12. Sınıf Kimya

12. Sınıf Kimya Organik Kimya Testleri

Organik Kimya konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Organik Kimyayı karbonun bağ yapma özelliğiyle öğren

Organik kimya, karbon temelli bileşiklerin yapılarını, özelliklerini ve tepkimelerini inceler. Karbonun dört bağ yapabilmesi ve farklı atomlarla kararlı zincirler oluşturabilmesi organik bileşik çeşitliliğinin temelidir.

Bu içerik; hidrokarbonları, fonksiyonel grupları, izomerliği, organik tepkimeleri ve organik bileşiklerin günlük yaşam ile endüstrideki kullanım alanlarını anlamana yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Karbonun bağ yapma ve zincir oluşturma özelliklerini açıklar.
  • Hidrokarbonları yapı ve doymuşluk durumuna göre sınıflandırır.
  • Fonksiyonel grupları bileşik türleriyle eşleştirir.
  • İzomerlik ve organik tepkimeleri yapı üzerinden yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Organik bileşikleri yalnızca canlılardan elde edilen maddeler olarak tanımlamak yanlıştır. Organik kimyanın merkezinde karbon bileşiklerinin yapısı ve tepkimeleri bulunur.

Verimli çalışma yolu

Bir organik bileşiği incelerken karbon iskeletini, bağ türünü, fonksiyonel grubu ve adlandırma sırasını ayrı ayrı belirle. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya işlem adımında zorlandığını belirle.

8. Test

12. Sınıf Kimya Organik Kimya Testleri

Organik Kimya konusu 8. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki bileşiklerden hangisi hem optikçe aktif olabilir hem de E/Z izomerliği gösterebilir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

CH3CH=CHCH2Br bileşiğinde çift bağda E/Z mümkündür ve CH2Br karbonu komşu gruplar nedeniyle kiral merkez oluşturabilir (CH3, H, CH=CHCH3, Br). B yalnız E/Z; C’de çift bağ terminal olduğundan E/Z yok; D’de kiral merkez yoktur.

  1. Çözüm: CH3CH=CHCH2Br bileşiğinde çift bağda E/Z mümkündür ve CH2Br karbonu komşu gruplar nedeniyle kiral merkez oluşturabilir (CH3, H, CH=CHCH3, Br). B yalnız E/Z; C’de çift bağ terminal olduğundan E/Z yok; D’de kiral merkez yoktur.

CH3CH=CHCH2Br bileşiğinde çift bağda E/Z mümkündür ve CH2Br karbonu komşu gruplar nedeniyle kiral merkez oluşturabilir (CH3, H, CH=CHCH3, Br). B yalnız E/Z; C’de çift bağ terminal olduğundan E/Z yok; D’de kiral merkez yoktur.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi, 1-bromopropanın etanollü KOH ile tepkimesinde baskın ürünün alken olmasının temel nedenini en doğru açıklar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Etanollü KOH güçlü baz koşulu sağlar ve birincil halojenürlerde E2, özellikle ısıtma ile, eliminasyonu artırır. SN1/E1 birincil karbokatyon kararsızlığından dolayı uygun değildir.

  1. Çözüm: Etanollü KOH güçlü baz koşulu sağlar ve birincil halojenürlerde E2, özellikle ısıtma ile, eliminasyonu artırır. SN1/E1 birincil karbokatyon kararsızlığından dolayı uygun değildir.

Etanollü KOH güçlü baz koşulu sağlar ve birincil halojenürlerde E2, özellikle ısıtma ile, eliminasyonu artırır. SN1/E1 birincil karbokatyon kararsızlığından dolayı uygun değildir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki reaksiyon çiftlerinden hangisinde iki reaksiyonun majör ürünü birbirinin konstitüsyonel izomeridir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Propenin HBr ile peroksitsiz katılması Markovnikov (2-bromopropan), peroksitli katılması anti-Markovnikov (1-bromopropan) verir; bunlar konstitüsyonel izomerdir. Diğer seçeneklerde ürünler ya aynı iskelet izomeri değildir ya da farklı molekül formüllerine sahiptir.

  1. Çözüm: Propenin HBr ile peroksitsiz katılması Markovnikov (2-bromopropan), peroksitli katılması anti-Markovnikov (1-bromopropan) verir; bunlar konstitüsyonel izomerdir. Diğer seçeneklerde ürünler ya aynı iskelet izomeri değildir ya da farklı molekül formüllerine sahiptir.

Propenin HBr ile peroksitsiz katılması Markovnikov (2-bromopropan), peroksitli katılması anti-Markovnikov (1-bromopropan) verir; bunlar konstitüsyonel izomerdir. Diğer seçeneklerde ürünler ya aynı iskelet izomeri değildir ya da farklı molekül formüllerine sahiptir.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki bileşiklerden hangisi Tollens ayıracıyla (Ag(NH3)2+) pozitif sonuç vermez?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Tollens ayıracı aldehitleri (ve bazı α-hidroksi ketonları) yükseltger, gümüş aynası oluşturur. A, B ve C aldehittir; D asetondur ve normal koşullarda Tollens ile yükseltgenmez.

  1. Çözüm: Tollens ayıracı aldehitleri (ve bazı α-hidroksi ketonları) yükseltger, gümüş aynası oluşturur. A, B ve C aldehittir; D asetondur ve normal koşullarda Tollens ile yükseltgenmez.

Tollens ayıracı aldehitleri (ve bazı α-hidroksi ketonları) yükseltger, gümüş aynası oluşturur. A, B ve C aldehittir; D asetondur ve normal koşullarda Tollens ile yükseltgenmez.

5. SoruÇoktan Seçmeli

C4H8O formüllü, 2,4-DNP ile pozitif sonuç veren ve Tollens ayıracı ile tepkime vermeyen bir bileşiğin yapısı aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

2,4-DNP karbonil bileşikleriyle (aldehit/keton) pozitif verir. Tollens sadece aldehitleri yükseltger, ketonlarla genelde tepkime vermez. C4H8O olup bu koşulları sağlayan seçenek 2-bütanondur.

  1. Çözüm: 2,4-DNP karbonil bileşikleriyle (aldehit/keton) pozitif verir. Tollens sadece aldehitleri yükseltger, ketonlarla genelde tepkime vermez. C4H8O olup bu koşulları sağlayan seçenek 2-bütanondur.

2,4-DNP karbonil bileşikleriyle (aldehit/keton) pozitif verir. Tollens sadece aldehitleri yükseltger, ketonlarla genelde tepkime vermez. C4H8O olup bu koşulları sağlayan seçenek 2-bütanondur.

6. SoruÇoktan Seçmeli

CH3CH2CH2OH bileşiğinin, yalnızca birincil alkolleri aldehite kadar yükseltgeyen PCC ile oksidasyonu sonucu oluşan ürün aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

PCC birincil alkolleri genellikle aldehite kadar oksitler ve asite kadar götürmez. 1-propanolden oluşan aldehit propanaldir. Diğer seçenekler farklı oksidasyon/tepkime türlerine karşılık gelir.

  1. Çözüm: PCC birincil alkolleri genellikle aldehite kadar oksitler ve asite kadar götürmez. 1-propanolden oluşan aldehit propanaldir. Diğer seçenekler farklı oksidasyon/tepkime türlerine karşılık gelir.

PCC birincil alkolleri genellikle aldehite kadar oksitler ve asite kadar götürmez. 1-propanolden oluşan aldehit propanaldir. Diğer seçenekler farklı oksidasyon/tepkime türlerine karşılık gelir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki bileşiklerden hangisi hem asidik hem bazik özellik gösterebilir (amfoter davranabilir)?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Glisin yapısında hem -COOH (asit) hem -NH2 (baz) grubu içerir. Bu nedenle hem proton verebilir hem proton alabilir. Diğerleri baskın olarak tek yönlü (asit ya da baz) davranır.

  1. Çözüm: Glisin yapısında hem -COOH (asit) hem -NH2 (baz) grubu içerir. Bu nedenle hem proton verebilir hem proton alabilir. Diğerleri baskın olarak tek yönlü (asit ya da baz) davranır.

Glisin yapısında hem -COOH (asit) hem -NH2 (baz) grubu içerir. Bu nedenle hem proton verebilir hem proton alabilir. Diğerleri baskın olarak tek yönlü (asit ya da baz) davranır.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki tepkimelerden hangisi, uygun koşullarda bir alkenden Markovnikov kuralına göre alkole dönüşüm örneğidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Asit katalizli hidrasyon (H2O/H2SO4) alkenlere Markovnikov’a göre eklenerek alkol verir. Propen için OH daha çok ikincil karbona gider ve 2-propanol oluşur. Diğerleri halojenleme veya hidrojenleme tepkimeleridir.

  1. Çözüm: Asit katalizli hidrasyon (H2O/H2SO4) alkenlere Markovnikov’a göre eklenerek alkol verir. Propen için OH daha çok ikincil karbona gider ve 2-propanol oluşur. Diğerleri halojenleme veya hidrojenleme tepkimeleridir.

Asit katalizli hidrasyon (H2O/H2SO4) alkenlere Markovnikov’a göre eklenerek alkol verir. Propen için OH daha çok ikincil karbona gider ve 2-propanol oluşur. Diğerleri halojenleme veya hidrojenleme tepkimeleridir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

CH3COOH ile C2H5OH arasında asit katalizli esterleşme gerçekleştiğinde oluşan ana ürün aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Karboksilik asit + alkol → ester + su (Fischer esterleşmesi). CH3COOH ve C2H5OH’den CH3COOC2H5 (etil asetat) oluşur. Diğer seçenekler farklı başlangıç maddeleri veya farklı tepkime türleri gerektirir.

  1. Çözüm: Karboksilik asit + alkol → ester + su (Fischer esterleşmesi). CH3COOH ve C2H5OH’den CH3COOC2H5 (etil asetat) oluşur. Diğer seçenekler farklı başlangıç maddeleri veya farklı tepkime türleri gerektirir.

Karboksilik asit + alkol → ester + su (Fischer esterleşmesi). CH3COOH ve C2H5OH’den CH3COOC2H5 (etil asetat) oluşur. Diğer seçenekler farklı başlangıç maddeleri veya farklı tepkime türleri gerektirir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki bileşiklerden hangisi uygun koşullarda intramoleküler dehidrasyonla (asit katalizli) 5 üyeli halkalı eter (tetrahidrofuran türevi) oluşturabilir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Asit katalizli intramoleküler dehidrasyonda 1,4-dioller 5 üyeli halkalı eter (THF) verir. 1,3-dioller 4 üyeli (zor/gerilimli), 1,2-dioller 3 üyeli (çok gerilimli) halka eğilimindedir. 1,5-dioller ise 6 üyeli halka (THP) oluşturur.

  1. Çözüm: Asit katalizli intramoleküler dehidrasyonda 1,4-dioller 5 üyeli halkalı eter (THF) verir. 1,3-dioller 4 üyeli (zor/gerilimli), 1,2-dioller 3 üyeli (çok gerilimli) halka eğilimindedir. 1,5-dioller ise 6 üyeli halka (THP) oluşturur.

Asit katalizli intramoleküler dehidrasyonda 1,4-dioller 5 üyeli halkalı eter (THF) verir. 1,3-dioller 4 üyeli (zor/gerilimli), 1,2-dioller 3 üyeli (çok gerilimli) halka eğilimindedir. 1,5-dioller ise 6 üyeli halka (THP) oluşturur.

Organik Kimya Sık Sorulan Sorular

Organik bileşiklerin temel elementi neden karbondur?

Karbon dört bağ yapabilir ve kendi atomlarıyla uzun, dallanmış veya halkalı zincirler oluşturabilir.

Fonksiyonel grup ne işe yarar?

Bir organik bileşiğin karakteristik kimyasal özelliklerini ve tepkime davranışını belirleyen atom veya atom grubudur.

İzomer nedir?

Molekül formülleri aynı, atomların bağlanma düzeni veya uzaydaki dizilişi farklı olan bileşiklerdir.