LGS - Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm - Orta Test - Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm 7 - 2
Doğru cevap: B
I. Düzenli ordunun kurulması
II. Kuvâ-yi Milliye’nin tamamen dağıtılması
III. TBMM’nin otoritesinin güçlendirilmesi
Yukarıdakilerden hangileri “Ya İstiklal Ya Ölüm” anlayışıyla doğrudan ilişkilidir?
A
Yalnız I
B
I ve III
C
II ve III
D
I, II ve III
Çözüm
Bağımsızlık hedefi için düzenli ordu kurulması ve TBMM otoritesinin güçlenmesi gereklidir. Kuvâ-yi Milliye’nin tamamen dağıtılması doğrudan bir amaç değildir; düzenli orduya dönüştürülmesi hedeflenmiştir.
2. soru
LGS - Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm - Orta Test - Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm 7 - 9
Doğru cevap: D
TBMM’nin açılmasıyla birlikte aşağıdakilerden hangisinde değişiklik olduğu söylenemez?
A
Millî Mücadele’nin yönetim merkezinin oluşması
B
Ulusal egemenlik anlayışının güçlenmesi
C
İstanbul Hükûmeti’nin ülke üzerindeki etkisinin azalması
D
İtilaf Devletlerinin Anadolu’yu tamamen boşaltması
Çözüm
TBMM’nin açılması yönetim merkezini Ankara’ya taşımış, ulusal egemenliği güçlendirmiş ve İstanbul Hükûmeti’nin etkisini azaltmıştır. Ancak İtilaf Devletlerinin Anadolu’yu tamamen boşaltması bu gelişmeyle doğrudan gerçekleşmemiştir.
3. soru
LGS - Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm - Orta Test - Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm 9 - 8
Doğru cevap: B
I. Tekâlif-i Milliye Emirleri
II. İstiklal Mahkemeleri
III. Misak-ı Millî
Yukarıdakilerden hangileri TBMM’nin Millî Mücadele’yi güçlendirmek için aldığı iç düzenlemelere örnektir?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II ve III
Çözüm
Tekâlif-i Milliye, ordunun ihtiyaçlarını karşılamak için alınan ekonomik tedbirlerdir; İstiklal Mahkemeleri ise iç güvenlik ve düzen için kurulmuştur. Misak-ı Millî daha çok ulusal hedefleri belirleyen bir karardır.
4. soru
Çözümlü soru 4
Doğru cevap: B
TBMM Hükûmeti’nin I. İnönü Zaferi’nden sonra Londra Konferansı’na katılmayı kabul etmesinde aşağıdakilerden hangisi en belirleyici amaçtır?
A
Sevr Antlaşması’nı küçük değişikliklerle kabul ederek savaşı kısa yoldan bitirmek
B
Uluslararası alanda siyasi meşruiyetini güçlendirip Misak-ı Millî’yi diplomasiyle savunmak
C
İtilaf Devletleri arasında kesin bir askerî ittifak kurarak Yunan ordusunu yalnız bırakmak
D
İstanbul Hükûmeti’nin tamamen ortadan kaldırıldığını resmen ilan etmek
Çözüm
I. İnönü Zaferi TBMM’nin düzenli orduyla başarı kazanabildiğini gösterdi. Bu durum TBMM’ye uluslararası platformda söz söyleme ve Misak-ı Millî’yi savunma fırsatı verdi. Londra Konferansı’na katılımın temel amacı meşruiyeti güçlendirmektir.
5. soru
Çözümlü soru 5
Doğru cevap: B
Aşağıdaki gelişmelerden hangisi, TBMM’nin “milli irade” ilkesini doğrudan güçlendirmeye yönelik bir adım olarak değerlendirilemez?
A
Hıyanet-i Vataniye Kanunu’nun çıkarılması
B
Tekâlif-i Milliye Emirleri’nin yayımlanması
C
İstiklal Mahkemeleri’nin kurulması
D
1921 Anayasası’nın kabul edilmesi
Çözüm
1921 Anayasası milli egemenliği esas alır; Hıyanet-i Vataniye Kanunu ve İstiklal Mahkemeleri TBMM otoritesini ve milli iradeyi korumaya yöneliktir. Tekâlif-i Milliye ise öncelikle askerî ihtiyaçları karşılamak için ekonomik-mali seferberliktir. Bu nedenle milli iradeyi doğrudan güçlendirme amacı taşımaz.
6. soru
Çözümlü soru 6
Doğru cevap: B
Sakarya Savaşı öncesinde Mustafa Kemal’e Başkomutanlık yetkisi verilmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
A
TBMM’nin yasama yetkisini tamamen devrederek yönetimde tek kişilik sisteme geçmek
B
Ordunun ihtiyaçlarını hızlı karşılamak ve savaşın sevk-idare birliğini sağlamak
C
İstanbul Hükûmeti ile ortak bir komuta merkezi kurarak iki yönetimi birleştirmek
D
Düzenli orduyu kaldırıp Kuvayımilliye birliklerine yeniden dönmek
Çözüm
Sakarya öncesi hızlı karar alma ve kaynakların etkin kullanımı hayatiydi. Başkomutanlık yetkisi, sevk-idarede birlik ve ordunun ihtiyaçlarını gecikmeden karşılamak için verildi. Amaç TBMM’yi devre dışı bırakmak değildir.
7. soru
Çözümlü soru 7
Doğru cevap: B
Aşağıdakilerden hangisi, Tekâlif-i Milliye Emirleri’nin “toplumsal seferberlik” niteliğini en iyi yansıtan uygulamadır?
A
Her aileden bir kişinin cepheye zorunlu olarak gönderilmesi
B
Halkın elindeki belirli malzemelerin (giyecek, yiyecek, taşıt vb.) belirli oranlarda orduya verilmesi
C
TBMM’nin toplantılarını süresiz ertelemesi ve tüm yetkileri komutanlığa devretmesi
D
İtilaf Devletleriyle ticaretin tamamen serbest bırakılması ve gümrüklerin kaldırılması
Çözüm
Tekâlif-i Milliye, halkın elindeki kaynakların belirli oranlarla orduya aktarılmasını düzenler. Bu, savaşın yükünü toplumun tamamına yayarak seferberlik oluşturur. Diğer seçenekler emirlerin kapsamını yansıtmaz.
8. soru
Çözümlü soru 8
Doğru cevap: C
Sakarya Savaşı’nın ardından imzalanan Kars Antlaşması’nın aşağıdaki sonuçlarından hangisi “Doğu sınırının kesinleşmesi” ile doğrudan ilişkilidir?
A
Yunanistan’ın Anadolu’dan çekilmeyi kabul etmesi
B
TBMM’nin Batı Cephesi’ndeki birliklerini doğuya kaydırması
C
Ermenistan, Azerbaycan ve Gürcistan ile sınırların karşılıklı tanınması
D
Boğazların yönetiminin TBMM’ye bırakılması
Çözüm
Kars Antlaşması, TBMM ile Kafkas Cumhuriyetleri arasında sınırların karşılıklı tanınmasını sağladı. Böylece doğu sınırı uluslararası düzeyde kesinleşti. Diğer seçenekler antlaşmanın kapsamı dışındadır.
9. soru
Çözümlü soru 9
Doğru cevap: B
TBMM’nin açılmasından sonra çıkarılan Hıyanet-i Vataniye Kanunu ve İstiklal Mahkemelerinin kurulması birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi en doğrudan amaçlanmıştır?
A
Düzenli ordunun ihtiyaç duyduğu mali kaynakları artırmak
B
Milli Mücadele’ye karşı iç isyan ve bozgunculuğu hızla bastırarak TBMM otoritesini güçlendirmek
C
İtilaf Devletleriyle diplomatik görüşmeleri kolaylaştırmak
D
Azınlıkların siyasi haklarını güvence altına almak
Çözüm
Hıyanet-i Vataniye Kanunu, Milli Mücadele’ye karşı faaliyetleri suç saymıştır. İstiklal Mahkemeleri ise hızlı yargılama ile isyan ve bozgunculuğu önlemeyi hedeflemiştir. İkisi birlikte TBMM’nin otoritesini sağlamlaştırmaya yöneliktir.
10. soru
Çözümlü soru 10
Doğru cevap: C
Sevr Antlaşması’nın Osmanlı Devleti’ne dayattığı ağır hükümler karşısında TBMM’nin Misak-ı Milli doğrultusunda izlediği tutum düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi TBMM’nin Sevr’i reddetmesinin en temel gerekçesidir?
A
Boğazların uluslararası bir komisyona bırakılmasının ekonomik kalkınmayı engellemesi
B
Kapitülasyonların kaldırılmasının Sevr’de yer almaması
C
Türk milletinin bağımsızlığını ve ülkenin bütünlüğünü ortadan kaldırması
D
Saltanatın hukuki varlığını sona erdirmesi
Çözüm
Sevr, ülkeyi parçalamayı ve bağımsızlığı sınırlamayı öngörmüştür. Misak-ı Milli ise bağımsızlık ve vatan bütünlüğünü esas alır. Bu nedenle TBMM Sevr’i temel ilkelerine aykırı bularak reddetmiştir.
11. soru
Çözümlü soru 11
Doğru cevap: D
I. Kuvâ-yi Milliye birliklerinin disiplin sorunları
II. Cephelerde komuta birliğinin sağlanması ihtiyacı
III. TBMM’nin askeri ve siyasi otoritesini pekiştirme isteği
Yukarıdakilerden hangileri, Kuvâ-yi Milliye’den düzenli orduya geçişin nedenleri arasında yer alır?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II ve III
Çözüm
Kuvâ-yi Milliye yerel ve düzensiz yapısı nedeniyle disiplin ve koordinasyon sorunları yaşayabiliyordu. Düzenli ordu, komuta birliğini ve planlı savunmayı sağlar. Ayrıca TBMM’nin otoritesinin ülke genelinde kabulünü güçlendirir.
12. soru
Çözümlü soru 12
Doğru cevap: B
TBMM’nin "Ya İstiklal Ya Ölüm" anlayışı doğrultusunda aldığı kararlar arasında aşağıdakilerden hangisi, savaş koşullarında ekonomik ve lojistik gücü artırmaya en doğrudan yöneliktir?
A
Hıyanet-i Vataniye Kanunu’nun çıkarılması
B
Tekâlif-i Milliye Emirleri’nin yayımlanması
C
İstiklal Marşı’nın kabul edilmesi
D
Düzenli ordunun kurulması
Çözüm
Tekâlif-i Milliye, halktan malzeme, taşıt, yiyecek ve hizmet toplanmasını düzenleyerek cephe ihtiyaçlarını karşılamayı hedefler. Bu, ekonomik ve lojistik gücü doğrudan artıran bir uygulamadır. Diğer seçenekler daha çok hukuk, moral veya örgütlenme boyutundadır.
Blog
Milli Bir Destan-Ya İstiklal Ya Ölüm için blog rehberleri
