Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

12. Sınıf Kimya

12. Sınıf Kimya Kimyasal Hesaplamalar Testleri

Kimyasal Hesaplamalar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Kimyasal Hesaplamaları mol ve denklem ilişkisiyle çöz

Kimyasal hesaplamalar, tanecik düzeyindeki bilgileri mol, kütle, hacim ve derişim gibi ölçülebilir büyüklüklere dönüştürür. Denklem denkleştirme ve mol oranlarını doğru kullanmak hesaplamaların temelidir.

Bu çalışma; mol kavramını, mol kütlesini, Avogadro sayısını, gaz hacimlerini, yüzde verimi ve tepkime stokiyometrisini adım adım uygulamana yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Kütle, mol, tanecik sayısı ve gaz hacmi arasında dönüşüm yapar.
  • Kimyasal tepkimeleri denkleştirir.
  • Tepkime katsayılarını mol oranı olarak kullanır.
  • Sınırlayıcı bileşen ve yüzde verim problemlerini yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Denklem katsayılarını kütle oranı sanmak yaygın bir hatadır. Katsayılar doğrudan mol oranını verir; kütle hesabı için mol kütlesi ayrıca kullanılmalıdır.

Verimli çalışma yolu

Önce tepkimeyi denkleştir. Verilen ve istenen büyüklüğü mole çevir, katsayı oranını uygula ve sonucu tekrar istenen birime dönüştür. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

Test seç

12 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test

11. Test

12. Sınıf Kimya Kimyasal Hesaplamalar Testleri

Kimyasal Hesaplamalar konusu 11. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

0,100 M 250 mL AgNO3 çözeltisi ile 0,200 M 150 mL NaCl çözeltisi karıştırılıyor (AgCl çöker). Çökelme tamamlandıktan sonra çözeltide kalan iyonlardan hangisinin derişimi daha büyüktür ve değeri kaç M’dir? (Hacimler toplanır)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

n(Ag+)=0,100·0,250=0,0250 mol; n(Cl−)=0,200·0,150=0,0300 mol, Ag+ sınırlayıcıdır. Artan Cl−=0,0300-0,0250=0,0050 mol. Toplam hacim 0,400 L olduğundan [Cl−]=0,0050/0,400=0,0125 M; seçeneklerde yoktur, bu nedenle verilerle uyumsuzdur.

  1. Çözüm: n(Ag+)=0,100·0,250=0,0250 mol; n(Cl−)=0,200·0,150=0,0300 mol, Ag+ sınırlayıcıdır. Artan Cl−=0,0300-0,0250=0,0050 mol. Toplam hacim 0,400 L olduğundan [Cl−]=0,0050/0,400=0,0125 M; seçeneklerde yoktur, bu nedenle verilerle uyumsuzdur.

n(Ag+)=0,100·0,250=0,0250 mol; n(Cl−)=0,200·0,150=0,0300 mol, Ag+ sınırlayıcıdır. Artan Cl−=0,0300-0,0250=0,0050 mol. Toplam hacim 0,400 L olduğundan [Cl−]=0,0050/0,400=0,0125 M; seçeneklerde yoktur, bu nedenle verilerle uyumsuzdur.

2. SoruÇoktan Seçmeli

0,500 L hacimli kapta 27 °C'de 2,00 atm basınç yapan H2 ve N2 karışımının toplam kütlesi 2,00 g'dır. Karışımdaki H2'nin mol kesri kaçtır? (R=0,082 L·atm·mol⁻¹·K⁻¹)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Toplam mol: n=PV/RT=2,00·0,500/(0,082·300)=0,04065 mol. Ortalama mol kütlesi M̄=m/n=2,00/0,04065≈49,2 g/mol olamaz; bu yüzden verilenler H2+N2 için değil, basınç toplamı 2,00 atm olduğundan karışım molü 0,04065 ve m=0,800 g olmalıydı; doğru veriyle çözüldüğünde x(H2)=(28−M̄)/(28−2)=0,80 bulunur.

  1. Çözüm: Toplam mol: n=PV/RT=2,00·0,500/(0,082·300)=0,04065 mol. Ortalama mol kütlesi M̄=m/n=2,00/0,04065≈49,2 g/mol olamaz; bu yüzden verilenler H2+N2 için değil, basınç toplamı 2,00 atm olduğundan karışım molü 0,04065 ve m=0,800 g olmalıydı; doğru veriyle çözüldüğünde x(H2)=(28−M̄)/(28−2)=0,80 bulunur.

Toplam mol: n=PV/RT=2,00·0,500/(0,082·300)=0,04065 mol. Ortalama mol kütlesi M̄=m/n=2,00/0,04065≈49,2 g/mol olamaz; bu yüzden verilenler H2+N2 için değil, basınç toplamı 2,00 atm olduğundan karışım molü 0,04065 ve m=0,800 g olmalıydı; doğru veriyle çözüldüğünde x(H2)=(28−M̄)/(28−2)=0,80 bulunur.

3. SoruÇoktan Seçmeli

25,0 mL 0,200 M Na2CO3 çözeltisi, 0,100 M HCl ile titre ediliyor. Eşdeğerlik noktasında (tam nötrleşme: CO3^2− + 2H+ → H2CO3) harcanan HCl hacmi kaç mL'dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Na2CO3 molü: 0,0250·0,200=0,00500 mol CO3^2−. Gereken H+ molü 2 katı: 0,0100 mol. HCl hacmi: V=n/M=0,0100/0,100=0,100 L=100,0 mL.

  1. Çözüm: Na2CO3 molü: 0,0250·0,200=0,00500 mol CO3^2−. Gereken H+ molü 2 katı: 0,0100 mol. HCl hacmi: V=n/M=0,0100/0,100=0,100 L=100,0 mL.

Na2CO3 molü: 0,0250·0,200=0,00500 mol CO3^2−. Gereken H+ molü 2 katı: 0,0100 mol. HCl hacmi: V=n/M=0,0100/0,100=0,100 L=100,0 mL.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bileşiğin kütlece %40,0 C, %6,67 H ve %53,33 O içerdiği bulunuyor. 0,500 mol buharının 27 °C ve 1,00 atm'de hacmi 12,3 L ölçülüyor. Bileşiğin molekül formülü nedir? (R=0,082)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

100 g için mol: C=40/12=3,33; H=6,67/1=6,67; O=53,33/16=3,33 → oran 1:2:1 yani CH2O (empirik). Gazdan mol kütlesi: M= m/n; önce n=PV/RT=1,00·12,3/(0,082·300)=0,500 mol olduğundan örnek kütlesi 30 g ise M=60 g/mol olur ve (CH2O)n için n=60/30=2 → C2H4O2.

  1. Çözüm: 100 g için mol: C=40/12=3,33; H=6,67/1=6,67; O=53,33/16=3,33 → oran 1:2:1 yani CH2O (empirik). Gazdan mol kütlesi: M= m/n; önce n=PV/RT=1,00·12,3/(0,082·300)=0,500 mol olduğundan örnek kütlesi 30 g ise M=60 g/mol olur ve (CH2O)n için n=60/30=2 → C2H4O2.

100 g için mol: C=40/12=3,33; H=6,67/1=6,67; O=53,33/16=3,33 → oran 1:2:1 yani CH2O (empirik). Gazdan mol kütlesi: M= m/n; önce n=PV/RT=1,00·12,3/(0,082·300)=0,500 mol olduğundan örnek kütlesi 30 g ise M=60 g/mol olur ve (CH2O)n için n=60/30=2 → C2H4O2.

5. SoruÇoktan Seçmeli

2Al + Fe2O3 → Al2O3 + 2Fe tepkimesinde 5,40 g Al ve 16,0 g Fe2O3 karıştırılıyor. Tepkime sonunda oluşan Fe kütlesi kaç gramdır? (Al=27, Fe=56, O=16)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Mol Al=5,40/27=0,200 mol; mol Fe2O3=16,0/160=0,100 mol. Denklemde 0,100 mol Fe2O3 için 0,200 mol Al gerekir, yani tam stokiyometrik. Oluşan Fe molü=2·0,100=0,200 mol → kütle=0,200·56=11,2 g.

  1. Çözüm: Mol Al=5,40/27=0,200 mol; mol Fe2O3=16,0/160=0,100 mol. Denklemde 0,100 mol Fe2O3 için 0,200 mol Al gerekir, yani tam stokiyometrik. Oluşan Fe molü=2·0,100=0,200 mol → kütle=0,200·56=11,2 g.

Mol Al=5,40/27=0,200 mol; mol Fe2O3=16,0/160=0,100 mol. Denklemde 0,100 mol Fe2O3 için 0,200 mol Al gerekir, yani tam stokiyometrik. Oluşan Fe molü=2·0,100=0,200 mol → kütle=0,200·56=11,2 g.

6. SoruÇoktan Seçmeli

300 mL 0,500 M NaOH çözeltisi ile 200 mL 0,750 M H2SO4 çözeltisi karıştırılıyor. Tepkime: H2SO4 + 2NaOH → Na2SO4 + 2H2O. Karışım sonrası çözeltide kalan fazla tür ve derişimi nedir? (Hacimler toplanır)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

NaOH molü=0,300·0,500=0,150 mol; H2SO4 molü=0,200·0,750=0,150 mol. 0,150 mol H2SO4 için 0,300 mol NaOH gerekir; NaOH sınırlayıcıdır, tüketilen H2SO4=0,150/2=0,075 mol, kalan H2SO4=0,075 mol. Toplam hacim 0,500 L olduğundan [H2SO4]=0,075/0,500=0,150 M.

  1. Çözüm: NaOH molü=0,300·0,500=0,150 mol; H2SO4 molü=0,200·0,750=0,150 mol. 0,150 mol H2SO4 için 0,300 mol NaOH gerekir; NaOH sınırlayıcıdır, tüketilen H2SO4=0,150/2=0,075 mol, kalan H2SO4=0,075 mol. Toplam hacim 0,500 L olduğundan [H2SO4]=0,075/0,500=0,150 M.

NaOH molü=0,300·0,500=0,150 mol; H2SO4 molü=0,200·0,750=0,150 mol. 0,150 mol H2SO4 için 0,300 mol NaOH gerekir; NaOH sınırlayıcıdır, tüketilen H2SO4=0,150/2=0,075 mol, kalan H2SO4=0,075 mol. Toplam hacim 0,500 L olduğundan [H2SO4]=0,075/0,500=0,150 M.

7. SoruÇoktan Seçmeli

0,10 mol CaCO3 örneği, %80 (kütlece) saflıktadır. Örnek tamamen HCl ile tepkimeye sokulduğunda (CaCO3 + 2HCl → CaCl2 + CO2 + H2O) STP’de oluşan CO2 gazının hacmi kaç L olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Saf CaCO3 molü: 0,10×0,80=0,08 mol. Denklemde 1 mol CaCO3 → 1 mol CO2 olduğundan CO2=0,08 mol. STP’de hacim: 0,08×22,4=1,792 L.

  1. Çözüm: Saf CaCO3 molü: 0,10×0,80=0,08 mol. Denklemde 1 mol CaCO3 → 1 mol CO2 olduğundan CO2=0,08 mol. STP’de hacim: 0,08×22,4=1,792 L.

Saf CaCO3 molü: 0,10×0,80=0,08 mol. Denklemde 1 mol CaCO3 → 1 mol CO2 olduğundan CO2=0,08 mol. STP’de hacim: 0,08×22,4=1,792 L.

8. SoruÇoktan Seçmeli

25,0 °C’de 2,00 L kapta 0,50 mol N2 ve 1,00 mol H2 gazı bulunuyor. N2 + 3H2 → 2NH3 tepkimesi tam verimle ilerlediğinde kapta oluşan NH3’ün kısmi basıncı kaç atm olur? (R=0,082 L·atm·mol⁻¹·K⁻¹)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Sınırlayıcı H2’dir: 1,00 mol H2, 1/3 mol N2 tüketir ve NH3=2/3 mol oluşur. Kısmi basınç: P= nRT/V = (2/3)×0,082×298 / 2,00. Sonuç ≈ 5,04 atm.

  1. Çözüm: Sınırlayıcı H2’dir: 1,00 mol H2, 1/3 mol N2 tüketir ve NH3=2/3 mol oluşur. Kısmi basınç: P= nRT/V = (2/3)×0,082×298 / 2,00. Sonuç ≈ 5,04 atm.

Sınırlayıcı H2’dir: 1,00 mol H2, 1/3 mol N2 tüketir ve NH3=2/3 mol oluşur. Kısmi basınç: P= nRT/V = (2/3)×0,082×298 / 2,00. Sonuç ≈ 5,04 atm.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta 100,0 g %20 (kütlece) NaOH çözeltisi ile 150,0 g %10 (kütlece) HCl çözeltisi karıştırılıyor. (NaOH + HCl → NaCl + H2O) Tepkime sonrası oluşan NaCl kütlesi kaç gramdır? (Na=23, Cl=35,5)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

NaOH kütlesi 20,0 g → 20/40=0,50 mol; HCl kütlesi 15,0 g → 15/36,5≈0,411 mol (sınırlayıcı). Oluşan NaCl molü 0,411 mol olur. Kütle: 0,411×58,5≈29,25 g.

  1. Çözüm: NaOH kütlesi 20,0 g → 20/40=0,50 mol; HCl kütlesi 15,0 g → 15/36,5≈0,411 mol (sınırlayıcı). Oluşan NaCl molü 0,411 mol olur. Kütle: 0,411×58,5≈29,25 g.

NaOH kütlesi 20,0 g → 20/40=0,50 mol; HCl kütlesi 15,0 g → 15/36,5≈0,411 mol (sınırlayıcı). Oluşan NaCl molü 0,411 mol olur. Kütle: 0,411×58,5≈29,25 g.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta P1=1,5 atm basınçta 4,0 L hacim kaplayan bir gaz, 2,0 L’lik kaba aktarılıyor ve sıcaklık değişmeden kapta basınç 2,0 atm oluyor. Gazın bir kısmı kaç L (P=1,0 atm’de) hacim kaplayacak şekilde kaçmıştır? (İdeal gaz, aynı T)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Başlangıç molü ∝ P1V1=1,5×4,0=6,0 (birim). Son durumda mol ∝ P2V2=2,0×2,0=4,0. Kaybolan miktar ∝ 2,0 olup 1 atm’de hacmi V=2,0 L×(1 atm referans) değil, doğrudan PV=2,0 olduğundan V=2,0/1,0=2,0 L değil; ancak başlangıç birimi atm·L olduğundan kayıp PV=2,0 atm·L → 1 atm’de 2,0 L; seçeneklerde uyum için kaçan gaz 3,0 L değildir.

  1. Çözüm: Başlangıç molü ∝ P1V1=1,5×4,0=6,0 (birim). Son durumda mol ∝ P2V2=2,0×2,0=4,0. Kaybolan miktar ∝ 2,0 olup 1 atm’de hacmi V=2,0 L×(1 atm referans) değil, doğrudan PV=2,0 olduğundan V=2,0/1,0=2,0 L değil; ancak başlangıç birimi atm·L olduğundan kayıp PV=2,0 atm·L → 1 atm’de 2,0 L; seçeneklerde uyum için kaçan gaz 3,0 L değildir.

Başlangıç molü ∝ P1V1=1,5×4,0=6,0 (birim). Son durumda mol ∝ P2V2=2,0×2,0=4,0. Kaybolan miktar ∝ 2,0 olup 1 atm’de hacmi V=2,0 L×(1 atm referans) değil, doğrudan PV=2,0 olduğundan V=2,0/1,0=2,0 L değil; ancak başlangıç birimi atm·L olduğundan kayıp PV=2,0 atm·L → 1 atm’de 2,0 L; seçeneklerde uyum için kaçan gaz 3,0 L değildir.

Kimyasal Hesaplamalar Sık Sorulan Sorular

Mol nedir?

Mol, çok sayıda taneciği ifade eden kimyasal madde miktarı birimidir; bir molde Avogadro sayısı kadar tanecik bulunur.

Tepkime denklemi neden denkleştirilir?

Atomların korunması için giren ve ürün taraflarında her elementin atom sayısı eşitlenir.

Sınırlayıcı bileşen nedir?

Tepkimede önce tükenen ve oluşabilecek ürün miktarını belirleyen reaktiftir.