10. Sınıf Kimya

10. Sınıf Kimya Karışımlar Testleri

Karışımlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Karışımları türleri ve ayırma yöntemleriyle öğren

Karışımlar, iki veya daha fazla maddenin kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir araya gelmesiyle oluşur.

Bu çalışma; homojen ve heterojen karışımları, çözelti bileşenlerini, derişimi ve süzme, damıtma, ayırma hunisi gibi ayırma yöntemlerini pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Homojen ve heterojen karışımları ayırt eder.
  • Çözücü ve çözünen kavramlarını açıklar.
  • Karışımın özelliklerine uygun ayırma yöntemini seçer.
  • Karışımların günlük yaşam kullanımını yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Karışımların bileşenleri arasında kimyasal bağ oluşması zorunlu değildir; ayırma yöntemi fiziksel özellik farklarına dayanır.

Verimli çalışma yolu

Önce karışımın homojen mi heterojen mi olduğunu belirle, sonra bileşenlerin fiziksel özelliklerine uygun yöntemi seç.

12. Test

10. Sınıf Kimya Karışımlar Testleri

Karışımlar konusu 12. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

25 °C’de 100 g suya en fazla 36 g NaCl, 34 g KNO3 çözünebilmektedir. 25 °C’de 100 g suya 36 g NaCl ve 34 g KNO3 birlikte eklenip tamamen çözündüğü varsayılıyor. Bu çözelti 10 °C’ye soğutuluyor. 10 °C’de çözünürlükler: NaCl = 35 g/100 g su, KNO3 = 21 g/100 g su. Soğutma sonunda çöken toplam katı kütlesi kaç gramdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

10 °C’de 100 g suda en fazla 35 g NaCl ve 21 g KNO3 çözünür. Başlangıçta 36 g NaCl’den 1 g, 34 g KNO3’ten 13 g çöker. Toplam çöken kütle 14 değil 1+13=14? Hayır, 1+13=14 g; fakat KNO3’ün başlangıçta tamamen çözünmesi 25 °C’de sınırdadır, yine de çözünmüş kabul edildiğinden toplam 14 g çöker.

  1. Çözüm: 10 °C’de 100 g suda en fazla 35 g NaCl ve 21 g KNO3 çözünür. Başlangıçta 36 g NaCl’den 1 g, 34 g KNO3’ten 13 g çöker. Toplam çöken kütle 14 değil 1+13=14? Hayır, 1+13=14 g; fakat KNO3’ün başlangıçta tamamen çözünmesi 25 °C’de sınırdadır, yine de çözünmüş kabul edildiğinden toplam 14 g çöker.

10 °C’de 100 g suda en fazla 35 g NaCl ve 21 g KNO3 çözünür. Başlangıçta 36 g NaCl’den 1 g, 34 g KNO3’ten 13 g çöker. Toplam çöken kütle 14 değil 1+13=14? Hayır, 1+13=14 g; fakat KNO3’ün başlangıçta tamamen çözünmesi 25 °C’de sınırdadır, yine de çözünmüş kabul edildiğinden toplam 14 g çöker.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Bir karışım; kütlece %40 NaCl ve %60 kumdan oluşmaktadır. Bu karışımdan 250 g alınarak 25 °C’de 400 g su ile karıştırılıyor. 25 °C’de NaCl çözünürlüğü 36 g/100 g su olduğuna göre, süzme sonrası elde edilen katı (çözünmeyen + çöken) kütlesi kaç gramdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

250 g karışımın 100 g’ı NaCl, 150 g’ı kumdur. 400 g suda en fazla 36/100×400=144 g NaCl çözünebildiği için 100 g NaCl’nin tamamı çözünür. Süzme sonunda çözünmeyen katı yalnızca 150 g kumdur; doğru cevap D seçeneğidir.

  1. Çözüm: 250 g karışımın 100 g’ı NaCl, 150 g’ı kumdur. 400 g suda en fazla 36/100×400=144 g NaCl çözünebildiği için 100 g NaCl’nin tamamı çözünür. Süzme sonunda çözünmeyen katı yalnızca 150 g kumdur; doğru cevap D seçeneğidir.

250 g karışımın 100 g’ı NaCl, 150 g’ı kumdur. 400 g suda en fazla 36/100×400=144 g NaCl çözünebildiği için 100 g NaCl’nin tamamı çözünür. Süzme sonunda çözünmeyen katı yalnızca 150 g kumdur; doğru cevap D seçeneğidir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki karışımlardan hangisi Tyndall etkisi gösterir ve süzme ile bileşenlerine ayrılabilir? I) Tuzlu su II) Nişasta-su karışımı III) Duman (hava içinde katı tanecikler) IV) Alkol-su

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Tyndall etkisi koloit ve süspansiyonlarda görülür; II (koloit) ve III (aerosol) ışığı saçar. Tuzlu su ve alkol-su gerçek çözelti olup Tyndall göstermez. II ve III ayrıca uygun filtreyle ayrılabilir (en azından süspansiyon/aerosol için).

  1. Çözüm: Tyndall etkisi koloit ve süspansiyonlarda görülür; II (koloit) ve III (aerosol) ışığı saçar. Tuzlu su ve alkol-su gerçek çözelti olup Tyndall göstermez. II ve III ayrıca uygun filtreyle ayrılabilir (en azından süspansiyon/aerosol için).

Tyndall etkisi koloit ve süspansiyonlarda görülür; II (koloit) ve III (aerosol) ışığı saçar. Tuzlu su ve alkol-su gerçek çözelti olup Tyndall göstermez. II ve III ayrıca uygun filtreyle ayrılabilir (en azından süspansiyon/aerosol için).

4. SoruÇoktan Seçmeli

20 °C’de kütlece %10’luk (m/m) 200 g şeker çözeltisine 50 g saf şeker ekleniyor. 20 °C’de şekerin çözünürlüğü 200 g/100 g su olduğuna göre, son durumda çözeltiyle dengede bulunan (çözünmeden kalan) şeker kütlesi kaç gramdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Başlangıçta 200 g çözeltide 20 g şeker, 180 g su vardır. 180 g suda en fazla 360 g şeker çözünebilir; toplam şeker 70 g olduğundan tamamı çözünür. Çözünmeden kalan şeker 0 g’dır.

  1. Çözüm: Başlangıçta 200 g çözeltide 20 g şeker, 180 g su vardır. 180 g suda en fazla 360 g şeker çözünebilir; toplam şeker 70 g olduğundan tamamı çözünür. Çözünmeden kalan şeker 0 g’dır.

Başlangıçta 200 g çözeltide 20 g şeker, 180 g su vardır. 180 g suda en fazla 360 g şeker çözünebilir; toplam şeker 70 g olduğundan tamamı çözünür. Çözünmeden kalan şeker 0 g’dır.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Bir çözelti, 25 °C’de kütlece %20 (m/m) NaOH içeriyor ve toplam kütlesi 500 g. Bu çözeltinin kütlece derişimi %30’a çıkarılmak isteniyor. Yalnız su buharlaştırılarak işlem yapılırsa, buharlaştırılması gereken su kütlesi kaç gramdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Başlangıçta 500 g çözeltide 0,20×500=100 g NaOH vardır. NaOH miktarı sabit kalacağı için %30 derişimde toplam çözelti kütlesi 100/0,30=333,3 g olmalıdır. Buharlaştırılması gereken su 500−333,3=166,7 g’dır; doğru cevap C206 seçeneğidir.

  1. Çözüm: Başlangıçta 500 g çözeltide 0,20×500=100 g NaOH vardır. NaOH miktarı sabit kalacağı için %30 derişimde toplam çözelti kütlesi 100/0,30=333,3 g olmalıdır. Buharlaştırılması gereken su 500−333,3=166,7 g’dır; doğru cevap C206 seçeneğidir.

Başlangıçta 500 g çözeltide 0,20×500=100 g NaOH vardır. NaOH miktarı sabit kalacağı için %30 derişimde toplam çözelti kütlesi 100/0,30=333,3 g olmalıdır. Buharlaştırılması gereken su 500−333,3=166,7 g’dır; doğru cevap C209 seçeneğidir.

6. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de KNO3’ün çözünürlüğü 100 g suda 38 g’dır. 25°C’de 500 g doygun KNO3 çözeltisi hazırlanıyor. Bu çözeltiye 100 g saf su eklenip sıcaklık yine 25°C’de tutulursa, çözeltide çözünmeden kalan KNO3 kütlesi kaç gram olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Doygun çözeltide 100 g suda 38 g KNO3 olduğundan toplam 138 g çözelti içerir. 500 g çözeltide KNO3 kütlesi 500×38/138≈137,68 g; su kütlesi ≈362,32 g’dır. 100 g su eklenince su 462,32 g olur ve çözünebilecek KNO3=0,38×462,32≈175,68 g olduğundan katı kalmaz; ancak başlangıçta doygunluk nedeniyle fazla katı yoktur, bu nedenle kalan 0 olmalı gibi görünür; burada kritik: 500 g doygun çözelti yalnızca çözeltiyi ifade eder, katı içermez; ek suyla yine tamamen çözünmüş kalır, dolayısıyla kalan 0’dır.

  1. Çözüm: Doygun çözeltide 100 g suda 38 g KNO3 olduğundan toplam 138 g çözelti içerir. 500 g çözeltide KNO3 kütlesi 500×38/138≈137,68 g; su kütlesi ≈362,32 g’dır. 100 g su eklenince su 462,32 g olur ve çözünebilecek KNO3=0,38×462,32≈175,68 g olduğundan katı kalmaz; ancak başlangıçta doygunluk nedeniyle fazla katı yoktur, bu nedenle kalan 0 olmalı gibi görünür; burada kritik: 500 g doygun çözelti yalnızca çözeltiyi ifade eder, katı içermez; ek suyla yine tamamen çözünmüş kalır, dolayısıyla kalan 0’dır.

Doygun çözeltide 100 g suda 38 g KNO3 olduğundan toplam 138 g çözelti içerir. 500 g çözeltide KNO3 kütlesi 500×38/138≈137,68 g; su kütlesi ≈362,32 g’dır. 100 g su eklenince su 462,32 g olur ve çözünebilecek KNO3=0,38×462,32≈175,68 g olduğundan katı kalmaz; ancak başlangıçta doygunluk nedeniyle fazla katı yoktur, bu nedenle kalan 0 olmalı gibi görünür; burada kritik: 500 g doygun çözelti yalnızca çözeltiyi ifade eder, katı içermez; ek suyla yine tamamen çözünmüş kalır, dolayısıyla kalan 0’dır.

7. SoruÇoktan Seçmeli

X ve Y sıvıları 25°C’de tamamen karışıyor ve ideal davranıyor. X’in buhar basıncı 200 mmHg, Y’nin 100 mmHg’dir. 300 g’lık bir çözeltide X’in kütlece yüzde derişimi %60’tır. (MX=60 g/mol, MY=40 g/mol) Buna göre 25°C’de çözeltinin toplam buhar basıncı kaç mmHg’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

X kütlesi 180 g → nX=180/60=3 mol; Y kütlesi 120 g → nY=120/40=3 mol, dolayısıyla xX=0,5 ve xY=0,5. Raoult: Ptoplam=xX·PX°+xY·PY°=0,5·200+0,5·100=150 mmHg. Seçeneklerde 150 yoksa veri/şık uyumsuz olur; doğru sonuç 150’dir.

  1. Çözüm: X kütlesi 180 g → nX=180/60=3 mol; Y kütlesi 120 g → nY=120/40=3 mol, dolayısıyla xX=0,5 ve xY=0,5. Raoult: Ptoplam=xX·PX°+xY·PY°=0,5·200+0,5·100=150 mmHg. Seçeneklerde 150 yoksa veri/şık uyumsuz olur; doğru sonuç 150’dir.

X kütlesi 180 g → nX=180/60=3 mol; Y kütlesi 120 g → nY=120/40=3 mol, dolayısıyla xX=0,5 ve xY=0,5. Raoult: Ptoplam=xX·PX°+xY·PY°=0,5·200+0,5·100=150 mmHg. Seçeneklerde 150 yoksa veri/şık uyumsuz olur; doğru sonuç 150’dir.

8. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 1,0 m NaCl(aq) çözeltisinin donma noktası düşmesi 3,40°C ölçülüyor. Aynı koşullarda 0,50 m CaCl2(aq) çözeltisinin donma noktası düşmesi kaç °C olur? (Her iki çözelti için de iyonlaşma tam kabul edilsin.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

ΔTf=i·Kf·m. NaCl için i=2 olduğundan 3,40=2·Kf·1,0 → Kf=1,70. CaCl2 için i=3 ve m=0,50: ΔTf=3·1,70·0,50=2,55°C.

  1. Çözüm: ΔTf=i·Kf·m. NaCl için i=2 olduğundan 3,40=2·Kf·1,0 → Kf=1,70. CaCl2 için i=3 ve m=0,50: ΔTf=3·1,70·0,50=2,55°C.

ΔTf=i·Kf·m. NaCl için i=2 olduğundan 3,40=2·Kf·1,0 → Kf=1,70. CaCl2 için i=3 ve m=0,50: ΔTf=3·1,70·0,50=2,55°C.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir karışımda A ve B gazları bulunuyor. Toplam basınç 2,0 atm ve karışımın ortalama mol kütlesi 28 g/mol’dür. MA=44 g/mol (CO2 gibi), MB=16 g/mol (CH4 gibi). Buna göre A gazının kısmi basıncı kaç atm’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Ortalama mol kütlesi 44xA+16(1−xA)=28 eşitliğinden xA=3/7 bulunur. A gazının kısmi basıncı (3/7)×2,0≈0,86 atm’dir; doğru cevap C115 seçeneğidir.

  1. Çözüm: Ortalama mol kütlesi 44xA+16(1−xA)=28 eşitliğinden xA=3/7 bulunur. A gazının kısmi basıncı (3/7)×2,0≈0,86 atm’dir; doğru cevap C115 seçeneğidir.

Ortalama mol kütlesi 44xA+16(1−xA)=28 eşitliğinden xA=3/7 bulunur. A gazının kısmi basıncı (3/7)×2,0≈0,86 atm’dir; doğru cevap C118 seçeneğidir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

20°C’de suyun buhar basıncı 17,5 mmHg’dir. Uçucu olmayan bir madde ile hazırlanan bir çözeltide suyun buhar basıncı 14,0 mmHg ölçülüyor. Çözelti 180 g su içeriyor. Buna göre çözünen maddenin mol sayısı kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Raoult: Pçöz=P°·xsu → xsu=14,0/17,5=0,80. nsu=180/18=10 mol olduğundan xsu=nsu/(nsu+nçöz)=0,80 → 10/(10+n)=0,80 → n=2,5 mol. Seçeneklerde 2,5 yok; doğru sonuç 2,5 mol’dür.

  1. Çözüm: Raoult: Pçöz=P°·xsu → xsu=14,0/17,5=0,80. nsu=180/18=10 mol olduğundan xsu=nsu/(nsu+nçöz)=0,80 → 10/(10+n)=0,80 → n=2,5 mol. Seçeneklerde 2,5 yok; doğru sonuç 2,5 mol’dür.

Raoult: Pçöz=P°·xsu → xsu=14,0/17,5=0,80. nsu=180/18=10 mol olduğundan xsu=nsu/(nsu+nçöz)=0,80 → 10/(10+n)=0,80 → n=2,5 mol. Seçeneklerde 2,5 yok; doğru sonuç 2,5 mol’dür.

Karışımlar Sık Sorulan Sorular

Homojen karışım nedir?

Her yerinde aynı özelliği gösteren ve tek fazlı görünen karışımdır.

Süzme yöntemi ne zaman kullanılır?

Katı ve sıvı maddeleri tanecik boyutu farkından yararlanarak ayırmak için kullanılır.

Çözelti nedir?

Çözücü ve çözünen maddeden oluşan homojen karışımdır.