LGS - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye - Orta Test - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye 2 - 7
Doğru cevap: C
Aşağıdakilerden hangisi Atatürk’ün “Devletçilik” ilkesine uygun bir uygulamadır?
A
Yabancı okulların tamamen serbest bırakılması
B
Özel girişimin hiç desteklenmemesi ve tüm üretimin zorunlu olarak devletçe yapılması
C
Sanayileşmeyi hızlandırmak için devletin öncülüğünde fabrikalar kurulması
D
Siyasi partilerin kapatılarak tek görüşün zorunlu hâle getirilmesi
Çözüm
Devletçilik, özel girişimi tamamen dışlamadan devletin ekonomide düzenleyici ve gerektiğinde yatırımcı olmasını ifade eder. Sanayi için devletin fabrika kurması bu ilkeye uygundur.
2. soru
LGS - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye - Orta Test - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye 3 - 5
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi “Laiklik” ilkesinin toplumsal yaşama yansımasına örnek gösterilebilir?
A
Eğitimde birlik sağlanması ve öğretimin devlet denetimine alınması
B
Sadece belirli bir meslek grubuna seçme hakkı tanınması
C
Ekonomide devletin tüm işletmeleri tek başına yönetmesi
D
Komşu ülkelerle iyi ilişkiler kurmak için antlaşmalar yapılması
Çözüm
Laiklik, din ve devlet işlerinin ayrılmasını ve kamu hizmetlerinin din dışı temelde yürütülmesini gerektirir. Eğitim-öğretimin devlet denetiminde birleştirilmesi bu ilkeye uygundur.
3. soru
LGS - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye - Orta Test - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye 5 - 4
Doğru cevap: A
Aşağıdaki inkılaplardan hangisinin temel amacı eğitimde birlik sağlayarak çağdaş bir eğitim sistemi kurmaktır?
A
Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabulü
B
Soyadı Kanunu’nun kabulü
C
Kabotaj Kanunu’nun kabulü
D
Şapka Kanunu’nun kabulü
Çözüm
Tevhid-i Tedrisat, eğitim kurumlarını tek çatı altında toplayarak eğitimde birlik sağlar. Böylece çağdaş ve planlı bir eğitim sistemi hedeflenir. Diğerleri eğitim birliğiyle doğrudan ilgili değildir.
4. soru
LGS - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye - Orta Test - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye 5 - 7
Doğru cevap: B
Atatürk’ün “Hayatta en hakiki mürşit ilimdir.” sözü aşağıdaki ilkelerden hangisini en iyi açıklar?
A
Halkçılık
B
Laiklik
C
Milliyetçilik
D
Devletçilik
Çözüm
Söz, toplum ve devlet işlerinde bilimin rehber alınmasını vurgular. Bu yaklaşım, dinî kurallar yerine akıl ve bilime dayalı düzeni savunan laiklikle örtüşür. Bu nedenle doğru cevap B’dir.
5. soru
LGS - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye - Orta Test - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye 6 - 1
Doğru cevap: C
Atatürk’ün “Hayatta en hakiki mürşit ilimdir.” sözü, Atatürkçülüğün hangi temel ilkesini en doğrudan destekler?
A
Cumhuriyetçilik
B
Milliyetçilik
C
Laiklik
D
İnkılapçılık
Çözüm
Söz, toplum hayatında akıl ve bilimin rehber alınmasını vurgular. Bu anlayış, din ve devlet işlerinin ayrılması ve kararların bilimsel temele dayanmasıyla ilişkilidir. Bu nedenle laiklik ilkesini en doğrudan destekler.
6. soru
LGS - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye - Orta Test - Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye 6 - 4
Doğru cevap: B
Aşağıdakilerden hangisi, Atatürk’ün “devletin ekonomide yönlendirici ve düzenleyici rol üstlenmesi” anlayışına örnek gösterilebilir?
A
Özel girişimciliğin tamamen serbest bırakılması
B
Devletin sanayi yatırımlarını planlı biçimde desteklemesi
C
Dış ticaretin tümüyle yabancı şirketlere bırakılması
D
Vergilerin kaldırılarak devletin gelir kaynaklarının azaltılması
Çözüm
Devletçilik, ekonomik kalkınmada devletin düzenleyici ve gerektiğinde yatırımcı olmasını öngörür. Planlı sanayi hamleleri bu anlayışın doğrudan sonucudur. Bu nedenle B doğru seçenektir.
7. soru
Çözümlü soru 7
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi, Atatürk’ün “tam bağımsızlık” anlayışının ekonomik boyutuna yönelik bir uygulamadır?
A
Kabotaj Kanunu’nun çıkarılması
B
Halifeliğin kaldırılması
C
Soyadı Kanunu’nun kabulü
D
Şapka Kanunu’nun çıkarılması
Çözüm
Kabotaj Kanunu, Türkiye’nin kendi karasularındaki taşımacılık hakkını yabancılardan alıp Türk vatandaşlarına vererek ekonomik bağımsızlığı güçlendirmiştir. Diğerleri siyasal veya toplumsal alanla ilgilidir.
8. soru
Çözümlü soru 8
Doğru cevap: A
Aşağıdaki inkılaplardan hangisi, “eşitlik” ve “kadın-erkek hakları” açısından en kapsamlı ve doğrudan sonuç doğurmuştur?
A
Türk Medeni Kanunu’nun kabulü
B
Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabulü
C
Takvim, saat ve ölçülerde değişiklik yapılması
D
Saltanatın kaldırılması
Çözüm
Türk Medeni Kanunu ile aile ve miras gibi alanlarda kadın-erkek eşitliğine yönelik düzenlemeler yapılmıştır. Diğerleri eşitliği dolaylı etkileyebilir ancak bu kadar doğrudan ve kapsamlı değildir.
9. soru
Çözümlü soru 9
Doğru cevap: A
Aşağıdaki inkılaplardan hangisi, “laiklik” ilkesinin toplumsal ve hukuki alanda yerleşmesine doğrudan hizmet ederken aynı zamanda eğitimde birlik hedefiyle de en yakından ilişkilidir?
A
Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabulü
B
Kabotaj Kanunu’nun kabulü
C
Soyadı Kanunu’nun kabulü
D
Takvim, saat ve ölçülerde değişiklik yapılması
Çözüm
Tevhid-i Tedrisat, eğitim kurumlarını tek çatı altında toplayarak eğitimde birliği sağlar. Dinî/medrese temelli ayrı eğitim yapısını kaldırmasıyla laikleşmeye doğrudan katkı verir.
10. soru
Çözümlü soru 10
Doğru cevap: B
Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi, ilgili ilke ile yapılan inkılap arasındaki ilişki bakımından en doğrudur?
TDK’nin kurulması, milli kültürü ve dili güçlendirme hedefiyle milliyetçilik ilkesiyle doğrudan ilişkilidir. Diğer seçeneklerde ilke-inkılap ilişkisi ya dolaylıdır ya da daha farklı bir ilkeyle açıklanır.
11. soru
Çözümlü soru 11
Doğru cevap: B
Atatürk’ün “Siyasal bağımsızlık, ekonomik bağımsızlıkla tamamlanmadıkça tam değildir.” anlayışı doğrultusunda, aşağıdaki uygulamalardan hangisinin temel hedefi diğerlerine göre daha doğrudan ekonomik bağımsızlığı güçlendirmektir?
A
Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabul edilmesi
B
Kabotaj Kanunu’nun çıkarılması
C
Türk Medeni Kanunu’nun kabul edilmesi
D
Soyadı Kanunu’nun kabul edilmesi
Çözüm
Kabotaj Kanunu, Türkiye’nin kendi karasularındaki deniz taşımacılığını Türk gemilerine vererek ekonomik egemenliği güçlendirmiştir. Diğerleri daha çok eğitim, hukuk ve toplumsal düzenlemelere yöneliktir.
12. soru
Çözümlü soru 12
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi, Atatürk’ün “millî egemenlik” ilkesinin doğrudan bir sonucu olarak ortaya çıkan bir gelişmedir?
A
Saltanatın kaldırılması
B
Şapka Kanunu’nun çıkarılması
C
Takvim, saat ve ölçülerde değişiklik yapılması
D
Türk Dil Kurumunun kurulması
Çözüm
Saltanatın kaldırılması, yönetim yetkisinin hanedandan millete geçmesini sağlayarak millî egemenliği doğrudan pekiştirmiştir. Diğerleri çağdaşlaşma ve kültür alanında yeniliklerdir.
Blog
Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye için blog rehberleri
