Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

12. Sınıf Coğrafya

12. Sınıf Coğrafya Türkiye'de Doğal Afetler Testleri

Türkiye’de Doğal Afetler konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Türkiye’de Doğal Afetleri bölgesel özelliklerle değerlendir

Türkiye’nin jeolojik yapısı, iklim çeşitliliği, dağlık alanları ve hızlı şehirleşmesi farklı doğal afet risklerinin ortaya çıkmasına neden olur. Afetleri anlamak, oluşum nedenleriyle birlikte riskin neden bazı bölgelerde daha yüksek olduğunu açıklamayı gerektirir.

Bu çalışma; deprem, sel, taşkın, heyelan, çığ, kuraklık ve orman yangınlarının Türkiye’deki dağılışını, oluşum koşullarını ve zararları azaltmak için alınabilecek önlemleri yorumlamana yardım eder.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Türkiye’deki başlıca doğal afetleri oluşum koşullarıyla eşleştirir.
  • Afet riskinin bölgelere göre neden değiştiğini açıklar.
  • Doğal ve beşerî faktörlerin afet zararlarını nasıl artırdığını değerlendirir.
  • Afet öncesi, sırası ve sonrasında alınabilecek önlemleri sınıflandırır.

Sık karıştırılan noktalar

Doğal afet ile afet riskini aynı kavram sanmak yaygındır. Tehlikenin bulunması tek başına büyük kayıp anlamına gelmez; nüfus yoğunluğu, yapı kalitesi ve hazırlık düzeyi de riski belirler.

Verimli çalışma yolu

Her afet için oluşum nedeni, Türkiye’de yoğunlaştığı alan, etkilediği faaliyetler ve korunma yollarını ayrı ayrı not et. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

Test seç

12 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test

11. Test

12. Sınıf Coğrafya Türkiye'de Doğal Afetler Testleri

Türkiye’de Doğal Afetler konusu 11. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de kuraklık riskinin görece daha yüksek olduğu alanların belirlenmesinde aşağıdaki faktörlerden hangisi en belirleyicidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kuraklık, yağış azlığı ve yüksek buharlaşma ile doğrudan ilişkilidir. İç ve Güneydoğu Anadolu’da karasallık ve yüksek sıcaklıklar buharlaşmayı artırarak riski büyütür.

  1. Çözüm: Kuraklık, yağış azlığı ve yüksek buharlaşma ile doğrudan ilişkilidir. İç ve Güneydoğu Anadolu’da karasallık ve yüksek sıcaklıklar buharlaşmayı artırarak riski büyütür.

Kuraklık, yağış azlığı ve yüksek buharlaşma ile doğrudan ilişkilidir. İç ve Güneydoğu Anadolu’da karasallık ve yüksek sıcaklıklar buharlaşmayı artırarak riski büyütür.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de heyelan riskinin yüksek olduğu alanlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğru eşleştirmedir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Doğu Karadeniz’de dik yamaçlar, sürekli yağış ve ayrışmış-killi zemin heyelanı artırır. Diğer seçeneklerde verilen koşullar ya bölgeyle uyumsuzdur ya da heyelanı açıklayan temel etmen değildir.

  1. Çözüm: Doğu Karadeniz’de dik yamaçlar, sürekli yağış ve ayrışmış-killi zemin heyelanı artırır. Diğer seçeneklerde verilen koşullar ya bölgeyle uyumsuzdur ya da heyelanı açıklayan temel etmen değildir.

Doğu Karadeniz’de dik yamaçlar, sürekli yağış ve ayrışmış-killi zemin heyelanı artırır. Diğer seçeneklerde verilen koşullar ya bölgeyle uyumsuzdur ya da heyelanı açıklayan temel etmen değildir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yerleşim-özellik eşleştirmelerinden hangisi Türkiye’de deprem tehlikesinin temel nedenleriyle en tutarlıdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Erzincan, Kuzey Anadolu Fay Zonu üzerinde olduğundan deprem tehlikesi yüksektir. Diğer seçeneklerdeki gerekçeler deprem tehlikesini belirleyen ana tektonik faktörlerle doğrudan ilişkili değildir.

  1. Çözüm: Erzincan, Kuzey Anadolu Fay Zonu üzerinde olduğundan deprem tehlikesi yüksektir. Diğer seçeneklerdeki gerekçeler deprem tehlikesini belirleyen ana tektonik faktörlerle doğrudan ilişkili değildir.

Erzincan, Kuzey Anadolu Fay Zonu üzerinde olduğundan deprem tehlikesi yüksektir. Diğer seçeneklerdeki gerekçeler deprem tehlikesini belirleyen ana tektonik faktörlerle doğrudan ilişkili değildir.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de çığ olaylarının daha sık görüldüğü alanların ortak koşulları düşünüldüğünde aşağıdakilerden hangisi en doğru ifadedir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Çığ için yüksek eğim, kalın kar örtüsü ve düşük sıcaklıkla karın uzun süre kalması gerekir; bu koşullar Doğu Anadolu’da yaygındır. Diğer bölgelerde kar örtüsü sürekliliği ve topoğrafya çığ için daha elverişsizdir.

  1. Çözüm: Çığ için yüksek eğim, kalın kar örtüsü ve düşük sıcaklıkla karın uzun süre kalması gerekir; bu koşullar Doğu Anadolu’da yaygındır. Diğer bölgelerde kar örtüsü sürekliliği ve topoğrafya çığ için daha elverişsizdir.

Çığ için yüksek eğim, kalın kar örtüsü ve düşük sıcaklıkla karın uzun süre kalması gerekir; bu koşullar Doğu Anadolu’da yaygındır. Diğer bölgelerde kar örtüsü sürekliliği ve topoğrafya çığ için daha elverişsizdir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de sel/taşkın riskini artıran beşerî bir uygulamaya en doğru örnektir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Taşkın yatağının yapılaşmaya açılması, akarsu kesitini daraltır ve suyun yerleşime yönelmesine neden olur. Diğer uygulamalar genelde yüzey akışını azaltarak taşkın riskini düşürür.

  1. Çözüm: Taşkın yatağının yapılaşmaya açılması, akarsu kesitini daraltır ve suyun yerleşime yönelmesine neden olur. Diğer uygulamalar genelde yüzey akışını azaltarak taşkın riskini düşürür.

Taşkın yatağının yapılaşmaya açılması, akarsu kesitini daraltır ve suyun yerleşime yönelmesine neden olur. Diğer uygulamalar genelde yüzey akışını azaltarak taşkın riskini düşürür.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de kuraklık tehlikesinin daha belirgin olduğu alanların dağılışını en iyi açıklayan faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kuraklık, deniz etkisinden uzak karasal alanlarda yağış azlığı ve buharlaşma fazlalığıyla belirginleşir (özellikle İç ve Güneydoğu Anadolu). Diğer seçenekler Türkiye’nin kuraklık dağılışını açıklamaz.

  1. Çözüm: Kuraklık, deniz etkisinden uzak karasal alanlarda yağış azlığı ve buharlaşma fazlalığıyla belirginleşir (özellikle İç ve Güneydoğu Anadolu). Diğer seçenekler Türkiye’nin kuraklık dağılışını açıklamaz.

Kuraklık, deniz etkisinden uzak karasal alanlarda yağış azlığı ve buharlaşma fazlalığıyla belirginleşir (özellikle İç ve Güneydoğu Anadolu). Diğer seçenekler Türkiye’nin kuraklık dağılışını açıklamaz.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki doğal afet–oluşum mekanizması eşleştirmelerinden hangisi Türkiye için en doğru biçimde verilmiştir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Heyelan Karadeniz’de dik yamaç, yoğun yağış ve zayıf kayaç/kalın regolit koşullarında yaygındır. Tsunami kıyılarda deniz tabanı depremleriyle, obruk karstik alanlarda (Konya çevresi) oluşur. Çığ ise yüksek, kar birikiminin fazla olduğu dağlık alanlarda görülür.

  1. Çözüm: Heyelan Karadeniz’de dik yamaç, yoğun yağış ve zayıf kayaç/kalın regolit koşullarında yaygındır. Tsunami kıyılarda deniz tabanı depremleriyle, obruk karstik alanlarda (Konya çevresi) oluşur. Çığ ise yüksek, kar birikiminin fazla olduğu dağlık alanlarda görülür.

Heyelan Karadeniz’de dik yamaç, yoğun yağış ve zayıf kayaç/kalın regolit koşullarında yaygındır. Tsunami kıyılarda deniz tabanı depremleriyle, obruk karstik alanlarda (Konya çevresi) oluşur. Çığ ise yüksek, kar birikiminin fazla olduğu dağlık alanlarda görülür.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki illerden hangisi, aktif fay zonlarının yoğunluğu ve tarihsel büyük deprem kayıtları birlikte değerlendirildiğinde deprem tehlikesinin en yüksek olduğu alanlardan birinde yer alır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

İzmir, Batı Anadolu graben sistemi ve çevresindeki aktif faylar nedeniyle yüksek deprem tehlikesine sahiptir. Kırşehir ve Şanlıurfa görece daha düşük tehlike zonlarında, Sinop ise ana aktif zonlara daha uzaktadır. Bu nedenle en riskli seçenek İzmir’dir.

  1. Çözüm: İzmir, Batı Anadolu graben sistemi ve çevresindeki aktif faylar nedeniyle yüksek deprem tehlikesine sahiptir. Kırşehir ve Şanlıurfa görece daha düşük tehlike zonlarında, Sinop ise ana aktif zonlara daha uzaktadır. Bu nedenle en riskli seçenek İzmir’dir.

İzmir, Batı Anadolu graben sistemi ve çevresindeki aktif faylar nedeniyle yüksek deprem tehlikesine sahiptir. Kırşehir ve Şanlıurfa görece daha düşük tehlike zonlarında, Sinop ise ana aktif zonlara daha uzaktadır. Bu nedenle en riskli seçenek İzmir’dir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de taşkın riskini artıran aşağıdaki durumlardan hangisi doğrudan beşerî bir faktördür?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Taşkın yatağına yapılaşma ve geçirimsiz yüzeylerin artması yüzey akışını yükselterek taşkın riskini doğrudan artırır. Diğer seçenekler doğal/hidrolojik koşullardır. Bu yüzden doğru cevap B175’dir.

  1. Çözüm: Taşkın yatağına yapılaşma ve geçirimsiz yüzeylerin artması yüzey akışını yükselterek taşkın riskini doğrudan artırır. Diğer seçenekler doğal/hidrolojik koşullardır. Bu yüzden doğru cevap B175’dir.

Taşkın yatağına yapılaşma ve geçirimsiz yüzeylerin artması yüzey akışını yükselterek taşkın riskini doğrudan artırır. Diğer seçenekler doğal/hidrolojik koşullardır. Bu yüzden doğru cevap B178’dir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki alanlardan hangisinde obruk oluşumu riski diğerlerine göre daha yüksektir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Obruklar, çözünebilen kayaçların (kalker/jips) yaygın olduğu karstik alanlarda ve yeraltı su seviyesindeki düşüşle daha sık oluşur. Konya çevresi Türkiye’de obrukların en belirgin görüldüğü sahadır. Diğer alanlar karstik obruk için tipik değildir.

  1. Çözüm: Obruklar, çözünebilen kayaçların (kalker/jips) yaygın olduğu karstik alanlarda ve yeraltı su seviyesindeki düşüşle daha sık oluşur. Konya çevresi Türkiye’de obrukların en belirgin görüldüğü sahadır. Diğer alanlar karstik obruk için tipik değildir.

Obruklar, çözünebilen kayaçların (kalker/jips) yaygın olduğu karstik alanlarda ve yeraltı su seviyesindeki düşüşle daha sık oluşur. Konya çevresi Türkiye’de obrukların en belirgin görüldüğü sahadır. Diğer alanlar karstik obruk için tipik değildir.

Türkiye’de Doğal Afetler Sık Sorulan Sorular

Türkiye’de deprem riskinin yüksek olmasının nedeni nedir?

Türkiye aktif fay kuşakları üzerinde yer aldığı için farklı bölgelerinde güçlü tektonik hareketler görülebilir.

Heyelan ve sel riskini hangi faktörler artırır?

Eğimli arazi, yoğun yağış, bitki örtüsünün zayıflaması, yanlış arazi kullanımı ve yetersiz drenaj riski artırabilir.

Afet zararları nasıl azaltılabilir?

Riskli alanların doğru planlanması, dayanıklı yapılar, erken uyarı sistemleri, eğitim ve etkili afet yönetimi zararları azaltır.