Kimyanın Temel Kanunlarına Giriş 1.sayfa
Kimyanın Temel Kanunlarına Giriş
Lise • Sınavlara Hazırlık | Sayfa 1/20
1) Konunun haritası
“Kimyanın temel kanunları” maddelerin birleşme ve dönüşüm süreçlerinde kütle ve oran gibi niceliklerin nasıl davrandığını açıklar. “Kimyasal hesaplamalar” ise bu davranışları kullanarak bilinmeyeni bulma işidir.
- Kanunlar: kütlenin korunumu, sabit oranlar, katlı oranlar, birleşen hacimler
- Temel dönüşümler: kütle ⇄ mol ⇄ tanecik ⇄ (gaz ise) hacim
- Stokiyometri: denkleştirilmiş denklem üzerinden miktar ilişkisi
2) Temel büyüklükler
Kütlenin Korunumu Kanunu 2.sayfa
Kütlenin Korunumu Kanunu
Lise • Sınavlara Hazırlık | Sayfa 2/20
1) Kütlenin Korunumu Kanunu
Kapalı bir sistemde gerçekleşen kimyasal tepkimede toplam kütle değişmez. Girenlerin kütlesi ürünlerin kütlesine eşittir.
2) Tipik soru
Örnek: Kapalı kapta 10 g A ile 14 g B tepkimeye giriyor. Ürünlerden C 18 g ise D kaç gramdır?
Toplam giren = 10 + 14 = 24 g
C + D = 24 → D = 24 − 18 = 6 g
Sabit Oranlar Kanunu 3.sayfa
Sabit Oranlar Kanunu
Lise • Sınavlara Hazırlık | Sayfa 3/20
1) Sabit Oranlar Kanunu (Proust)
Bir bileşiği oluşturan elementler kütlece sabit oranlarda birleşir. Aynı bileşik farklı yöntemlerle elde edilse bile oran değişmez.
Yöntem: Önce bilinen bir örnekten elementlerin kütle oranını bul, sonra aynı oranı yeni durumda uygula.
2) Oran kurma
Örnek: 12 g A ile 16 g B birleşip AB bileşiğini oluşturuyor. 20 g A ile tamamen birleşen B kaç gramdır?
A : B = 12 : 16 = 3 : 4
20 g A için B = 20 × (4/3) ≈ 26,67 g
Katlı Oranlar Kanunu 4.sayfa
Katlı Oranlar Kanunu
Lise • Sınavlara Hazırlık | Sayfa 4/20
1) Katlı Oranlar Kanunu (Dalton)
Aynı iki element birden fazla bileşik oluşturabiliyorsa, bir elementin sabit kütlesi ile birleşen diğer elementin kütleleri küçük tam sayılar oranındadır.
2) Uygulama adımı
Örnek:
- 1. bileşik: 10 g A + 8 g B
- 2. bileşik: 10 g A + 16 g B
A sabit → B oranı 8 : 16 = 1 : 2
Birleşen Hacimler Kanunu 5.sayfa
Birleşen Hacimler Kanunu
Lise • Sınavlara Hazırlık | Sayfa 5/20
1) Birleşen Hacimler Kanunu (Gay-Lussac)
Aynı sıcaklık ve basınçta tepkimeye giren gazların ve oluşan gazların hacimleri küçük tam sayılar oranındadır.
Örnek: 2 L H₂ + 1 L O₂ → 2 L H₂O(g)
Hacim oranları: 2 : 1 : 2
2) Dikkat edilmesi gerekenler
- Yalnızca gaz fazı hacimleri için doğrudan yorumlanır.
- Koşullar (T, P) aynı değilse hacim oranı bozulabilir.
1 / 4 sayfa yüklendi
