10. Sınıf Coğrafya

10. Sınıf Coğrafya Doğal Afetler Testleri

Doğal Afetler konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Doğal afetleri oluşum ve korunma ilişkisiyle öğren

Doğal Afetler konusu, doğa olaylarının hangi koşullarda afete dönüştüğünü ve can-mal kaybını azaltmak için neler yapılabileceğini açıklar.

Bu çalışma; deprem, volkanizma, sel, heyelan, çığ, kuraklık ve fırtına gibi afetleri oluşum nedenleri ve korunma yollarıyla birlikte pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Doğal olay ile doğal afet arasındaki farkı açıklar.
  • Afetlerin oluşum nedenlerini sınıflandırır.
  • Afet riskini artıran insan etkilerini yorumlar.
  • Afet öncesi ve sonrası alınacak önlemleri değerlendirir.

Sık karıştırılan noktalar

Deprem bir doğal olaydır; yapıların dayanıksız olması ve plansız yerleşme kaybı artırarak olayı afete dönüştürebilir.

Verimli çalışma yolu

Her afet için oluşum, görüldüğü yerler, etkiler ve korunma yollarını ayrı başlıklarla özetle.

9. Test

10. Sınıf Coğrafya Doğal Afetler Testleri

Doğal Afetler konusu 9. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Karadeniz kıyı kuşağında kısa sürede çok şiddetli yağış sonrası meydana gelen sel/taşkınlarda can kaybını artıran en kritik beşerî etken aşağıdakilerden hangisidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Dere yatağı ve taşkın ovasına yakın yapılaşma, taşkın anında maruziyeti ve can kaybını belirgin artırır. Diğer seçenekler doğal koşul olup can kaybını belirleyen temel beşerî faktör değildir.

  1. Çözüm: Dere yatağı ve taşkın ovasına yakın yapılaşma, taşkın anında maruziyeti ve can kaybını belirgin artırır. Diğer seçenekler doğal koşul olup can kaybını belirleyen temel beşerî faktör değildir.

Dere yatağı ve taşkın ovasına yakın yapılaşma, taşkın anında maruziyeti ve can kaybını belirgin artırır. Diğer seçenekler doğal koşul olup can kaybını belirleyen temel beşerî faktör değildir.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki doğal afet–tetikleyici koşul eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Kuraklık, uzun süreli yağış azlığı ve buharlaşma/terleme dengesinin bozulmasıyla ilişkilidir; kısa süreli sağanak artışı kuraklığı tetikleyen temel koşul değildir. Diğer eşleştirmeler doğrudur.

  1. Çözüm: Kuraklık, uzun süreli yağış azlığı ve buharlaşma/terleme dengesinin bozulmasıyla ilişkilidir; kısa süreli sağanak artışı kuraklığı tetikleyen temel koşul değildir. Diğer eşleştirmeler doğrudur.

Kuraklık, uzun süreli yağış azlığı ve buharlaşma/terleme dengesinin bozulmasıyla ilişkilidir; kısa süreli sağanak artışı kuraklığı tetikleyen temel koşul değildir. Diğer eşleştirmeler doğrudur.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye'de kütle hareketleri (heyelan) riskinin yüksek olduğu bir sahada aşağıdaki uygulamalardan hangisi riski azaltmada en etkilidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Heyelanda temel tetikleyicilerden biri suya bağlı kayma direncinin azalmasıdır; drenaj ve mühendislik önlemleri şev stabilitesini artırır. Diğer seçenekler yamaç dengesini bozarak riski yükseltir.

  1. Çözüm: Heyelanda temel tetikleyicilerden biri suya bağlı kayma direncinin azalmasıdır; drenaj ve mühendislik önlemleri şev stabilitesini artırır. Diğer seçenekler yamaç dengesini bozarak riski yükseltir.

Heyelanda temel tetikleyicilerden biri suya bağlı kayma direncinin azalmasıdır; drenaj ve mühendislik önlemleri şev stabilitesini artırır. Diğer seçenekler yamaç dengesini bozarak riski yükseltir.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de aşağıdaki yerleşmelerden hangisi, hem Kuzey Anadolu Fay Zonu’na yakınlığı hem de heyelan duyarlılığı yüksek, yağışlı eğimli yamaçlarda kurulmuş olması nedeniyle deprem–heyelan bileşik riskinin en belirgin olduğu alanlardan biridir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Doğu Karadeniz’de eğim fazladır, yağış yüksektir ve kütle hareketleri yaygındır. Ayrıca bölge, Kuzey Anadolu Fay Zonu’nun doğu kesimlerine görece yakındır. Diğer seçeneklerde heyelan duyarlılığı belirgin biçimde daha düşüktür.

  1. Çözüm: Doğu Karadeniz’de eğim fazladır, yağış yüksektir ve kütle hareketleri yaygındır. Ayrıca bölge, Kuzey Anadolu Fay Zonu’nun doğu kesimlerine görece yakındır. Diğer seçeneklerde heyelan duyarlılığı belirgin biçimde daha düşüktür.

Doğu Karadeniz’de eğim fazladır, yağış yüksektir ve kütle hareketleri yaygındır. Ayrıca bölge, Kuzey Anadolu Fay Zonu’nun doğu kesimlerine görece yakındır. Diğer seçeneklerde heyelan duyarlılığı belirgin biçimde daha düşüktür.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi Türkiye’de görülen doğal afetin oluşum koşulu ile en doğru biçimde ilişkilendirilmiştir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Obruklar karstik alanlarda yer altı boşluklarının tavanının çökmesiyle oluşur. Tsunami, akarsu biriktirmesiyle değil deniz tabanı depremi/heyelanıyla ilişkilidir. Çığ ve heyelan için verilen diğer koşullar temel neden değildir.

  1. Çözüm: Obruklar karstik alanlarda yer altı boşluklarının tavanının çökmesiyle oluşur. Tsunami, akarsu biriktirmesiyle değil deniz tabanı depremi/heyelanıyla ilişkilidir. Çığ ve heyelan için verilen diğer koşullar temel neden değildir.

Obruklar karstik alanlarda yer altı boşluklarının tavanının çökmesiyle oluşur. Tsunami, akarsu biriktirmesiyle değil deniz tabanı depremi/heyelanıyla ilişkilidir. Çığ ve heyelan için verilen diğer koşullar temel neden değildir.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Bir bölgede şiddetli yağış sonrası taşkınların sıklaşmasının temel nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi en doğrudur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Yatak daraltma ve taşkın ovasını yapılaşmaya açma, akış kesitini küçültüp suyun yayılacağı alanı kapattığı için taşkın riskini artırır. Gür bitki örtüsü ve infiltrasyon artışı taşkını azaltıcıdır. Diğer seçenekler doğrudan ve temel bir risk artırıcı mekanizma değildir.

  1. Çözüm: Yatak daraltma ve taşkın ovasını yapılaşmaya açma, akış kesitini küçültüp suyun yayılacağı alanı kapattığı için taşkın riskini artırır. Gür bitki örtüsü ve infiltrasyon artışı taşkını azaltıcıdır. Diğer seçenekler doğrudan ve temel bir risk artırıcı mekanizma değildir.

Yatak daraltma ve taşkın ovasını yapılaşmaya açma, akış kesitini küçültüp suyun yayılacağı alanı kapattığı için taşkın riskini artırır. Gür bitki örtüsü ve infiltrasyon artışı taşkını azaltıcıdır. Diğer seçenekler doğrudan ve temel bir risk artırıcı mekanizma değildir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki durumlardan hangisi, deprem tehlikesi aynı olan iki yerleşmeden birinde can kaybının daha fazla olmasına en güçlü biçimde yol açar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Alüvyal zeminler sarsıntıyı büyütebilir ve sıvılaşma riski nedeniyle yapı hasarını artırır. Düzensiz ve yönetmeliğe aykırı yapılaşma kırılganlığı yükseltir. Diğer seçenekler risk azaltıcı ya da depremle zayıf ilişkili durumlardır.

  1. Çözüm: Alüvyal zeminler sarsıntıyı büyütebilir ve sıvılaşma riski nedeniyle yapı hasarını artırır. Düzensiz ve yönetmeliğe aykırı yapılaşma kırılganlığı yükseltir. Diğer seçenekler risk azaltıcı ya da depremle zayıf ilişkili durumlardır.

Alüvyal zeminler sarsıntıyı büyütebilir ve sıvılaşma riski nedeniyle yapı hasarını artırır. Düzensiz ve yönetmeliğe aykırı yapılaşma kırılganlığı yükseltir. Diğer seçenekler risk azaltıcı ya da depremle zayıf ilişkili durumlardır.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de çığ tehlikesinin yüksek olduğu alanların ortak bir özelliğidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Çığ için bol kar birikimi, yüksek eğim ve karın uzun süre tutunabildiği gölgeli yamaçlar kritik koşullardır. dağlık alanlarda bu koşullar birlikte daha sık görülür. Diğer seçeneklerde kar birikimi ve eğim koşulları genellikle yetersizdir.

  1. Çözüm: Çığ için bol kar birikimi, yüksek eğim ve karın uzun süre tutunabildiği gölgeli yamaçlar kritik koşullardır. dağlık alanlarda bu koşullar birlikte daha sık görülür. Diğer seçeneklerde kar birikimi ve eğim koşulları genellikle yetersizdir.

Çığ için bol kar birikimi, yüksek eğim ve karın uzun süre tutunabildiği gölgeli yamaçlar kritik koşullardır. dağlık alanlarda bu koşullar birlikte daha sık görülür. Diğer seçeneklerde kar birikimi ve eğim koşulları genellikle yetersizdir.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye’de deprem tehlikesinin dağılışını açıklarken doğrudan levha sınırı tektoniğiyle (yakınsama/dönüşüm) ilişkilendirilebilen bir durumdur?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Doğu Anadolu’da Arap Levhası’nın kuzeye doğru hareketi Avrasya ile yakınsamaya yol açar. Bu sıkışma, kırılma ve faylanmayı artırarak deprem tehlikesini yükseltir. Diğer seçenekler deprem tehlikesinin tektonik nedenini doğrudan açıklamaz.

  1. Çözüm: Doğu Anadolu’da Arap Levhası’nın kuzeye doğru hareketi Avrasya ile yakınsamaya yol açar. Bu sıkışma, kırılma ve faylanmayı artırarak deprem tehlikesini yükseltir. Diğer seçenekler deprem tehlikesinin tektonik nedenini doğrudan açıklamaz.

Doğu Anadolu’da Arap Levhası’nın kuzeye doğru hareketi Avrasya ile yakınsamaya yol açar. Bu sıkışma, kırılma ve faylanmayı artırarak deprem tehlikesini yükseltir. Diğer seçenekler deprem tehlikesinin tektonik nedenini doğrudan açıklamaz.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Bir akarsu havzasında taşkın riskini artıran aşağıdaki değişimlerden hangisi, “taşkın pik debisini” en hızlı biçimde yükseltmesi bakımından en belirleyici olandır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Bitki örtüsünün azalması ve geçirimsiz yüzeylerin artması yüzey akışını hızlandırır, sızmayı azaltır. Bu da kısa sürede daha yüksek pik debi üretir. Diğer seçenekler depolama/sızmayı artırarak riski azaltma eğilimindedir.

  1. Çözüm: Bitki örtüsünün azalması ve geçirimsiz yüzeylerin artması yüzey akışını hızlandırır, sızmayı azaltır. Bu da kısa sürede daha yüksek pik debi üretir. Diğer seçenekler depolama/sızmayı artırarak riski azaltma eğilimindedir.

Bitki örtüsünün azalması ve geçirimsiz yüzeylerin artması yüzey akışını hızlandırır, sızmayı azaltır. Bu da kısa sürede daha yüksek pik debi üretir. Diğer seçenekler depolama/sızmayı artırarak riski azaltma eğilimindedir.

Doğal Afetler Sık Sorulan Sorular

Doğal olay ile doğal afet arasındaki fark nedir?

Doğal olay doğada gerçekleşir; can ve mal kaybına yol açtığında doğal afet olarak adlandırılır.

Deprem zararları nasıl azaltılır?

Dayanıklı yapılar, doğru yer seçimi, afet eğitimi ve acil durum planlarıyla azaltılabilir.

Sel riskini artıran etkenler nelerdir?

Dere yataklarına yapılaşma, bitki örtüsünün yok edilmesi ve aşırı yağış sel riskini artırır.