12. Sınıf Edebiyat
Edebi Sanatlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.
Edebi sanatlar, anlatımı etkili ve çağrışımlı hâle getiren anlam ilişkileridir. Bir sanatı doğru belirlemek için yalnızca tanımını bilmek değil, metindeki sözcüklerin hangi ilişkiyle kullanıldığını görmek gerekir.
Bu içerik; teşbih, istiare, teşhis, intak, tezat, kinaye ve telmih gibi sanatları ayırt etmene, sanatın metne kattığı anlamı açıklamana ve birbirine benzeyen seçenekleri karşılaştırmana yardımcı olur.
Her benzetmeli ifadeyi teşbih, her insan özelliği aktarımını da teşhis sanmak yanıltıcıdır. Sanatın oluşması için gerekli unsurların metinde gerçekten bulunup bulunmadığını kontrol et.
Önce cümledeki olağan dışı anlam ilişkisini bul. Sonra benzetme, kişileştirme, karşıtlık, gönderme veya örtülü anlam seçeneklerinden hangisinin metni açıkladığını belirle. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.
1. Test
Edebi Sanatlar konusu 1. test.
Her soruda doğru seçeneği işaretle.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: D
İnsan dışı varlık olan rüzgâra “şarkı söylemek” insana özgü bir özellik olarak verilmiştir. Bu, kişileştirme sanatıdır.
İnsan dışı varlık olan rüzgâra “şarkı söylemek” insana özgü bir özellik olarak verilmiştir. Bu, kişileştirme sanatıdır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: A
“Kalbim” ile “kuş” arasında “gibi” edatıyla benzetme yapılmıştır. Bu, benzetme (teşbih) sanatıdır.
“Kalbim” ile “kuş” arasında “gibi” edatıyla benzetme yapılmıştır. Bu, benzetme (teşbih) sanatıdır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: B
Bekleme süresi “bir asır” diyerek gerçek dışı biçimde büyütülmüştür. Bu, abartma (mübalağa) sanatıdır.
Bekleme süresi “bir asır” diyerek gerçek dışı biçimde büyütülmüştür. Bu, abartma (mübalağa) sanatıdır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: C
“Gülmek” ve “kan ağlamak” zıt durumları birlikte verilmiştir. Bu, karşıtlık (tezat) sanatıdır.
“Gülmek” ve “kan ağlamak” zıt durumları birlikte verilmiştir. Bu, karşıtlık (tezat) sanatıdır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: D
İnsan dışı varlık olan “çiçekler” konuşturulmuştur. Bu, konuşturma (intak) sanatıdır.
İnsan dışı varlık olan “çiçekler” konuşturulmuştur. Bu, konuşturma (intak) sanatıdır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: A
Gözler denize, bakışlar dalgaya benzetilmiştir. Benzetme yönü ve benzetilen unsurlar açıkça vardır. Bu nedenle sanat teşbihtir.
Gözler denize, bakışlar dalgaya benzetilmiştir. Benzetme yönü ve benzetilen unsurlar açıkça vardır. Bu nedenle sanat teşbihtir.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: B
Gerçekte “dünyalara sahip olmak” mümkün değildir. Sevinç duygusu aşırı biçimde büyütülmüştür. Bu yüzden mübalağa vardır.
Gerçekte “dünyalara sahip olmak” mümkün değildir. Sevinç duygusu aşırı biçimde büyütülmüştür. Bu yüzden mübalağa vardır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: C
Rüzgâra insana özgü “şarkı söyleme” özelliği verilmiştir. Bu, varlıkları insan gibi gösterme sanatıdır. Dolayısıyla teşhis vardır.
Rüzgâra insana özgü “şarkı söyleme” özelliği verilmiştir. Bu, varlıkları insan gibi gösterme sanatıdır. Dolayısıyla teşhis vardır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: D
“Isıtır” ve “üşütür” zıt anlamlı ifadelerle birlikte kullanılmıştır. Anlamı güçlendirmek için karşıtlık kurulmuştur. Bu nedenle tezat vardır.
“Isıtır” ve “üşütür” zıt anlamlı ifadelerle birlikte kullanılmıştır. Anlamı güçlendirmek için karşıtlık kurulmuştur. Bu nedenle tezat vardır.
Lütfen önce bir cevap seç.
Doğru cevap: A
“Evler” canlı olmadığı hâlde “uykuda” denilerek insana ait bir durum yüklenmiştir. Bu, cansız varlıklara insan özelliği verme sanatıdır. Dolayısıyla teşhis vardır.
“Evler” canlı olmadığı hâlde “uykuda” denilerek insana ait bir durum yüklenmiştir. Bu, cansız varlıklara insan özelliği verme sanatıdır. Dolayısıyla teşhis vardır.
Önce sözcüklerin gerçek anlamdan uzaklaşıp uzaklaşmadığına, ardından benzetme, kişileştirme, karşıtlık veya gönderme ilişkisinin bulunup bulunmadığına bakılır.
Teşbihte benzetme unsurları daha açık verilir; istiarede bu unsurlardan biri örtülü bırakılır.
Sanatın yalnızca adını değil, metne kattığı duygu, vurgu veya hayal etkisini de açıklamak gerekir.
