11. Sınıf Kimya

11. Sınıf Kimya Kimyasal Tepkimelerde Denge Testleri

Kimyasal Tepkimelerde Denge konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Kimyasal denge nedir?

Tersinir tepkimelerde ileri ve geri tepkime hızlarının eşitlenmesiyle dinamik denge kurulur. 11. Sınıf Kimyasal Tepkimelerde Denge testleri; denge sabitini, dengeye etki eden faktörleri ve tepkime yönünü yorumlamayı ölçer.

Denge sabiti

Denge sabiti, denge anındaki ürün ve giren derişimlerinin tepkime katsayılarına göre yazılan oranıdır. Saf katı ve sıvılar denge sabiti ifadesine alınmaz. Kc ve Kp değerleri tepkimenin türü ve sıcaklığıyla ilişkilidir.

Le Chatelier ilkesi

Dengedeki sisteme derişim, basınç veya sıcaklık değişimi uygulandığında sistem bu etkiyi azaltacak yönde tepki verir. Katalizör denge konumunu değiştirmez; yalnızca dengeye ulaşma hızını artırır.

8. Test

11. Sınıf Kimya Kimyasal Tepkimelerde Denge Testleri

Kimyasal Tepkimelerde Denge konusu 8. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) tepkimesi dengedeyken kaba bir miktar O2(g) ekleniyor (T sabit). Yeni dengeye giderken aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

O2 eklenince tepkime bölümü Q azalır ve denge ürünlere kayar. Bu nedenle SO3 miktarı artar. Kc yalnız sıcaklığa bağlıdır, değişmez.

  1. Çözüm: O2 eklenince tepkime bölümü Q azalır ve denge ürünlere kayar. Bu nedenle SO3 miktarı artar. Kc yalnız sıcaklığa bağlıdır, değişmez.

O2 eklenince tepkime bölümü Q azalır ve denge ürünlere kayar. Bu nedenle SO3 miktarı artar. Kc yalnız sıcaklığa bağlıdır, değişmez.

2. SoruÇoktan Seçmeli

CO(g) + H2O(g) ⇌ CO2(g) + H2(g) tepkimesi dengedeyken hacim azaltılıyor (T sabit). Denge hangi yöne kayar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Gaz mol sayıları her iki tarafta da 2’dir, yani Δn = 0. Hacim değişimi tüm kısmi basınçları aynı oranda değiştirir ve Q değişmez. Bu yüzden denge kaymaz.

  1. Çözüm: Gaz mol sayıları her iki tarafta da 2’dir, yani Δn = 0. Hacim değişimi tüm kısmi basınçları aynı oranda değiştirir ve Q değişmez. Bu yüzden denge kaymaz.

Gaz mol sayıları her iki tarafta da 2’dir, yani Δn = 0. Hacim değişimi tüm kısmi basınçları aynı oranda değiştirir ve Q değişmez. Bu yüzden denge kaymaz.

3. SoruÇoktan Seçmeli

2NO2(g) ⇌ N2O4(g) tepkimesi ekzotermiktir. Sıcaklık artırılırsa denge sabiti ve denge bileşimi nasıl değişir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Ekzotermik tepkimede sıcaklık artışı dengeyi girenlere kaydırır. Bu nedenle NO2 artar. Ürünler yönü ekzotermik olduğundan K azalır.

  1. Çözüm: Ekzotermik tepkimede sıcaklık artışı dengeyi girenlere kaydırır. Bu nedenle NO2 artar. Ürünler yönü ekzotermik olduğundan K azalır.

Ekzotermik tepkimede sıcaklık artışı dengeyi girenlere kaydırır. Bu nedenle NO2 artar. Ürünler yönü ekzotermik olduğundan K azalır.

4. SoruÇoktan Seçmeli

A(g) + B(g) ⇌ C(g) tepkimesi için Kc = 9,0. Denge anında [A] = 0,20 M ve [B] = 0,30 M ise [C] kaç M’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Kc = [C]/([A][B]) olduğundan [C] = Kc·[A]·[B]. [C] = 9,0·0,20·0,30 = 0,54 değil, 0,54? (Dikkat: 9×0,06 = 0,54). Seçeneklerde en uygun değer 0,60 değildir; doğru değer 0,54 olmalıydı.

  1. Çözüm: Kc = [C]/([A][B]) olduğundan [C] = Kc·[A]·[B]. [C] = 9,0·0,20·0,30 = 0,54 değil, 0,54? (Dikkat: 9×0,06 = 0,54). Seçeneklerde en uygun değer 0,60 değildir; doğru değer 0,54 olmalıydı.

Kc = [C]/([A][B]) olduğundan [C] = Kc·[A]·[B]. [C] = 9,0·0,20·0,30 = 0,54 değil, 0,54? (Dikkat: 9×0,06 = 0,54). Seçeneklerde en uygun değer 0,60 değildir; doğru değer 0,54 olmalıydı.

5. SoruÇoktan Seçmeli

N2(g) + 3H2(g) ⇌ 2NH3(g) tepkimesi denge hâlindeyken sıcaklık sabit tutuluyor. Sistemin hacmi azaltılırsa denge hangi yöne kayar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Hacim azalınca basınç artar ve denge toplam gaz mol sayısının az olduğu tarafa kayar. Solda 4 mol, sağda 2 mol gaz vardır. Bu yüzden denge sağa kayar.

  1. Çözüm: Hacim azalınca basınç artar ve denge toplam gaz mol sayısının az olduğu tarafa kayar. Solda 4 mol, sağda 2 mol gaz vardır. Bu yüzden denge sağa kayar.

Hacim azalınca basınç artar ve denge toplam gaz mol sayısının az olduğu tarafa kayar. Solda 4 mol, sağda 2 mol gaz vardır. Bu yüzden denge sağa kayar.

6. SoruÇoktan Seçmeli

2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) tepkimesi için denge sabiti ifadesi hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Denge sabiti, ürünlerin derişimlerinin katsayıları kadar üssü alınarak çarpımının, girenlerinkine oranıdır. Bu tepkimede ürün: SO3 (üs 2), girenler: SO2 (üs 2) ve O2 (üs 1).

  1. Çözüm: Denge sabiti, ürünlerin derişimlerinin katsayıları kadar üssü alınarak çarpımının, girenlerinkine oranıdır. Bu tepkimede ürün: SO3 (üs 2), girenler: SO2 (üs 2) ve O2 (üs 1).

Denge sabiti, ürünlerin derişimlerinin katsayıları kadar üssü alınarak çarpımının, girenlerinkine oranıdır. Bu tepkimede ürün: SO3 (üs 2), girenler: SO2 (üs 2) ve O2 (üs 1).

7. SoruÇoktan Seçmeli

CO(g) + H2O(g) ⇌ CO2(g) + H2(g) tepkimesi denge hâlindeyken H2O(g) miktarı artırılıyor (T sabit). Aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Girenlerden H2O artırılınca sistem bunu tüketmek için ürünler yönüne kayar. Bu kayma sonucu CO2 ve H2 oluşumu artar. Sıcaklık sabit olduğundan Kc değişmez.

  1. Çözüm: Girenlerden H2O artırılınca sistem bunu tüketmek için ürünler yönüne kayar. Bu kayma sonucu CO2 ve H2 oluşumu artar. Sıcaklık sabit olduğundan Kc değişmez.

Girenlerden H2O artırılınca sistem bunu tüketmek için ürünler yönüne kayar. Bu kayma sonucu CO2 ve H2 oluşumu artar. Sıcaklık sabit olduğundan Kc değişmez.

8. SoruÇoktan Seçmeli

CaCO3(s) ⇌ CaO(s) + CO2(g) tepkimesi denge hâlindeyken kaba bir miktar CaCO3(s) ekleniyor (T ve hacim sabit). Ne olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Saf katıların etkinliği 1 kabul edilir ve denge sabiti ifadesine girmez. Bu tepkimede Kp = P(CO2) olduğundan katı eklemek P(CO2)’yi değiştirmez. Sıcaklık sabitken Kp de değişmez.

  1. Çözüm: Saf katıların etkinliği 1 kabul edilir ve denge sabiti ifadesine girmez. Bu tepkimede Kp = P(CO2) olduğundan katı eklemek P(CO2)’yi değiştirmez. Sıcaklık sabitken Kp de değişmez.

Saf katıların etkinliği 1 kabul edilir ve denge sabiti ifadesine girmez. Bu tepkimede Kp = P(CO2) olduğundan katı eklemek P(CO2)’yi değiştirmez. Sıcaklık sabitken Kp de değişmez.

9. SoruÇoktan Seçmeli

2NO2(g) ⇌ N2O4(g) tepkimesi ekzotermiktir. Denge hâlindeyken sıcaklık artırılırsa aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Ekzotermik tepkimede ısı ürün gibidir; sıcaklık artışı dengeyi ısıyı tüketen (endotermik) yöne, yani sola kaydırır. Ekzotermik tepkimelerde sıcaklık artınca denge sabiti K azalır.

  1. Çözüm: Ekzotermik tepkimede ısı ürün gibidir; sıcaklık artışı dengeyi ısıyı tüketen (endotermik) yöne, yani sola kaydırır. Ekzotermik tepkimelerde sıcaklık artınca denge sabiti K azalır.

Ekzotermik tepkimede ısı ürün gibidir; sıcaklık artışı dengeyi ısıyı tüketen (endotermik) yöne, yani sola kaydırır. Ekzotermik tepkimelerde sıcaklık artınca denge sabiti K azalır.

10. SoruÇoktan Seçmeli

2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) tepkimesi için 450 K'de Kp = 4,0×10^3. Denge anında kapta PSO2 = 0,20 atm ve PO2 = 0,10 atm ise PSO3 kaç atm'dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kp = (PSO3^2)/(PSO2^2·PO2) olduğundan PSO3^2 = Kp·PSO2^2·PO2 = 4,0×10^3·(0,20)^2·0,10 = 16. Buradan PSO3 = 4,0 atm değil, √16 = 4,0 atm olur; ancak Kp 4,0×10^3 olduğundan 16 değil 16×10 = 160 çıkar ve PSO3 = √160 ≈ 12,6 atm.

  1. Çözüm: Kp = (PSO3^2)/(PSO2^2·PO2) olduğundan PSO3^2 = Kp·PSO2^2·PO2 = 4,0×10^3·(0,20)^2·0,10 = 16. Buradan PSO3 = 4,0 atm değil, √16 = 4,0 atm olur; ancak Kp 4,0×10^3 olduğundan 16 değil 16×10 = 160 çıkar ve PSO3 = √160 ≈ 12,6 atm.

Kp = (PSO3^2)/(PSO2^2·PO2) olduğundan PSO3^2 = Kp·PSO2^2·PO2 = 4,0×10^3·(0,20)^2·0,10 = 16. Buradan PSO3 = 4,0 atm değil, √16 = 4,0 atm olur; ancak Kp 4,0×10^3 olduğundan 16 değil 16×10 = 160 çıkar ve PSO3 = √160 ≈ 12,6 atm.

Kimyasal denge hakkında sık sorulanlar

Kimyasal denge neden dinamik olarak adlandırılır?

Denge anında ileri ve geri tepkime hızları eşit olsa da tepkimeler mikroskobik düzeyde devam eder. Bu nedenle sistem statik değil dinamiktir.

Katalizör dengeyi nasıl etkiler?

Katalizör ileri ve geri tepkimelerin aktivasyon enerjisini düşürür, dengeye ulaşmayı hızlandırır; ancak denge sabitini ve denge bileşimini değiştirmez.

Sıcaklık denge sabitini etkiler mi?

Evet. Sıcaklık değişimi denge sabitini etkileyen temel faktördür. Denge, sıcaklık değişimine tepkimenin endotermik veya ekzotermik yönüne göre karşılık verir.