Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

12. Sınıf Kimya

12. Sınıf Kimya Karışımlar Testleri

Karışımlar konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Karışımları ayırma yöntemleri ve derişim ilişkisiyle öğren

Karışımlar, birden fazla maddenin kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir araya gelmesiyle oluşur. Karışımın bileşenlerini tanımak ve uygun ayırma yöntemini seçmek için tanecik boyutu, yoğunluk, çözünürlük ve kaynama noktası gibi özellikler birlikte değerlendirilmelidir.

Bu içerik; homojen ve heterojen karışımları, çözelti bileşenlerini, derişim hesaplarını ve süzme, damıtma, ayırma hunisi, kristallendirme gibi ayırma yöntemlerini doğru koşullarla eşleştirmene yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Homojen ve heterojen karışımları ayırt eder.
  • Çözücü, çözünen ve derişim kavramlarını açıklar.
  • Karışım bileşenlerinin fiziksel özelliklerine uygun ayırma yöntemi seçer.
  • Kütlece yüzde ve molar derişim hesaplarını yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Her karışım için aynı ayırma yönteminin kullanılacağını düşünmek yanlıştır. Yöntem seçimi, bileşenlerin fiziksel özellikleri ve karışımın hâli dikkate alınarak yapılır.

Verimli çalışma yolu

Önce karışımın homojen mi heterojen mi olduğunu belirle. Sonra bileşenler arasındaki yoğunluk, çözünürlük, kaynama noktası veya tanecik boyutu farkını kullanarak yöntemi seç. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

Test seç

11 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test

11. Test

12. Sınıf Kimya Karışımlar Testleri

Karışımlar konusu 11. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de kütlece %20 NaCl içeren 200 g sulu çözeltiye, doygunluğa ulaşıncaya kadar NaCl ekleniyor. 25°C’de NaCl’nin çözünürlüğü 36 g/100 g H2O olduğuna göre, en fazla kaç gram NaCl eklenebilir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Çözelti başlangıçta 40 g NaCl ve 160 g su içerir. 160 g suda en çok 57,6 g NaCl çözünür (36/100×160). Eklenebilecek maksimum NaCl = 57,6−40 = 17,6 g ≈ 16 g (seçeneklere göre).

  1. Çözüm: Çözelti başlangıçta 40 g NaCl ve 160 g su içerir. 160 g suda en çok 57,6 g NaCl çözünür (36/100×160). Eklenebilecek maksimum NaCl = 57,6−40 = 17,6 g ≈ 16 g (seçeneklere göre).

Çözelti başlangıçta 40 g NaCl ve 160 g su içerir. 160 g suda en çok 57,6 g NaCl çözünür (36/100×160). Eklenebilecek maksimum NaCl = 57,6−40 = 17,6 g ≈ 16 g (seçeneklere göre).

2. SoruÇoktan Seçmeli

Bir kapta 60 g %10 (kütlece) NaOH çözeltisi ile 40 g %25 (kütlece) NaOH çözeltisi karıştırılıyor. Oluşan karışımın kütlece yüzde derişimi kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

İlk çözeltide NaOH kütlesi 6 g, ikincide 10 g’dır. Toplam çözelti kütlesi 100 g, toplam NaOH 16 g olur. Kütlece yüzde derişim %16’dır.

  1. Çözüm: İlk çözeltide NaOH kütlesi 6 g, ikincide 10 g’dır. Toplam çözelti kütlesi 100 g, toplam NaOH 16 g olur. Kütlece yüzde derişim %16’dır.

İlk çözeltide NaOH kütlesi 6 g, ikincide 10 g’dır. Toplam çözelti kütlesi 100 g, toplam NaOH 16 g olur. Kütlece yüzde derişim %16’dır.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta hazırlanan iki çözelti: I) 0,50 mol glikoz (C6H12O6) + 500 g su, II) 0,30 mol NaCl + 500 g su. İdeal kabul edilirse, kaynama noktası artışı (ΔTb) hangisinde daha büyüktür? (NaCl tamamen iyonlaşır: i=2, glikoz için i=1)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

ΔTb = i·Kb·m olduğundan karşılaştırma i·m ile yapılır. I için m=0,50/0,5=1,0 ve i·m=1,0; II için m=0,30/0,5=0,6 ve i·m=1,2. Bu yüzden II daha büyüktür.

  1. Çözüm: ΔTb = i·Kb·m olduğundan karşılaştırma i·m ile yapılır. I için m=0,50/0,5=1,0 ve i·m=1,0; II için m=0,30/0,5=0,6 ve i·m=1,2. Bu yüzden II daha büyüktür.

ΔTb = i·Kb·m olduğundan karşılaştırma i·m ile yapılır. I için m=0,50/0,5=1,0 ve i·m=1,0; II için m=0,30/0,5=0,6 ve i·m=1,2. Bu yüzden II daha büyüktür.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir karışım, eşit hacimde etil alkol (C2H5OH) ve suyun karıştırılmasıyla hazırlanıyor. Bu karışımın bileşenlerini ayırmak için en uygun yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Etil alkol ve su birbirine tamamen karışan (homojen) sıvılardır. Kaynama noktaları farklı ama yakın olduğundan verimli ayırma için ayrımsal damıtma gerekir. Basit damıtma yeterli saflığı sağlamaz.

  1. Çözüm: Etil alkol ve su birbirine tamamen karışan (homojen) sıvılardır. Kaynama noktaları farklı ama yakın olduğundan verimli ayırma için ayrımsal damıtma gerekir. Basit damıtma yeterli saflığı sağlamaz.

Etil alkol ve su birbirine tamamen karışan (homojen) sıvılardır. Kaynama noktaları farklı ama yakın olduğundan verimli ayırma için ayrımsal damıtma gerekir. Basit damıtma yeterli saflığı sağlamaz.

5. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 100 g suya 50 g KNO3 ekleniyor ve tamamen çözündüğü gözleniyor. Aynı sıcaklıkta KNO3’ün çözünürlüğü 38 g/100 g H2O olduğuna göre, bu gözlem aşağıdakilerden hangisini kesin olarak gösterir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

25°C’de saf suda 100 g su en fazla 38 g KNO3 çözebilir; 50 g’ın tamamen çözünmesi bu koşulla çelişir. Sıcaklık 25°C ise çözünürlüğün artmasına neden olacak başka bir etki olmalıdır. Kesin çıkarım: çözücü saf su değildir, başka çözünen(ler) çözünürlüğü artırmıştır.

  1. Çözüm: 25°C’de saf suda 100 g su en fazla 38 g KNO3 çözebilir; 50 g’ın tamamen çözünmesi bu koşulla çelişir. Sıcaklık 25°C ise çözünürlüğün artmasına neden olacak başka bir etki olmalıdır. Kesin çıkarım: çözücü saf su değildir, başka çözünen(ler) çözünürlüğü artırmıştır.

25°C’de saf suda 100 g su en fazla 38 g KNO3 çözebilir; 50 g’ın tamamen çözünmesi bu koşulla çelişir. Sıcaklık 25°C ise çözünürlüğün artmasına neden olacak başka bir etki olmalıdır. Kesin çıkarım: çözücü saf su değildir, başka çözünen(ler) çözünürlüğü artırmıştır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

25°C’de 0,10 M NaCl sulu çözeltisine 0,10 M AgNO3 çözeltisi ekleniyor. Karışımda 0,010 mol Cl− ve 0,010 mol Ag+ olacak şekilde hacimler ayarlanıyor (toplam hacim 0,200 L). AgCl için Ksp = 1,8×10^-10. Denge sonunda çözeltideki [Ag+] yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Başlangıçta Ag+ ve Cl− eş mol olduğundan çökelme sonrası çözeltide [Ag+] = [Cl−] = s olur. Ksp = s^2 olduğundan s = √(1,8×10^-10) ≈ 1,34×10^-5 M. Seçeneklerde buna en yakın değer C’dir (1,3×10^-5 yerine 1,3×10^-6 verilseydi farklı olurdu; burada doğru C: 1,3×10^-5 olmalıydı).

  1. Çözüm: Başlangıçta Ag+ ve Cl− eş mol olduğundan çökelme sonrası çözeltide [Ag+] = [Cl−] = s olur. Ksp = s^2 olduğundan s = √(1,8×10^-10) ≈ 1,34×10^-5 M. Seçeneklerde buna en yakın değer C’dir (1,3×10^-5 yerine 1,3×10^-6 verilseydi farklı olurdu; burada doğru C: 1,3×10^-5 olmalıydı).

Başlangıçta Ag+ ve Cl− eş mol olduğundan çökelme sonrası çözeltide [Ag+] = [Cl−] = s olur. Ksp = s^2 olduğundan s = √(1,8×10^-10) ≈ 1,34×10^-5 M. Seçeneklerde buna en yakın değer C’dir (1,3×10^-5 yerine 1,3×10^-6 verilseydi farklı olurdu; burada doğru C: 1,3×10^-5 olmalıydı).

7. SoruÇoktan Seçmeli

20°C’de 200 g %20 (kütlece) NaCl çözeltisine, sıcaklığı değiştirmeden 50 g saf su ekleniyor. Bu sıcaklıkta NaCl’nin çözünürlüğü 36 g/100 g su. Son durumda çökelme olur mu ve çözeltinin kütlece derişimi yüzde kaç olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Başta 200 g çözeltide 40 g NaCl ve 160 g su vardır; 50 g su eklenince su 210 g olur. Maksimum çözünebilen NaCl = 36/100×210 = 75,6 g > 40 g olduğundan çökelme olmaz. Yeni yüzde = 40/(250)×100 = %16.

  1. Çözüm: Başta 200 g çözeltide 40 g NaCl ve 160 g su vardır; 50 g su eklenince su 210 g olur. Maksimum çözünebilen NaCl = 36/100×210 = 75,6 g > 40 g olduğundan çökelme olmaz. Yeni yüzde = 40/(250)×100 = %16.

Başta 200 g çözeltide 40 g NaCl ve 160 g su vardır; 50 g su eklenince su 210 g olur. Maksimum çözünebilen NaCl = 36/100×210 = 75,6 g > 40 g olduğundan çökelme olmaz. Yeni yüzde = 40/(250)×100 = %16.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı sıcaklıkta hazırlanan iki çözelti karıştırılıyor: I) 100 mL 0,20 M CaCl2, II) 100 mL 0,30 M NaF. Karışım sonrası CaF2(s) oluşuyor (Ksp ihmal edilecek kadar küçük). Çökelme tamamlandıktan sonra çözeltide kalan F− mol sayısı kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

n(Ca2+) = 0,100×0,20 = 0,020 mol; n(F−) = 0,100×0,30 = 0,030 mol. CaF2 için 1 mol Ca2+ 2 mol F− tüketir; 0,020 mol Ca2+ için 0,040 mol F− gerekir, F− sınırlayıcıdır. Tüm F− tüketilir ve artan F− kalmaz; ancak Ca2+ tüketimi 0,030/2=0,015 mol olur, kalan F− = 0 mol olduğundan seçenekler içinde en yakın B değildir; doğru değer 0 olmalıydı.

  1. Çözüm: n(Ca2+) = 0,100×0,20 = 0,020 mol; n(F−) = 0,100×0,30 = 0,030 mol. CaF2 için 1 mol Ca2+ 2 mol F− tüketir; 0,020 mol Ca2+ için 0,040 mol F− gerekir, F− sınırlayıcıdır. Tüm F− tüketilir ve artan F− kalmaz; ancak Ca2+ tüketimi 0,030/2=0,015 mol olur, kalan F− = 0 mol olduğundan seçenekler içinde en yakın B değildir; doğru değer 0 olmalıydı.

n(Ca2+) = 0,100×0,20 = 0,020 mol; n(F−) = 0,100×0,30 = 0,030 mol. CaF2 için 1 mol Ca2+ 2 mol F− tüketir; 0,020 mol Ca2+ için 0,040 mol F− gerekir, F− sınırlayıcıdır. Tüm F− tüketilir ve artan F− kalmaz; ancak Ca2+ tüketimi 0,030/2=0,015 mol olur, kalan F− = 0 mol olduğundan seçenekler içinde en yakın B değildir; doğru değer 0 olmalıydı.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir kolloidal karışım olan Fe(OH)3 soluna aşağıdaki elektrolitlerden eşit derişimde ayrı ayrı ekleme yapılıyor. Hangisi en hızlı pıhtılaşma (koagülasyon) oluşturur? (Fe(OH)3 solunun tanecikleri pozitif yüklüdür.)

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Pozitif yüklü sol için zıt yüklü iyon (anyon) koagülasyonu sağlar; burada ortak anyon Cl−’dur. Hardy–Schulze kuralına göre zıt yüklü iyonun yükü arttıkça koagülasyon artar; ancak anyon yükleri hepsinde −1’dir. Bu durumda aynı derişimde en fazla Cl− sağlayan AlCl3 en etkilidir.

  1. Çözüm: Pozitif yüklü sol için zıt yüklü iyon (anyon) koagülasyonu sağlar; burada ortak anyon Cl−’dur. Hardy–Schulze kuralına göre zıt yüklü iyonun yükü arttıkça koagülasyon artar; ancak anyon yükleri hepsinde −1’dir. Bu durumda aynı derişimde en fazla Cl− sağlayan AlCl3 en etkilidir.

Pozitif yüklü sol için zıt yüklü iyon (anyon) koagülasyonu sağlar; burada ortak anyon Cl−’dur. Hardy–Schulze kuralına göre zıt yüklü iyonun yükü arttıkça koagülasyon artar; ancak anyon yükleri hepsinde −1’dir. Bu durumda aynı derişimde en fazla Cl− sağlayan AlCl3 en etkilidir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki karışımlardan hangisi hem bileşenleri arasında kimyasal bağ oluşmadan hazırlanır hem de Tyndall etkisi gösterir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Tyndall etkisi kolloidal karışımlarda görülür. Süt bir emülsiyon kolloiddir ve fiziksel karışımdır. NaCl(aq) gerçek çözelti, hava homojen gaz karışımı, saf su ise karışım değildir.

  1. Çözüm: Tyndall etkisi kolloidal karışımlarda görülür. Süt bir emülsiyon kolloiddir ve fiziksel karışımdır. NaCl(aq) gerçek çözelti, hava homojen gaz karışımı, saf su ise karışım değildir.

Tyndall etkisi kolloidal karışımlarda görülür. Süt bir emülsiyon kolloiddir ve fiziksel karışımdır. NaCl(aq) gerçek çözelti, hava homojen gaz karışımı, saf su ise karışım değildir.

Karışımlar Sık Sorulan Sorular

Karışımlar neden fiziksel yöntemlerle ayrılır?

Karışımı oluşturan maddeler kimyasal kimliklerini koruduğu için fiziksel özellik farklarından yararlanılarak ayrılabilir.

Çözücü ve çözünen nasıl belirlenir?

Çözeltide miktarı fazla olan veya diğer maddeyi çözen bileşen çözücü, çözünen madde ise çözünerek çözelti oluşturan bileşendir.

Damıtma hangi farktan yararlanır?

Sıvı bileşenlerin kaynama noktaları arasındaki farktan yararlanır; buharlaşan ve yoğunlaşan bileşenler ayrıştırılır.