TYT Türkçe Anlatım Biçimleri 15. test çöz

Sınav kaygısını azaltmak için düzenli uyku ve planlı çalışma gerekir. Ayrıca nefes egzersizleri, bedensel gerilimi düşürerek dikkatin toparlanmasına yardımcı olur.

İstasyonda bekleyen tren, paslı gövdesiyle yılların yorgunluğunu taşıyordu; pencerelerdeki buğu, içerideki sıcaklığın dışarı sızan iziydi. Perondaki sarı ışık, rayların üzerinde titreyen uzun gölgeler oluşturuyor, metalin soğuk kokusu havaya karışıyordu.

Teknoloji bağımlılığı denilen sorun, çoğu zaman abartılıyor; çünkü insanlar her yoğun kullanımın bağımlılık olmadığını göz ardı ediyor. Üstelik bu söylem, asıl neden olan sosyal ve ekonomik koşulları perdeleyebiliyor.

Dün akşam eve geç döndüm, kapıyı açınca içeriden bir koku geldi; mutfağa yöneldim ve tencerenin altını kapattım. Sonra salona geçip ışığı söndürdüm.

Empati, bir kişinin kendini karşısındakinin yerine koyarak onun duygu ve düşüncelerini anlamaya çalışmasıdır. Ne var ki empatiyi yalnızca "hak vermek" sanmak yanlıştır; anlamak, her davranışı onaylamak demek değildir. Bu ayrımı yapmayanlar, empatiyi etkisiz bir iyi niyet gösterisine indirger.

Kar yağışı, havadaki su buharının sıcaklığın düşmesiyle kristalleşmesi sonucu oluşur. Kristaller birleşerek kar tanelerini meydana getirir ve yerçekimi etkisiyle yeryüzüne iner.

Sokağın sonunda tek katlı bir ev vardı; çatısındaki kiremitler yer yer kırılmış, bahçe kapısı paslanmıştı. Pencereden sızan loş ışık, içeride birilerinin uyanık olduğunu belli ediyordu.

Önce sınıfa girdim, sonra sırama oturdum; öğretmen yoklamayı aldıktan sonra konuya geçti. Ders bitince arkadaşlarımla kantine indim.

Başarı, yalnızca yetenekle değil, düzenli çalışmayla da ilgilidir. Her gün belirli saatlerde tekrar yapmak, bilgiyi kalıcı hâle getirir; bu nedenle planlı olmak gerekir.

Sabahın erken saatlerinde istasyona vardım; peronda tek tük insanlar vardı. Tren yaklaşınca metalin uğultusu arttı, kapılar açıldı ve kalabalığın içine karışıp kompartımana girdim.

Edebî metinlerde dilin işlevi, okuru bilgilendirmekten çok ona bir duygu ve düşünce dünyası kurmaktır. Nitekim dün, kütüphanede karşıma çıkan eski bir dergi sayfası beni çocukluğuma götürdü; sayfayı çevirirken birden yağmurun altında okuldan dönüşümü hatırladım.

Şehrin üstüne çöken sis, sokak lambalarının ışığını dağıtıyor; kaldırımlar ıslak, vitrinler solgun görünüyordu. Her köşe başında aynı gri perde uzayıp gidiyordu.

Kimi insanlar hızlı okumanın anlamayı azalttığını söyler; oysa hız, teknikle birleştiğinde anlamayı güçlendirir. Çünkü gözün geri dönüşleri azaldıkça dikkat dağılmaz ve metnin bütünlüğü daha iyi kavranır.

Odanın penceresi denize bakıyordu; perde aralığından içeri tuz kokusu doluyor, masanın üstündeki kitapların sayfaları hafifçe kıpırdıyordu.

Fotosentez, bitkilerin ışık enerjisini kimyasal enerjiye dönüştürdüğü süreçtir. Bu süreçte karbondioksit ve su kullanılır, oksijen açığa çıkar.

Sokağın başında durdu, cebinden anahtarı çıkardı; kapıyı açınca içeriden gelen sessizlik onu bir an duraksattı, sonra ışığı yakıp içeri girdi.

Kapının önünde paslı bir bisiklet duruyordu; gidonu eğrilmiş, tekeri inmişti. Duvarın dibindeki çatlaklardan otlar fışkırıyor, avluyu terk edilmişlik duygusu kaplıyordu.

Bellek, yalnızca depolama alanı değildir; çağrışımlarla çalışan dinamik bir sistemdir. Örneğin eski bir parfüm kokusu, karanlık bir çekmecede unutulmuş fotoğraflar gibi bir anda geçmişi önümüze serebilir.

Rüzgâr sert esiyor, ağaçların dalları birbirine çarpıp tiz sesler çıkarıyordu. Gökyüzü kurşuni, bulutlar parçalıydı; yağmur her an başlayacak gibiydi.

Romanın olay örgüsü, birbirine eklenen rastlantılarla ilerler. Yazar, kahramanı sürekli yeni mekânlara taşıyarak merakı canlı tutar.

Sınavdan çıkınca koridora attım kendimi; herkes aynı soruyu konuşuyordu. Merdivenlerden inerken telefonum çaldı, arayan annemdi; sesi titriyordu.

Akşamüstü sahile indim, bankta oturan yaşlı adamla göz göze geldim. (Bu semtte balıkçılık, yıllardır ailelerin geçim kaynağıdır.) Sonra adam, ağlarını nasıl onardığını anlatmaya başladı.

Kütüphaneye girince sessizlik beni karşıladı; raflar düzenliydi, masalar boştu. Görevli, yeni gelen kitapları etiketliyordu.

Otobüs durağında beklerken yağmur hızlandı; şemsiyemi açtım. Yanımdaki çocuk su birikintisine basıp güldü.

İnsan, zamanını yönetmeyi öğrenmediğinde en değerli kaynağını rastlantılara bırakır. Öncelik belirlemek, yapılacak işleri önem sırasına koymaktır; böylece enerji dağılmaz. Masanın üzerinde üst üste yığılmış kâğıtlar, bu dağınıklığın sessiz kanıtı gibiydi.

Sokağın iki yanında sıralanan çınarlar, gövdesindeki yaralarla bile dimdik duruyordu. Yaprakların hışırtısı, günün yorgunluğunu alıp götürüyordu.

Kapıyı çaldı, içeri girdi; herkes ona baktı. Bir an durdu, sonra en arka sıraya geçip oturdu.

Kimi okurlar, şiirin anlaşılmaz olmasını derinlik sayar; ben buna katılmıyorum. Şiir, okuru zorlamalıdır ama anlamı bütünüyle kapatmamalıdır.