Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

12. Sınıf Tarih

12. Sınıf Tarih Sultan ve Osmanlı Merkez Teşkilatı Testleri

Sultan ve Osmanlı Merkez Teşkilatı konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Osmanlı merkez teşkilatını görev ve yetki ilişkisiyle öğren

Osmanlı merkez teşkilatı, padişahın yönetim gücünü saray, divan ve bürokrasi aracılığıyla kullanmasını sağlayan kurumlardan oluşur.

Bu çalışma; saray teşkilatını, Divan-ı Hümayun’u, veziriazamı, kalemiye, ilmiye ve seyfiye sınıflarını görevleriyle birlikte pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Osmanlı merkez teşkilatının temel bölümlerini ayırt eder.
  • Divan-ı Hümayun üyelerinin görevlerini açıklar.
  • Seyfiye, ilmiye ve kalemiye sınıflarını karşılaştırır.
  • Merkezî yönetimin devlet düzenine katkısını değerlendirir.

Sık karıştırılan noktalar

Divan-ı Hümayun’un karar alma ve danışma işlevini, padişahın nihai otoritesiyle birlikte değerlendirmek gerekir.

Verimli çalışma yolu

Kurumları görev, bağlı olduğu sınıf ve padişahla ilişkisi bakımından tablo halinde çalış.

Test seç

12 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test

10. Test

12. Sınıf Tarih Sultan ve Osmanlı Merkez Teşkilatı Testleri

Sultan ve Osmanlı Merkez Teşkilatı konusu 10. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki ifadelerden hangisi Osmanlı’da Enderun’un merkez teşkilatı içindeki işlevini doğru açıklar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Enderun, saray içinde özellikle devşirme kökenli yöneticilerin eğitildiği ve devlet hizmetine hazırlandığı kurumdur. Taşra denetimi veya fetva/yargı kurumu değildir.

  1. Çözüm: Enderun, saray içinde özellikle devşirme kökenli yöneticilerin eğitildiği ve devlet hizmetine hazırlandığı kurumdur. Taşra denetimi veya fetva/yargı kurumu değildir.

Enderun, saray içinde özellikle devşirme kökenli yöneticilerin eğitildiği ve devlet hizmetine hazırlandığı kurumdur. Taşra denetimi veya fetva/yargı kurumu değildir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Divan-ı Hümâyun’da alınan kararların yazım, kayıt ve resmî belgelere dönüştürülmesi sürecinde aşağıdaki görevlilerden hangisinin rolü en doğrudan ve belirleyicidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Nişancı, ferman ve berat gibi resmî belgelerin yazımı, tuğranın çekilmesi ve kayıt işlerinde temel görevliye sahiptir. Diğer seçenekler divan yazım-kayıt sürecinin merkezinde değildir.

  1. Çözüm: Nişancı, ferman ve berat gibi resmî belgelerin yazımı, tuğranın çekilmesi ve kayıt işlerinde temel görevliye sahiptir. Diğer seçenekler divan yazım-kayıt sürecinin merkezinde değildir.

Nişancı, ferman ve berat gibi resmî belgelerin yazımı, tuğranın çekilmesi ve kayıt işlerinde temel görevliye sahiptir. Diğer seçenekler divan yazım-kayıt sürecinin merkezinde değildir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Osmanlı merkez teşkilatında Divân-ı Hümâyun’un yetkilerinin zamanla Sadrazam başkanlığındaki ikindi divanına kayması ve padişahın divana fiilen katılmaması sürecinin en doğrudan sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Padişahın divana katılmaması ve işlerin ikindi divanında görülmesi, karar alma sürecini sadrazamlık makamında topladı. Bu durum yürütmenin sadrazam üzerinden daha kurumsal işlemesine yol açtı.

  1. Çözüm: Padişahın divana katılmaması ve işlerin ikindi divanında görülmesi, karar alma sürecini sadrazamlık makamında topladı. Bu durum yürütmenin sadrazam üzerinden daha kurumsal işlemesine yol açtı.

Padişahın divana katılmaması ve işlerin ikindi divanında görülmesi, karar alma sürecini sadrazamlık makamında topladı. Bu durum yürütmenin sadrazam üzerinden daha kurumsal işlemesine yol açtı.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Osmanlı merkez teşkilatında Nişancı’nın görev alanına giren uygulamalardan hangisi, doğrudan devletin hukuki meşruiyet ve resmî yazışma düzeniyle ilişkilidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Nişancı, padişahın tuğrasını ferman ve beratlara çekerek belgelere resmiyet kazandırır. Bu görev, merkezî bürokrasinin yazışma ve hukukî düzeniyle doğrudan ilgilidir.

  1. Çözüm: Nişancı, padişahın tuğrasını ferman ve beratlara çekerek belgelere resmiyet kazandırır. Bu görev, merkezî bürokrasinin yazışma ve hukukî düzeniyle doğrudan ilgilidir.

Nişancı, padişahın tuğrasını ferman ve beratlara çekerek belgelere resmiyet kazandırır. Bu görev, merkezî bürokrasinin yazışma ve hukukî düzeniyle doğrudan ilgilidir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi, Defterdarın Osmanlı merkez teşkilatındaki temel sorumluluk alanını doğru biçimde yansıtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Defterdar, maliye teşkilatının başıdır; gelir-gider kayıtları ve hazine işleyişinden sorumludur. Bu nedenle bütçe ve finansal denetim onun temel alanıdır.

  1. Çözüm: Defterdar, maliye teşkilatının başıdır; gelir-gider kayıtları ve hazine işleyişinden sorumludur. Bu nedenle bütçe ve finansal denetim onun temel alanıdır.

Defterdar, maliye teşkilatının başıdır; gelir-gider kayıtları ve hazine işleyişinden sorumludur. Bu nedenle bütçe ve finansal denetim onun temel alanıdır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Osmanlı merkez teşkilatında kazaskerlik makamının varlığı, aşağıdaki yargılardan hangisini en güçlü biçimde destekler?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Kazasker, ilmiye içinde özellikle askerî zümreye ait yargı ve kadı-müderris atamalarında etkilidir. Bu, yöneten sınıfın adalet ve eğitim düzeninin merkezden yönetildiğini gösterir.

  1. Çözüm: Kazasker, ilmiye içinde özellikle askerî zümreye ait yargı ve kadı-müderris atamalarında etkilidir. Bu, yöneten sınıfın adalet ve eğitim düzeninin merkezden yönetildiğini gösterir.

Kazasker, ilmiye içinde özellikle askerî zümreye ait yargı ve kadı-müderris atamalarında etkilidir. Bu, yöneten sınıfın adalet ve eğitim düzeninin merkezden yönetildiğini gösterir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi Osmanlı merkez teşkilatında görev–kurum ilişkisini doğru verir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kaptan-ı Derya, Osmanlı donanmasının komutanıdır ve denizcilik işlerinden sorumludur. Diğer seçeneklerdeki görev tanımları ilgili makamlarla uyuşmaz.

  1. Çözüm: Kaptan-ı Derya, Osmanlı donanmasının komutanıdır ve denizcilik işlerinden sorumludur. Diğer seçeneklerdeki görev tanımları ilgili makamlarla uyuşmaz.

Kaptan-ı Derya, Osmanlı donanmasının komutanıdır ve denizcilik işlerinden sorumludur. Diğer seçeneklerdeki görev tanımları ilgili makamlarla uyuşmaz.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Osmanlı merkez teşkilatında aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Tımar kayıtlarını tutma işi esasen Defterhane (Defter Emini) ile ilişkilidir. Nişancı daha çok fermanlara tuğra çekme ve örfi hukuk düzenlemeleriyle ilgilenir. Diğer eşleştirmeler doğrudur.

  1. Çözüm: Tımar kayıtlarını tutma işi esasen Defterhane (Defter Emini) ile ilişkilidir. Nişancı daha çok fermanlara tuğra çekme ve örfi hukuk düzenlemeleriyle ilgilenir. Diğer eşleştirmeler doğrudur.

Tımar kayıtlarını tutma işi esasen Defterhane (Defter Emini) ile ilişkilidir. Nişancı daha çok fermanlara tuğra çekme ve örfi hukuk düzenlemeleriyle ilgilenir. Diğer eşleştirmeler doğrudur.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Divan-ı Hümayun’un klasik dönemden itibaren önem kaybetmesinin en temel kurumsal sonucudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Zamanla devlet işlerinin ağırlığı sadrazamın makamına kaymış ve Babıâli kararların merkezine dönüşmüştür. Şeyhülislam yürütmeyi devralmaz; daha çok fetva ve şer’i meşruiyet sağlar. Padişahın bizzat başkanlık etmesi ise erken döneme özgüdür.

  1. Çözüm: Zamanla devlet işlerinin ağırlığı sadrazamın makamına kaymış ve Babıâli kararların merkezine dönüşmüştür. Şeyhülislam yürütmeyi devralmaz; daha çok fetva ve şer’i meşruiyet sağlar. Padişahın bizzat başkanlık etmesi ise erken döneme özgüdür.

Zamanla devlet işlerinin ağırlığı sadrazamın makamına kaymış ve Babıâli kararların merkezine dönüşmüştür. Şeyhülislam yürütmeyi devralmaz; daha çok fetva ve şer’i meşruiyet sağlar. Padişahın bizzat başkanlık etmesi ise erken döneme özgüdür.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Osmanlı merkez teşkilatında aşağıdakilerden hangisi, devletin şer’i (dinî-hukukî) meşruiyetinin sağlanması açısından en doğrudan rol oynayan makamdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Şeyhülislam fetva vererek uygulamaların şer’i açıdan uygunluğunu temellendirir. Nişancı yazışma ve tuğra işleriyle, Kaptan-ı Derya donanmayla, Yeniçeri Ağası ise kapıkulu ocaklarıyla ilgilidir. Bu nedenle en doğrudan meşruiyet rolü Şeyhülislamdadır.

  1. Çözüm: Şeyhülislam fetva vererek uygulamaların şer’i açıdan uygunluğunu temellendirir. Nişancı yazışma ve tuğra işleriyle, Kaptan-ı Derya donanmayla, Yeniçeri Ağası ise kapıkulu ocaklarıyla ilgilidir. Bu nedenle en doğrudan meşruiyet rolü Şeyhülislamdadır.

Şeyhülislam fetva vererek uygulamaların şer’i açıdan uygunluğunu temellendirir. Nişancı yazışma ve tuğra işleriyle, Kaptan-ı Derya donanmayla, Yeniçeri Ağası ise kapıkulu ocaklarıyla ilgilidir. Bu nedenle en doğrudan meşruiyet rolü Şeyhülislamdadır.

Sultan ve Osmanlı Merkez Teşkilatı Sık Sorulan Sorular

Divan-ı Hümayun’un görevi nedir?

Devlet işlerinin görüşüldüğü, kararların değerlendirildiği ve yönetimin yürütülmesine yardımcı olan merkezî kuruldur.

Seyfiye, ilmiye ve kalemiye neyi ifade eder?

Askerî-yönetici, din-hukuk-eğitim ve yazışma-bürokrasi görevlerini üstlenen yönetici sınıflarıdır.

Merkezî teşkilat neden önemlidir?

Farklı bölgelerin ve kurumların padişah adına düzenli biçimde yönetilmesini sağlar.