8. Sınıf Türkçe Fiilimsiler Testleri

Doğru cevap: A

A şıkkında “anlayabilmek” sözcüğü “-abilmek” ekiyle kurulan birleşik fiil yapısı içinde isim-fiil görevinde kullanılmıştır (anlama eylemini adlaştırır). Ayrıca “incelemelisin” yüklemdir; fiilimsi aranırken “anlayabilmek” belirleyicidir. B şıkkında “çıkınca” sözcüğü “-ınca/-ince” ekiyle yapılmış zarf-fiildir. Eylemin ne zaman gerçekleştiğini bildirir: “(Sınavdan) çıkınca konuştu.” C şıkkında “düzenlediği” sözcüğü “-dik” ekiyle yapılmış sıfat-fiildir ve “yarışma” ismini nitelemektedir: “okulun düzenlediği yarışma”. Ayrıca “alan” da sıfat-fiildir ve “öğrenciler” ismini niteler: “derece alan öğrenciler”. şıkkıA608nda ise “geçen” kelimesi burada fiilimsi değildir; “geçen yıl” ifadesinde kalıplaşarak zaman bildiren bir sıfat gibi kullanılır ve cümlede fiilimsi oluşturacak bir ekle kurulmuş (isim-fiil/sıfat-fiil/zarf-fiil) yapı yer almaz. Bu nedenle fiilimsi kullanılmayan cümle D’dir.

1. Çözüm: A şıkkında “anlayabilmek” sözcüğü “-abilmek” ekiyle kurulan birleşik fiil yapısı içinde isim-fiil görevinde kullanılmıştır (anlama eylemini adlaştırır). Ayrıca “incelemelisin” yüklemdir; fiilimsi aranırken “anlayabilmek” belirleyicidir. B şıkkında “çıkınca” sözcüğü “-ınca/-ince” ekiyle yapılmış zarf-fiildir. Eylemin ne zaman gerçekleştiğini bildirir: “(Sınavdan) çıkınca konuştu.” C şıkkında “düzenlediği” sözcüğü “-dik” ekiyle yapılmış sıfat-fiildir ve “yarışma” ismini nitelemektedir: “okulun düzenlediği yarışma”. Ayrıca “alan” da sıfat-fiildir ve “öğrenciler” ismini niteler: “derece alan öğrenciler”. şıkkıA608nda ise “geçen” kelimesi burada fiilimsi değildir; “geçen yıl” ifadesinde kalıplaşarak zaman bildiren bir sıfat gibi kullanılır ve cümlede fiilimsi oluşturacak bir ekle kurulmuş (isim-fiil/sıfat-fiil/zarf-fiil) yapı yer almaz. Bu nedenle fiilimsi kullanılmayan cümle D’dir.

Doğru cevap: B

Fiilimsiler; fiilden türeyip isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Zarf-fiiller (ulaçlar) cümlede genellikle fiilin yapılma zamanını, durumunu, sebebini vb. bildirir ve zarf tümleci görevinde bulunur. seçeneğiB221nde “çıkınca” sözcüğü “çık-” fiiline “-ınca” zarf-fiil eki getirilerek oluşturulmuştur. “Ne zaman konuştu?” sorusunun cevabıdır: “Sınavdan çıkınca (konuştu).” Bu nedenle fiilimsi zarf tümleci görevindedir. B seçeneğinde “koşan” sözcüğü “-an” sıfat-fiil eki almıştır ve “çocuklar” ismini niteleyerek sıfat görevindedir. C seçeneğinde “yapılacak” sözcüğü “-acak” sıfat-fiil eki almıştır ve “toplantı” ismini niteleyerek sıfat görevindedir. D seçeneğinde “gülümseyen” sözcüğü “-en” sıfat-fiil eki almıştır ve “yüz” ismini niteleyerek sıfat görevindedir. Bu nedenle doğru cevap B793’dır.

1. Çözüm: Fiilimsiler; fiilden türeyip isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Zarf-fiiller (ulaçlar) cümlede genellikle fiilin yapılma zamanını, durumunu, sebebini vb. bildirir ve zarf tümleci görevinde bulunur. seçeneğiB221nde “çıkınca” sözcüğü “çık-” fiiline “-ınca” zarf-fiil eki getirilerek oluşturulmuştur. “Ne zaman konuştu?” sorusunun cevabıdır: “Sınavdan çıkınca (konuştu).” Bu nedenle fiilimsi zarf tümleci görevindedir. B seçeneğinde “koşan” sözcüğü “-an” sıfat-fiil eki almıştır ve “çocuklar” ismini niteleyerek sıfat görevindedir. C seçeneğinde “yapılacak” sözcüğü “-acak” sıfat-fiil eki almıştır ve “toplantı” ismini niteleyerek sıfat görevindedir. D seçeneğinde “gülümseyen” sözcüğü “-en” sıfat-fiil eki almıştır ve “yüz” ismini niteleyerek sıfat görevindedir. Bu nedenle doğru cevap B793’dır.

Doğru cevap: C

Fiilimsi; fiilden türeyip isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Sıfat-fiiller (ortaçlar) isimleri niteleyerek çoğu zaman sıfat tamlaması kurar. seçeneğiC164nde “giren” sözcüğü “girmek” fiilinden türemiş sıfat-fiildir (-en). “Giren öğrenci” ifadesinde “giren” kendisinden sonra gelen “öğrenci” ismini nitelediği için sıfat tamlaması oluşturmuştur. “Koşarak” ise zarf-fiildir ve “giren” fiilimsisini/eylemi durumca tamamlar. B seçeneğinde “dinlenmek” isim-fiildir (-mek) ve “dinlenmek için” yapısında amaç bildirir; bir ismi niteleyip sıfat tamlaması kurmaz. C seçeneğinde “anlayınca” zarf-fiildir (-ınca) ve zaman/koşul anlamı katar; bir ismi niteleyip sıfat tamlaması oluşturmaz. D seçeneğinde “okumayı” isim-fiildir (-ma) ve nesne görevindedir; bir ismi niteleyen sıfat-fiil olmadığı için sıfat tamlaması kurulmamıştır.

1. Çözüm: Fiilimsi; fiilden türeyip isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Sıfat-fiiller (ortaçlar) isimleri niteleyerek çoğu zaman sıfat tamlaması kurar. seçeneğiC164nde “giren” sözcüğü “girmek” fiilinden türemiş sıfat-fiildir (-en). “Giren öğrenci” ifadesinde “giren” kendisinden sonra gelen “öğrenci” ismini nitelediği için sıfat tamlaması oluşturmuştur. “Koşarak” ise zarf-fiildir ve “giren” fiilimsisini/eylemi durumca tamamlar. B seçeneğinde “dinlenmek” isim-fiildir (-mek) ve “dinlenmek için” yapısında amaç bildirir; bir ismi niteleyip sıfat tamlaması kurmaz. C seçeneğinde “anlayınca” zarf-fiildir (-ınca) ve zaman/koşul anlamı katar; bir ismi niteleyip sıfat tamlaması oluşturmaz. D seçeneğinde “okumayı” isim-fiildir (-ma) ve nesne görevindedir; bir ismi niteleyen sıfat-fiil olmadığı için sıfat tamlaması kurulmamıştır.

Doğru cevap: D

Fiilimsiler; fiilden türeyip fiil özelliklerini tamamen kaybetmeyen, cümlede isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. İsim-fiiller genellikle “-ma/-me, -mak/-mek, -ış/-iş/-uş/-üş”; sıfat-fiiller “-an/-en, -dik/-dık, -ecek/-acak, -miş”; zarf-fiiller ise “-ınca/-ince, -ken, -ip, -erek/-arak” gibi eklerle yapılır. A seçeneğinde “çıkınca” sözcüğü “-ınca” ekiyle yapılmış zarf-fiildir; “ne zaman yürüyüş yaptım?” sorusunun cevabını vererek zaman anlamı katar. Bu nedenle fiilimsi vardır. B seçeneğinde “okuduğum” sözcüğü “oku-” fiiline gelen “-dık” (okuduğum) ekiyle yapılmış sıfat-fiildir; “hangi kitap?” sorusunu cevaplayıp “kitap” ismini nitelediği için fiilimsi vardır. C seçeneğinde “öğrenmek” sözcüğü “-mek” ekiyle yapılmış isim-fiildir; “ne için çalışıyorum?” sorusuna cevap veren “öğrenmek için” yapısında amaç bildirir. Bu nedenle fiilimsi vardır. D seçeneğinde ise “topladı” yüklemdir (çekimli fiil) ve cümlede isim-fiil, sıfat-fiil ya da zarf-fiil eki almış bir sözcük bulunmaz. Bu yüzden fiilimsi kullanılmayan cümle D’dir.

1. Çözüm: Fiilimsiler; fiilden türeyip fiil özelliklerini tamamen kaybetmeyen, cümlede isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. İsim-fiiller genellikle “-ma/-me, -mak/-mek, -ış/-iş/-uş/-üş”; sıfat-fiiller “-an/-en, -dik/-dık, -ecek/-acak, -miş”; zarf-fiiller ise “-ınca/-ince, -ken, -ip, -erek/-arak” gibi eklerle yapılır. A seçeneğinde “çıkınca” sözcüğü “-ınca” ekiyle yapılmış zarf-fiildir; “ne zaman yürüyüş yaptım?” sorusunun cevabını vererek zaman anlamı katar. Bu nedenle fiilimsi vardır. B seçeneğinde “okuduğum” sözcüğü “oku-” fiiline gelen “-dık” (okuduğum) ekiyle yapılmış sıfat-fiildir; “hangi kitap?” sorusunu cevaplayıp “kitap” ismini nitelediği için fiilimsi vardır. C seçeneğinde “öğrenmek” sözcüğü “-mek” ekiyle yapılmış isim-fiildir; “ne için çalışıyorum?” sorusuna cevap veren “öğrenmek için” yapısında amaç bildirir. Bu nedenle fiilimsi vardır. D seçeneğinde ise “topladı” yüklemdir (çekimli fiil) ve cümlede isim-fiil, sıfat-fiil ya da zarf-fiil eki almış bir sözcük bulunmaz. Bu yüzden fiilimsi kullanılmayan cümle D’dir.

Doğru cevap: A

Fiilimsiler; fiilden türeyip isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılabilir. Sıfat-fiiller (ortaçlar) isimleri niteleyerek “hangi?” sorusuna cevap verir. A seçeneğinde “hazırlanmak” mastar (isim-fiil) olup “ne için?” sorusuna cevap vererek amaç bildirir; sıfat görevinde değildir. B seçeneğinde “koşarak” zarf-fiildir; “nasıl?” sorusuna cevap verip eylemin yapılış biçimini bildirir. seçeneğiA385nde “okuduğum” sözcüğü fiilden türemiş sıfat-fiildir ve “kitap” ismini niteleyerek “hangi kitap?” sorusuna cevap verir: “Okuduğum kitap”. Bu nedenle fiilimsi sıfat görevindedir. D seçeneğinde “anlayınca” zarf-fiildir; “ne zaman?” anlamı katar ve zaman bildirir. Doğru cevap A657’dir.

1. Çözüm: Fiilimsiler; fiilden türeyip isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılabilir. Sıfat-fiiller (ortaçlar) isimleri niteleyerek “hangi?” sorusuna cevap verir. A seçeneğinde “hazırlanmak” mastar (isim-fiil) olup “ne için?” sorusuna cevap vererek amaç bildirir; sıfat görevinde değildir. B seçeneğinde “koşarak” zarf-fiildir; “nasıl?” sorusuna cevap verip eylemin yapılış biçimini bildirir. seçeneğiA385nde “okuduğum” sözcüğü fiilden türemiş sıfat-fiildir ve “kitap” ismini niteleyerek “hangi kitap?” sorusuna cevap verir: “Okuduğum kitap”. Bu nedenle fiilimsi sıfat görevindedir. D seçeneğinde “anlayınca” zarf-fiildir; “ne zaman?” anlamı katar ve zaman bildirir. Doğru cevap A657’dir.

Doğru cevap: B

seçeneğiBnde "okumak" sözcüğü fiil köküne (-mak) eki getirilerek oluşturulmuş bir isim-fiildir (mastar). İsim-fiiller cümlede isim gibi kullanılabilir. "Kitap okumak" ifadesinde "okumak" bir eylemi adlaştırır ve cümlenin öznesi görevindedir: (Kitap okumak) insanı geliştirir. A, B ve D seçeneklerinde ise fiilimsi eki alan bir sözcük yoktur. Bu cümlelerde ya isimler/sıfatlar vardır (A) ya da çekimli fiil kullanılmıştır (B: çıkacağız, D: sevindi).

1. Çözüm: seçeneğiBnde "okumak" sözcüğü fiil köküne (-mak) eki getirilerek oluşturulmuş bir isim-fiildir (mastar). İsim-fiiller cümlede isim gibi kullanılabilir. "Kitap okumak" ifadesinde "okumak" bir eylemi adlaştırır ve cümlenin öznesi görevindedir: (Kitap okumak) insanı geliştirir. A, B ve D seçeneklerinde ise fiilimsi eki alan bir sözcük yoktur. Bu cümlelerde ya isimler/sıfatlar vardır (A) ya da çekimli fiil kullanılmıştır (B: çıkacağız, D: sevindi).

Doğru cevap: C

C şıkkındaki cümlede “koşarak” sözcüğü fiilimsi görevindedir. “Koş-” fiil köküne “-arak” eki getirilerek zarf-fiil (ulaç) yapılmıştır. Zarf-fiiller, cümlede genellikle “nasıl?” sorusuna cevap verir ve fiilin yapılış biçimini bildirir: “Nasıl yetişti?” → “Koşarak.” A, B ve D şıklarında ise fiilimsi yoktur. Bu cümlelerde çekimli fiiller (bıraktım, buluştum, açtı) kullanılmış; fiilden türeyip isim/sıfat/zarf görevi yapan bir fiilimsi bulunmamaktadır.

1. Çözüm: C şıkkındaki cümlede “koşarak” sözcüğü fiilimsi görevindedir. “Koş-” fiil köküne “-arak” eki getirilerek zarf-fiil (ulaç) yapılmıştır. Zarf-fiiller, cümlede genellikle “nasıl?” sorusuna cevap verir ve fiilin yapılış biçimini bildirir: “Nasıl yetişti?” → “Koşarak.” A, B ve D şıklarında ise fiilimsi yoktur. Bu cümlelerde çekimli fiiller (bıraktım, buluştum, açtı) kullanılmış; fiilden türeyip isim/sıfat/zarf görevi yapan bir fiilimsi bulunmamaktadır.

Doğru cevap: D

Fiilimsiler; fiilden türeyen ancak cümlede fiil gibi çekimlenmeyen, isim–sıfat–zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. (İsim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil) seçeneğiD154nde “oynayan” sözcüğü, “oynamak” fiilinden türemiştir ve “çocuklar” ismini niteleyerek sıfat görevi yapmaktadır. Bu nedenle “oynayan” bir sıfat-fiildir ve cümlede fiilimsi vardır. A seçeneğinde “gittik” çekimli fiildir, fiilimsi yoktur. C seçeneğinde “bitirdim” ve “dinlendim” çekimli fiillerdir, fiilimsi yoktur. D seçeneğinde “çekiciydi” ek-fiille çekimlenmiş bir isim/sıfat yapısıdır; fiilimsi değildir.

1. Çözüm: Fiilimsiler; fiilden türeyen ancak cümlede fiil gibi çekimlenmeyen, isim–sıfat–zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. (İsim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil) seçeneğiD154nde “oynayan” sözcüğü, “oynamak” fiilinden türemiştir ve “çocuklar” ismini niteleyerek sıfat görevi yapmaktadır. Bu nedenle “oynayan” bir sıfat-fiildir ve cümlede fiilimsi vardır. A seçeneğinde “gittik” çekimli fiildir, fiilimsi yoktur. C seçeneğinde “bitirdim” ve “dinlendim” çekimli fiillerdir, fiilimsi yoktur. D seçeneğinde “çekiciydi” ek-fiille çekimlenmiş bir isim/sıfat yapısıdır; fiilimsi değildir.

Doğru cevap: A

“Yüzmek” sözcüğü -mek ekiyle yapılmış isim-fiildir.

1. Çözüm: “Yüzmek” sözcüğü -mek ekiyle yapılmış isim-fiildir.

Doğru cevap: B

“Açıp” sözcüğü -ıp ekiyle yapılmış zarf-fiildir ve eylemleri bağlar.

1. Çözüm: “Açıp” sözcüğü -ıp ekiyle yapılmış zarf-fiildir ve eylemleri bağlar.