Numicorn logosuNumicornÖğren, çöz, ilerle

10. Sınıf Coğrafya

10. Sınıf Coğrafya Türkiye'nin Yer Şekilleri Testleri

Türkiye’nin Yer Şekilleri konusundaki soruları çözümlü testlerle pekiştir.

Türkiye’nin yer şekillerini oluşum süreçleriyle öğren

Türkiye’nin Yer Şekilleri konusu; ülkemizdeki dağ, ova, plato, vadiler ve kıyı şekillerinin oluşumunu ve dağılışını açıklar.

Bu çalışma; iç ve dış kuvvetlerin etkisini, genç oluşumlu arazilerin özelliklerini ve yer şekillerinin nüfus, ulaşım ve ekonomik faaliyetlere etkisini pekiştirir.

Bu konuyu çalışırken kazanacağın beceriler

  • Türkiye’deki temel yer şekillerini sınıflandırır.
  • İç ve dış kuvvetlerin oluşturduğu şekilleri ayırt eder.
  • Yer şekillerinin dağılışını harita üzerinde yorumlar.
  • Yer şekilleri ile nüfus ve ulaşım arasındaki ilişkiyi değerlendirir.

Sık karıştırılan noktalar

Türkiye’nin genç oluşumlu ve engebeli yapısı, yükselti ve eğim özelliklerinin bölgelere göre değişmesine neden olur. Şeklin adını değil, oluşum sürecini de düşünmek gerekir.

Verimli çalışma yolu

Her yer şeklini oluşum kuvveti, bulunduğu bölge ve ekonomik etkisiyle birlikte tabloya yaz.

Test seç

12 Test
1. Test2. Test3. Test4. Test5. Test6. Test7. Test8. Test9. Test10. Test11. Test12. Test

10. Test

10. Sınıf Coğrafya Türkiye'nin Yer Şekilleri Testleri

Türkiye’nin Yer Şekilleri konusu 10. test.

Her soruda doğru seçeneği işaretle.

10 Soru
0/10 Soru0 %
Doğru 0
Yanlış 0
Boş 10
1. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de karstik şekillerin yaygın olduğu alanlarla ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Ergene Havzası karstik kayaçların yaygın olduğu bir alan değildir; daha çok alüvyal ve tortul birikimlerle karakterlidir. Bu nedenle obruk ve polye gibi belirgin karst şekilleri beklenmez. Diğer alanlar Türkiye’nin başlıca karst sahalarıdır.

  1. Çözüm: Ergene Havzası karstik kayaçların yaygın olduğu bir alan değildir; daha çok alüvyal ve tortul birikimlerle karakterlidir. Bu nedenle obruk ve polye gibi belirgin karst şekilleri beklenmez. Diğer alanlar Türkiye’nin başlıca karst sahalarıdır.

Ergene Havzası karstik kayaçların yaygın olduğu bir alan değildir; daha çok alüvyal ve tortul birikimlerle karakterlidir. Bu nedenle obruk ve polye gibi belirgin karst şekilleri beklenmez. Diğer alanlar Türkiye’nin başlıca karst sahalarıdır.

2. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekillerinden hangisinin oluşumunda “genç tektonizma”nın doğrudan etkisi en belirgindir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Büyük Menderes Grabeni, Ege’deki horst–graben sisteminin ürünüdür ve doğrudan tektonik kırılmalarla oluşmuştur. Delta ve tombolo kıyı birikim şekilleridir, peribacaları ise ağırlıkla aşındırma süreçleriyle gelişir. Bu yüzden en belirgin tektonik kökenli olan grabendir.

  1. Çözüm: Büyük Menderes Grabeni, Ege’deki horst–graben sisteminin ürünüdür ve doğrudan tektonik kırılmalarla oluşmuştur. Delta ve tombolo kıyı birikim şekilleridir, peribacaları ise ağırlıkla aşındırma süreçleriyle gelişir. Bu yüzden en belirgin tektonik kökenli olan grabendir.

Büyük Menderes Grabeni, Ege’deki horst–graben sisteminin ürünüdür ve doğrudan tektonik kırılmalarla oluşmuştur. Delta ve tombolo kıyı birikim şekilleridir, peribacaları ise ağırlıkla aşındırma süreçleriyle gelişir. Bu yüzden en belirgin tektonik kökenli olan grabendir.

3. SoruÇoktan Seçmeli

Türkiye’de akarsuların denge profiline ulaşamamasında etkili olan aşağıdaki faktörlerden hangisi, özellikle “kırık hatlarına bağlı basamaklı topoğrafya” oluşturarak şelale ve dev kazanlarının yaygınlaşmasına en çok katkı sağlar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Faylanma, akarsu yatağında ani yükselti kırıkları (knickpoint) oluşturarak şelale ve dev kazanlarını artırır. Epirojenez genel eğimi artırsa da basamaklı kırık topoğrafyayı doğrudan üretmez. Diğer seçenekler akarsu boyuna profilini bu şekilde etkilemez.

  1. Çözüm: Faylanma, akarsu yatağında ani yükselti kırıkları (knickpoint) oluşturarak şelale ve dev kazanlarını artırır. Epirojenez genel eğimi artırsa da basamaklı kırık topoğrafyayı doğrudan üretmez. Diğer seçenekler akarsu boyuna profilini bu şekilde etkilemez.

Faylanma, akarsu yatağında ani yükselti kırıkları (knickpoint) oluşturarak şelale ve dev kazanlarını artırır. Epirojenez genel eğimi artırsa da basamaklı kırık topoğrafyayı doğrudan üretmez. Diğer seçenekler akarsu boyuna profilini bu şekilde etkilemez.

4. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekillerinden hangisinin oluşumunda Türkiye’deki “kıvrım dağları”nın uzanış doğrultusu (Kuzey Anadolu ve Toroslar) belirleyici bir rol oynar?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Kıvrım dağlarının kıyıya paralel uzandığı yerlerde kıyı çizgisi sadeleşir ve boyuna kıyı tipi gelişir. Karadeniz ve Akdeniz kıyılarında bu durum belirgindir. Enine kıyı tipi ise dağların kıyıya dik uzandığı yerlerle ilişkilidir.

  1. Çözüm: Kıvrım dağlarının kıyıya paralel uzandığı yerlerde kıyı çizgisi sadeleşir ve boyuna kıyı tipi gelişir. Karadeniz ve Akdeniz kıyılarında bu durum belirgindir. Enine kıyı tipi ise dağların kıyıya dik uzandığı yerlerle ilişkilidir.

Kıvrım dağlarının kıyıya paralel uzandığı yerlerde kıyı çizgisi sadeleşir ve boyuna kıyı tipi gelişir. Karadeniz ve Akdeniz kıyılarında bu durum belirgindir. Enine kıyı tipi ise dağların kıyıya dik uzandığı yerlerle ilişkilidir.

5. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki alanların hangisinde karstik şekillerin (dolin, uvala, polye, mağara) yaygın olmasının temel nedeni, yer şekillerinin litolojik yapısıyla doğrudan ilişkilidir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Taşeli Platosu kireçtaşı (kalker) bakımından zengin olduğu için karstlaşma çok gelişmiştir. Ergene ve Çukurova daha çok alüvyal birikim alanlarıdır. Bafra ise delta ovasıdır.

  1. Çözüm: Taşeli Platosu kireçtaşı (kalker) bakımından zengin olduğu için karstlaşma çok gelişmiştir. Ergene ve Çukurova daha çok alüvyal birikim alanlarıdır. Bafra ise delta ovasıdır.

Taşeli Platosu kireçtaşı (kalker) bakımından zengin olduğu için karstlaşma çok gelişmiştir. Ergene ve Çukurova daha çok alüvyal birikim alanlarıdır. Bafra ise delta ovasıdır.

6. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye’de “kırıklı yapı”ya bağlı olarak gelişen yer şekillerine örnek verilebilecek bir eşleştirmedir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Ege Bölgesi’nde horst-graben sistemi kırıklı yapının sonucudur ve grabenlerde çöküntü ovaları oluşur. Iğdır Ovası delta değildir, kapalı/çöküntü karakterlidir. Konya Ovası buzul kökenli değildir; Küre dağları volkanik plato değildir.

  1. Çözüm: Ege Bölgesi’nde horst-graben sistemi kırıklı yapının sonucudur ve grabenlerde çöküntü ovaları oluşur. Iğdır Ovası delta değildir, kapalı/çöküntü karakterlidir. Konya Ovası buzul kökenli değildir; Küre dağları volkanik plato değildir.

Ege Bölgesi’nde horst-graben sistemi kırıklı yapının sonucudur ve grabenlerde çöküntü ovaları oluşur. Iğdır Ovası delta değildir, kapalı/çöküntü karakterlidir. Konya Ovası buzul kökenli değildir; Küre dağları volkanik plato değildir.

7. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekillerinden hangisi, Türkiye’de “genç tektonizma”nın etkisiyle yükselmenin fazla olduğu alanlarda akarsuların yatağını derine kazması sonucu belirginleşir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: C

Yükselmenin ve eğimin fazla olduğu sahalarda akarsular derine aşındırma yaparak kanyon vadiler oluşturabilir. Delta, kıyı oku ve birikinti konisi birikim şekilleridir. Bu nedenle tektonik yükselme ile doğrudan ilişkili olan seçenek kanyon vadidir.

  1. Çözüm: Yükselmenin ve eğimin fazla olduğu sahalarda akarsular derine aşındırma yaparak kanyon vadiler oluşturabilir. Delta, kıyı oku ve birikinti konisi birikim şekilleridir. Bu nedenle tektonik yükselme ile doğrudan ilişkili olan seçenek kanyon vadidir.

Yükselmenin ve eğimin fazla olduğu sahalarda akarsular derine aşındırma yaparak kanyon vadiler oluşturabilir. Delta, kıyı oku ve birikinti konisi birikim şekilleridir. Bu nedenle tektonik yükselme ile doğrudan ilişkili olan seçenek kanyon vadidir.

8. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekilleri-eşleştirmelerinden hangisi Türkiye’nin yer şekillerinin oluşumunda “volkanizma”nın rolünü doğru yansıtır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: D

Erciyes, İç Anadolu’da volkanizma ile oluşmuş bir volkan konisidir. Kaz dağı ve Istrancalar volkanik kökenli değildir. Canik dağları da kaldera ile açıklanmaz.

  1. Çözüm: Erciyes, İç Anadolu’da volkanizma ile oluşmuş bir volkan konisidir. Kaz dağı ve Istrancalar volkanik kökenli değildir. Canik dağları da kaldera ile açıklanmaz.

Erciyes, İç Anadolu’da volkanizma ile oluşmuş bir volkan konisidir. Kaz dağı ve Istrancalar volkanik kökenli değildir. Canik dağları da kaldera ile açıklanmaz.

9. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdaki yer şekillerinden hangisinin oluşumunda Türkiye’de en belirleyici etken, genç tektonik hareketlere bağlı faylanma ve buna eşlik eden çöküntü alanlarıdır?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: A

Ege’de horst-graben sistemi, genç tektonik hareketlerle gelişmiş faylanma ve çökme sonucu oluşur. Delta ve birikinti konileri akarsu biriktirmesiyle, peribacaları ise volkanik tüflerin aşındırılmasıyla şekillenir.

  1. Çözüm: Ege’de horst-graben sistemi, genç tektonik hareketlerle gelişmiş faylanma ve çökme sonucu oluşur. Delta ve birikinti konileri akarsu biriktirmesiyle, peribacaları ise volkanik tüflerin aşındırılmasıyla şekillenir.

Ege’de horst-graben sistemi, genç tektonik hareketlerle gelişmiş faylanma ve çökme sonucu oluşur. Delta ve birikinti konileri akarsu biriktirmesiyle, peribacaları ise volkanik tüflerin aşındırılmasıyla şekillenir.

10. SoruÇoktan Seçmeli

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de kıyı çizgisinin az girintili-çıkıntılı olmasına en çok katkı yapan kıyı tipine örnektir?

Lütfen önce bir cevap seç.

Doğru cevap: B

Boyuna kıyılarda dağlar kıyıya paralel uzandığı için kıyı çizgisi genellikle daha düzgündür ve doğal liman azdır. Ria, Dalmaçya ve enine kıyılar girintili-çıkıntılı yapıyı artırır.

  1. Çözüm: Boyuna kıyılarda dağlar kıyıya paralel uzandığı için kıyı çizgisi genellikle daha düzgündür ve doğal liman azdır. Ria, Dalmaçya ve enine kıyılar girintili-çıkıntılı yapıyı artırır.

Boyuna kıyılarda dağlar kıyıya paralel uzandığı için kıyı çizgisi genellikle daha düzgündür ve doğal liman azdır. Ria, Dalmaçya ve enine kıyılar girintili-çıkıntılı yapıyı artırır.

Türkiye’nin Yer Şekilleri Sık Sorulan Sorular

Türkiye’nin yer şekilleri neden engebelidir?

Türkiye’nin genç oluşumlu olması ve tektonik hareketlerin etkisi engebeli yapının temel nedenlerindendir.

Ovalar hangi faaliyetleri kolaylaştırır?

Tarım, yerleşme ve ulaşım faaliyetlerini kolaylaştırır.

Yer şekilleri ulaşımı nasıl etkiler?

Eğim ve engebe arttıkça yol yapımı zorlaşır, ulaşım maliyeti yükselir.