Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

12. Sınıf Edebiyat

12. Sınıf Edebiyat İslamiyet Oncesi Türk Edebiyati ve Gecis Dönemi Testleri

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı ve Geçiş Dönemi konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatını ve Geçiş Dönemini birlikte kavra

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı, sözlü kültürün ve millî yaşamın izlerini taşıyan ürünleriyle Türk edebiyatının temelini oluşturur. Geçiş Dönemi ise eski geleneklerin yeni inanç ve düşünce dünyasıyla nasıl birleştiğini gösterir.

Bu içerik; koşuk, sagu, sav ve destan gibi sözlü ürünleri, Kutadgu Bilig, Divanü Lügati’t-Türk, Atabetü’l-Hakayık ve Divan-ı Hikmet gibi eserleri özellikleriyle ayırt etmene yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Sözlü dönem ürünlerini konu, biçim ve işlev bakımından tanır.
  • İslamiyet’in kabulünün dil ve edebiyat üzerindeki etkisini açıklar.
  • Geçiş dönemi eserlerini yazar, tür ve amaç bakımından eşleştirir.
  • Destan geleneği ile yazılı edebiyat arasındaki sürekliliği yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Geçiş Dönemi eserlerini tamamen Divan Edebiyatı içinde değerlendirmek veya sözlü ürünleri yazılı dönem ürünleriyle karıştırmak sık yapılan hatalardır. Dönem, dil, nazım birimi ve eserin amacı birlikte ele alınmalıdır.

Verimli çalışma yolu

Önce sözlü dönem ürünlerini ayrı bir tabloda sınıflandır. Ardından geçiş dönemi eserlerini yazar, dil, konu ve edebî değer bakımından karşılaştır; eserlerin Türk kültüründeki işlevini not et. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

Test seç

10 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test

9. Test

12. Sınıf Edebiyat İslamiyet Oncesi Türk Edebiyati ve Gecis Dönemi Testleri

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı ve Geçiş Dönemi konusu 9. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi “Geçiş Dönemi” eserleri açısından yanlıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kutadgu Bilig, Oğuz Türkçesiyle değil Hakaniye (Karahanlı) Türkçesiyle yazılmıştır. Bu nedenle eşleştirme yanlıştır.

  1. Çözüm: Kutadgu Bilig, Oğuz Türkçesiyle değil Hakaniye (Karahanlı) Türkçesiyle yazılmıştır. Bu nedenle eşleştirme yanlıştır.

Kutadgu Bilig, Oğuz Türkçesiyle değil Hakaniye (Karahanlı) Türkçesiyle yazılmıştır. Bu nedenle eşleştirme yanlıştır.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Orhun Yazıtları (Göktürk Kitabeleri) için söylenemez?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Orhun Yazıtları İslamiyet öncesi döneme aittir; İslamî-tasavvufî terminoloji içermez. Metinlerde tarih, devlet anlayışı ve öğüt verici hitabet öne çıkar.

  1. Çözüm: Orhun Yazıtları İslamiyet öncesi döneme aittir; İslamî-tasavvufî terminoloji içermez. Metinlerde tarih, devlet anlayışı ve öğüt verici hitabet öne çıkar.

Orhun Yazıtları İslamiyet öncesi döneme aittir; İslamî-tasavvufî terminoloji içermez. Metinlerde tarih, devlet anlayışı ve öğüt verici hitabet öne çıkar.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet öncesi Türk şiir geleneğiyle Geçiş Dönemi’ndeki bazı eserler arasında süreklilik gösteren bir özelliktir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

İslamiyet öncesinde dörtlük ve hece ölçüsü yaygındır. Geçiş Dönemi’nde özellikle Divân-ı Hikmet gibi tasavvufî metinlerde bu gelenek sürer.

  1. Çözüm: İslamiyet öncesinde dörtlük ve hece ölçüsü yaygındır. Geçiş Dönemi’nde özellikle Divân-ı Hikmet gibi tasavvufî metinlerde bu gelenek sürer.

İslamiyet öncesinde dörtlük ve hece ölçüsü yaygındır. Geçiş Dönemi’nde özellikle Divân-ı Hikmet gibi tasavvufî metinlerde bu gelenek sürer.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet öncesi sözlü edebiyat ürünleriyle ilgili doğru bir bilgidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Koşuklar sığır/şölen gibi törenlerde söylenen, hece ölçülü lirik şiirlerdir. Sav atasözü niteliğindedir; sagular ağıttır. Destanlar uzun, olay merkezli anlatılardır.

  1. Çözüm: Koşuklar sığır/şölen gibi törenlerde söylenen, hece ölçülü lirik şiirlerdir. Sav atasözü niteliğindedir; sagular ağıttır. Destanlar uzun, olay merkezli anlatılardır.

Koşuklar sığır/şölen gibi törenlerde söylenen, hece ölçülü lirik şiirlerdir. Sav atasözü niteliğindedir; sagular ağıttır. Destanlar uzun, olay merkezli anlatılardır.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “geçiş dönemi” (İslamiyet’e geçiş) eserlerinin ortak özelliklerinden biri doğru verilmiştir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Geçiş dönemi eserlerinde Arap alfabesi ve İslami kavramlar görülürken Türkçe hâlâ belirgindir. Beyit ve mesnevi gibi unsurlar da kullanılır. Bu nedenle B doğru, diğerleri genelleyici ve yanlıştır.

  1. Çözüm: Geçiş dönemi eserlerinde Arap alfabesi ve İslami kavramlar görülürken Türkçe hâlâ belirgindir. Beyit ve mesnevi gibi unsurlar da kullanılır. Bu nedenle B doğru, diğerleri genelleyici ve yanlıştır.

Geçiş dönemi eserlerinde Arap alfabesi ve İslami kavramlar görülürken Türkçe hâlâ belirgindir. Beyit ve mesnevi gibi unsurlar da kullanılır. Bu nedenle B doğru, diğerleri genelleyici ve yanlıştır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Orhun Yazıtları ile ilgili doğru bir çıkarımdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Orhun Yazıtları Göktürk alfabesiyle yazılmış, devlet-millet bilinci ve öğüt verme amacı taşıyan hitabet metinleridir. İslamiyet sonrası değildir ve dinî metin niteliği baskın değildir. Bu yüzden C doğrudur.

  1. Çözüm: Orhun Yazıtları Göktürk alfabesiyle yazılmış, devlet-millet bilinci ve öğüt verme amacı taşıyan hitabet metinleridir. İslamiyet sonrası değildir ve dinî metin niteliği baskın değildir. Bu yüzden C doğrudur.

Orhun Yazıtları Göktürk alfabesiyle yazılmış, devlet-millet bilinci ve öğüt verme amacı taşıyan hitabet metinleridir. İslamiyet sonrası değildir ve dinî metin niteliği baskın değildir. Bu yüzden C doğrudur.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi geçiş dönemi eserlerinin yazarıyla doğru biçimde verilmiştir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Divânu Lügati’t-Türk’ün yazarı Kaşgarlı Mahmud’dur. Kutadgu Bilig Yusuf Has Hâcib’e, Atabetü’l-Hakayık Edip Ahmet Yüknekî’ye aittir. Divân-ı Hikmet Ahmet Yesevî’ye mal edilir.

  1. Çözüm: Divânu Lügati’t-Türk’ün yazarı Kaşgarlı Mahmud’dur. Kutadgu Bilig Yusuf Has Hâcib’e, Atabetü’l-Hakayık Edip Ahmet Yüknekî’ye aittir. Divân-ı Hikmet Ahmet Yesevî’ye mal edilir.

Divânu Lügati’t-Türk’ün yazarı Kaşgarlı Mahmud’dur. Kutadgu Bilig Yusuf Has Hâcib’e, Atabetü’l-Hakayık Edip Ahmet Yüknekî’ye aittir. Divân-ı Hikmet Ahmet Yesevî’ye mal edilir.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet öncesi Türk edebiyatında “sagu” ile “koşuk” türlerini birbirinden ayıran en belirgin ölçüttür?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Koşuklar genellikle şölen ve sığır gibi toplu etkinliklerde, sagu ise ölüm törenlerinde söylenir. Diğer özellikler iki türde de görülebildiği için ayırt edici değildir.

  1. Çözüm: Koşuklar genellikle şölen ve sığır gibi toplu etkinliklerde, sagu ise ölüm törenlerinde söylenir. Diğer özellikler iki türde de görülebildiği için ayırt edici değildir.

Koşuklar genellikle şölen ve sığır gibi toplu etkinliklerde, sagu ise ölüm törenlerinde söylenir. Diğer özellikler iki türde de görülebildiği için ayırt edici değildir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Geçiş Dönemi eserleriyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Divân-ı Hikmet tasavvufi halk çevrelerine seslenir; dili görece sade ve öğreticidir. “Tamamen saray çevresine hitap eden ağır dil” ifadesi yanlıştır.

  1. Çözüm: Divân-ı Hikmet tasavvufi halk çevrelerine seslenir; dili görece sade ve öğreticidir. “Tamamen saray çevresine hitap eden ağır dil” ifadesi yanlıştır.

Divân-ı Hikmet tasavvufi halk çevrelerine seslenir; dili görece sade ve öğreticidir. “Tamamen saray çevresine hitap eden ağır dil” ifadesi yanlıştır.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Orhun Yazıtları için söylenemez?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Orhun Yazıtları şiir kitabı gibi dörtlük-hece düzeninde kurulmuş metinler değildir; ağırlıkla düzyazı niteliği taşır. Hitabet ve öğüt verme yönü güçlüdür.

  1. Çözüm: Orhun Yazıtları şiir kitabı gibi dörtlük-hece düzeninde kurulmuş metinler değildir; ağırlıkla düzyazı niteliği taşır. Hitabet ve öğüt verme yönü güçlüdür.

Orhun Yazıtları şiir kitabı gibi dörtlük-hece düzeninde kurulmuş metinler değildir; ağırlıkla düzyazı niteliği taşır. Hitabet ve öğüt verme yönü güçlüdür.

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı ve Geçiş Dönemi Sık Sorulan Sorular

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı hangi ürünlerle tanınır?

Koşuk, sagu, sav ve destanlar dönemin başlıca ürünleridir. Bu ürünler sözlü aktarım, hece ölçüsü ve millî kültür unsurlarıyla öne çıkar.

Geçiş Dönemi neden önemlidir?

Eski Türk edebiyatı geleneği ile İslamiyet etkisindeki yeni edebî anlayış arasında köprü kurduğu için önem taşır.

Kutadgu Bilig ile Divanü Lügati’t-Türk nasıl ayırt edilir?

Kutadgu Bilig devlet yönetimi ve ahlak anlayışını işler; Divanü Lügati’t-Türk ise Türkçenin söz varlığını ve kültürünü tanıtır.