Kader; Allah’ın ilmiyle her şeyi ölçü ve plan dâhilinde bilmesi ve takdir etmesidir. Kaza ise bu takdirin zamanı gelince gerçekleşmesidir. Diğer seçenekler kaderi insan bilgisine/tercihine indirger veya kavramları yanlış ayırır.

İslam’da insan, iradesiyle seçtiği davranışlardan sorumludur. Kader inancı sorumluluğu kaldırmaz; adalet ve imtihan anlayışıyla birlikte değerlendirilir. Diğer seçenekler sorumluluğu yanlış biçimde yok sayar veya tek taraflılaştırır.

Cüz’î irade, insanın tercih yapabilme sorumluluğunu ifade eder. Çalışmamak bilinçli bir seçimdir ve sonuçtan insan sorumludur. Bu nedenle “zorunluydum” anlamı cüz’î iradeyle çelişir.

Tevekkül, sebeplere sarılmayı ve ardından sonucu Allah’a havale etmeyi ifade eder. Çalışmadan beklemek tevekkül değil tembelliktir. Sonucu tamamen kendine bağlamak da doğru değildir.

İslam’a göre insanın cüz’î iradesi vardır ve yaptığı tercihlerden sorumludur. Çalışmayı bırakıp sonucu kadere bağlamak yanlış kader anlayışıdır. Kader, sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

İnsanın doğacağı aile, zaman ve birçok fiziki özellik kendi tercihine bağlı değildir. Bu tür durumlar kader kapsamında değerlendirilir. A, B ve D ise insanın iradesiyle ilgili tercihlerdir.