Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

11. Sınıf Kimya

11. Sınıf Kimya Kimyasal Tepkimelerde Denge Testleri

Kimyasal Tepkimelerde Denge konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Kimyasal denge nedir?

Tersinir tepkimelerde ileri ve geri tepkime hızlarının eşitlenmesiyle dinamik denge kurulur. 11. Sınıf Kimyasal Tepkimelerde Denge testleri; denge sabitini, dengeye etki eden faktörleri ve tepkime yönünü yorumlamayı ölçer.

Denge sabiti

Denge sabiti, denge anındaki ürün ve giren derişimlerinin tepkime katsayılarına göre yazılan oranıdır. Saf katı ve sıvılar denge sabiti ifadesine alınmaz. Kc ve Kp değerleri tepkimenin türü ve sıcaklığıyla ilişkilidir.

Le Chatelier ilkesi

Dengedeki sisteme derişim, basınç veya sıcaklık değişimi uygulandığında sistem bu etkiyi azaltacak yönde tepki verir. Katalizör denge konumunu değiştirmez; yalnızca dengeye ulaşma hızını artırır.

Test seç

12 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test

10. Test

11. Sınıf Kimya Kimyasal Tepkimelerde Denge Testleri

Kimyasal Tepkimelerde Denge konusu 10. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) tepkimesinde 500 K’de Kp = 4,0’tır. Denge karışımında P_SO2=0,50 atm ve P_SO3=1,00 atm olduğuna göre P_O2 kaç atm’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kp = (P_SO3^2)/(P_SO2^2·P_O2). 4,0 = (1,00^2)/(0,50^2·P_O2) = 1/(0,25·P_O2). Buradan P_O2=1,00 olur? Hayır: 1/(0,25·P_O2)=4 ⇒ 0,25·P_O2=0,25 ⇒ P_O2=1,0; ancak Kp=4 için doğru hesap: 1/(0,25·P_O2)=4 ⇒ P_O2=1,00/4? 0,25·P_O2=0,25 ⇒ P_O2=1,00; seçeneklerde yoksa kontrol: P_SO2=1,00 olsaydı 0,25 çıkardı; verilenlerle P_O2=1,00 atm olmalı.

  1. Çözüm: Kp = (P_SO3^2)/(P_SO2^2·P_O2). 4,0 = (1,00^2)/(0,50^2·P_O2) = 1/(0,25·P_O2). Buradan P_O2=1,00 olur? Hayır: 1/(0,25·P_O2)=4 ⇒ 0,25·P_O2=0,25 ⇒ P_O2=1,0; ancak Kp=4 için doğru hesap: 1/(0,25·P_O2)=4 ⇒ P_O2=1,00/4? 0,25·P_O2=0,25 ⇒ P_O2=1,00; seçeneklerde yoksa kontrol: P_SO2=1,00 olsaydı 0,25 çıkardı; verilenlerle P_O2=1,00 atm olmalı.

Kp = (P_SO3^2)/(P_SO2^2·P_O2). 4,0 = (1,00^2)/(0,50^2·P_O2) = 1/(0,25·P_O2). Buradan P_O2=1,00 olur? Hayır: 1/(0,25·P_O2)=4 ⇒ 0,25·P_O2=0,25 ⇒ P_O2=1,0; ancak Kp=4 için doğru hesap: 1/(0,25·P_O2)=4 ⇒ P_O2=1,00/4? 0,25·P_O2=0,25 ⇒ P_O2=1,00; seçeneklerde yoksa kontrol: P_SO2=1,00 olsaydı 0,25 çıkardı; verilenlerle P_O2=1,00 atm olmalı.

2. SoruÇoktan Seçmeli

CO(g) + H2O(g) ⇌ CO2(g) + H2(g) tepkimesi için 700 K’de Kc = 1,0’dır. 2,0 L kapta başlangıçta 0,80 mol CO, 0,60 mol H2O, 0,20 mol CO2 ve 0,40 mol H2 vardır. Tepkime hangi yönde ilerler?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Qc = ([CO2][H2])/([CO][H2O]). Derişimler: 0,20/2=0,10; 0,40/2=0,20; 0,80/2=0,40; 0,60/2=0,30. Qc=(0,10·0,20)/(0,40·0,30)=0,02/0,12≈0,17 < Kc(=1) olduğundan ileri yönde ilerler.

  1. Çözüm: Qc = ([CO2][H2])/([CO][H2O]). Derişimler: 0,20/2=0,10; 0,40/2=0,20; 0,80/2=0,40; 0,60/2=0,30. Qc=(0,10·0,20)/(0,40·0,30)=0,02/0,12≈0,17 < Kc(=1) olduğundan ileri yönde ilerler.

Qc = ([CO2][H2])/([CO][H2O]). Derişimler: 0,20/2=0,10; 0,40/2=0,20; 0,80/2=0,40; 0,60/2=0,30. Qc=(0,10·0,20)/(0,40·0,30)=0,02/0,12≈0,17 < Kc(=1) olduğundan ileri yönde ilerler.

3. SoruÇoktan Seçmeli

2NOBr(g) ⇌ 2NO(g) + Br2(g) tepkimesi 600 K’de dengededir. Dengedeki kısmi basınçlar P_NOBr=0,60 atm, P_NO=0,20 atm ve P_Br2=0,10 atm’dir. Bu sıcaklıkta Kp kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kp = (P_NO^2·P_Br2)/(P_NOBr^2). Sayısal olarak: (0,20^2·0,10)/(0,60^2) = (0,04·0,10)/0,36 = 0,004/0,36 ≈ 0,011; bu nedenle doğru değer 0,011’dir.

  1. Çözüm: Kp = (P_NO^2·P_Br2)/(P_NOBr^2). Sayısal olarak: (0,20^2·0,10)/(0,60^2) = (0,04·0,10)/0,36 = 0,004/0,36 ≈ 0,011; bu nedenle doğru değer 0,011’dir.

Kp = (P_NO^2·P_Br2)/(P_NOBr^2). Sayısal olarak: (0,20^2·0,10)/(0,60^2) = (0,04·0,10)/0,36 = 0,004/0,36 ≈ 0,011; bu nedenle doğru değer 0,011’dir.

4. SoruÇoktan Seçmeli

A(g) + 2B(g) ⇌ C(g) tepkimesi için Kc = 16’dır. 1,0 L kapta başlangıçta [A]=1,0 M, [B]=2,0 M, [C]=0 M iken dengeye ulaşılıyor. Dengedeki [C] yaklaşık kaç M’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

x kadar C oluşsun: [A]=1−x, [B]=2−2x, [C]=x. Kc = x/((1−x)(2−2x)^2)=16; (2−2x)=2(1−x) olduğundan Kc= x/( (1−x)·4(1−x)^2 )= x/(4(1−x)^3). 16= x/(4(1−x)^3) ⇒ x=64(1−x)^3; çözüm x≈0,67.

  1. Çözüm: x kadar C oluşsun: [A]=1−x, [B]=2−2x, [C]=x. Kc = x/((1−x)(2−2x)^2)=16; (2−2x)=2(1−x) olduğundan Kc= x/( (1−x)·4(1−x)^2 )= x/(4(1−x)^3). 16= x/(4(1−x)^3) ⇒ x=64(1−x)^3; çözüm x≈0,67.

x kadar C oluşsun: [A]=1−x, [B]=2−2x, [C]=x. Kc = x/((1−x)(2−2x)^2)=16; (2−2x)=2(1−x) olduğundan Kc= x/( (1−x)·4(1−x)^2 )= x/(4(1−x)^3). 16= x/(4(1−x)^3) ⇒ x=64(1−x)^3; çözüm x≈0,67.

5. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de N2O4(g) ⇌ 2 NO2(g) tepkimesi için Kc = 0,20’dir. 1,00 L kapta denge anında [N2O4] = 0,50 M ise [NO2] kaç M’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kc = [NO2]^2/[N2O4] olduğundan [NO2]^2 = 0,20×0,50 = 0,10 bulunur. [NO2] = √0,10 = 0,316 M’dir.

  1. Çözüm: Kc = [NO2]^2/[N2O4] olduğundan [NO2]^2 = 0,20×0,50 = 0,10 bulunur. [NO2] = √0,10 = 0,316 M’dir.

Kc = [NO2]^2/[N2O4] olduğundan [NO2]^2 = 0,20×0,50 = 0,10 bulunur. [NO2] = √0,10 = 0,316 M’dir.

6. SoruÇoktan Seçmeli

A(g) + 2B(g) ⇌ C(g) tepkimesinde başlangıçta 2,0 mol A ve 2,0 mol B içeren 2,0 L kap dengeye geliyor. Denge anında C miktarı 0,50 mol olduğuna göre Kc kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

0,50 mol C oluştuysa A’dan 0,50 mol, B’den 1,00 mol harcanır. Dengedeki derişimler: [A]=0,75 M, [B]=0,50 M, [C]=0,25 M. Kc = [C]/([A][B]^2)=0,25/(0,75×0,25)=0,25.

  1. Çözüm: 0,50 mol C oluştuysa A’dan 0,50 mol, B’den 1,00 mol harcanır. Dengedeki derişimler: [A]=0,75 M, [B]=0,50 M, [C]=0,25 M. Kc = [C]/([A][B]^2)=0,25/(0,75×0,25)=0,25.

0,50 mol C oluştuysa A’dan 0,50 mol, B’den 1,00 mol harcanır. Dengedeki derişimler: [A]=0,75 M, [B]=0,50 M, [C]=0,25 M. Kc = [C]/([A][B]^2)=0,25/(0,75×0,25)=0,25.

7. SoruÇoktan Seçmeli

2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) tepkimesi için 700 K’de Kp = 4,0’tır. Denge anında PSO2 = 0,50 atm ve PO2 = 0,25 atm ise PSO3 kaç atm’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kp = (PSO3^2)/(PSO2^2·PO2) olduğundan PSO3^2 = 4,0×(0,50^2)×0,25 = 0,25 bulunur. PSO3 = √0,25 = 0,50 atm değil, çünkü 0,25’in karekökü 0,50’dir; ancak hesapta 0,50^2=0,25 olduğundan PSO3^2=0,25 → PSO3=0,50 atm.

  1. Çözüm: Kp = (PSO3^2)/(PSO2^2·PO2) olduğundan PSO3^2 = 4,0×(0,50^2)×0,25 = 0,25 bulunur. PSO3 = √0,25 = 0,50 atm değil, çünkü 0,25’in karekökü 0,50’dir; ancak hesapta 0,50^2=0,25 olduğundan PSO3^2=0,25 → PSO3=0,50 atm.

Kp = (PSO3^2)/(PSO2^2·PO2) olduğundan PSO3^2 = 4,0×(0,50^2)×0,25 = 0,25 bulunur. PSO3 = √0,25 = 0,50 atm değil, çünkü 0,25’in karekökü 0,50’dir; ancak hesapta 0,50^2=0,25 olduğundan PSO3^2=0,25 → PSO3=0,50 atm.

8. SoruÇoktan Seçmeli

H2(g) + I2(g) ⇌ 2HI(g) tepkimesi 450°C’de dengeye ulaşıyor. Denge karışımına aynı sıcaklıkta hacim yarıya düşürülecek şekilde sıkıştırma uygulanıyor. Aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Tepkimede gaz mol sayısı değişimi Δn = 2 − (1+1) = 0’dır. Basınç/ hacim değişimi denge konumunu etkilemez ve Kp sadece sıcaklığa bağlıdır.

  1. Çözüm: Tepkimede gaz mol sayısı değişimi Δn = 2 − (1+1) = 0’dır. Basınç/ hacim değişimi denge konumunu etkilemez ve Kp sadece sıcaklığa bağlıdır.

Tepkimede gaz mol sayısı değişimi Δn = 2 − (1+1) = 0’dır. Basınç/ hacim değişimi denge konumunu etkilemez ve Kp sadece sıcaklığa bağlıdır.

9. SoruÇoktan Seçmeli

CO(g) + H2O(g) ⇌ CO2(g) + H2(g) tepkimesinde 500 K’de Kc = 1,0’dır. 1,0 L kapta başlangıçta [CO]=1,0 M, [H2O]=1,0 M, [CO2]=0,20 M, [H2]=0,20 M vardır. Dengeye ulaşmak için tepkime hangi yönde ilerler ve dengeye geldiğinde [CO2] yaklaşık kaç M olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Başlangıç tepkime bölümüsü Qc = (0,20×0,20)/(1,0×1,0)=0,04 olup Kc=1,0’dan küçüktür; tepkime ileri gider. x kadar ilerlerse [CO2]=0,20+x ve (0,20+x)^2=(1,0−x)^2 olur; çözüm x=0,20 verir. Böylece [CO2]=0,40 M olur.

  1. Çözüm: Başlangıç tepkime bölümüsü Qc = (0,20×0,20)/(1,0×1,0)=0,04 olup Kc=1,0’dan küçüktür; tepkime ileri gider. x kadar ilerlerse [CO2]=0,20+x ve (0,20+x)^2=(1,0−x)^2 olur; çözüm x=0,20 verir. Böylece [CO2]=0,40 M olur.

Başlangıç tepkime bölümüsü Qc = (0,20×0,20)/(1,0×1,0)=0,04 olup Kc=1,0’dan küçüktür; tepkime ileri gider. x kadar ilerlerse [CO2]=0,20+x ve (0,20+x)^2=(1,0−x)^2 olur; çözüm x=0,20 verir. Böylece [CO2]=0,40 M olur.

10. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de Kp = 4,0×10^-2 olan N2O4(g) ⇌ 2 NO2(g) dengesi için, başlangıçta yalnız N2O4 bulunan bir kapta denge anında toplam basınç 1,00 atm ölçülüyor. Dengedeki NO2’nin kısmi basıncı kaç atm’dir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Kp = (PNO2^2)/(PN2O4) ve Ptop = PNO2 + PN2O4 = 1,00. PNO2 = x alınırsa PN2O4 = 1−x ve x^2/(1−x)=0,040 çözülür. x=0,167 atm bulunur.

  1. Çözüm: Kp = (PNO2^2)/(PN2O4) ve Ptop = PNO2 + PN2O4 = 1,00. PNO2 = x alınırsa PN2O4 = 1−x ve x^2/(1−x)=0,040 çözülür. x=0,167 atm bulunur.

Kp = (PNO2^2)/(PN2O4) ve Ptop = PNO2 + PN2O4 = 1,00. PNO2 = x alınırsa PN2O4 = 1−x ve x^2/(1−x)=0,040 çözülür. x=0,167 atm bulunur.

Kimyasal denge hakkında sık sorulanlar

Kimyasal denge neden dinamik olarak adlandırılır?

Denge anında ileri ve geri tepkime hızları eşit olsa da tepkimeler mikroskobik düzeyde devam eder. Bu nedenle sistem statik değil dinamiktir.

Katalizör dengeyi nasıl etkiler?

Katalizör ileri ve geri tepkimelerin aktivasyon enerjisini düşürür, dengeye ulaşmayı hızlandırır; ancak denge sabitini ve denge bileşimini değiştirmez.

Sıcaklık denge sabitini etkiler mi?

Evet. Sıcaklık değişimi denge sabitini etkileyen temel faktördür. Denge, sıcaklık değişimine tepkimenin endotermik veya ekzotermik yönüne göre karşılık verir.