğinde "-mesi için" amaç bildirir; bir hedefe ulaşmak için yapılması gerekeni söyler, koşul-sonuç ilişkisi kurmaz. Bu nedenle doğru cevap A'dır.

Doğru cevap: B

Soru, altı çizili sözün cümleye “beklenmedik bir durum karşısında kısa süreli şaşkınlık yaşamak” anlamı katıp katmadığını sorguluyor. seçeneğiB134nde “afallamak” sözcüğü; ansızın, beklenmedik bir durumla karşılaşınca ne diyeceğini bilememe, kısa süreli şaşkınlık yaşama anlamındadır. “Canlı yayında gelen soruyu duyunca bir an afalladı.” cümlesinde bu anlam açıkça vardır. B’de “kafa yormak” düşünmek, çözüm aramak; C’de “yaralamak” mecazen üzmek, incitmek; D’de “rahatlamak” kaygısı azalmak, iç huzuru bulmak anlamındadır. Bu üçü şaşkınlık değil, farklı duygu ve zihinsel süreçleri anlatır. Bu nedenle doğru cevap B601’dır.

1. Çözüm: Soru, altı çizili sözün cümleye “beklenmedik bir durum karşısında kısa süreli şaşkınlık yaşamak” anlamı katıp katmadığını sorguluyor. seçeneğiB134nde “afallamak” sözcüğü; ansızın, beklenmedik bir durumla karşılaşınca ne diyeceğini bilememe, kısa süreli şaşkınlık yaşama anlamındadır. “Canlı yayında gelen soruyu duyunca bir an afalladı.” cümlesinde bu anlam açıkça vardır. B’de “kafa yormak” düşünmek, çözüm aramak; C’de “yaralamak” mecazen üzmek, incitmek; D’de “rahatlamak” kaygısı azalmak, iç huzuru bulmak anlamındadır. Bu üçü şaşkınlık değil, farklı duygu ve zihinsel süreçleri anlatır. Bu nedenle doğru cevap B601’dır.