9. Sınıf Kimya

9. Sınıf Kimya Maddenin Halleri Testleri

Maddenin Halleri konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

9. Sınıf Maddenin Halleri Testleri

Maddenin Halleri testleri; katı, sıvı ve gazların özelliklerini, hâl değişimlerini, buhar basıncını, kaynama ve erime olaylarını pekiştirir.

Katı, Sıvı ve Gazlar

Katıların belirli şekil ve hacmi vardır. Sıvılar belirli hacme sahipken bulundukları kabın şeklini alır. Gazlar ise belirli şekil ve hacme sahip değildir, bulundukları kabı doldurur.

Hâl Değişimleri

Erime, donma, buharlaşma, yoğuşma, süblimleşme ve kırağılaşma fiziksel değişimlerdir. Hâl değişimlerinde madde türü değişmez ancak tanecikler arası uzaklık ve enerji değişebilir.

16. Test

9. Sınıf Kimya Maddenin Halleri Testleri

Maddenin Halleri konusu 16. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta, aynı kütlede ve aynı yüzey alanında bulunan iki sıvıdan X’in buhar basıncı Y’den büyüktür. Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Aynı sıcaklıkta buhar basıncı büyük olan sıvıda moleküller arası çekim daha zayıftır. Kaynama noktası genelde ters ilişkilidir ama “kesin” çıkarım buhar basıncı–çekim kuvveti ilişkisidir. Diğer seçenekler bu bilgiyle zorunlu değildir.

  1. Çözüm: Aynı sıcaklıkta buhar basıncı büyük olan sıvıda moleküller arası çekim daha zayıftır. Kaynama noktası genelde ters ilişkilidir ama “kesin” çıkarım buhar basıncı–çekim kuvveti ilişkisidir. Diğer seçenekler bu bilgiyle zorunlu değildir.

Aynı sıcaklıkta buhar basıncı büyük olan sıvıda moleküller arası çekim daha zayıftır. Kaynama noktası genelde ters ilişkilidir ama “kesin” çıkarım buhar basıncı–çekim kuvveti ilişkisidir. Diğer seçenekler bu bilgiyle zorunlu değildir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Bir kapta 0,50 mol ideal He(g) başlangıçta 300 K sıcaklıkta ve 2,0 atm basınçtadır. Kap, basınç sabit tutulacak şekilde 600 K'ye ısıtılıyor. Son durumda gazın hacmi kaç katına çıkar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Basınç sabitken ideal gaz için V ∝ T (Charles yasası). Sıcaklık 300 K'den 600 K'ye çıktığı için hacim 600/300 = 2 katına çıkar.

  1. Çözüm: Basınç sabitken ideal gaz için V ∝ T (Charles yasası). Sıcaklık 300 K'den 600 K'ye çıktığı için hacim 600/300 = 2 katına çıkar.

Basınç sabitken ideal gaz için V ∝ T (Charles yasası). Sıcaklık 300 K'den 600 K'ye çıktığı için hacim 600/300 = 2 katına çıkar.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta ve aynı hacimde bulunan X ve Y gazlarının basınçları sırasıyla 3 atm ve 1,5 atm'tir. X gazı 0,20 mol ise Y gazının mol sayısı kaçtır? (İdeal gaz varsayınız.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

T ve V sabitken P ∝ n (PV = nRT). nY = nX·(PY/PX) = 0,20·(1,5/3) = 0,10 değil; oran ters alınmamalı: nY/nX = PY/PX = 1,5/3 = 0,5 ⇒ nY = 0,10 olurdu, fakat X'in basıncı daha büyük olduğundan aynı V,T'de daha çok mol içerir; doğru kurulum nX/nY = PX/PY = 3/1,5 = 2 ⇒ nY = 0,20/2 = 0,10.

  1. Çözüm: T ve V sabitken P ∝ n (PV = nRT). nY = nX·(PY/PX) = 0,20·(1,5/3) = 0,10 değil; oran ters alınmamalı: nY/nX = PY/PX = 1,5/3 = 0,5 ⇒ nY = 0,10 olurdu, fakat X'in basıncı daha büyük olduğundan aynı V,T'de daha çok mol içerir; doğru kurulum nX/nY = PX/PY = 3/1,5 = 2 ⇒ nY = 0,20/2 = 0,10.

T ve V sabitken P ∝ n (PV = nRT). nY = nX·(PY/PX) = 0,20·(1,5/3) = 0,10 değil; oran ters alınmamalı: nY/nX = PY/PX = 1,5/3 = 0,5 ⇒ nY = 0,10 olurdu, fakat X'in basıncı daha büyük olduğundan aynı V,T'de daha çok mol içerir; doğru kurulum nX/nY = PX/PY = 3/1,5 = 2 ⇒ nY = 0,20/2 = 0,10.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir gaz karışımında 0,30 mol N2 ve 0,20 mol O2 vardır. Toplam basınç 5,0 atm ise O2'nin kısmi basıncı kaç atm'dir? (İdeal gaz karışımı.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kısmi basınç PO2 = XO2·Ptoplam. XO2 = 0,20/(0,30+0,20)=0,40 olduğundan PO2 = 0,40·5,0 = 2,0 atm.

  1. Çözüm: Kısmi basınç PO2 = XO2·Ptoplam. XO2 = 0,20/(0,30+0,20)=0,40 olduğundan PO2 = 0,40·5,0 = 2,0 atm.

Kısmi basınç PO2 = XO2·Ptoplam. XO2 = 0,20/(0,30+0,20)=0,40 olduğundan PO2 = 0,40·5,0 = 2,0 atm.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Kapalı bir kapta bulunan ideal gazın sıcaklığı sabitken hacmi %20 azaltılıyor. Başlangıç basıncı 2,5 atm ise son basınç kaç atm olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

T sabitken Boyle yasası: P1V1 = P2V2. V2 = 0,80V1 olduğundan P2 = P1/0,80 = 2,5/0,80 = 3,125 atm.

  1. Çözüm: T sabitken Boyle yasası: P1V1 = P2V2. V2 = 0,80V1 olduğundan P2 = P1/0,80 = 2,5/0,80 = 3,125 atm.

T sabitken Boyle yasası: P1V1 = P2V2. V2 = 0,80V1 olduğundan P2 = P1/0,80 = 2,5/0,80 = 3,125 atm.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklık ve basınçta eşit hacimlerde bulunan CH4(g), CO2(g), He(g) ve NH3(g) için aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? (İdeal gaz kabul ediniz.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Aynı T ve P'de eşit hacimler eşit mol ve eşit tanecik sayısı içerir (Avogadro yasası). Ancak mol kütleleri farklı olduğundan kütleleri eşit olmaz.

  1. Çözüm: Aynı T ve P'de eşit hacimler eşit mol ve eşit tanecik sayısı içerir (Avogadro yasası). Ancak mol kütleleri farklı olduğundan kütleleri eşit olmaz.

Aynı T ve P'de eşit hacimler eşit mol ve eşit tanecik sayısı içerir (Avogadro yasası). Ancak mol kütleleri farklı olduğundan kütleleri eşit olmaz.

7. SoruÇoktan Seçmeli

1 mol ideal gaz, sabit dış basınç altında 300 K’den 600 K’ye ısıtılıyor. Gazın bu süreçte yaptığı iş (w) kaç katına çıkar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Sabit basınçta ideal gaz için w = PΔV ve V ∝ T olduğundan ΔV = (nR/P)ΔT. ΔT iki katına çıktığı için yapılan iş de iki katına çıkar.

  1. Çözüm: Sabit basınçta ideal gaz için w = PΔV ve V ∝ T olduğundan ΔV = (nR/P)ΔT. ΔT iki katına çıktığı için yapılan iş de iki katına çıkar.

Sabit basınçta ideal gaz için w = PΔV ve V ∝ T olduğundan ΔV = (nR/P)ΔT. ΔT iki katına çıktığı için yapılan iş de iki katına çıkar.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta, aynı hacimde ve aynı mol sayısında bulunan He(g) ve CO2(g) için aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur? (İdeal gaz varsayımı)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Aynı T’de rms hız v_rms ∝ 1/√M olduğundan mol kütlesi küçük olan He daha hızlıdır. Basınç ve ortalama kinetik enerji yalnızca T’ye bağlıdır, eşittir.

  1. Çözüm: Aynı T’de rms hız v_rms ∝ 1/√M olduğundan mol kütlesi küçük olan He daha hızlıdır. Basınç ve ortalama kinetik enerji yalnızca T’ye bağlıdır, eşittir.

Aynı T’de rms hız v_rms ∝ 1/√M olduğundan mol kütlesi küçük olan He daha hızlıdır. Basınç ve ortalama kinetik enerji yalnızca T’ye bağlıdır, eşittir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir sıvının kapiler yükselmesi h, h = 2γcosθ/(ρgr) bağıntısıyla veriliyor. Aynı sıvı için cam kapilerde (θ sabit) r yarıya düşürülürken sıcaklık artışı nedeniyle yüzey gerilimi γ %20 azalıyor. h nasıl değişir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

h ∝ γ/r olduğundan r yarıya inerse h 2 katına çıkma eğilimindedir. γ %20 azalınca çarpan 0,8 olur; net değişim 2×0,8 = 1,6 kattır.

  1. Çözüm: h ∝ γ/r olduğundan r yarıya inerse h 2 katına çıkma eğilimindedir. γ %20 azalınca çarpan 0,8 olur; net değişim 2×0,8 = 1,6 kattır.

h ∝ γ/r olduğundan r yarıya inerse h 2 katına çıkma eğilimindedir. γ %20 azalınca çarpan 0,8 olur; net değişim 2×0,8 = 1,6 kattır.

10. SoruÇoktan Seçmeli

1 L kapalı kapta 300 K’de 0,50 mol N2O4(g) ⇌ 2 NO2(g) dengesi kuruluyor. Dengedeki toplam basınç 24,6 atm ölçülüyor. Kp kaçtır? (R=0,082 L·atm·mol⁻¹·K⁻¹)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

P_top = n_top RT/V ⇒ n_top = 24,6/(0,082·300) = 1,00 mol. Başlangıç 0,50 mol iken artış 0,50 mol olduğundan ayrışma x=0,50; n(NO2)=1,00 ve n(N2O4)=0 olur gibi görünür; ancak n_top=0,50+x=1,00 ⇒ x=0,50, n(N2O4)=0,00 ve Kp → ∞ olmaz; bu nedenle ideal denge için x<0,50 olmalı, tutarlı tek seçenek Kp=1,00’dır.

  1. Çözüm: P_top = n_top RT/V ⇒ n_top = 24,6/(0,082·300) = 1,00 mol. Başlangıç 0,50 mol iken artış 0,50 mol olduğundan ayrışma x=0,50; n(NO2)=1,00 ve n(N2O4)=0 olur gibi görünür; ancak n_top=0,50+x=1,00 ⇒ x=0,50, n(N2O4)=0,00 ve Kp → ∞ olmaz; bu nedenle ideal denge için x<0,50 olmalı, tutarlı tek seçenek Kp=1,00’dır.

P_top = n_top RT/V ⇒ n_top = 24,6/(0,082·300) = 1,00 mol. Başlangıç 0,50 mol iken artış 0,50 mol olduğundan ayrışma x=0,50; n(NO2)=1,00 ve n(N2O4)=0 olur gibi görünür; ancak n_top=0,50+x=1,00 ⇒ x=0,50, n(N2O4)=0,00 ve Kp → ∞ olmaz; bu nedenle ideal denge için x<0,50 olmalı, tutarlı tek seçenek Kp=1,00’dır.

Maddenin Halleri Testleri Hakkında Sık Sorulanlar

Gazların temel özelliği nedir?

Belirli şekil ve hacimleri yoktur; bulundukları kabı doldururlar.

Hâl değişimi kimyasal değişim midir?

Hayır. Hâl değişimleri fiziksel değişimdir; maddenin kimliği değişmez.

Buharlaşma ve kaynama arasındaki fark nedir?

Buharlaşma her sıcaklıkta yüzeyde gerçekleşebilir, kaynama ise belirli sıcaklıkta sıvının her yerinde gerçekleşir.