10. Sınıf Matematik

10. Sınıf Matematik Polinomlar Testleri

Polinomlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Polinomları derece, katsayı ve işlemlerle öğren

Polinomlar konusu, değişkenlerin doğal sayı kuvvetleriyle oluşturulan cebirsel ifadeleri incelemeyi öğretir.

Bu çalışma; polinomun derecesini, katsayılarını, sabit terimini, polinomlarda işlemleri, değer bulmayı ve bölme ilişkilerini pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Polinomun derece ve katsayılarını belirler.
  • Polinomlarda toplama, çıkarma ve çarpma yapar.
  • Bir polinomun belirli bir değerdeki sonucunu hesaplar.
  • Polinom bölmesi ve kalan ilişkisini yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Polinomda değişkenin kuvvetleri negatif veya kesirli olamaz. Sıfır katsayılı terimler dereceyi belirlemez.

Verimli çalışma yolu

Önce terimleri büyük kuvvetten küçüğe sırala, sonra benzer terimleri birleştir ve dereceyi kontrol et.

4. Test

10. Sınıf Matematik Polinomlar Testleri

Polinomlar konusu 4. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki polinom için (x1) bir çarpansa a kaçtır?

P(x)=x32x2+ax+3

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Verilen polinom: P ( x ) = x 3 − 2 x 2 + a x + 3 Eğer ( x − 1 ) bir çarpansa, kalan teoremine göre P ( 1 ) = 0 Şimdi polinomda x = 1 yazalım: P ( 1 ) = 1 3 − 2 1 2 + a ⋅ 1 + 3 Basitleştirelim: P ( 1 ) = 1 − 2 + a + 3 P ( 1 ) = a + 2 Çarpan şartından dolayı a + 2 = 0 Buradan a = − 2 Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

  1. Çözüm: Verilen polinom: P ( x ) = x 3 − 2 x 2 + a x + 3 Eğer ( x − 1 ) bir çarpansa, kalan teoremine göre P ( 1 ) = 0 Şimdi polinomda x = 1 yazalım: P ( 1 ) = 1 3 − 2 1 2 + a ⋅ 1 + 3 Basitleştirelim: P ( 1 ) = 1 − 2 + a + 3 P ( 1 ) = a + 2 Çarpan şartından dolayı a + 2 = 0 Buradan a = − 2 Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

Verilen polinom:

P(x)=x32x2+ax+3

Eğer

(x1)

bir çarpansa, kalan teoremine göre

P(1)=0

Şimdi polinomda

x=1

yazalım:

P(1)=13212+a1+3

Basitleştirelim:

P(1)=12+a+3
P(1)=a+2

Çarpan şartından dolayı

a+2=0

Buradan

a=2

Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki koşulları sağlayan dördüncü dereceden P(x) polinomunda P(0) kaçtır?

  • P(1)=0
  • P(-1)=0
  • P(2)=0
  • P(x) polinomunun x2+1 ile bölümünden kalan 3x+1 olsun.

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Verilen köklerden dördüncü dereceden polinomu şu biçimde yazarız: P ( x ) = ( x - 1 ) ( x + 1 ) ( x - 2 ) ( m x + n ) Bölme algoritmasına göre, kalan bilgisi şu anlama gelir: P ( x ) = ( x 2 + 1 ) Q ( x ) + ( 3 x + 1 ) Buradan özellikle, bölenin kökleri için değerler elde ederiz: P ( i ) = 3 i + 1 Şimdi çarpanlı biçimde i yazalım: P ( i ) = ( i - 1 ) ( i + 1 ) ( i - 2 ) ( m i + n ) İlk iki çarpanı birleştirelim: ( i - 1 ) ( i + 1 ) = i 2 - 1 = - 1 - 1 = - 2 Dolayısıyla: P ( i ) = ( - 2 ) ( i - 2 ) ( m i + n ) ve bu değer, kalan bilgisinden şu olmalıdır: ( - 2 ) ( i - 2 ) ( m i + n ) = 3 i + 1 Önce baştaki sabit çarpımı sadeleştirelim: ( - 2 ) ( i - 2 ) = - 2 i + 4 = 4 - 2 i Böylece denklem: ( 4 - 2 i ) ( n + m i ) = 1 + 3 i Çarpımı açalım ve gerçel-sanal kısımları ayıralım: ( 4 - 2 i ) ( n + m i ) = 4 n + 4 m i - 2 n i - 2 m i 2 = 4 n + 4 m i - 2 n i + 2 m = ( 4 n + 2 m ) + ( 4 m - 2 n ) i Bu ifade 1+3i olduğuna göre katsayıları eşitleriz: 4 n + 2 m = 1 4 m - 2 n = 3 Sistemi çözelim: 2 m = 1 - 4 n m = 1 - 4 n 2 4 × 1 - 4 n 2 - 2 n = 3 2 ( 1 - 4 n ) - 2 n = 3 2 - 8 n - 2 n = 3 - 10 n = 1 n = - 1 10 m = 1 - 4 ( - 1 10 ) 2 = 1 + 4 10 2 = 14 10 2 = 7 10 Şimdi P(0) hesaplayalım: P ( 0 ) = ( 0 - 1 ) ( 0 + 1 ) ( 0 - 2 ) ( m × 0 + n ) P ( 0 ) = ( - 1 ) ( 1 ) ( - 2 ) ( n ) = 2 n P ( 0 ) = 2 × ( - 1 10 ) = - 1 5 Sonuç: P ( 0 ) = - 1 5 Doğru seçenek, verilen şıklara göre B ’dir.

  1. Çözüm: Verilen köklerden dördüncü dereceden polinomu şu biçimde yazarız: P ( x ) = ( x - 1 ) ( x + 1 ) ( x - 2 ) ( m x + n ) Bölme algoritmasına göre, kalan bilgisi şu anlama gelir: P ( x ) = ( x 2 + 1 ) Q ( x ) + ( 3 x + 1 ) Buradan özellikle, bölenin kökleri için değerler elde ederiz: P ( i ) = 3 i + 1 Şimdi çarpanlı biçimde i yazalım: P ( i ) = ( i - 1 ) ( i + 1 ) ( i - 2 ) ( m i + n ) İlk iki çarpanı birleştirelim: ( i - 1 ) ( i + 1 ) = i 2 - 1 = - 1 - 1 = - 2 Dolayısıyla: P ( i ) = ( - 2 ) ( i - 2 ) ( m i + n ) ve bu değer, kalan bilgisinden şu olmalıdır: ( - 2 ) ( i - 2 ) ( m i + n ) = 3 i + 1 Önce baştaki sabit çarpımı sadeleştirelim: ( - 2 ) ( i - 2 ) = - 2 i + 4 = 4 - 2 i Böylece denklem: ( 4 - 2 i ) ( n + m i ) = 1 + 3 i Çarpımı açalım ve gerçel-sanal kısımları ayıralım: ( 4 - 2 i ) ( n + m i ) = 4 n + 4 m i - 2 n i - 2 m i 2 = 4 n + 4 m i - 2 n i + 2 m = ( 4 n + 2 m ) + ( 4 m - 2 n ) i Bu ifade 1+3i olduğuna göre katsayıları eşitleriz: 4 n + 2 m = 1 4 m - 2 n = 3 Sistemi çözelim: 2 m = 1 - 4 n m = 1 - 4 n 2 4 × 1 - 4 n 2 - 2 n = 3 2 ( 1 - 4 n ) - 2 n = 3 2 - 8 n - 2 n = 3 - 10 n = 1 n = - 1 10 m = 1 - 4 ( - 1 10 ) 2 = 1 + 4 10 2 = 14 10 2 = 7 10 Şimdi P(0) hesaplayalım: P ( 0 ) = ( 0 - 1 ) ( 0 + 1 ) ( 0 - 2 ) ( m × 0 + n ) P ( 0 ) = ( - 1 ) ( 1 ) ( - 2 ) ( n ) = 2 n P ( 0 ) = 2 × ( - 1 10 ) = - 1 5 Sonuç: P ( 0 ) = - 1 5 Doğru seçenek, verilen şıklara göre B ’dir.

Verilen köklerden dördüncü dereceden polinomu şu biçimde yazarız:

P(x)=(x-1)(x+1)(x-2)(mx+n)

Bölme algoritmasına göre, kalan bilgisi şu anlama gelir:

P(x)=(x2+1)Q(x)+(3x+1)

Buradan özellikle, bölenin kökleri için değerler elde ederiz:

P(i)=3i+1

Şimdi çarpanlı biçimde i yazalım:

P(i)=(i-1)(i+1)(i-2)(mi+n)

İlk iki çarpanı birleştirelim:

(i-1)(i+1)=i2-1=-1-1=-2

Dolayısıyla:

P(i)=(-2)(i-2)(mi+n)

ve bu değer, kalan bilgisinden şu olmalıdır:

(-2)(i-2)(mi+n)=3i+1

Önce baştaki sabit çarpımı sadeleştirelim:

(-2)(i-2)=-2i+4=4-2i

Böylece denklem:

(4-2i)(n+mi)=1+3i

Çarpımı açalım ve gerçel-sanal kısımları ayıralım:

(4-2i)(n+mi)=4n+4mi-2ni-2mi2=4n+4mi-2ni+2m=(4n+2m)+(4m-2n)i

Bu ifade 1+3i olduğuna göre katsayıları eşitleriz:

4n+2m=14m-2n=3

Sistemi çözelim:

2m=1-4nm=1-4n24×1-4n2-2n=32(1-4n)-2n=32-8n-2n=3-10n=1n=-110m=1-4(-110)2=1+4102=14102=710

Şimdi P(0) hesaplayalım:

P(0)=(0-1)(0+1)(0-2)(m×0+n)P(0)=(-1)(1)(-2)(n)=2nP(0)=2×(-110)=-15

Sonuç:

P(0)=-15

Doğru seçenek, verilen şıklara göre B’dir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki polinom için
P(x)=x3-2x2+ax+b
koşulları sağlanıyor:
P(1)=0
P(2)=0
a×b kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Şık kontrolü için önce verilen koşullardan a ve b değerlerini bulalım. Verilen polinom: P ( x ) = x 3 - 2 x 2 + a x + b Birinci koşulu uygulayalım: P ( 1 ) = 0 Yerine koyma: 1 3 - 2 1 2 + a × 1 + b = 0 Düzenleme: - 1 + a + b = 0 Buradan: a + b = 1 İkinci koşulu uygulayalım: P ( 2 ) = 0 Yerine koyma: 2 3 - 2 2 2 + a × 2 + b = 0 İlk iki terim birbirini götürür: 0 + 2 a + b = 0 Buradan: 2 a + b = 0 İki denklemi birlikte çözelim. İkinci denklemden: b = - 2 a Bunu birinci denklemde yerine koyalım: a + ( - 2 a ) = 1 Düzenleme: - a = 1 Buradan: a = - 1 Şimdi b değerini bulalım: b = - 2 × ( - 1 ) b = 2 İstenen çarpım: a × b = ( - 1 ) × 2 a × b = - 2 Sonuç - 2 olduğu için doğru cevap A şıkkıdır.

  1. Çözüm: Şık kontrolü için önce verilen koşullardan a ve b değerlerini bulalım. Verilen polinom: P ( x ) = x 3 - 2 x 2 + a x + b Birinci koşulu uygulayalım: P ( 1 ) = 0 Yerine koyma: 1 3 - 2 1 2 + a × 1 + b = 0 Düzenleme: - 1 + a + b = 0 Buradan: a + b = 1 İkinci koşulu uygulayalım: P ( 2 ) = 0 Yerine koyma: 2 3 - 2 2 2 + a × 2 + b = 0 İlk iki terim birbirini götürür: 0 + 2 a + b = 0 Buradan: 2 a + b = 0 İki denklemi birlikte çözelim. İkinci denklemden: b = - 2 a Bunu birinci denklemde yerine koyalım: a + ( - 2 a ) = 1 Düzenleme: - a = 1 Buradan: a = - 1 Şimdi b değerini bulalım: b = - 2 × ( - 1 ) b = 2 İstenen çarpım: a × b = ( - 1 ) × 2 a × b = - 2 Sonuç - 2 olduğu için doğru cevap A şıkkıdır.
Şık kontrolü için önce verilen koşullardan a ve b değerlerini bulalım.
Verilen polinom:
P(x)=x3-2x2+ax+b
Birinci koşulu uygulayalım:
P(1)=0
Yerine koyma:
13-212+a×1+b=0
Düzenleme:
-1+a+b=0
Buradan:
a+b=1
İkinci koşulu uygulayalım:
P(2)=0
Yerine koyma:
23-222+a×2+b=0
İlk iki terim birbirini götürür:
0+2a+b=0
Buradan:
2a+b=0
İki denklemi birlikte çözelim. İkinci denklemden:
b=-2a
Bunu birinci denklemde yerine koyalım:
a+(-2a)=1
Düzenleme:
-a=1
Buradan:
a=-1
Şimdi b değerini bulalım:
b=-2×(-1)
b=2
İstenen çarpım:
a×b=(-1)×2
a×b=-2
Sonuç -2 olduğu için doğru cevap A şıkkıdır.
4. SoruÇoktan Seçmeli

P(x)=2x35x2+kx+4

P(1)=0

k=?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Verilen polinom: P ( x ) = 2 x 3 − 5 x 2 + k x + 4 Koşul: P ( 1 ) = 0 Yerine koyma: P ( 1 ) = 2 1 3 − 5 1 2 + k ⋅ 1 + 4 Üsleri sadeleştirme: P ( 1 ) = 2 − 5 + k + 4 Sabit terimleri toplama: P ( 1 ) = 1 + k Koşulu uygulama: 1 + k = 0 Buradan: k = − 1 Doğru seçenek kontrolü: Bulunan değer: − 1 Bu değer şıklarda C seçeneğidir; yani C doğrudur.

  1. Çözüm: Verilen polinom: P ( x ) = 2 x 3 − 5 x 2 + k x + 4 Koşul: P ( 1 ) = 0 Yerine koyma: P ( 1 ) = 2 1 3 − 5 1 2 + k ⋅ 1 + 4 Üsleri sadeleştirme: P ( 1 ) = 2 − 5 + k + 4 Sabit terimleri toplama: P ( 1 ) = 1 + k Koşulu uygulama: 1 + k = 0 Buradan: k = − 1 Doğru seçenek kontrolü: Bulunan değer: − 1 Bu değer şıklarda C seçeneğidir; yani C doğrudur.

Verilen polinom:

P(x)=2x35x2+kx+4

Koşul:

P(1)=0

Yerine koyma:

P(1)=213512+k1+4

Üsleri sadeleştirme:

P(1)=25+k+4

Sabit terimleri toplama:

P(1)=1+k

Koşulu uygulama:

1+k=0

Buradan:

k=1

Doğru seçenek kontrolü: Bulunan değer:

1

Bu değer şıklarda C seçeneğidir; yani C doğrudur.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Baş katsayısı 1 olan üçüncü dereceden P(x) polinomu için P(1)=0, P(2)=0 ve P'(1)=3 veriliyor. P(0) kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Verilenlere göre baş katsayısı 1 olan üçüncü dereceden polinomun iki kökü 1 ve 2 olduğundan şu şekilde yazabiliriz: P ( x ) = ( x - 1 ) ( x - 2 ) ( x - a ) Türev için, köklerde kullanılan şu özelliği uygulayalım: Eğer P ( x ) = ∏ i ( x - r i ) ise, basit bir kök için P ′ ( r k ) = ∏ i ≠ k ( r k - r i ) Burada köklerden biri 1 olduğuna göre, türev değeri şu olur: P ′ ( 1 ) = ( 1 - 2 ) ( 1 - a ) Verilen koşula göre bunu 3 'e eşitleriz: ( 1 - 2 ) ( 1 - a ) = 3 Düzenleyelim: ( - 1 ) ( 1 - a ) = 3 a - 1 = 3 a = 4 Şimdi polinomu yazıp 0 'daki değerini bulalım: P ( x ) = ( x - 1 ) ( x - 2 ) ( x - 4 ) P ( 0 ) = ( 0 - 1 ) ( 0 - 2 ) ( 0 - 4 ) P ( 0 ) = ( - 1 ) ( - 2 ) ( - 4 ) = - 8 Sonuç olarak doğru seçenek A 'dır.

  1. Çözüm: Verilenlere göre baş katsayısı 1 olan üçüncü dereceden polinomun iki kökü 1 ve 2 olduğundan şu şekilde yazabiliriz: P ( x ) = ( x - 1 ) ( x - 2 ) ( x - a ) Türev için, köklerde kullanılan şu özelliği uygulayalım: Eğer P ( x ) = ∏ i ( x - r i ) ise, basit bir kök için P ′ ( r k ) = ∏ i ≠ k ( r k - r i ) Burada köklerden biri 1 olduğuna göre, türev değeri şu olur: P ′ ( 1 ) = ( 1 - 2 ) ( 1 - a ) Verilen koşula göre bunu 3 'e eşitleriz: ( 1 - 2 ) ( 1 - a ) = 3 Düzenleyelim: ( - 1 ) ( 1 - a ) = 3 a - 1 = 3 a = 4 Şimdi polinomu yazıp 0 'daki değerini bulalım: P ( x ) = ( x - 1 ) ( x - 2 ) ( x - 4 ) P ( 0 ) = ( 0 - 1 ) ( 0 - 2 ) ( 0 - 4 ) P ( 0 ) = ( - 1 ) ( - 2 ) ( - 4 ) = - 8 Sonuç olarak doğru seçenek A 'dır.

Verilenlere göre baş katsayısı 1 olan üçüncü dereceden polinomun iki kökü 1 ve 2 olduğundan şu şekilde yazabiliriz:

P(x)=(x-1)(x-2)(x-a)

Türev için, köklerde kullanılan şu özelliği uygulayalım: Eğer

P(x)=i(x-ri)

ise, basit bir kök için

P(rk)=ik(rk-ri)

Burada köklerden biri 1 olduğuna göre, türev değeri şu olur:

P(1)=(1-2)(1-a)

Verilen koşula göre bunu 3'e eşitleriz:

(1-2)(1-a)=3

Düzenleyelim:

(-1)(1-a)=3a-1=3a=4

Şimdi polinomu yazıp 0'daki değerini bulalım:

P(x)=(x-1)(x-2)(x-4)P(0)=(0-1)(0-2)(0-4)P(0)=(-1)(-2)(-4)=-8

Sonuç olarak doğru seçenek A'dır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki polinomun

P(x)=2x3-3x2+x-5

ifadesinin x-2 ile bölümünden kalan kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Bölen ifade x − 2 olduğuna göre kalan teoremi uygulanır. Verilen polinom: P ( x ) = 2 x 3 - 3 x 2 + x - 5 Bölen: x - 2 Kalan teoremine göre, x − 2 ile bölümden kalan: R = P ( 2 ) P ( 2 ) = 2 ⋅ 2 3 - 3 ⋅ 2 2 + 2 - 5 P ( 2 ) = 2 ⋅ 8 - 3 ⋅ 4 + 2 - 5 P ( 2 ) = 16 - 12 + 2 - 5 P ( 2 ) = 4 + 2 - 5 P ( 2 ) = 6 - 5 P ( 2 ) = 1 Sonuç: Kalan A şıkkı dır.

  1. Çözüm: Bölen ifade x − 2 olduğuna göre kalan teoremi uygulanır. Verilen polinom: P ( x ) = 2 x 3 - 3 x 2 + x - 5 Bölen: x - 2 Kalan teoremine göre, x − 2 ile bölümden kalan: R = P ( 2 ) P ( 2 ) = 2 ⋅ 2 3 - 3 ⋅ 2 2 + 2 - 5 P ( 2 ) = 2 ⋅ 8 - 3 ⋅ 4 + 2 - 5 P ( 2 ) = 16 - 12 + 2 - 5 P ( 2 ) = 4 + 2 - 5 P ( 2 ) = 6 - 5 P ( 2 ) = 1 Sonuç: Kalan A şıkkı dır.

Bölen ifade x − 2 olduğuna göre kalan teoremi uygulanır.

Verilen polinom:

P(x)=2x3-3x2+x-5

Bölen:

x-2

Kalan teoremine göre, x − 2 ile bölümden kalan:

R=P(2)

P(2)=223-322+2-5

P(2)=28-34+2-5

P(2)=16-12+2-5

P(2)=4+2-5

P(2)=6-5

P(2)=1

Sonuç: Kalan A şıkkıdır.

7. SoruÇoktan Seçmeli

P(x) birimi katsayılı üçüncü dereceden bir polinom olsun.

P(1)=2, P(-1)=0, P(2)=6 olduğuna göre P(x) polinomunun x2+1 ile bölümünden kalan nedir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Bölme işleminde kalan, bölenin derecesinden küçük dereceli olmalıdır; bu nedenle kalan birinci dereceden alınır. Kalanı aşağıdaki gibi yazalım: R ( x ) = a x + b Polinom bölme algoritmasına göre: P ( x ) = ( x 2 + 1 ) Q ( x ) + R ( x ) Verilen polinom üçüncü dereceden ve birim katsayılı olduğundan, bölüm birinci dereceden ve birim katsayılı olur: Q ( x ) = x + k Bu halde polinomu açalım: P ( x ) = ( x 2 + 1 ) ( x + k ) + a x + b P ( x ) = x 3 + k x 2 + x + k + a x + b P ( x ) = x 3 + k x 2 + ( a + 1 ) x + ( k + b ) Şimdi verilen değerleri yerine yazıp denklem sistemi oluşturalım. Birinci koşul: P ( 1 ) = 2 1 + k + ( a + 1 ) + k + b = 2 2 k + a + b = 0 İkinci koşul: P ( - 1 ) = 0 - 1 + k + ( - 1 ) ( a + 1 ) + k + b = 0 - 1 + k - a - 1 + k + b = 0 2 k - a + b = 2 Üçüncü koşul: P ( 2 ) = 6 8 + 4 k + 2 ( a + 1 ) + k + b = 6 5 k + 2 a + b = - 4 Şimdi sistemi çözelim. İlk iki denklemi çıkaralım: ( 2 k + a + b ) - ( 2 k - a + b ) = 0 - 2 2 a = - 2 a = - 1 Bu değeri birinci denklemde kullanalım: 2 k + ( - 1 ) + b = 0 b = 1 - 2 k Bunu üçüncü denklemde kullanalım: 5 k + 2 ( - 1 ) + ( 1 - 2 k ) = - 4 3 k - 1 = - 4 3 k = - 3 k = - 1 Son olarak kalan katsayılarını yazalım: b = 1 - 2 ( - 1 ) b = 3 Buna göre kalan: R ( x ) = - x + 3 Dolayısıyla doğru seçenek kontrolü: - x + 3 Bu ifade B şıkkı ile aynıdır; doğru cevap B’dir.

  1. Çözüm: Bölme işleminde kalan, bölenin derecesinden küçük dereceli olmalıdır; bu nedenle kalan birinci dereceden alınır. Kalanı aşağıdaki gibi yazalım: R ( x ) = a x + b Polinom bölme algoritmasına göre: P ( x ) = ( x 2 + 1 ) Q ( x ) + R ( x ) Verilen polinom üçüncü dereceden ve birim katsayılı olduğundan, bölüm birinci dereceden ve birim katsayılı olur: Q ( x ) = x + k Bu halde polinomu açalım: P ( x ) = ( x 2 + 1 ) ( x + k ) + a x + b P ( x ) = x 3 + k x 2 + x + k + a x + b P ( x ) = x 3 + k x 2 + ( a + 1 ) x + ( k + b ) Şimdi verilen değerleri yerine yazıp denklem sistemi oluşturalım. Birinci koşul: P ( 1 ) = 2 1 + k + ( a + 1 ) + k + b = 2 2 k + a + b = 0 İkinci koşul: P ( - 1 ) = 0 - 1 + k + ( - 1 ) ( a + 1 ) + k + b = 0 - 1 + k - a - 1 + k + b = 0 2 k - a + b = 2 Üçüncü koşul: P ( 2 ) = 6 8 + 4 k + 2 ( a + 1 ) + k + b = 6 5 k + 2 a + b = - 4 Şimdi sistemi çözelim. İlk iki denklemi çıkaralım: ( 2 k + a + b ) - ( 2 k - a + b ) = 0 - 2 2 a = - 2 a = - 1 Bu değeri birinci denklemde kullanalım: 2 k + ( - 1 ) + b = 0 b = 1 - 2 k Bunu üçüncü denklemde kullanalım: 5 k + 2 ( - 1 ) + ( 1 - 2 k ) = - 4 3 k - 1 = - 4 3 k = - 3 k = - 1 Son olarak kalan katsayılarını yazalım: b = 1 - 2 ( - 1 ) b = 3 Buna göre kalan: R ( x ) = - x + 3 Dolayısıyla doğru seçenek kontrolü: - x + 3 Bu ifade B şıkkı ile aynıdır; doğru cevap B’dir.

Bölme işleminde kalan, bölenin derecesinden küçük dereceli olmalıdır; bu nedenle kalan birinci dereceden alınır.

Kalanı aşağıdaki gibi yazalım:

R(x)=ax+b

Polinom bölme algoritmasına göre:

P(x)=(x2+1)Q(x)+R(x)

Verilen polinom üçüncü dereceden ve birim katsayılı olduğundan, bölüm birinci dereceden ve birim katsayılı olur:

Q(x)=x+k

Bu halde polinomu açalım:

P(x)=(x2+1)(x+k)+ax+bP(x)=x3+kx2+x+k+ax+bP(x)=x3+kx2+(a+1)x+(k+b)

Şimdi verilen değerleri yerine yazıp denklem sistemi oluşturalım.

Birinci koşul:

P(1)=21+k+(a+1)+k+b=22k+a+b=0

İkinci koşul:

P(-1)=0-1+k+(-1)(a+1)+k+b=0-1+k-a-1+k+b=02k-a+b=2

Üçüncü koşul:

P(2)=68+4k+2(a+1)+k+b=65k+2a+b=-4

Şimdi sistemi çözelim. İlk iki denklemi çıkaralım:

(2k+a+b)-(2k-a+b)=0-22a=-2a=-1

Bu değeri birinci denklemde kullanalım:

2k+(-1)+b=0b=1-2k

Bunu üçüncü denklemde kullanalım:

5k+2(-1)+(1-2k)=-43k-1=-43k=-3k=-1

Son olarak kalan katsayılarını yazalım:

b=1-2(-1)b=3

Buna göre kalan:

R(x)=-x+3

Dolayısıyla doğru seçenek kontrolü:

-x+3

Bu ifade B şıkkı ile aynıdır; doğru cevap B’dir.

8. SoruÇoktan Seçmeli

P(x)=x32x2+3x5 polinomunun x2 ile bölümünden kalan kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Aranan: Bölme işleminde bölen x − 2 olduğuna göre kalan. Kalan Teoremi: Eğer P ( x ) polinomu x − a ile bölünürse kalan P ( a ) 'dır. Burada: a = 2 O hâlde kalan: K = P ( 2 ) Polinomda yerine yazalım: P ( 2 ) = 2 3 − 2 2 2 + 3 × 2 − 5 Kuvvetleri hesaplayalım: P ( 2 ) = 8 − 2 × 4 + 6 − 5 Çarpma ve toplama/çıkarma: P ( 2 ) = 8 − 8 + 6 − 5 Sonuç: P ( 2 ) = 1 Kalan: K = 1 Dolayısıyla doğru seçenek A ’dır.

  1. Çözüm: Aranan: Bölme işleminde bölen x − 2 olduğuna göre kalan. Kalan Teoremi: Eğer P ( x ) polinomu x − a ile bölünürse kalan P ( a ) 'dır. Burada: a = 2 O hâlde kalan: K = P ( 2 ) Polinomda yerine yazalım: P ( 2 ) = 2 3 − 2 2 2 + 3 × 2 − 5 Kuvvetleri hesaplayalım: P ( 2 ) = 8 − 2 × 4 + 6 − 5 Çarpma ve toplama/çıkarma: P ( 2 ) = 8 − 8 + 6 − 5 Sonuç: P ( 2 ) = 1 Kalan: K = 1 Dolayısıyla doğru seçenek A ’dır.

Aranan: Bölme işleminde bölen

x2

olduğuna göre kalan.

Kalan Teoremi:

EğerP(x)polinomuxaile bölünürse kalanP(a)'dır.

Burada:

a=2

O hâlde kalan:

K=P(2)

Polinomda yerine yazalım:

P(2)=23222+3×25

Kuvvetleri hesaplayalım:

P(2)=82×4+65

Çarpma ve toplama/çıkarma:

P(2)=88+65

Sonuç:

P(2)=1

Kalan:

K=1

Dolayısıyla doğru seçenek A’dır.

9. SoruÇoktan Seçmeli

P(x)=x3-3x2+ax+2 polinomu x-2 ile tam bölünebiliyor.

Buna göre a kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Verilen polinom: P ( x ) = x 3 - 3 x 2 + a x + 2 Polinomun aşağıdaki ifadeye tam bölünebildiği söyleniyor: x - 2 Tam bölünebilme için kalan teoremine göre kök şartı sağlanmalıdır: P ( 2 ) = 0 Şimdi polinomda yerine koyma yapalım: P ( 2 ) = 2 3 - 3 2 2 + a · 2 + 2 Üsleri hesaplayalım: P ( 2 ) = 8 - 3 · 4 + 2 a + 2 Çarpımı yapıp sadeleştirelim: P ( 2 ) = 8 - 12 + 2 a + 2 Sabit terimleri toplayalım: P ( 2 ) = - 2 + 2 a Bölünebilme için bunu sıfıra eşitleyelim: - 2 + 2 a = 0 Denklemi çözelim: 2 a = 2 a = 1 Sonuç: Doğru seçenek C

  1. Çözüm: Verilen polinom: P ( x ) = x 3 - 3 x 2 + a x + 2 Polinomun aşağıdaki ifadeye tam bölünebildiği söyleniyor: x - 2 Tam bölünebilme için kalan teoremine göre kök şartı sağlanmalıdır: P ( 2 ) = 0 Şimdi polinomda yerine koyma yapalım: P ( 2 ) = 2 3 - 3 2 2 + a · 2 + 2 Üsleri hesaplayalım: P ( 2 ) = 8 - 3 · 4 + 2 a + 2 Çarpımı yapıp sadeleştirelim: P ( 2 ) = 8 - 12 + 2 a + 2 Sabit terimleri toplayalım: P ( 2 ) = - 2 + 2 a Bölünebilme için bunu sıfıra eşitleyelim: - 2 + 2 a = 0 Denklemi çözelim: 2 a = 2 a = 1 Sonuç: Doğru seçenek C

Verilen polinom:

P(x)=x3-3x2+ax+2

Polinomun aşağıdaki ifadeye tam bölünebildiği söyleniyor:

x-2

Tam bölünebilme için kalan teoremine göre kök şartı sağlanmalıdır:

P(2)=0

Şimdi polinomda yerine koyma yapalım:

P(2)=23-322+a·2+2

Üsleri hesaplayalım:

P(2)=8-3·4+2a+2

Çarpımı yapıp sadeleştirelim:

P(2)=8-12+2a+2

Sabit terimleri toplayalım:

P(2)=-2+2a

Bölünebilme için bunu sıfıra eşitleyelim:

-2+2a=0

Denklemi çözelim:

2a=2a=1

Sonuç: Doğru seçenek

C
10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıda verilen

P(x)=x3-3x2+ax+2

polinomu

x-1

ile tam bölünebiliyorsa

a

kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kontrol: Verilen polinom P ( x ) = x 3 - 3 x 2 + a x + 2 ve bölen x - 1 olarak verilmiş. Bölme teoremine göre, bir polinomun x - 1 ile tam bölünebilmesi için aşağıdakinin sağlanması gerekir: P ( 1 ) = 0 Şimdi polinomda x = 1 yazalım: P ( 1 ) = 1 3 - 3 1 2 + a ⋅ 1 + 2 Basitleştirelim: P ( 1 ) = 1 - 3 + a + 2 P ( 1 ) = a Tam bölünebilme şartını uygulayalım: P ( 1 ) = 0 a = 0 Sonuç: Doğru cevap B ve a = 0

  1. Çözüm: Kontrol: Verilen polinom P ( x ) = x 3 - 3 x 2 + a x + 2 ve bölen x - 1 olarak verilmiş. Bölme teoremine göre, bir polinomun x - 1 ile tam bölünebilmesi için aşağıdakinin sağlanması gerekir: P ( 1 ) = 0 Şimdi polinomda x = 1 yazalım: P ( 1 ) = 1 3 - 3 1 2 + a ⋅ 1 + 2 Basitleştirelim: P ( 1 ) = 1 - 3 + a + 2 P ( 1 ) = a Tam bölünebilme şartını uygulayalım: P ( 1 ) = 0 a = 0 Sonuç: Doğru cevap B ve a = 0

Kontrol: Verilen polinom

P(x)=x3-3x2+ax+2

ve bölen

x-1

olarak verilmiş.

Bölme teoremine göre, bir polinomun

x-1

ile tam bölünebilmesi için aşağıdakinin sağlanması gerekir:

P(1)=0

Şimdi polinomda

x=1

yazalım:

P(1)=13-312+a1+2

Basitleştirelim:

P(1)=1-3+a+2P(1)=a

Tam bölünebilme şartını uygulayalım:

P(1)=0a=0

Sonuç: Doğru cevap B ve

a=0

Polinomlar Sık Sorulan Sorular

Polinomun derecesi nedir?

Sıfır olmayan katsayılı terimler arasındaki en büyük kuvvettir.

Sabit terim nedir?

Değişken içermeyen, polinomun x yerine 0 yazıldığında kalan terimidir.

Kalan teoremi ne işe yarar?

Bir polinomun x-a ile bölümünden kalanını P(a) değerini hesaplayarak bulmayı sağlar.