12. Sınıf Kimya

12. Sınıf Kimya Karışımlar Testleri

Karışımlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Karışımları ayırma yöntemleri ve derişim ilişkisiyle öğren

Karışımlar, birden fazla maddenin kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir araya gelmesiyle oluşur. Karışımın bileşenlerini tanımak ve uygun ayırma yöntemini seçmek için tanecik boyutu, yoğunluk, çözünürlük ve kaynama noktası gibi özellikler birlikte değerlendirilmelidir.

Bu içerik; homojen ve heterojen karışımları, çözelti bileşenlerini, derişim hesaplarını ve süzme, damıtma, ayırma hunisi, kristallendirme gibi ayırma yöntemlerini doğru koşullarla eşleştirmene yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Homojen ve heterojen karışımları ayırt eder.
  • Çözücü, çözünen ve derişim kavramlarını açıklar.
  • Karışım bileşenlerinin fiziksel özelliklerine uygun ayırma yöntemi seçer.
  • Kütlece yüzde ve molar derişim hesaplarını yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Her karışım için aynı ayırma yönteminin kullanılacağını düşünmek yanlıştır. Yöntem seçimi, bileşenlerin fiziksel özellikleri ve karışımın hâli dikkate alınarak yapılır.

Verimli çalışma yolu

Önce karışımın homojen mi heterojen mi olduğunu belirle. Sonra bileşenler arasındaki yoğunluk, çözünürlük, kaynama noktası veya tanecik boyutu farkını kullanarak yöntemi seç. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

8. Test

12. Sınıf Kimya Karışımlar Testleri

Karışımlar konusu 8. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 100 g suya en fazla 36 g NaCl çözünebilmektedir. 25°C’de 200 g suya 90 g NaCl eklenip karıştırılıyor. Çözünen NaCl kütlesi ve çözeltinin kütlece derişimi (m/m %) aşağıdakilerin hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

200 g su, en fazla 2×36=72 g NaCl çözer; 18 g katı kalır. Çözeltinin kütlesi 200+72=272 g olur. Kütlece yüzde derişim 72/272×100=%26,5’tir.

  1. Çözüm: 200 g su, en fazla 2×36=72 g NaCl çözer; 18 g katı kalır. Çözeltinin kütlesi 200+72=272 g olur. Kütlece yüzde derişim 72/272×100=%26,5’tir.

200 g su, en fazla 2×36=72 g NaCl çözer; 18 g katı kalır. Çözeltinin kütlesi 200+72=272 g olur. Kütlece yüzde derişim 72/272×100=%26,5’tir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta hazırlanan iki çözeltiden I: 200 g %15 (m/m) NaNO3, II: 300 g %10 (m/m) NaNO3 çözeltileri karıştırılıyor. Oluşan karışımın kütlece yüzde derişimi kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

I’de çözünen 200×0,15=30 g, II’de 300×0,10=30 g’dır. Toplam çözünen 60 g, toplam çözelti kütlesi 500 g olur. Derişim 60/500×100=%12,5’tir.

  1. Çözüm: I’de çözünen 200×0,15=30 g, II’de 300×0,10=30 g’dır. Toplam çözünen 60 g, toplam çözelti kütlesi 500 g olur. Derişim 60/500×100=%12,5’tir.

I’de çözünen 200×0,15=30 g, II’de 300×0,10=30 g’dır. Toplam çözünen 60 g, toplam çözelti kütlesi 500 g olur. Derişim 60/500×100=%12,5’tir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta K tuzunun suda çözünürlüğü 40 g/100 g su, L tuzunun çözünürlüğü 20 g/100 g sudur. 300 g suda K ve L’den eşit kütlede toplam 150 g karışım çözündürülmek isteniyor. Karışım tamamen çözünür mü? Çözünmezse hangi tuzdan kaç gram artar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

150 g karışımda K=75 g, L=75 g’dır. 300 g su en fazla K’dan 120 g, L’den 60 g çözer. K tamamen çözünür, L’den 75−60=15 g artar; seçeneklerde en yakın ve doğru ifade L’nin artmasıdır (C).

  1. Çözüm: 150 g karışımda K=75 g, L=75 g’dır. 300 g su en fazla K’dan 120 g, L’den 60 g çözer. K tamamen çözünür, L’den 75−60=15 g artar; seçeneklerde en yakın ve doğru ifade L’nin artmasıdır (C).

150 g karışımda K=75 g, L=75 g’dır. 300 g su en fazla K’dan 120 g, L’den 60 g çözer. K tamamen çözünür, L’den 75−60=15 g artar; seçeneklerde en yakın ve doğru ifade L’nin artmasıdır (C).

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir çözelti 80 g su + 20 g glikozdan oluşmaktadır. Bu çözeltiye, kütlece %50 glikoz içeren 60 g çözelti ekleniyor. Son çözeltinin kütlece yüzde derişimi kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

İlk çözelti glikozu 20 g’dır. Eklenen 60 g %50 çözeltide glikoz 30 g’dır. Toplam glikoz 50 g, toplam kütle 160 g → %50/160×100=%31,25 değil; doğru hesap 50/160×100=%31,25 olduğundan en yakın değil, bu yüzden başlangıçta %20 değil %?; verilenlere göre doğru sonuç %31,25 olup seçeneklerde yoktur.

  1. Çözüm: İlk çözelti glikozu 20 g’dır. Eklenen 60 g %50 çözeltide glikoz 30 g’dır. Toplam glikoz 50 g, toplam kütle 160 g → %50/160×100=%31,25 değil; doğru hesap 50/160×100=%31,25 olduğundan en yakın değil, bu yüzden başlangıçta %20 değil %?; verilenlere göre doğru sonuç %31,25 olup seçeneklerde yoktur.

İlk çözelti glikozu 20 g’dır. Eklenen 60 g %50 çözeltide glikoz 30 g’dır. Toplam glikoz 50 g, toplam kütle 160 g → %50/160×100=%31,25 değil; doğru hesap 50/160×100=%31,25 olduğundan en yakın değil, bu yüzden başlangıçta %20 değil %?; verilenlere göre doğru sonuç %31,25 olup seçeneklerde yoktur.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Bir karışım; demir tozu, kum ve iyot kristallerinden oluşmaktadır. Bu karışımı bileşenlerine ayırmak için uygulanacak işlemlerden hangisi doğru sıralamadır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Önce mıknatısla demir ayrılır. Kalan kum–iyot karışımında iyot süblimleşebilir; kum katı kalır. Süzme, katı-katı karışımda uygun olmadığından doğru sıra mıknatıs → süblimleştirme olmalı; seçeneklerde buna en uygun D değildir.

  1. Çözüm: Önce mıknatısla demir ayrılır. Kalan kum–iyot karışımında iyot süblimleşebilir; kum katı kalır. Süzme, katı-katı karışımda uygun olmadığından doğru sıra mıknatıs → süblimleştirme olmalı; seçeneklerde buna en uygun D değildir.

Önce mıknatısla demir ayrılır. Kalan kum–iyot karışımında iyot süblimleşebilir; kum katı kalır. Süzme, katı-katı karışımda uygun olmadığından doğru sıra mıknatıs → süblimleştirme olmalı; seçeneklerde buna en uygun D değildir.

6. SoruÇoktan Seçmeli

25 °C’de 200 g %10 (kütlece) NaCl çözeltisine, çözeltinin derişimini %15’e çıkarmak için kaç gram NaCl eklenmelidir? (Hacim değişimi ihmal ediniz.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Başta NaCl kütlesi 200×0,10=20 g’dir. x g NaCl eklenirse derişim (20+x)/(200+x)=0,15 olur. Buradan x=11,76≈11,8 g bulunur.

  1. Çözüm: Başta NaCl kütlesi 200×0,10=20 g’dir. x g NaCl eklenirse derişim (20+x)/(200+x)=0,15 olur. Buradan x=11,76≈11,8 g bulunur.

Başta NaCl kütlesi 200×0,10=20 g’dir. x g NaCl eklenirse derişim (20+x)/(200+x)=0,15 olur. Buradan x=11,76≈11,8 g bulunur.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta, KNO3’ün suda çözünürlüğü 80 g/100 g su, NaNO3’ün çözünürlüğü 100 g/100 g su’dur. 100 g su içinde 80 g KNO3 ve 100 g NaNO3 içeren doymuş çözelti 50 g su buharlaştırılırsa (tuzlar uçucu değildir), son durumda hangi ifade doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Su 50 g kalınca çözebileceği maksimum KNO3: 80/100×50=40 g, NaNO3: 100/100×50=50 g’dır. Başlangıçta sırasıyla 80 g ve 100 g olduğundan ikisi de bu değerleri aşar. Bu yüzden her iki tuzdan da çökelti oluşur.

  1. Çözüm: Su 50 g kalınca çözebileceği maksimum KNO3: 80/100×50=40 g, NaNO3: 100/100×50=50 g’dır. Başlangıçta sırasıyla 80 g ve 100 g olduğundan ikisi de bu değerleri aşar. Bu yüzden her iki tuzdan da çökelti oluşur.

Su 50 g kalınca çözebileceği maksimum KNO3: 80/100×50=40 g, NaNO3: 100/100×50=50 g’dır. Başlangıçta sırasıyla 80 g ve 100 g olduğundan ikisi de bu değerleri aşar. Bu yüzden her iki tuzdan da çökelti oluşur.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Bir çözelti; KNO3 ve NaCl karışımından oluşmaktadır. 25 °C’de çözünürlükler: KNO3 = 40 g/100 g su, NaCl = 36 g/100 g su. 100 g su içinde 50 g KNO3 ve 30 g NaCl bulunan karışım 25 °C’de dengeye geldiğinde çöken katının bileşimi hangisidir? (İyonlar birbirini etkilemez varsayınız.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

100 g suda KNO3 en fazla 40 g çözünür; 50 g olduğundan 10 g KNO3 çöker. NaCl en fazla 36 g çözünür; 30 g olduğundan tamamen çözünür kalır. Bu nedenle çöken katı yalnız KNO3’tür.

  1. Çözüm: 100 g suda KNO3 en fazla 40 g çözünür; 50 g olduğundan 10 g KNO3 çöker. NaCl en fazla 36 g çözünür; 30 g olduğundan tamamen çözünür kalır. Bu nedenle çöken katı yalnız KNO3’tür.

100 g suda KNO3 en fazla 40 g çözünür; 50 g olduğundan 10 g KNO3 çöker. NaCl en fazla 36 g çözünür; 30 g olduğundan tamamen çözünür kalır. Bu nedenle çöken katı yalnız KNO3’tür.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir öğrenci, X ve Y sıvılarının oluşturduğu karışımı ayırmak istiyor. X ve Y birbirinde çözünmüyor; yoğunlukları farklı; kaynama noktaları ise birbirine çok yakın (fark < 2 °C). Aşağıdaki ayırma yöntemlerinden hangisi en uygundur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Sıvılar birbirinde çözünmüyorsa heterojen sıvı-sıvı karışımı oluşur. Bu tür karışımlar yoğunluk farkıyla ayırma hunisinde fazlara ayrılarak ayrılır. Kaynama noktalarının yakın olması damıtmayı uygun kılmaz.

  1. Çözüm: Sıvılar birbirinde çözünmüyorsa heterojen sıvı-sıvı karışımı oluşur. Bu tür karışımlar yoğunluk farkıyla ayırma hunisinde fazlara ayrılarak ayrılır. Kaynama noktalarının yakın olması damıtmayı uygun kılmaz.

Sıvılar birbirinde çözünmüyorsa heterojen sıvı-sıvı karışımı oluşur. Bu tür karışımlar yoğunluk farkıyla ayırma hunisinde fazlara ayrılarak ayrılır. Kaynama noktalarının yakın olması damıtmayı uygun kılmaz.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Bir gaz karışımı %40 (hacimce) CO2 ve %60 (hacimce) N2 içeriyor. Aynı T ve P’de 10 L bu karışım, NaOH çözeltisinden geçirilerek CO2 tamamen tutuluyor. Geriye kalan gazın hacmi kaç L olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Aynı T ve P’de hacim oranı mol oranına eşittir. 10 L’nin %40’ı CO2 (4 L), %60’ı N2’dir (6 L). CO2 tutulunca geriye 6 L N2 kalır.

  1. Çözüm: Aynı T ve P’de hacim oranı mol oranına eşittir. 10 L’nin %40’ı CO2 (4 L), %60’ı N2’dir (6 L). CO2 tutulunca geriye 6 L N2 kalır.

Aynı T ve P’de hacim oranı mol oranına eşittir. 10 L’nin %40’ı CO2 (4 L), %60’ı N2’dir (6 L). CO2 tutulunca geriye 6 L N2 kalır.

Karışımlar Sık Sorulan Sorular

Karışımlar neden fiziksel yöntemlerle ayrılır?

Karışımı oluşturan maddeler kimyasal kimliklerini koruduğu için fiziksel özellik farklarından yararlanılarak ayrılabilir.

Çözücü ve çözünen nasıl belirlenir?

Çözeltide miktarı fazla olan veya diğer maddeyi çözen bileşen çözücü, çözünen madde ise çözünerek çözelti oluşturan bileşendir.

Damıtma hangi farktan yararlanır?

Sıvı bileşenlerin kaynama noktaları arasındaki farktan yararlanır; buharlaşan ve yoğunlaşan bileşenler ayrıştırılır.