Bu konuyu temel alan aşağıdaki soruda doğru seçeneği bulun: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiilimsi, bir ismi niteleyerek sıfat görevinde kullanılmıştır?
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: C
Fiilimsiler; fiilden türeyip fiil anlamını koruyan, ancak cümlede isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Soru, fiilimsinin bir ismi niteleyerek sıfat görevinde kullanıldığı cümleyi istemektedir. seçeneğiC214nde “Koşarak yanımıza gelen çocuk” ifadesinde “gelen” sözcüğü fiilden türemiş bir sıfat-fiildir (gel-en). “Çocuk” ismini niteleyerek “hangi çocuk?” sorusuna cevap verir: “yanımıza gelen çocuk”. Bu nedenle fiilimsi sıfat görevindedir. B seçeneğinde “gülmekten” ifadesindeki “gülmek” isim-fiildir; “-mek” eki almıştır ve “gülmekten” yapısı zarf tümleci içinde neden bildirir, ancak bir ismi niteleyip sıfat görevinde değildir. C seçeneğinde “hazırlanmak” isim-fiildir; cümlenin öznesi gibi kullanılmıştır (“hazırlanmak … gerektirir”). İsim görevindedir, sıfat görevinde değildir. D seçeneğinde “sevinerek” zarf-fiildir (sevin-erek) ve “ayağa kalktım” eylemini durum bakımından tamamlar; bir ismi nitelemez. Bu nedenle doğru cevap C940 seçeneğidir.
- Çözüm: Fiilimsiler; fiilden türeyip fiil anlamını koruyan, ancak cümlede isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Soru, fiilimsinin bir ismi niteleyerek sıfat görevinde kullanıldığı cümleyi istemektedir. seçeneğiC214nde “Koşarak yanımıza gelen çocuk” ifadesinde “gelen” sözcüğü fiilden türemiş bir sıfat-fiildir (gel-en). “Çocuk” ismini niteleyerek “hangi çocuk?” sorusuna cevap verir: “yanımıza gelen çocuk”. Bu nedenle fiilimsi sıfat görevindedir. B seçeneğinde “gülmekten” ifadesindeki “gülmek” isim-fiildir; “-mek” eki almıştır ve “gülmekten” yapısı zarf tümleci içinde neden bildirir, ancak bir ismi niteleyip sıfat görevinde değildir. C seçeneğinde “hazırlanmak” isim-fiildir; cümlenin öznesi gibi kullanılmıştır (“hazırlanmak … gerektirir”). İsim görevindedir, sıfat görevinde değildir. D seçeneğinde “sevinerek” zarf-fiildir (sevin-erek) ve “ayağa kalktım” eylemini durum bakımından tamamlar; bir ismi nitelemez. Bu nedenle doğru cevap C940 seçeneğidir.
Fiilimsiler; fiilden türeyip fiil anlamını koruyan, ancak cümlede isim, sıfat ya da zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Soru, fiilimsinin bir ismi niteleyerek sıfat görevinde kullanıldığı cümleyi istemektedir. seçeneğiC217nde “Koşarak yanımıza gelen çocuk” ifadesinde “gelen” sözcüğü fiilden türemiş bir sıfat-fiildir (gel-en). “Çocuk” ismini niteleyerek “hangi çocuk?” sorusuna cevap verir: “yanımıza gelen çocuk”. Bu nedenle fiilimsi sıfat görevindedir. B seçeneğinde “gülmekten” ifadesindeki “gülmek” isim-fiildir; “-mek” eki almıştır ve “gülmekten” yapısı zarf tümleci içinde neden bildirir, ancak bir ismi niteleyip sıfat görevinde değildir. C seçeneğinde “hazırlanmak” isim-fiildir; cümlenin öznesi gibi kullanılmıştır (“hazırlanmak … gerektirir”). İsim görevindedir, sıfat görevinde değildir. D seçeneğinde “sevinerek” zarf-fiildir (sevin-erek) ve “ayağa kalktım” eylemini durum bakımından tamamlar; bir ismi nitelemez. Bu nedenle doğru cevap C943 seçeneğidir.