Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

12. Sınıf Biyoloji

12. Sınıf Biyoloji Populasyon Ekolojisi Testleri

Popülasyon Ekolojisi konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Popülasyon Ekolojisini büyüme ve taşıma kapasitesiyle öğren

Popülasyon ekolojisi, aynı türün belirli bir alanda yaşayan bireylerinin sayısını, dağılışını ve zaman içindeki değişimini inceler. Doğum, ölüm, göç ve çevre koşulları popülasyon büyüklüğünü birlikte belirler.

Bu çalışma; popülasyon yoğunluğunu, büyüme eğrilerini, taşıma kapasitesini, yaş piramitlerini ve çevresel direnç faktörlerini grafikler üzerinden yorumlamana yardımcı olur.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Popülasyon büyüklüğü ve yoğunluğu arasındaki farkı açıklar.
  • Doğum, ölüm, içe göç ve dışa göçün popülasyona etkisini hesaplar.
  • Üstel ve lojistik büyüme eğrilerini karşılaştırır.
  • Taşıma kapasitesi ve çevresel direncin sonuçlarını yorumlar.

Sık karıştırılan noktalar

Popülasyon büyüklüğü ile yoğunluğunu aynı kavram sanmak yanıltıcıdır. Büyüklük toplam birey sayısını, yoğunluk ise birim alandaki birey sayısını gösterir.

Verimli çalışma yolu

Grafiklerde önce yatay ve dikey eksenleri oku. Sonra büyüme hızını, taşıma kapasitesini ve değişime neden olan doğum-ölüm-göç faktörlerini belirle. Yanlış yaptığın sorularda doğru cevabı işaretlemekle yetinme; hangi bilgi veya yorum adımında zorlandığını belirle.

Test seç

12 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test

8. Test

12. Sınıf Biyoloji Populasyon Ekolojisi Testleri

Popülasyon Ekolojisi konusu 8. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki örneklerden hangisi popülasyonda "dağılım" tipine (kümeli, düzenli, rastgele) doğrudan neden olan bir etkenle en iyi eşleşir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Kaynakların yamalı (patchy) dağıldığı ortamlarda bireyler kaynak çevresinde toplanır ve kümeli dağılım görülür. Düzenli dağılım daha çok territoriyal davranışla ilişkilidir.

  1. Çözüm: Kaynakların yamalı (patchy) dağıldığı ortamlarda bireyler kaynak çevresinde toplanır ve kümeli dağılım görülür. Düzenli dağılım daha çok territoriyal davranışla ilişkilidir.

Kaynakların yamalı (patchy) dağıldığı ortamlarda bireyler kaynak çevresinde toplanır ve kümeli dağılım görülür. Düzenli dağılım daha çok territoriyal davranışla ilişkilidir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyonda yaşa özgü doğurganlık (m_x) ve yaşama olasılığı (l_x) aşağıdaki gibidir: Yaş 0: l0=1, m0=0; Yaş 1: l1=0,5, m1=2; Yaş 2: l2=0,25, m2=4. Bu popülasyonun net üreme katsayısı (R0) kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

R0 = Σ(lx·mx) = (1·0) + (0,5·2) + (0,25·4) = 0 + 1 + 1 = 2. R0>1 olduğundan popülasyon artma eğilimindedir.

  1. Çözüm: R0 = Σ(lx·mx) = (1·0) + (0,5·2) + (0,25·4) = 0 + 1 + 1 = 2. R0>1 olduğundan popülasyon artma eğilimindedir.

R0 = Σ(lx·mx) = (1·0) + (0,5·2) + (0,25·4) = 0 + 1 + 1 = 2. R0>1 olduğundan popülasyon artma eğilimindedir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyon lojistik büyüme gösteriyor ve taşıma kapasitesi K=1000’dir. Büyüme hızı (dN/dt) en yüksek olduğunda popülasyon büyüklüğü (N) yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Lojistik büyümede büyüme hızı N=K/2 iken maksimumdur. K=1000 olduğuna göre N≈500’dür.

  1. Çözüm: Lojistik büyümede büyüme hızı N=K/2 iken maksimumdur. K=1000 olduğuna göre N≈500’dür.

Lojistik büyümede büyüme hızı N=K/2 iken maksimumdur. K=1000 olduğuna göre N≈500’dür.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyonda doğum oranı b=0,35; ölüm oranı d=0,15; göç oranı i=0,05; dış göç oranı e=0,10 (hepsi kişi başı oran) olarak ölçülmüştür. Bu popülasyonun kişi başı net büyüme hızı (r) kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Net büyüme hızı r = (b + i) − (d + e) şeklinde hesaplanır. r = (0,35+0,05) − (0,15+0,10) = 0,40 − 0,25 = 0,15 değil; dikkat: 0,15 çıkar. Ancak seçeneklerde 0,15 C olduğundan doğru C’dir.

  1. Çözüm: Net büyüme hızı r = (b + i) − (d + e) şeklinde hesaplanır. r = (0,35+0,05) − (0,15+0,10) = 0,40 − 0,25 = 0,15 değil; dikkat: 0,15 çıkar. Ancak seçeneklerde 0,15 C olduğundan doğru C’dir.

Net büyüme hızı r = (b + i) − (d + e) şeklinde hesaplanır. r = (0,35+0,05) − (0,15+0,10) = 0,40 − 0,25 = 0,15 değil; dikkat: 0,15 çıkar. Ancak seçeneklerde 0,15 C olduğundan doğru C’dir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyonda markala-yeniden yakala yöntemi uygulanıyor: İlk yakalamada 80 birey işaretlenip bırakılıyor. İkinci yakalamada 120 birey yakalanıyor ve bunların 20’si işaretli çıkıyor. Lincoln-Petersen tahminine göre popülasyon büyüklüğü yaklaşık kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

N ≈ (M·C)/R formülü kullanılır. N ≈ (80·120)/20 = 480 bulunur.

  1. Çözüm: N ≈ (M·C)/R formülü kullanılır. N ≈ (80·120)/20 = 480 bulunur.

N ≈ (M·C)/R formülü kullanılır. N ≈ (80·120)/20 = 480 bulunur.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aynı kaynakları kullanan iki türden X’in rekabet gücü Y’den yüksektir. Uzun süreli gözlemde Y’nin popülasyondan tamamen kaybolduğu görülüyor. Bu durum aşağıdaki ilkelerden hangisiyle en iyi açıklanır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Aynı nişi paylaşan iki türden biri diğerine üstünse, uzun vadede zayıf olan tür ortamdan elenir. Bu, rekabetçi dışlama ilkesidir.

  1. Çözüm: Aynı nişi paylaşan iki türden biri diğerine üstünse, uzun vadede zayıf olan tür ortamdan elenir. Bu, rekabetçi dışlama ilkesidir.

Aynı nişi paylaşan iki türden biri diğerine üstünse, uzun vadede zayıf olan tür ortamdan elenir. Bu, rekabetçi dışlama ilkesidir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyonda yaşa özel hayatta kalma olasılıkları l0=1, l1=0,8, l2=0,5; yaşa özel doğurganlıklar m0=0, m1=1, m2=3 olarak verilmiştir. Net üreme hızı (R0) kaçtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

R0 = Σ(lx·mx) = (1·0) + (0,8·1) + (0,5·3) = 0,8 + 1,5 = 2,3 değildir; doğru toplama 2,3 eder. Ancak seçeneklerde 2,3 B olduğundan doğru cevap B olmalıdır; R0=2,3.

  1. Çözüm: R0 = Σ(lx·mx) = (1·0) + (0,8·1) + (0,5·3) = 0,8 + 1,5 = 2,3 değildir; doğru toplama 2,3 eder. Ancak seçeneklerde 2,3 B olduğundan doğru cevap B olmalıdır; R0=2,3.

R0 = Σ(lx·mx) = (1·0) + (0,8·1) + (0,5·3) = 0,8 + 1,5 = 2,3 değildir; doğru toplama 2,3 eder. Ancak seçeneklerde 2,3 B olduğundan doğru cevap B olmalıdır; R0=2,3.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyon lojistik büyümeye uymaktadır. Taşıma kapasitesi K=1000, anlık birey sayısı N=200 iken büyüme hızı dN/dt=160 bulunuyor. Aynı çevre koşullarında N=800 iken dN/dt kaç olur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Lojistikte dN/dt = rN(1−N/K). N=200 için 160 = r·200·0,8 → r=1. N=800 için dN/dt = 1·800·0,2 = 160.

  1. Çözüm: Lojistikte dN/dt = rN(1−N/K). N=200 için 160 = r·200·0,8 → r=1. N=800 için dN/dt = 1·800·0,2 = 160.

Lojistikte dN/dt = rN(1−N/K). N=200 için 160 = r·200·0,8 → r=1. N=800 için dN/dt = 1·800·0,2 = 160.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyonda 0–1 yaş aralığında ölüm çok yüksek, erişkinlikte ölüm düşük, yaşlılıkta tekrar artmaktadır. Bu popülasyon için aşağıdakilerden hangisi en olasıdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Erken dönemde yüksek ölüm, Tip III hayatta kalma eğrisinin ayırt edici özelliğidir. Tip III türler genelde çok sayıda yavru üretir ve ebeveyn bakımı düşüktür.

  1. Çözüm: Erken dönemde yüksek ölüm, Tip III hayatta kalma eğrisinin ayırt edici özelliğidir. Tip III türler genelde çok sayıda yavru üretir ve ebeveyn bakımı düşüktür.

Erken dönemde yüksek ölüm, Tip III hayatta kalma eğrisinin ayırt edici özelliğidir. Tip III türler genelde çok sayıda yavru üretir ve ebeveyn bakımı düşüktür.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Bir popülasyonda doğum oranı b=0,04; ölüm oranı d=0,01; göç alma i=0,005; göç verme e=0,015 (birey/birey·zaman) olarak ölçülüyor. Bu popülasyonun anlık büyüme yönü ve net büyüme hızı (rnet) hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Net hız rnet = (b−d) + (i−e) = (0,04−0,01) + (0,005−0,015) = 0,03 − 0,01 = 0,02. Değer pozitif olduğu için popülasyon artar.

  1. Çözüm: Net hız rnet = (b−d) + (i−e) = (0,04−0,01) + (0,005−0,015) = 0,03 − 0,01 = 0,02. Değer pozitif olduğu için popülasyon artar.

Net hız rnet = (b−d) + (i−e) = (0,04−0,01) + (0,005−0,015) = 0,03 − 0,01 = 0,02. Değer pozitif olduğu için popülasyon artar.

Popülasyon Ekolojisi Sık Sorulan Sorular

Taşıma kapasitesi nedir?

Bir ortamın kaynakları ve koşullarıyla uzun süre destekleyebileceği en yüksek popülasyon büyüklüğüdür.

Popülasyon büyümesini hangi faktörler etkiler?

Doğum, ölüm, içe göç, dışa göç, besin, su, alan, iklim, hastalık ve avcılar popülasyonu etkiler.

Lojistik büyüme eğrisi neden yavaşlar?

Popülasyon çevrenin taşıma kapasitesine yaklaştıkça kaynaklar sınırlanır ve çevresel direnç artar.