12. Sınıf Coğrafya

12. Sınıf Coğrafya İklim ve Yer Şekilleri Testleri

İklim ve Yer Şekilleri konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

İklim ve Yer Şekillerini birbirini etkileyen süreçlerle öğren

İklim koşulları, yeryüzünün şekillenmesinde etkili olan dış kuvvetlerin türünü ve çalışma hızını belirler. Yer şekilleri de yükselti, bakı ve deniz etkisi gibi yollarla yerel iklim özelliklerini değiştirebilir.

Bu çalışma; sıcaklık ve yağışın ayrışma, aşındırma ve biriktirme süreçlerine etkisini, akarsu, rüzgâr, buzul ve karstik şekillerin oluşumunu ve yer şekillerinin iklimle ilişkisini anlamana katkı sağlar.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • İklim elemanlarının dış kuvvetler üzerindeki etkisini açıklar.
  • Akarsu, rüzgâr, buzul ve karstik şekilleri oluşum süreçleriyle eşleştirir.
  • Yer şekillerinin sıcaklık ve yağış dağılışına etkisini yorumlar.
  • Harita ve görsellerden iklim-yer şekli ilişkisi çıkarır.

Sık karıştırılan noktalar

Bir yer şeklinin yalnızca tek bir nedenle oluştuğunu düşünmek yanlıştır. Kayaç yapısı, eğim, iklim, bitki örtüsü ve zaman birlikte değerlendirilmelidir.

Verimli çalışma yolu

Şekli gördüğünde önce hangi dış kuvvetin etkili olduğunu belirle. Ardından iklim koşullarını, kayaç yapısını ve oluşum sürecini kontrol ederek seçeneği değerlendir. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

10. Test

12. Sınıf Coğrafya İklim ve Yer Şekilleri Testleri

İklim ve Yer Şekilleri konusu 10. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı enlemde yer alan iki kıyı kentinden birinde yıllık sıcaklık farkı 8°C, diğerinde 22°C ölçülüyor. Bu farkın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Denizellik, yaz-kış arasındaki sıcaklık farkını azaltır; karasallık artırır. Enlem aynı olduğundan temel belirleyici denize yakınlık/deniz etkisidir.

  1. Çözüm: Denizellik, yaz-kış arasındaki sıcaklık farkını azaltır; karasallık artırır. Enlem aynı olduğundan temel belirleyici denize yakınlık/deniz etkisidir.

Denizellik, yaz-kış arasındaki sıcaklık farkını azaltır; karasallık artırır. Enlem aynı olduğundan temel belirleyici denize yakınlık/deniz etkisidir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bölgede kışın denizden karaya doğru esen rüzgârların sıcaklıkları artırmasına rağmen yağışın belirgin şekilde artmaması gözleniyor. Bu durumun en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kıyıya paralel dağlar, nemli havanın yükselip yoğunlaşacağı alanı daraltarak yağışı sınırlandırabilir. Isınma denizel ılımanlaşma ile olurken yağış artışı orografik yükselmeye bağlıdır.

  1. Çözüm: Kıyıya paralel dağlar, nemli havanın yükselip yoğunlaşacağı alanı daraltarak yağışı sınırlandırabilir. Isınma denizel ılımanlaşma ile olurken yağış artışı orografik yükselmeye bağlıdır.

Kıyıya paralel dağlar, nemli havanın yükselip yoğunlaşacağı alanı daraltarak yağışı sınırlandırabilir. Isınma denizel ılımanlaşma ile olurken yağış artışı orografik yükselmeye bağlıdır.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekillerinden hangisi, oluşumunda hem fiziksel (mekanik) ayrışmanın hem de akarsu aşındırmasının birlikte etkili olduğunu en iyi gösterir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Peribacaları, tüflerin fiziksel ayrışması ve sel/akarsu sularının aşındırmasıyla şekillenir. Falez dalga, lagün birikim, traverten kimyasal çökelme ile oluşur.

  1. Çözüm: Peribacaları, tüflerin fiziksel ayrışması ve sel/akarsu sularının aşındırmasıyla şekillenir. Falez dalga, lagün birikim, traverten kimyasal çökelme ile oluşur.

Peribacaları, tüflerin fiziksel ayrışması ve sel/akarsu sularının aşındırmasıyla şekillenir. Falez dalga, lagün birikim, traverten kimyasal çökelme ile oluşur.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bölgede yazın sıcak ve kurak, kışın ılık ve yağışlı koşullar görülüyor; ancak kıyıya yakın kesimlerde yaz kuraklığı iç kesimlere göre daha zayıf. Bu farklılaşmanın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Denizellik kıyıda nemi artırır ve sıcaklıkları ılımanlaştırır; bu da yaz kuraklığını görece zayıflatabilir. İç kesimlerde karasallık kuraklığı belirginleştirir.

  1. Çözüm: Denizellik kıyıda nemi artırır ve sıcaklıkları ılımanlaştırır; bu da yaz kuraklığını görece zayıflatabilir. İç kesimlerde karasallık kuraklığı belirginleştirir.

Denizellik kıyıda nemi artırır ve sıcaklıkları ılımanlaştırır; bu da yaz kuraklığını görece zayıflatabilir. İç kesimlerde karasallık kuraklığı belirginleştirir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Bir dağ sırasının rüzgârı karşılayan yamacında yıllık yağış 1200 mm iken, arka yamacında 450 mm ölçülüyor. Aynı zamanda arka yamaçta yaz sıcaklıkları daha yüksek. Bu durum aşağıdaki kavramlardan hangisiyle en iyi açıklanır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Rüzgârı karşılayan yamaçta yükselen hava yağış bırakır; arka yamaçta alçalarak ısınır ve kurur (yağış gölgesi). Bu nedenle arka yamaç daha sıcak ve daha az yağışlıdır.

  1. Çözüm: Rüzgârı karşılayan yamaçta yükselen hava yağış bırakır; arka yamaçta alçalarak ısınır ve kurur (yağış gölgesi). Bu nedenle arka yamaç daha sıcak ve daha az yağışlıdır.

Rüzgârı karşılayan yamaçta yükselen hava yağış bırakır; arka yamaçta alçalarak ısınır ve kurur (yağış gölgesi). Bu nedenle arka yamaç daha sıcak ve daha az yağışlıdır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de aşağıdaki yer şekillerinden hangisinin, bulunduğu çevrede yıllık sıcaklık farkını artırma etkisi en belirgindir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Yüksek plato alanlarında yükselti ve karasallık etkisi birlikte artar. Bu durum kışları daha soğuk, yazları daha sıcak yaparak yıllık sıcaklık farkını büyütür.

  1. Çözüm: Yüksek plato alanlarında yükselti ve karasallık etkisi birlikte artar. Bu durum kışları daha soğuk, yazları daha sıcak yaparak yıllık sıcaklık farkını büyütür.

Yüksek plato alanlarında yükselti ve karasallık etkisi birlikte artar. Bu durum kışları daha soğuk, yazları daha sıcak yaparak yıllık sıcaklık farkını büyütür.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki iklim–yer şekli eşleştirmelerinden hangisi, yer şekillerinin yağışın mevsimsel dağılışını belirlemesine en doğrudan örnektir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Torosların denize bakan yamaçlarında kışın gelen nemli hava yükselip orografik yağış bırakır. Bu, yağışın mevsimsel dağılışını yer şeklinin doğrudan belirlediği bir durumdur.

  1. Çözüm: Torosların denize bakan yamaçlarında kışın gelen nemli hava yükselip orografik yağış bırakır. Bu, yağışın mevsimsel dağılışını yer şeklinin doğrudan belirlediği bir durumdur.

Torosların denize bakan yamaçlarında kışın gelen nemli hava yükselip orografik yağış bırakır. Bu, yağışın mevsimsel dağılışını yer şeklinin doğrudan belirlediği bir durumdur.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekillerinden hangisi, aynı enlem kuşağında bulunmasına rağmen bir yerleşmede kış sıcaklıklarının çevresine göre daha yüksek olmasına en çok katkı sağlar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Föhn, dağın rüzgâr altı yamacında alçalan havanın adyabatik ısınmasıyla sıcaklığı artırır. Bu nedenle kışın çevreye göre daha ılık koşullar görülebilir.

  1. Çözüm: Föhn, dağın rüzgâr altı yamacında alçalan havanın adyabatik ısınmasıyla sıcaklığı artırır. Bu nedenle kışın çevreye göre daha ılık koşullar görülebilir.

Föhn, dağın rüzgâr altı yamacında alçalan havanın adyabatik ısınmasıyla sıcaklığı artırır. Bu nedenle kışın çevreye göre daha ılık koşullar görülebilir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bölgede kısa mesafede bitki örtüsünün makiden iğne yapraklı ormana, ardından alpin çayırlara dönüşmesi en iyi hangi iklim–yer şekli ilişkisiyle açıklanır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Yükselti arttıkça sıcaklık azalır ve buna bağlı olarak yükselti basamaklarına göre bitki kuşakları değişir. Bu durum kısa mesafede belirgin bitki örtüsü farklılaşması oluşturur.

  1. Çözüm: Yükselti arttıkça sıcaklık azalır ve buna bağlı olarak yükselti basamaklarına göre bitki kuşakları değişir. Bu durum kısa mesafede belirgin bitki örtüsü farklılaşması oluşturur.

Yükselti arttıkça sıcaklık azalır ve buna bağlı olarak yükselti basamaklarına göre bitki kuşakları değişir. Bu durum kısa mesafede belirgin bitki örtüsü farklılaşması oluşturur.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki durumlardan hangisi, dağların uzanış yönünün Türkiye’de kıyı ile iç kesimler arasındaki iklim farkını artırmasının temel sonucudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Kıyıya paralel uzanan dağlar (özellikle Karadeniz ve Akdeniz’de) nemli havanın iç kesimlere sokulmasını sınırlar. Böylece kıyı daha ılıman ve nemli, iç kesimler daha karasal olur.

  1. Çözüm: Kıyıya paralel uzanan dağlar (özellikle Karadeniz ve Akdeniz’de) nemli havanın iç kesimlere sokulmasını sınırlar. Böylece kıyı daha ılıman ve nemli, iç kesimler daha karasal olur.

Kıyıya paralel uzanan dağlar (özellikle Karadeniz ve Akdeniz’de) nemli havanın iç kesimlere sokulmasını sınırlar. Böylece kıyı daha ılıman ve nemli, iç kesimler daha karasal olur.

İklim ve Yer Şekilleri Sık Sorulan Sorular

İklim yer şekillerini nasıl etkiler?

Yağış ve sıcaklık; akarsu, buzul, rüzgâr ve çözünme süreçlerinin gücünü ve yayılışını belirler.

Yer şekilleri iklimi etkileyebilir mi?

Evet. Yükselti, eğim, bakı ve dağların uzanışı sıcaklık, yağış ve hava hareketleri üzerinde etkili olabilir.

Karstik şekiller hangi koşullarda oluşur?

Kolay çözünebilen kalker, jips ve kaya tuzu gibi kayaçların bulunduğu alanlarda suyun çözündürme etkisiyle karstik şekiller gelişir.